Informatienota Bibob-beleid gemeente Zwolle 2021

voorstel Informatienota voor de raad Datum

15 juni 2021

Onderwerp Versienummer

Bibob-beleid gemeente Zwolle 2021 V0.1

Portefeuillehouder

Burgemeester Snijders

Informant Afdeling Telefoon Email Bijlagen

W. Hutterd Fysieke Leefomgeving 038 498 2310 W.Hutterd@zwolle.nl Bibob-beleid gemeente Zwolle 2021

Wij stellen u voor kennis te nemen van: De vaststelling van het Bibob-beleid gemeente Zwolle 2021

4

voorstel

Datum

15 juni 2021

Toelichting op het voorstel Inleiding In februari 2020 is het Programma Ondermijning vastgesteld. Sindsdien zijn we bezig met het vergroten van onze weerbaarheid tegen georganiseerde, ondermijnende criminaliteit. Deze weerbaarheid ontstaat door het opwerpen van barrières en actieve toepassing van passend beleid om ondermijnende activiteiten geen kans te geven. Het toepassen van de Wet bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur (Wet Bibob) bij de aanvraag van een vergunning of subsidie, de verkoop van vastgoed of het toekennen van een overheidsopdracht is een voorbeeld van één van deze barrières. Deze beleidsregel hebben we geactualiseerd. In deze informatienota informeren wij u over deze actualisatie. Wet Bibob De Wet Bibob is een (preventief) bestuursrechtelijk instrument. Als er een (ernstig) gevaar dreigt dat bijvoorbeeld een vergunning wordt misbruikt, kan de bevoegde overheidsinstantie de aanvraag weigeren of de afgegeven vergunning intrekken. Zo wordt voorkomen dat de overheid criminele activiteiten faciliteert en wordt bovendien de concurrentiepositie van bonafide ondernemers beschermd. Bij de aanvraag van bijvoorbeeld een vergunning of subsidie wordt er gekeken naar de financiering van het bedrijf en of de aanvragers een strafrechtelijk verleden hebben.

Ook wordt er gekeken naar bijvoorbeeld financiers die het bedrijf mogelijk willen gebruiken om geld wit te wassen. Het inzetten van de Wet Bibob kan een afschrikkende werking hebben voor malafide ondernemers die zich in de gemeente Zwolle willen vestigen. Met de wetenschap dat de gemeente Zwolle de Wet Bibob toepast is de kans groter dat deze ondernemers weg blijven omdat zij waarschijnlijk de Bibob-toets niet doorstaan. Bibob-beleid gemeente Zwolle De uitwerking van de Wet Bibob is op dit moment opgenomen in de huidige ‘Beleidsregel BIBOB gemeente Zwolle, 2005’. Dit beleid is op 1 januari 2005 in werking getreden. Sindsdien zijn er steeds meer mogelijkheden in de Wet Bibob gekomen om de integriteit te kunnen beoordelen van partijen die bijvoorbeeld een vergunning aanvragen. Deze mogelijkheden zijn meegenomen in de actualisatie van de beleidsregel. Het nieuwe Bibob-beleid voor Zwolle is gebaseerd op het Model Bibob-beleid IJsselland. Dit model is tot stand gekomen in samenwerking met de elf gemeenten in district IJsselland en het Regionaal Informatie- en Expertise Centrum (RIEC). Onderdeel van dit regiomodel is een lijst met risico categorieën die op basis van landelijke analyses tot stand is gekomen. Voor het nieuwe Bibob-beleid is deze lijst met risico categorieën aangepast naar de lokale situatie in Zwolle.

Daarnaast is het sinds 1 augustus 2020 ook mogelijk om de Wet Bibob toe te passen bij overheidsopdrachten. Deze verruiming van het toepassingsbereik is ook opgenomen in het nieuwe Bibob-beleid. In de onderstaande tabel is te lezen hoe het toepassingsbereik van het nieuwe beleid er uit ziet. De met geel gearceerde onderdelen zijn toegevoegd aan het toepassingsbereik van het nieuwe beleid. Bibobtoets STANDAARD/ZAL-BEPALING (hoog risico)

Bibobtoets KAN-BEPALING (laag risico)

Alcoholwet vergunning - Commerciële horeca

Alcoholwet vergunning - Slijterijen - Paracommercie

Exploitatievergunning 2/4

4

voorstel

Datum

15 juni 2021

- Droge horeca - Coffeeshops - Seksinrichting/escortbedrijf - Speelgelegenheden/speelautomatenhal - Nachtwinkels etc. Overige vergunningen - Evenementenvergunning voor een vechtsportgala - Omgevingsvergunning met bouwactiviteit van meer dan € 50.000,- in combinatie met een risico categorie als genoemd in artikel 4.1.2 van het beleid.

Overige vergunningen - Evenementenvergunning - Standplaatsvergunning - Vergunning voor een kansspelautomaat - Verkoop van vuurwerk - Omgevingsvergunningen Bouw- en milieu Vastgoedtransacties Subsidies Overheidsopdrachten

Kernboodschap Met het nieuwe Bibob-beleid is het mogelijk om de Wet Bibob daadkrachtiger toe te passen. Wij willen voorkomen dat de gemeente Zwolle criminele activiteiten faciliteert door bijvoorbeeld vergunningen en subsidies te verlenen aan niet-integere partijen. De inzet van de wet Bibob biedt hiervoor mogelijkheden en daarnaast wordt de concurrentiepositie van bonafide ondernemers beschermd. Argumenten 1.1. Het nieuwe Bibob-beleid speelt in op de gewijzigde wet Bibob en de behoefte voor een groter toepassingsbereik van de wet. In het huidige beleid van 2005 is slechts een aantal vergunningstelsels aangewezen waarop de Wet Bibob wordt toegepast. De afgelopen jaren is de behoefte ontstaan om het toepassingsbereik van de Wet Bibob te vergroten. De wet biedt sinds 1 augustus 2020 ook aanvullende verruiming op het gebied van overheidsopdrachten. Het nieuwe beleid maakt het mogelijk om maatwerk te leveren door onderscheid te maken bij onderdelen waar altijd een Bibob-toets toegepast wordt (hoog risico) en waar deze toegepast kan worden (laag risico). Hierdoor worden bijvoorbeeld ondernemers die in de laag risico categorie vallen niet onnodig belast met een vergaande Bibob-toets. Op het moment dat er (gegronde) twijfels bestaan over de integriteit van deze ondernemer kan de Bibob-toets alsnog worden toegepast. 1.2.

Met het nieuwe Bibob-beleid wordt invulling gegeven aan de toezegging aan de raad om de mogelijkheden te verkennen ten aanzien van de aanpak van zorgfraude. Met het nieuwe beleid kan de integriteitstoets worden toegepast bij overheidsopdrachten, specifiek voor de inkoop van zorg. Zorgaanbieders moeten voor deelname aan het aanbestedingstraject een verkort Bibobvragenformulier invullen. Indien dit formulier aanleiding geeft, dan kan alsnog een volledige Bibobtoets worden uitgevoerd. We werpen hiermee een barrière op voor malafide zorgaanbieders. 1.3. We werpen met het nieuwe Bibob-beleid een barrière op tegen ondermijnende criminaliteit. Het nieuwe beleid is ontwikkeld binnen de pijler ‘weerbare organisatie’ van het Programma 3/4

4

voorstel

Datum

15 juni 2021

Ondermijning. Deze pijler richt zich op actueel en passend beleid, en actieve toepassing daarvan om een ongunstig ondermijningsklimaat te creëren. We kunnen met het nieuwe beleid ook de integriteit toetsen op het gebied van vastgoedtransacties of grote bouwsommen. Hierdoor zijn wij beter in staat om te voorkomen dat we onbewust criminele activiteiten faciliteren. Consequenties Aan het vaststellen, en daarmee het actualiseren van het beleid, zijn geen juridische risico’s verbonden. Het beleid levert, vanwege het grotere toepassingsbereik van Wet Bibob, hoogstwaarschijnlijk een administratieve lastenverzwaring op voor ondernemers in de hoog risico categorieën. Doordat er vanuit het beleid informatie- en risico gestuurd wordt gewerkt blijft de impact van de deze lasten verzwaring zoveel mogelijk beperkt. De uitvoering van het beleid brengt altijd wel de nodige juridische risico’s met zich mee. Dit is echter inherent aan de uitvoering van een dergelijk beleid. Financiën Het Bibob-beleid kan worden uitgevoerd binnen de bestaande processen in de verschillende teams. De Bibob-coördinator is een reeds bestaande functie binnen het team Veiligheid en Leefbaarheid. Communicatie Het Bibob-beleid wordt na vaststelling gepubliceerd. Vervolg De beleidsregel treedt na publicatie in werking. Openbaarheid Ja

Burgemeester en Wethouders van Zwolle,

voorzitter, Peter Snijders

interim-secretaris, Liesbeth Borsboom

4/4