CConstaterende datZwolle
Koppel je AI →
Document · PDF

HD-Cultuuragenda-def1.pdf

Raadsplein besluitvormend (Statenzaal) 12 november 2021, gemeente ZwolleBij agendapunt: Uitvoeringsagenda Cultuur 2021-20249.081 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

hglans

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle 2021 – 2024

Zwolle

tglans

tglans

Inhoud

2

1 1.1

Voorwoord Leeswijzer

4 5

2 2.1

Basis op orde: investeringen in de breedte Rol gemeentelijke organisatie 2.1.1 Herziening subsidiesystematiek 2.1.2 Initiëren en Aanjagen 2.1.3 Participatie in beleidsvorming

6 6 6 7 8

2.2

Uitbreiding Zwolse Basisinfrastructuur 2.2.1 Academiehuis de Grote Kerk Zwolle 2.2.2. Landgoed/Beeldentuin Anningahof

8 8 9

2.3

Amateurkunst en Buurtcultuur

10

2.4

ANNO en Historisch Centrum Overijssel 2.4.1 Historisch Centrum Overijssel (HCO) 2.4.2 Stichting Allemaal Zwolle / ANNO

10 10 10

2.5 2.6 2.7

Incidentele subsidieregelingen Kunst in de openbare ruimte Culturele evenementen

11 11 12

3 3.1 3.2 3.3

Basis op orde: drie specifieke aandachtsgebieden Ruimte voor kunstenaars om te creëren en te presenteren Structurele budgetten voor makers in de podiumkunsten Talentontwikkeling 3.3.1 Hybride Productienetwerk 3.3.2 Fundatie Future Factory

14 14 15 17 17 18

4 4.1 4.2 4.3 4.4

Doorkijk naar volgende fase Filmtheater Fraterhuis Zwolse Theaters Hedon Stadkamer en cultuureducatie 4.4.1 Stadkamer 4.4.2 Cultuureducatie

19 19 19 20 20 20 21

4.5

Gebiedsontwikkelingen versterken met Cultuur

21

5

Begroting Cultuur, besteding extra budget 2022-2024

23

Bijlage Overzicht Zwolse Basisinfrastructuur 2021

24

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

3

tglans

tglans

1. Voorwoord

Beste kunst en cultuurliefhebbers, Hoe ik het Zwolle van 2040 voor me zie? In mijn dromen is Zwolle in 2040 de stad van experiment, waar ruimte en vrijheid is voor creativiteit. Waar je vrij mag zijn om jezelf te zijn. Een stad, die zowel regionaal, nationaal als mondiaal meetelt op het gebied van Kunst en Cultuur. Waar de kunst- en cultuursector elke dag waarde toevoegt aan de levens van mensen die in de stad wonen, werken of Zwolle bezoeken. Waar Cultuur met een hoofdletter C wordt geschreven. Cultureel Perspectief Zwolle 2040 Onze nieuwe visie op Kunst en Cultuur, het Cultureel Perspectief Zwolle 2040, gaat hier absoluut aan bijdragen. In de zomer van 2021 is dit met veel enthousiasme ontvangen door onze culturele partners in de stad en vastgesteld door de gemeenteraad. Het hoge ambitieniveau spreekt aan en geeft energie. Het Cultureel Perspectief Zwolle 2040 draagt bij aan de kwalitatieve groei die Zwolle voor ogen heeft. Die groei kan niet zonder een investering in de kunst- en cultuursector. De waarde van Kunst is van groot belang en zoveel meer dan alleen de economische waarde. Kunst geeft speelruimte om de manier waarop we willen samenleven uit te vinden. Het gaat ons helpen om de identiteit van Zwolle te vormen in een stad die zich kenmerkt als actief, uniek, creatief.

En natuurlijk ook om de sociale en sympathieke stad te blijven en waar we al zo lang om bekend staan. We kijken hier naar elkaar om en iedereen mag hier in vrijheid zijn wie die is. Kwantitatieve en kwalitatieve groei Zwolle omarmt in haar nieuwe visie de volle breedte van het culturele veld door de ontwikkeling van de culturele infrastructuur te vatten in drie pijlers: cirkels, spots en sterren. Met deze pijlers geven we richting aan de kwalitatieve en kwantitatieve groei. De pijlers helpen ons focus te houden en prioriteiten te stellen.

Cirkels De cirkels omvatten Cultuur vanuit het maatschappelijk perspectief; cultuureducatie, en -participatie en Cultuur toegepast binnen bijvoorbeeld het wijkgericht werken en de gezondheidszorg. De cirkels zorgen voor een stevige basis waarop iedere Zwollenaar kan deelnemen aan culturele activiteiten. De cirkels zijn sterk gemeenschap gestuurd en zoeken een cross over naar andere beleidsterreinen die inzetten op het vormgeven van onze samenleving. Om als stad te kunnen groeien is een sterke fundering en basisinfrastructuur belangrijk. Spots De spots vertegenwoordigen Cultuur vanuit het economisch perspectief; de volle breedte van de kunstdisciplines met instellingen, gezelschappen en zelfstandigen die Kunst creëren en presenteren. Kunstenaars spelen een grote rol en zij voelen zich bij uitstek thuis bij een experimenteel karakter. Hoogwaardig professioneel cultuuraanbod heeft een aanzuigende werking voor het vestigen van bedrijven, startups en scale-ups in een stad. Om het experimentele karakter te stimuleren en een mogelijkheid te bieden voor de spots om te groeien naar onder andere rijksfinanciering is een financiële impuls vanuit de gemeente noodzakelijk. De gemeente trekt hierin op met de provincie Overijssel waar recent vijf Zwolse gezelschappen zijn uitgekozen voor een driejarige subsidie om het maakklimaat in Overijssel te versterken.

Dit is een voorbeeld van cofinanciering waardoor deze Zwolse gezelschappen gestimuleerd worden door te groeien met een focus op een nationaal erkende positie. Sterren De sterren vertegenwoordigen Cultuur met nadruk op human capital agenda; het creatieve onderwijs en productiehuizen die talenten voorbereiden op hun rol als professional binnen het culturele domein. De sterren van Zwolle zijn het meest experimenteel van karakter, denk aan het hybride productienetwerk en de ontwikkeling van de Spoorzone. Een creatieve gemeenschap gaat verder

dan het opleiden en ontwikkelen van de uitvoerders van Kunst. Een broedplaats is discipline overstijgend en een aanjager van creativiteit in horeca, toerisme en het bedrijfsleven. Drie aandachtsgebieden Onze eerste stappen richting 2040 betreffen het op orde brengen van onze basis om de groei door te maken naar de hoge ambities richting 2040. Dit willen we doen binnen de pijlers door uitbreiding van het aantal instellingen in de Basisinfrastructuur en door het ophogen van de budgetten van de incidentele subsidieregelingen. Daarnaast ook door ruimte te bieden aan het experiment om een cultuurontwikkeling in te zetten. Naast deze investeringen die we in de breedte willen doen, brengen we focus aan op drie specifieke aandachtsgebieden: • ruimte voor kunstenaars om te creëren en te presenteren • structurele budgetten voor makers in de podiumkunsten • investering in talentontwikkeling Uitvoeringsagenda Cultuur 2021-2024 De uitwerking van deze eerste stappen is vormgegeven in de Uitvoeringsagenda Cultuur 2021 – 2024. In deze Uitvoeringsagenda staat concreet omschreven hoe we deze doelstellingen gaan realiseren voor het culturele veld van Zwolle. Hiervoor maken we extra budget beschikbaar. Structureel wordt het cultuurbudget met 500.000 euro verhoogd. Daarnaast wordt voor de periode 2022-2024 per jaar een incidenteel budget van 500.000 euro beschikbaar gesteld.

Ik zie er naar uit om aan de hand van deze Uitvoeringsagenda samen met de stad verder te bouwen aan onze culturele toekomst! Doet u mee?

1.1 Leeswijzer In deze Uitvoeringsagenda is de extra inzet opgenomen voor de periode 2021-2024 om de gestelde ambities in het Cultureel Perspectief Zwolle 2040 te realiseren. We omschrijven waarom deze ontwikkeling bijdraagt aan de gestelde ambities, hoe we dit willen realiseren en wat hiervoor nodig is. Alleen wanneer voor een genoemde ontwikkeling of ambitie extra budget is opgenomen in de begroting, wordt dat budget toegelicht in deze Uitvoeringsagenda. Wordt geen toelichting gegeven op het budget, dan blijft het bestaande budget uit de begroting Cultuur gehandhaafd (exclusief mogelijke indexatie). Bij een aantal ontwikkelingen of ambities wordt aangegeven dat een separaat besluitvormingsproces zal plaatsvinden. Per paragraaf is aangegeven op welke pijler -Cirkels, Spots of Sterren- de omschreven ontwikkeling impact heeft. Dit is als volgt aangegeven:

Monique Schuttenbeld Wethouder Cultuur Cirkels

4

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

Spots

Sterren

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

5

tglans

tglans

Kattegat Festival Spoorzone

2. Basis op orde: investeringen in de breedte 2.1 Rol gemeentelijke organisatie De gemeente Zwolle draagt de verantwoordelijkheid voor de culturele infrastructuur in Zwolle en schept randvoorwaarden voor een aantrekkelijk, gedifferentieerd en toegankelijk aanbod voor een breed publiek. Hiertoe stelt de gemeente subsidie beschikbaar binnen de gestelde beleidskaders die bijdragen aan de realisatie van de ambities zoals omschreven in het Cultureel Perspectief Zwolle 2040. De huidige subsidiesystematiek voor structurele subsidies wordt in lijn gebracht met grootstedelijk en nationaal cultuurbeleid. Naast de rol van subsidiënt zal de rol van de gemeentelijke organisatie als initiërende en aanjagende partij versterkt worden. 2.1.1 Herziening subsidiesystematiek In het “ Cultuurconvenant 2021-2024 Ministerie van OCW – Stedelijke regio’s – Landsdeel Oost” zijn afspraken vastgelegd over het afstemmen van de subsidiesystematiek tussen de verschillende overheden. Als onderdeel van deze afspraken en als onderdeel van de gestelde ambities in het Cultureel Perspectief Zwolle 2040 wordt de systematiek om te komen tot het toekennen van de structurele gemeentelijke subsidies gekoppeld aan de vierjarige beleidscyclus Cultuur zoals deze door het Ministerie van OCW en de provincie Overijssel worden gehanteerd. Deze wijziging gaat in per 2025 en vanaf 2021 worden voorbereid.

We stappen dus af van de jaarlijkse subsidieperiode en hanteren in de toekomst de vierjarige cyclus met tussentijdse toetsingsmomenten. Als onderdeel van de herziening zullen onafhankelijke experts worden ingezet die college en raad adviseren over de verdeling van de structurele subsidies voor Cultuur. Met deze wijziging wordt de rol van de gemeente verder geobjectiveerd, immers voor de toekenning van incidentele subsidies binnen bijvoorbeeld de regeling Cultuur & Kwaliteit wordt al met adviescommissies gewerkt. Tevens willen wij een kwaliteitsimpuls

6

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

bewerkstelligen door de experts in te zetten in een visitatietraject voor de culturele instellingen in de Zwolse Basisinfrastructuur. Als onderdeel van de herziening worden ook nieuwe toetsingscriteria vastgesteld die aansluiten bij de prioriteringen zoals vermeld in het Cultureel Perspectief Zwolle 2040. De nieuwe criteria sluiten aan bij de nationaal gehanteerde criteria om zo de kansen voor de Zwolse instellingen op financiering via de nationale cultuurfondsen en nationale basisinfrastructuur te vergroten. Deze herziening kan tot gevolg hebben dat de samenstelling van de Zwolse Basisinfrastructuur verandert. 2021 – 2022 In 2021 en 2022 wordt deze meerjarige subsidiesystematiek voorbereid. De procedure wordt ingericht in afstemming met de culturele sector. De nieuwe systematiek wordt ter besluitvorming aan college en raad voorgelegd. 2023 - 2024 In 2023 wordt de nieuwe systematiek ingevoerd. Om de aansluiting te kunnen maken bij de vierjarencyclus van het Ministerie van OCW en provincie Overijssel zal de eerste periode twee jaar behelzen, zodat in 2025 de beleidsperiodes op elkaar afgestemd zijn. NB: In verband met de gevolgen van Corona wordt door het Ministerie van OCW onderzocht of de huidige cultuurnotaperiode 2021 – 2024 verlengd kan worden met twee jaar (2025 – 2026).

Indien hiertoe besloten wordt, is het wenselijk om de Zwolse beleidsperiode hier op aan te laten sluiten overeenkomstig de afspraken in het eerder genoemde convenant. Budget: als onderdeel van het extra budget dat voor Cultuur voor de periode 2022-2024 is aangevraagd, zijn de extra kosten die het herzien van deze

subsidiesystematiek met zich meebrengt opgenomen onder de post ‘Ambtelijke organisatie verstevigen en beleidskeuzes objectiveren’.

2.1.2 Initiëren en Aanjagen Bedrijvenfonds | 2022 Culturele instellingen financieren hun bedrijfsvoering en activiteiten uit eigen inkomsten (bijvoorbeeld uit kaartverkoop of verkoop van hun artistieke product). Waar deze niet toereikend zijn worden deze aangevuld met overheidssubsidies, bijdragen van particuliere fondsen, donateurs (vriendenkringen) en bijdragen van het bedrijfsleven in de vorm van sponsoring. Voor de kleinere culturele instellingen is het lastig om het bedrijfsleven aan zich te binden. Juist omdat het bedrijfsleven groot rendement heeft van een rijk bloeiende culturele infrastructuur lijken hier kansen te liggen door op stedelijk niveau te komen tot een gezamenlijk bedrijvenfonds voor de culturele sector. In 2022 wordt onderzoek verricht naar de mogelijkheden van een dergelijk fonds. Onderzocht wordt of hier voldoende draagvlak voor is binnen het bedrijfsleven (en onder culturele instellingen) en in welke vorm een dergelijk fonds gerealiseerd kan worden. Experiment | 2021-2024 Met het Zwolse “ECO-systeem” wordt de samenhang tussen Experimenteel, Creatief en Ondernemend onderstreept. Innovatiekracht heeft de stad gemaakt tot wat het is. Zwolle durft. Zwolle is een creatieve stad. De stad kent vele kunstenaars, creatieve vormgevers en ontwikkelaars. Deze kwaliteit willen we uitvergroten en inzetten voor de vernieuwing van de stad.

Dit hebben we vastgelegd in Het Kompas1 en zal leidend zijn bij de keuzes die we maken.

Last minute kaartregeling studenten | 2022 Het culturele aanbod draagt bij aan de aantrekkelijkheid van Zwolle als studentenstad. Voor veel studenten is het echter niet mogelijk om van het culturele aanbod gebruik te maken gezien hun beperkte inkomsten en de hoogte van de toegangsbewijzen van voorstellingen en festivals. Onderzocht wordt of culturele instellingen in gemeenschappelijkheid bereid zijn om te komen tot een last minute kaartregeling voor studenten. Dit onderzoek vindt plaats in 2022. Netwerken | 2021 – 2024 Netwerken kunnen in hoge mate bijdragen aan het bundelen van krachten binnen de culturele sector. Kennisdeling, samenwerking gericht op het delen van faciliteiten en programmatische afstemming dragen bij aan de kwaliteit van het culturele aanbod. Bovendien is zichtbaarheid van de sector van groot belang en daar kan juist in gezamenlijkheid een slag worden gemaakt. Kenmerkend voor de culturele sector is de grote verscheidenheid aan disciplines en de grote hoeveelheid aan individuele makers die in de sector werken. Op verschillende manieren weten de partners in het culturele sector elkaar te vinden, echter niet in even sterke mate. Het structurele overleg tussen de C7 (de grote culturele instellingen waarin ook het creatieve onderwijs is vertegenwoordigd) en Creative Works (regionale branche organisatie voor de creatieve sector) zijn goede voorbeelden.

Vanaf 2022 nemen wij als gemeente een verbindende rol op ons als schakel tussen de verschillende netwerken en waar netwerken ontbreken de sector stimuleren tot netwerkvorming te komen.

1) Gemeente Zwolle “Zwols Kompas Strategische Positionering”

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

7

tglans

Academiehuis de Grote Kerk Zwolle foto: Gerard van der Sluijs

Anningahof foto: Landgoed Anningahof

Budget: als onderdeel van het extra budget dat voor Cultuur voor de periode 2022-2024 is aangevraagd is 12.500 euro per jaar opgenomen voor Creative Works. 2.1.3 Participatie in beleidsvorming | 2021 – 2024 De gemeente Zwolle richt zich voor het cultuurbeleid op twee vormen van participatie: de participatie gericht op het betrekken van de culturele sector bij de totstandkoming en verdere inkleuring van het cultuurbeleid én participatie van inwoners van de gemeente Zwolle. Voor de participatie van de sector worden de bestaande netwerken en overleggen ingezet, aangevuld met themabijeenkomsten met de sector. In januari 2021 is hiermee een start gemaakt bij de totstandkoming van het Cultureel Perspectief Zwolle 2040. De inwonersparticipatie krijgt vorm op verschillende manieren. In het derde kwartaal van 2021 is het gemeentelijke burgerpanel bevraagd over hun gebruik en tevredenheid van de Zwolse culturele voorzieningen. De resultaten van dit onderzoek worden gebruikt als input voor gesprekken (bijeenkomsten) met de culturele sector en voor het bijsturen van de uitvoering van het gemeentelijk cultuurbeleid. In het najaar van 2021 wordt een jongerenraad opgericht bestaande uit studenten van de Zwolse creatieve opleidingen. Deze raad zal als klankbord dienen en gevraagd en ongevraagd advies geven over het te voeren beleid en de uitvoering hiervan.

Zowel het bevragen van het gemeentelijk burgerpanel als de inzet van een jongerenraad is structureel.

2.2 Uitbreiding Zwolse Basisinfrastructuur Binnen de pijlers brengen we de basis in de breedte op orde door de Zwolse Basisinfrastructuur uit te breiden met instellingen die zich bewezen hebben van belang te zijn voor onze gemeente. We willen deze instellingen voor de stad behouden door ze meerjarig te ondersteunen.

8

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

tglans

2.2.1 Academiehuis de Grote Kerk Zwolle | 2022-2024 Het Academiehuis de Grote Kerk heeft een grote metamorfose ondergaan. Niet alleen wordt het monumentale pand gerestaureerd, ook de organisatie heeft een reorganisatie ondergaan en een toekomstvisie ontwikkeld gebaseerd op drie hoofdlijnen: Monument, Academie en Programma. Met deze drie hoofdlijnen presenteert het Academiehuis de Grote Kerk een herkenbare identiteit die bijdraagt aan die van de stad. Via de programmalijn Monument gaat het Academiehuis de Grote Kerk de cultuurhistorie van het pand beter voor het voetlicht brengen door bezoekers kennis te laten nemen van de bijzondere historische verhalen. Binnen de Academielijn geeft de organisatie ruimte aan kennis, debat en denkkracht voor het nieuwe initiatief “Waardevol Zwolle”. Met dit initiatief wil de organisatie waarde toevoegen voor de stad met een positieve impact door het culturele en maatschappelijke debat te faciliteren. In het gebouw is aansprekende ruimte gecreëerd voor werk-, studie en ontmoetingsplekken die voor iedereen vrij toegankelijk zijn. Via de lijn Programma voorziet het Academiehuis de Grote Kerk in het vergroten van het Zwolse aanbod van expositieruimte en podia voor (klassieke) muziek. De exposities die in het Hoogkoor worden getoond zijn vrij toegankelijk. Een onafhankelijke commissie zal de te tonen Kunst toetsen aan artistieke kwaliteitseisen.

Er zullen in andere delen van de kerk ook exposities plaatsvinden waarvoor een entreebewijs nodig is, bijvoorbeeld voor exposities samengesteld door de Fundatie of Stichting Allemaal Zwolle.

Het Academiehuis de Grote Kerk wil zich ook als productiehuis voor klassieke muziek ontwikkelen. Het productiehuis verbindt zich onder andere aan het conservatorium van ArtEZ, waarbij de talenten met ondersteuning vanuit het productiehuis, na hun afstuderen kunnen doorstromen naar professionele muziekgezelschappen en daarmee een loopbaan kunnen opbouwen. Repetities zijn voor het publiek vrij toegankelijk. Met deze wijziging in de rol van het Academiehuis de Grote Kerk wordt een verschuiving gerealiseerd naar een organisatie die een groter maatschappelijk belang vervult binnen het culturele domein. Met deze wijziging komt de financiering van de bedrijfsvoering van de organisatie onder druk te staan. Om het Academiehuis de Grote Kerk deze rol voor de stad te kunnen laten vervullen is toetreding tot de Zwolse Basisinfrastructuur noodzakelijk. Budget: voor het toelaten van Academiehuis de Grote Kerk tot de Zwolse Basisinfrastructuur is binnen de huidige begroting een dekking mogelijk van 50.000 euro. Daarnaast is als onderdeel van het extra budget voor Cultuur voor de presentatiefunctie van Academiehuis de Grote Kerk in de periode 2022-2024 55.000 euro per jaar opgenomen.

2.2 Landgoed/Beeldentuin Anningahof Landgoed/Beeldentuin Anningahof is een particulier beeldenpark van ruim 5 hectare aan de rand van Zwolle. Het biedt jaarlijks een wisselend aanbod van eigentijdse beeldhouwkunst uit Nederland. De Anningahof is van groot belang voor Zwolle, niet alleen als beeldenpark met landelijke uitstraling en publieksbereik maar ook als expositielocatie voor jong talent. Door de verlegging van het tracé van de N340 en de afwaardering van de huidige N-weg tot een B-weg, wordt het park nog aantrekkelijker voor de bezoekers. Gelegen aan de Vecht is de Anningahof ook een opstappunt voor de beeldenroute van de stichting Kunstwegen, die van Zwolle tot Nordhorn beelden in het Vechtdal heeft gerealiseerd. 2021 Samen met de Anningahof wordt onderzocht hoe de instelling toekomstbestendig kan worden gemaakt, zodanig dat deze beeldentuin met expositieruimte voor beeldende kunstenaars behouden blijft. De financiering van de Anningahof is steeds meer onder druk komen te staan. 2022-2024 De Anningahof is van grote waarde als expositieruimte voor jonge talentvolle beeldende kunstenaars. Het is daarmee van betekenis geworden voor deze specifieke discipline binnen de culturele sector. Door middel van meerjarige ondersteuning wordt bijgedragen aan de continuïteit van de Anningahof.

Budget: als onderdeel van het extra budget voor Cultuur is voor de Anningahof 25.000 euro per jaar voor de periode 2022-2024 opgenomen.

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

9

tglans

tglans

HCO en ANNO foto: HCO

2.3 Amateurkunst en Buurtcultuur 2022-2024 Op het gebied van Buurtcultuur en Amateurkunst doen we het als stad goed. Zwolle heeft een divers aanbod dat door de inwoners van de stad gewaardeerd wordt. Het aanbod is divers ten aanzien van de verschillende disciplines, maar ook ten aanzien van de doelgroepen waar instellingen en freelancers zich op richten en de spreiding van het aanbod over de stad. De beschikbare subsidiebudgetten voor Buurtcultuur en Amateurkunst worden steeds sterker aangesproken. Samen met de groei van de stad vergroot dit de druk op de budgetten. Door de projecten die in het kader van Onderwijsachterstanden worden gerealiseerd te financieren uit de begroting uit dit specifieke beleidsveld wordt meer ruimte gecreëerd voor Buurtcultuur en Amateurkunst. Dit is conform landelijk beleid.

onderdeel van de collectie blijven of kunnen worden afgestoten volgens de daarvoor geldende richtlijnen. Vanaf 2022 is het de ambitie om unieke Zwolse objecten aan te schaffen die nog ontbreken in de geactualiseerde collectie mits het budget hiervoor toereikend is. 2023 – 2024 HCO gaat door met de organisatieontwikkeling en eventuele toetreding van de provincie Overijssel en andere gemeenten, zoals Steenwijkerland, tot de gemeenschappelijke regeling (een organisatie waar de overheid in het bestuur zit). De digitalisering zal steeds grotere rol krijgen in de werkprocessen van het HCO.

2.4 ANNO en Historisch Centrum Overijssel 2.4.1 Historisch Centrum Overijssel (HCO) 2021–2022 HCO maakt als organisatie een ontwikkeling door van klassieke archieforganisatie naar een organisatie gericht op het beheer van de collectie met een adequate digitale dienstverlening. De collectie wordt zo goed mogelijk digitaal ontsloten en beschikbaar gesteld voor (wetenschappelijk) onderzoek, de creatieve industrie, musea, onderwijs en historisch geïnteresseerden. Het HCO gaat zich verder specialiseren en toeleggen op haar archief- en depotfunctie. Daarmee worden ook de fysieke publieksactiviteiten afgestoten en ondergebracht bij de Overijsselacademie en Stichting Allemaal Zwolle. Het HCO krijgt vanaf september 2021 een nieuwe naam die aansluit bij deze ambities om dé collectie beherende instelling in Overijssel te worden. In 2021 wordt de volledige herregistratie van de Zwolse museale collectie afgerond. Daarna start een traject van herwaardering, waarbij wordt gekeken naar welke objecten duurzaam

10

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

2.4.2 Stichting Allemaal Zwolle / ANNO | 2022 Stichting Allemaal Zwolle is een netwerkorganisatie die, in samenwerking met andere organisaties, de geschiedenis van de stad presenteert. Dat doet zij op verschillende locaties in de stad en op eigentijdse, interactieve en veelzijdige wijze. In maart 2022 wordt museum ANNO (onderdeel van Stichting Allemaal Zwolle) geopend aan de Melkmarkt en krijgt Zwolle er een publiekstrekker bij. In ANNO worden de archieven, archeologie en de kennis hierover samengebracht en gepresenteerd aan het publiek. Dit concept is uniek in Nederland. Daarnaast zal Stichting Allemaal Zwolle / ANNO de Verhalenbus inzetten om de verhalen van vroeger en nu naar de Zwolse wijken te brengen. In juli/augustus 2021 is (als pilot) de Schepenzaal van het oude stadhuis opengesteld voor publiek. De rijke cultuurhistorie van de stad wordt zo nog toegankelijker.

ANNO neemt de presentatie van de Schepenzaal voor haar rekening in samenwerking met de stadgidsen. Bij voldoende belangstelling wordt de openstelling van de Schepenzaal in 2022 voortgezet.

worden op dit moment sterk overvraagd. Met het verhogen van de budgetten creëren we ruimte voor nieuwe initiatieven en experiment. Dit is essentieel voor een aantrekkelijk makersklimaat. In 2021 – 2022 worden daarnaast beide regelingen (vastgelegd in de Algemene Subsidie Verordening) aangepast, zodat ze (nog) beter aansluiten bij de beleidsdoelen geformuleerd in het Cultureel Perspectief Zwolle 2040. Budget: als onderdeel van het extra budget voor Cultuur is voor Cultuur & Kwaliteit 100.000 euro per jaar voor de periode 2022-2024 opgenomen.

In lijn met de Governance Code Cultuur wordt gestreefd naar een ontvlechting van Stichting Allemaal Zwolle en HCO. 2023 – 2024 Op basis van de ervaringen in het eerste jaar zal er aandacht zijn voor de positionering van ANNO als museum en publiekstrekker. Het concept en de organisatievorm zullen worden geëvalueerd. Er zal continue aandacht zijn voor een duurzame financieringsmix waarbij naast de subsidie van de gemeente Zwolle ook cofinanciering wordt gezocht en bijdragen van (particuliere)fondsen. Met betrekking tot het publieksbereik is toegankelijkheid een belangrijk aspect wat aandacht zal krijgen door activiteiten in de wijken en het verwerven van een vaste plek in het cultuureducatie-aanbod van Zwolle.

2.5 Incidentele subsidieregelingen 2022-2024 Om Zwolle op de kaart te zetten als stad voor de creatieve industrie is het nodig dat talent hier tot bloei kan komen en dat er ruimte is voor experiment en innovatie. De huidige budgetten van de subsidieregelingen Cultuur & Kwaliteit en ArtPitch038 zijn hiertoe niet toereikend. Beide subsidieregelingen

2.6 Kunst in de openbare ruimte De gemeente Zwolle heeft een kunsthistorisch waardevolle collectie beeldende kunst opgebouwd. Zwollenaren zijn trots op de meer dan 130 kunstobjecten die in de openbare ruimte van de stad staan. Zij geven karakter aan de wijk, leiden tot verwondering of stemmen tot nadenken. De coronapandemie heeft bovendien geleerd dat Kunst in de openbare ruimte een vorm van kunstbeleving is die te allen tijde kan worden beoefend. Kunstobjecten die de potentie hebben tot een icoon te worden met een impact en aantrekkingskracht tot ver buiten onze stadsgrenzen, passen bij een grootstedelijk cultureel klimaat. Als gemeente zijn wij sturend in het beleid van kunst in de openbare ruimte, door het uitzetten van opdrachten en het doen van aankopen. Dit vraagt om een afzonderlijke beleidsuitwerking binnen de kaders van het Cultureel Perspectief Zwolle 2040. In de voorbije cultuurnota-periode is de financieringssystematiek voor kunst in de openbare ruimte on hold gezet om redenen van bezuinigingen. De toenmalige financieringssystematiek was gebaseerd op een afdracht van grondexploitaties en projectkredieten. Door veranderde wetgeving dient deze

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

11

tglans

Chris Peterson a displaced sense of guilt foto: CP

Bevrijdingsfestival Overijssel foto: BFO

financieringssystematiek te worden aangepast. In het afgelopen decennium is naar schatting ongeveer 200.000 euro per jaar uitgegeven aan kunst in de openbare ruimte. Daarnaast wordt jaarlijks ongeveer 50.000 euro uitgegeven aan beheer en onderhoud van kunst. 2021 Voor kunst in de openbare ruimte wordt een uitgewerkte beleidsvisie én een voorstel voor een nieuwe financieringssystematiek binnen de veranderde wettelijke mogelijkheden aan college en raad aangeboden. Het beleidsvoorstel biedt een kader/profiel op basis waarvan wij opdrachten kunnen verstrekken en Kunst kunnen aankopen. Het financieringsvoorstel geeft zowel een antwoord op de vraag hoe kunstwerken van iconische kwaliteit kunnen worden gefinancierd, als op de financieringsbehoefte voor het onderhoud en verplaatsingen van de collectie en bijvoorbeeld op de omgang met weesbeelden. Dit zijn beelden die om redenen niet meer op hun oorspronkelijke plek konden blijven staan. 2022 In 2022 wordt de bestaande collectie toegankelijker gemaakt door kunstroutes uit te zetten (zoals het Engelenpad, Zielenpad) en de inzet van (virtuele) informatiemiddelen. In deze ontwikkeling wordt (wanneer dat nodig is) de expertise van Museum de Fundatie benut. In 2022 wordt de subsidie aan de IJsselbiënnale gecontinueerd.

Samen met Stichting Kunstwegen, de Vechtdalgemeenten en de provincie Overijssel wordt onderzocht of en hoe de kunstroute langs de Vecht (inhoudelijk conceptueel) kan worden gerevitaliseerd en met subsidie kan worden ondersteund. In 2020 - 2021 zijn de weesbeelden die op de gemeentewerf lagen opgeslagen vrijwel allemaal herplaatst. In de stad wordt een plek aangewezen en ingericht voor beelden die in de toekomende periode onverhoopt verweesd raken. Zij blijven daardoor zichtbaar voor de inwoners en raken niet op de gemeentewerf verstopt.

12

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

tglans

De BKR-collectie is “gerevitaliseerd”: waardevolle kunstwerken worden ondergebracht bij De Fundatie, een deel wordt gereed gemaakt voor interne uitleen, een deel wordt teruggegeven aan de kunstenaars of geveild. 2023 Er worden één of meerdere beelden gerealiseerd met iconische waarde voor de stad. Het huidige budget (2021) is onder andere gereserveerd voor een kunstwerk aan de IJssel, als markering van het startpunt/eindpunt van het te realiseren Engelenpad. Met betrokken kunstenaars en kunstorganisaties, zoals IJsselbiënnale en Kunstwegen worden manifestatie(s) van kunst in de openbare ruimte georganiseerd, op basis van een visiedocument dat met de partners wordt opgesteld. 2024 Afhankelijk van de behaalde resultaten in 2023 worden één of meerdere iconische beelden gerealiseerd. De ingezette vormgeving van kunstmanifestaties wordt met de betrokken partners verder uitgewerkt naar structurele activiteiten.

2.7 Culturele evenementen 2021 2021 Staat in het teken van het heroverwegen van de evenementenstrategie en -beleid. Op basis van de uitkomsten van het onderzoek naar de Zwolse culturele festivals door Respons, het Cultureel Perspectief Zwolle

2040 als ook het Economisch- en Toeristisch perspectief, wordt het profiel van Zwolle steeds duidelijker. Culturele evenementen spelen een belangrijke rol in het versterken van dat profiel. Het evenementenaanbod van de stad moet passen binnen het profiel van Zwolle als experimentele, creatieve en ondernemende Hanzestad (het Zwolse ECO-systeem).De kansen liggen vooral op gebied van talentontwikkeling, innovatie, cofinanciering, meer profiel krijgen: Zwolle als stad van vrijdenkers. Als doelgroepen zijn naast de kenniswerkers en pioniers, de studenten en de huidige inwoners van de stad benoemd. Culturele festivals kunnen een belangrijke rol spelen in het versterken van Zwolle als stad waar de creatieve industrie bloeit en talent tot ontwikkeling komt. Festivals als PROTO en Stadsfestival hebben de potentie daar in sterke mate aan bij te dragen. Om die groei mogelijk te maken, is extra budget nodig. Daarnaast verdient ook de financiële positie van het Bevrijdingsfestival Overijssel (BFO) aandacht. Het festival is diepgeworteld in Zwolle en de provincie Overijssel. “Heel” Zwolle is trots op het festival en ruim 700 vrijwilligers dragen jaarlijks hun steentje bij. Door diverse omstandigheden is de financiële reserve sterk verminderd. Mede daardoor is de financiële positie van het BFO kwetsbaar, hiervoor is extra budget opgenomen binnen de evenementenbegroting van 2022.

2023 De gezamenlijke Hanzesteden in onze regio (Zwolle, Kampen, Harderwijk, Hasselt, Hattem, Elburg, Zutphen, Deventer en Doesburg) zullen in 2023 een Hanzethemajaar organiseren. Het themajaar is een middel om in de gezamenlijke Hanzesteden het aanbod voor de langere termijn te verbeteren, de Hanzesteden nationaal en internationaal te positioneren en de regionale samenwerking te verbeteren, in te zetten op bewonerstrots en sociale cohesie en bezoekers en bestedingen te trekken. Het centrale thema van het Hanzejaar in de gezamenlijke steden is “Ontmoet de wereld van vandaag en morgen in een historisch decor” Zwolle legt het accent van het Hanze-themajaar op

het versterken van de sociale cohesie in de stad. De stad wordt verdeeld in districten, waardoor je figuurlijk de stadsmuur verplaatst. De inwoners nadrukkelijk betrokken bij de activiteiten. De kracht van Zwolle (“we doen het samen”) wordt op deze manier benut. Via de Hanze Academy worden ook studenten als bewoners van de toekomst betrokken. 2022 – 2024 Streven is om per 2023 ook de culturele evenementensubsidies meerjarig toe te kennen, in plaats van per jaar. In de komende jaren willen we een aantal kernevenementen die passen bij het profiel van Zwolle steviger ondersteunen om hun positie te versterken en daarnaast budget reserveren voor festivals met een artistiek hoogwaardige programmering, gericht op experiment en innovatie. Budget: als onderdeel van het extra budget voor Cultuur is voor culturele evenementen 50.000 euro in 2022 en 2024 opgenomen. Dit budget zal met name ingezet worden voor evenementen die zich specifiek richten op talentontwikkeling en het experiment. In 2023 wordt het Hanze-themajaar gerealiseerd waarvoor budget is opgenomen binnen de begroting voor toerisme. Uit dit budget worden ook culturele evenementen gefinancierd. Daarom is in 2023 voor evenementen in de cultuurbegroting geen extra budget gereserveerd.

In de begroting voor evenementen is structureel 95.000 euro en incidenteel voor 2022 en 2023 107.500 euro extra financiering opgenomen voor (onder andere) het verstevigen van de kernevenementen en het creëren van mogelijkheden voor nieuwe evenementen.

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

13

tglans

tglans

3. Basis op orde: drie specifieke aandachtsgebieden

3.1 Ruimte voor kunstenaars om te creëren en te presenteren In de afgelopen beleidsperiode is het aantal ateliers en werkruimten stevig uitgebreid tot 21.830 m² vooral door CO (voorheen Creatieve Coöperatie). Desondanks zijn er wachtlijsten, bijvoorbeeld bij Stichting Ateliers Zwolle (SAZ) en bij CO. Bovendien staat de beschikbare ruimte onder druk door het verdwijnen van plekken in de nabije toekomst, zoals Rieteweg 10 dat in 2024 gesloopt wordt. Ook betekent de verwachte inwonersgroei van Zwolle dat de behoefte aan atelierruimte zal toenemen. Zwolle kent een groot tekort aan expositieruimten. Op dit moment is circa 750 m² beschikbaar. Er is behoefte aan groei naar 2.000 m² voor zowel kleinere expositieruimtes (tot circa 200 m²), als aan grote ruimtes (vanaf circa 1000 m²) voor artistieke evenementen. Het vergroten van ruimte voor kunstenaars om te creëren en presenteren is daarom één van de prioriteiten die in het Cultureel Perspectief Zwolle 2040 is benoemd. Hiermee wordt ruimte gegeven aan de groei van de topsector creatieve industrie. De ruimtebehoefte is genuanceerd en varieert al naar gelang de discipline en de carrièrefase waarin men zich bevindt. Een effectieve methode om het beschikbare contingent beter te benutten is de invoering van een doorstromingssystematiek. Het huidige atelierbeleid voorziet hierin niet en zal moeten worden herzien.

Parallel aan dit proces worden kansen benut die zich voordoen ten aanzien van het beschikbaar komen van geschikte locaties. Het streven is om een hybride uitbreiding te realiseren, waarin atelierruimte wordt gecombineerd met expositieruimte. Een goed voorbeeld is het door ons gesubsidieerde atelier CW12, waar de kunstenaars regelmatig hun eigen werk exposeren. Om de extra kosten van atelier CW12 te financieren is een subsidie nodig van 5.000 euro welk gedekt kan worden

14

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

uit de huidige cultuurbegroting. Naast het uitbreiden van atelier- en expositieruimtes en een beter aansluitend atelierbeleid, kan de sector versterkt worden door een actief netwerk van opleiders, makers en opdrachtgevers, waarin vraag en aanbod samenkomen, kennis kan worden gedeeld en kan worden samengewerkt. Een belangrijke spil in de netwerkvorming is de brancheorganisatie Creative Works. 2021 In 2021 wordt het atelier- en broedplaatsenbeleid geactualiseerd door duidelijk richting te geven aan de toekomstige ontwikkelingen en daarbij keuzes te maken. Het beleid wordt vernieuwd door met betrokken partners invulling te geven aan een “Zwols profiel” waarin aandacht voor een eerlijke verdeling van de ruimten en differentiatie in huur die recht doet aan de financiële mogelijkheden van betreffende makers. Waar mogelijk worden leegkomende panden die voldoen aan de kwaliteitstandaarden aan het contingent toegevoegd en worden mogelijkheden onderzocht voor tijdelijke ateliers (ca. 5 á 10 jaar) op gronden die voorlopig nog niet worden bebouwd. (Vergelijkbaar met de Kattegat ontwikkeling in de Spoorzone.) 2022 – 2024 De ontwikkeling van spots in het centrumgebied en de buitengebieden krijgen vorm. Voorbeelden zijn de Spoorzone, de binnenstad (met name het Celekwartier), de voormalige IJsselcentrale in Harculo.

De Wheeme aan de Lombardstraat heeft de potentie om als expositieruimte ingezet te worden. De gemeente Zwolle initieert waar nodig en mogelijk en volgt of sluit aan waar kansen zich voordoen. Door toevoeging van het Academiehuis de Grote Kerk en Landgoed/Beeldentuin Anningahof aan de Zwolse Basisinfrastructuur in 2022 worden presentatieplekken gecreëerd voor Zwolse makers. Zie paragrafen 2.2.1 Academiehuis de Grote Kerk Zwolle en 2.2.2. Landgoed/ Beeldentuin Anningahof.

Budget Als onderdeel van het extra budget dat voor Cultuur is voor “Ruimte voor kunstenaars om te creëren en presenteren” - naast de eerder vermelde bedragen voor Academiehuis de Grote Kerk en Landgoed/Beeldenpark Anningahof- opgenomen:

kans zich verder te ontwikkelen naar instellingen met een landelijke rol van betekenis en het vergroot de kans op cofinanciering vanuit het Rijk. In 2021 en verder wordt de subsidiesystematiek hiervoor verder ingericht, zie “2.1 Rol gemeentelijke organisatie”.

(bedragen in euro’s)

2021-2024 De provincie Overijssel heeft voor de periode september 2021-2024 vijf Zwolse gezelschappen subsidie toegewezen binnen het ‘Versterkingsprogramma cultuur’ regeling ‘Versterking Maakklimaat Kunst en Cultuur’. Het betreft Jansen & De Boer, Theater Gnaffel, KASKO, Ten Producties en Theatergroep De Jonge Honden. Deze provinciale regeling sluit aan op de in het Cultureel Perspectief Zwolle 2040 gestelde ambities en de prioritering die wij als gemeente hebben aangebracht ten aanzien van onze gezelschappen. Samen met de provincie delen we het belang om in deze gezelschappen te investeren vanwege de artistieke en maatschappelijke rol die zij voor onze gemeente en regio vervullen, maar ook om op termijn in aanmerking te kunnen komen voor nationale financiering. In bestuurlijk overleg tussen de provincie Overijssel en de gemeente is de intentie uitgesproken de subsidie van de provincie vanuit de gemeente Zwolle te matchen.

2022

2023

2024

12.500

12.500

12.500

Nieuwe locaties

75.000

75.000

75.000

Creative Works

12.500

12.500

12.500

Stichting Kunstwegen

Voor het in gebruik nemen van het Wheemepand, herlocatie van de ateliers Rieteweg 10 en overige grotere investeringen in vastgoed vindt separaat besluitvorming door college en raad plaats. Deze investeringen maken geen onderdeel uit van de in deze Uitvoeringsagenda Cultuur opgenomen begroting voor de extra inzet voor Cultuur.

3.2 Structurele budgetten voor makers in de podiumkunsten De afgelopen jaren heeft een groot aantal Zwolse gezelschappen in de podiumkunsten een sterke artistieke en zakelijke ontwikkeling doorgemaakt. Ook zijn nieuwe veelbelovende gezelschappen opgericht. Talent dat in Zwolle wordt opgeleid blijft verbonden aan onze stad. Om dit ‘middensegment’ te versterken en zo een bruisend makersklimaat en bloeiende sector te creëren is het van essentieel belang deze instellingen meerjarig aan ons te binden door hen toe te laten tot de Zwolse Basisinfrastructuur. Hiermee geven we hen de

Jansen & De Boer Jansen & de Boer streeft ernaar om met een evenwichtige combinatie van beeldend muziektheater en toegankelijke maatschappijkritiek een van de prominente (jeugd)theatergezelschappen te zijn die de regio Oost nationaal vertegenwoordigt. De signatuur van het gezelschap wordt met name bepaald door de combinatie van poppen- en muziektheater. Het gezelschap richt zich op diverse publieksgroepen met landelijk toerende theater- en schoolvoorstellingen waar impact op sociaalmaatschappelijke thema’s het uitgangspunt zijn. Jansen & De Boer vertegenwoordigen de cirkels en spots. Theater Gnaffel Theater Gnaffel maakt voorstellingen voor kinderen van vier tot en met veertien jaar en hun familie. Theater

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

15

tglans

tglans

<< KASKO foto: Erik Franssen < De Jonge Honden foto: Jan Amse

3.3 Talentontwikkeling

Gnaffel is producent van familievoorstellingen met het ambacht van poppenspel en fungeert als een plek voor het opleiden van jong talent. Wederzijdse beïnvloeding van gevestigde, nieuwe en de nieuwste generatie theatermakers staat centraal. Theater Gnaffel is een gevestigde plek in Zwolle waar nieuwe makers met subsidie van de provincie Overijssel hun eigen artistieke signatuur ontwikkelen. Theater Gnaffel vertegenwoordigt de cirkels en spots. KASKO KASKO is een ontwikkelplek voor muziektheater. Sinds de oprichting in 2007 ondersteunt KASKO jonge, nationale talenten in het maken en uitvoeren van eigentijds muziektheater. KASKO begeleidt jonge professionele schrijvers, componisten, regisseurs, zangers, musici en vormgevers. Binnen een talentontwikkelingstraject van gemiddeld drie jaar verdiepen de makers bij KASKO hun eigen signatuur en versterken ze hun positie als zelfstandig kunstenaar in verbinding met de maatschappij. KASKO beweegt binnen vier pijlers: het spelen in theaters en op festivals, samenwerking met organisaties en bedrijven, spelen binnen scholen en opleidingen en in verbinding in de wijk. KASKO vertegenwoordigt de cirkels, spots en sterren. TEN Producties TEN Producties maakt voorstellingen voor jongeren en (jong-)volwassenen over belangrijke thema’s die een rol spelen in hun turbulente wereld.

Drempelverlagend om thema’s als depressie, racisme en een opwarmende aarde bespreekbaar te maken. TEN wil met actuele voorstellingen bijdragen aan de ontwikkeling van de identiteit van jongeren uit alle lagen van de samenleving

16

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

en richt zich op het maken van impacttheater en culturele interventies. TEN Producties speelt in vlakke vloertheaters en vertegenwoordigt de cirkels van het Zwolse aanbod. Theatergroep De Jonge Honden Theatergroep De Jonge Honden brengt het publiek door middel van (locatie)theater in aanraking met de verhalen die liggen verscholen in een landschap, de geschiedenis of historische locatie. De Jonge Honden ontwikkelt theatervoorstellingen op locatie voor een groot en breed publiek en maakt een koppeling met het (Overijsselse) erfgoed. De Jonge Honden opereert daarbij vanuit een eigen podiumplek het Perrontheater gelegen in de spoorzone. De Jonge Honden vertegenwoordigt de cirkels en spots in het cultuuraanbod. De geselecteerde gezelschappen betreffen allen (muziek)theatergezelschappen met een nadruk op talentontwikkeling en producties voor jeugd en jongeren. Voor een divers aanbod in de stad is het belangrijk om vanaf 2023 ook een muziek- of dansgezelschap op te nemen in de Zwolse Basisinfrastructuur, bij voorkeur werkzaam binnen de pijler spots. Budget: als onderdeel van het extra budget voor Cultuur is voor de gezelschappen 250.000 euro in 2022 opgenomen en voor 2023 en 2024 jaarlijks 355.000 euro.

De pijler sterren richt zich specifiek op talentontwikkeling. Met deze focus investeren we in de kwaliteit en kwantiteit van de culturele sector van Zwolle. Vanuit de pijler stromen jonge professionals door naar de pijlers cirkels en spots om daar hun rol voor de samenleving te vervullen. Met deze focus op nieuw talent sluiten we aan bij het DNA van de stad als onderwijsstad en stad met de hoogste dichtheid aan creatieve opleidingen, omgerekend naar inwoneraantal. We zetten de komende jaren in op de volgende ontwikkelingen: doorontwikkeling Hybride Productienetwerk en de Fundatie Future Factory.

3.3.1 Hybride Productienetwerk | 2022 In 2022 wordt een stedelijke alliantie talentontwikkeling opgericht waarbinnen het creatieve onderwijs en culturele instellingen tot een actieprogramma komen ten behoeve van talentontwikkeling. Deze alliantie wordt gevormd door de initiatiefnemers van het Hybride Productiehuis, maar ook broedplaatsen als Rieteweg en Stichting Ateliers Zwolle, alsmede de gezelschappen die zich richten op talentontwikkeling zoals KASKO. In 2022 is het Hybride Productiehuis is doorgegroeid naar een Hybride Productienetwerk. Instellingen verbinden zich aan het netwerk vanuit hun eigen discipline en gemeenschappelijk geven zij vorm aan discipline-overstijgende programma’s gericht op het vergroten van kennis en vaardigheden van jonge talenten. Met de verbreding van disciplines is in 2021 een start gemaakt door aansluiting van Museum de Fundatie binnen het netwerk. Verbreding binnen de disciplines op genre niveau is een volgende stap, bijvoorbeeld binnen discipline muziek door barok- en klassieke muziek via de gezelschappen die zich verbonden hebben aan Academiehuis de Grote Kerk.

Het Hybride Productienetwerk verbreedt de samenwerking in de regio waar in 2021 een start mee is gemaakt en waarvoor cofinanciering vanuit de provincie Overijssel is gerealiseerd. Verbreding regionaal gaat via de regionale theaters, gezelschappen en instellingen voor cultuureducatie en -amateurkunst. De makers in het netwerk blijven centraal staan, het programma is gericht op hun professionele ontwikkeling. 2023 – 2024 De ontwikkelingen uit 2022 zetten door. Het aantal jonge makers dat zich binnen het Hybride Productienetwerk wil ontwikkelen neemt toe. Ook talent van buiten de regio weet de weg naar Zwolle te vinden. Deelnemers aan de programma’s van het Hybride Productienetwerk vinden aansluiting bij de professionele beroepspraktijk en worden opgenomen in de reguliere programmering van de culturele instellingen in Zwolle, regio en daarbuiten. Budget: als onderdeel van het extra budget voor Cultuur is voor het Hybride Productienetwerk in 2022 200.000 euro opgenomen In 2023 betreft het 150.000 euro, in 2024 140.000 euro. De benodigde cofinanciering met de provincie Overijssel zal voor een deel ook door de regio gemeenten die in het Hybride Productienetwerk participeren beschikbaar moeten worden gesteld. Voor het realiseren van de stedelijke alliantie talentontwikkeling is in 2022 20.000 euro opgenomen, in 2023

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

17

tglans

tglans

De Fundatie foto: Peter Tijhuis

4. Doorkijk naar volgende fase

15.000 euro.

4.1 Filmtheater Fraterhuis

3.3.2 Fundatie Future Factory | 2022 In 2022 wordt een haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd naar de plannen van de Fundatie voor een tweede vestiging in de Spoorzone ’Fundatie Future Factory’. Talentontwikkeling en het stimuleren van de creatieve sector staan hierin centraal. Museum de Fundatie lanceert een programma waarin toepassing en autonomie elkaar ontmoeten: de Fundatie Future Factory. Dit komt tot stand in een samenwerking met de nieuwe makers, het onderwijs en de opdrachtgevers, of dat nou particulier, overheid of bedrijfsleven is. Het programma zal gestuurd worden vanuit de noodzaak van verandering, de noodzaak tot het formuleren van een nieuwe wereld en de rol van de kunsten daarin. Nieuwe makers krijgen een podium en nieuw publiek wordt aangetrokken. De Fundatie Future Factory organiseert tentoonstellingen en masterclasses. Ze zijn propagandist voor de beeldende kunst en bieden zoveel mogelijk mensen de gelegenheid om in aanraking te komen met Kunst en Cultuur. De Fundatie Future Factory is een theater van ontmoeting, een ruimte voor reflectie en debat. De Fundatie Future Factory wordt een laboratorium voor de nieuwe Kunst en zal zich enerzijds verbinden aan de Overijsselse en de Zwolse creatieve industrie en kunstenaars. Anderzijds zal ze zich in het spoor van Museum de Fundatie nationaal en internationaal positioneren.

De Fundatie Future Factory zal werken met het team van Museum de Fundatie en gastconservatoren, vaak kunstenaars, wetenschappers en tentoonstellingsmakers.

Budget: als onderdeel van het extra budget voor Cultuur is voor de Fundatie Future Factory in 2022 en 2023 25.000 euro opgenomen ten behoeve van voorbereiding/ onderzoek. Voor het benodigde budget voor de realisatie van de nieuwe locatie en de uitbreiding van activiteiten zal separaat besluitvorming door college en raad plaatsvinden. Deze investeringen maken geen onderdeel uit van de in deze Uitvoeringsagenda Cultuur opgenomen begroting voor de extra inzet voor Cultuur.

Filmtheater het Fraterhuis ontvangt structureel subsidie als onderdeel van de Zwolse Basisinfrastructuur. De programmering van het theater wordt door publiek zeer gewaardeerd, de vraag is groter dan binnen de huidige locatie gerealiseerd kan worden. Bij Filmtheater het Fraterhuis leeft daarom al langere tijd de wens om de capaciteit uit te breiden met minimaal één filmzaal. Uit een onafhankelijk benchmarkonderzoek blijkt ook dat het aanbod in Zwolle sterk achterblijft bij de (potentiële) vraag naar art-house films. In het verleden zijn initiatieven ter uitbreiding gesneuveld wegens onhaalbare financiële consequenties. 2021 Momenteel wordt onderzocht of er binnen de locatie Odeon voldoende mogelijkheden zijn voor uitbreiding of dat verhuizen naar een andere locatie een betere optie is. Budget: voor het benodigde budget voor de realisatie van de nieuwe locatie van Filmtheater Fraterhuis zal separaat besluitvorming door college en raad plaatsvinden. Deze investeringen maken geen onderdeel uit van de in deze Uitvoeringsagenda Cultuur opgenomen begroting voor de extra inzet voor Cultuur.

de kartrekker voor de samenwerking tussen de acht theaters in de regio. Daarnaast is Zwolle penvoerder van het landelijke netwerk vlakke vloertheaters (Vlakke Vloer Platform) en kartrekker van Stichting 4 Oost; een samenwerkingsverband tussen vier grote Overijsselse schouwburgen. De gevolgen van de coronapandemie hebben de noodzaak van wendbaarheid en weerbaarheid versterkt. De gebouwen van Odeon en De Spiegel zijn en blijven de uitvalsbases van Zwolse Theaters. Beide complexen vergen enerzijds onderhoud en anderzijds aanpassing aan de veranderde eisen van cultuurbeleving en rolopvatting. In 2021 is gestart met een onderzoek naar de mogelijkheid om extra zalen binnen De Spiegel en een vlakke vloer te realiseren en het toevoegen van extra stoelen. De onderzoeken worden bekostigd door Zwolse Theaters. Voor Odeon geldt dat de uitkomst van het onderzoek naar een extra filmzaal voor het Fraterhuis mogelijk gevolgen heeft voor het theater. Binnen dit complex zijn bovendien (oefen)ruimtes gecreëerd voor De Werkplaats, onderdeel van Hybride Productienetwerk. Zowel in De Spiegel als Odeon wordt werkruimte geboden aan (Zwolse) makers en aan Huis voor Muziektheater KASKO.

2022 Uit de onderzoeken naar de vervangings- en verbouwingsmogelijkheden en noodzakelijkheden wordt in 2022 duidelijk of, en zo ja in welke omvang, een beroep wordt gedaan op de gemeente voor een garantiestelling dan wel een lening.

4.2 Zwolse Theaters Zwolse Theaters ontwikkelt zich tot een instelling die ook buiten de muren van het theatergebouw een (pro)actieve rol pakt in de Zwolse culturele sector. Zwolse Theaters als “het plein van de stad”, waarin men openstaat voor nieuwe vormen van theater, andersoortige vormen van publieksbereik en nieuwe doelgroepen. In de Stedelijke Cultuurregio Zwolle is Zwolse Theaters

18

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

19

tglans

tglans

OpgeZwolle in Hedon foto: dmvdberg.nl

Meander Big Band in Stadkamer foto: Stadkamer

2022 – 2024 Zowel de groei van het publiek en veranderde podiumfunctie, als de functie voor talentontwikkeling van Hedon stellen eisen aan de organisatie en het gebouw. Uiterlijk begin 2022 wordt onderzoek gedaan om de veranderde rollen en daarbij horende vereisten in kaart te brengen. De uitkomst wordt gebruikt voor beleidsontwikkeling in 2023 en 2024.

4.3 Hedon Poppodium Hedon heeft in 2021 een identiteitstraject afgerond. De uitkomst wordt gebruikt om het profiel van Hedon verder aan te scherpen, mede in het licht van de concurrentie van poppodia elders in het land. De focus van Hedon op het sociale domein is goed ontwikkeld en zal verder worden versterkt. Zo is in 2021 Beatbox gerealiseerd waarmee met name jong talent wordt begeleid op weg naar een professionele beroepspraktijk als podiumartiest. De consumptie van popmuziek verandert. Naast de bekende vormen van real life muziek performances (live concerten) nemen digitale vormen en streaming steeds meer toe. Net als Zwolse Theaters zoekt ook Hedon het publiek steeds meer buiten de muren van het complex op en benadert zij nieuwe doelgroepen. Hedon speelt hier volop op in en loopt voorop in de ontwikkeling en toepassing van nieuwe mogelijkheden van publieksbereik. Het succes van Hedon leidt ertoe dat de huidige locatie onvoldoende ruimte biedt om de groeiende populatie bezoekers te kunnen ontvangen. De nieuw te bouwen eventlocatie aan de Voorsterpoort Oost kan mogelijkheden bieden voor (incidentele) grootschaligere live performances. Door Hedon nauw bij de ontwikkeling te betrekken kan toekomstige samenwerking worden bevorderd en wordt kannibalisme voorkomen.

20

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

4.4 Stadkamer en cultuureducatie

4.4.1 Stadkamer Stadkamer bestaat inmiddels vijf jaar. In deze periode is de dienstverlening behoorlijk uitgebreid. Landelijk is er voor de bibliotheken een netwerkagenda opgesteld. Hierin zijn de maatschappelijke opgaven van bibliotheken voor de komende jaren beschreven zoals het stimuleren van lezen, bevorderen van (digitale) basisvaardigheden en activiteiten op het gebied van een leven lang ontwikkelen/ leren. Inmiddels heeft ook Stadkamer veel van deze maatschappelijke opgaven op zich genomen. Er wordt bij de vestiging in de binnenstad en in de wijken volop samengewerkt met onder andere Travers, WIJZ en Zwolle Doet. Stadkamer draagt bij aan een leven lang leren met projecten als Digisterker dat de digitale vaardigheden van ouderen versterkt. Ook is Stadkamer een serieuze partner in de bestrijding van laaggeletterdheid en het onderwijsachterstandenbeleid dankzij projecten als Boekstart en de VoorleesExpress. 2022 In deze periode wordt onderzocht in hoeverre Stadkamer al voldoet aan de landelijke maatschappelijke opgaven en waar ze nog kunnen bijsturen. Tevens heeft Stadkamer specifieke lokale opgaven. In 2021 is de subsidieaanvraag voor een groot samenwerkingsproject met onder andere Travers en Wijz gehonoreerd door het landelijke Fonds voor Cultuurparticipatie. Stadkamer zal in toenemende

4.5 Gebiedsontwikkelingen versterken met Cultuur

mate actief zijn binnen het sociaal domein op het gebied van cultuurparticipatie. De toename aan activiteiten en de groei van de stad maakt het noodzakelijk te onderzoeken welke effecten dit heeft op de organisatie en de fysieke werkomgeving. 2023 – 2024 De positie van Stadkamer in de maatschappij zal verder versterkt worden. Op basis van de uitkomsten van de onderzoeken zal waar nodig de koers bijgestuurd worden en kan de huisvesting van Stadkamer in het centrum en de wijken aanpassing behoeven. Cofinanciering van zowel rijk als provincie vragen continue aandacht, dit vergt een intensieve beleidsmatige afstemming tussen gemeente, provincie en rijk. 4.4.2 Cultuureducatie Cultuureducatie: het Zwolse cultuureducatiemodel wordt zowel landelijk als provinciaal goed gewaardeerd. Door de groei van de stad is de afgelopen jaren de druk op de budgetten flink toegenomen. Dit hebben we kunnen opvangen dankzij een grotere bijdrage van zowel de provincie als van het rijk. Dit maakt het overigens kwetsbaar omdat zowel de bijdrage van het rijk als de provincie projectbijdragen betreffen en voor vier jaar zijn vastgelegd. Het is nog onduidelijk hoe de financiering daarna geregeld zal worden. 2023 – 2024 Door de groei van de stad neemt de druk op de verschillende cultuureducatiefondsen toe.

Er is een intensieve beleidsmatige afstemming tussen gemeente, provincie en rijk met betrekking tot de cofinanciering voor cultuureducatie.

4.5.1 Spoorzone De Spoorzone is de fysieke plek waar het creatieve onderwijs en de culturele sector zich aan elkaar verbinden. Ze vervullen een magneetfunctie op de maakindustrie en de creatieve industrie die in deze spot ruim baan krijgen en worden samengebracht. Vanaf 2022 zal deze beweging in de Spoorzone zichtbaar worden door steeds meer activiteiten op tijdelijke locaties te laten plaatsvinden en podia voor Cultuur te creëren. Bijvoorbeeld tijdens PROTO. De aanwezigheid en inbreng van de culturele en creatieve sector in het Innovatiedistrict Regio Zwolle is van groot belang. Niet alleen omdat Cibap, ArtEZ en De Fundatie zich in de Spoorzone willen vestigen maar met name vanwege de verbinding die de culturele sector tot stand brengt. Het gebied kent straks een mix van wonen, leren, werken, recreëren en daartussen moeten verbindingen worden gelegd. Als tweede stadscentrum van Zwolle moet het bruisen van de activiteiten. Om te komen tot een samenhangende en complementaire cultuuragenda wordt de samenwerking gezocht met creatieve cultuurmakers in de stad en regio. Samen wordt bepaald wat het culturele profiel van het innovatiedistrict moet worden. Het resultaat is een dynamische cultuuragenda voor het Innovatiedistrict Regio Zwolle. In een innovatiedistrict is de rol van het onderwijs en onderzoek van groot belang.

Zonder een nauwe betrokkenheid mist het innovatiedistrict haar kracht. In het innovatiedistrict zijn de meerdere onderwijs- en onderzoeksinstellingen gevestigd en of betrokken. 4.5.2 Binnenstad In het aanbod van podiumvoorzieningen wordt een openluchttheater gemist. Tijdens de Coronapandemie is door Hedon succesvol geëxperimenteerd met buitenvoorstellingen in Gerrits Tuin. Ook Zwolse Theaters

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

21

tglans

tglans

5. Begroting Cultuur, besteding extra opgenomen budget 2022-2024 ziet veel potentie in een buitenprogrammering. De vraag naar de mogelijkheid van een openluchttheater wordt meegenomen in het ontwikkelprogramma Binnenstad.

Begroting Cultuur, besteding extra opgenomen budget

In het Celekwartier zal een aantal locaties beschikbaar komen die geschikt zijn als expositieruimte. Door juist aan dit gebied meer ruimte te geven aan beeldend kunstenaars ontstaat een dwaalgebied rondom de Fundatie. Dit is zowel voor kunstenaars als de bezoekers van de Fundatie aantrekkelijk.

2022

2023

2024

• Verhogen budget Cultuur en Kwaliteit

€ 100.000

€ 100.000

€ 100.000

• Verhogen budget voor Artpitch 038

€ 25.000

€ 25.000

€ 25.000

• Culturele evenementen

€ 50.000

Basis op orde: investeringen in de breedte

€ 50.000

Basis op orde: drie specifieke aandachtsgebieden • Ruimte om te creëren

Anningahof

€ 25.000

€ 25.000

€ 25.000

Stichting Kunstwegen

€ 12.500

€ 12.500

€ 12.500

Academiehuis*

€ 55.000

€ 55.000

€ 55.000

Nieuwe locaties

€ 75.000

€ 75.000

€ 75.000

Creative Works

€ 12.500

€ 12.500

€ 12.500

• Makers in de podiumkunsten (gezelschappel)

Podium gezelschappen

€ 250.000

€ 355.000

€ 355.000

• Talent ontwikkeling

Hybride productienetwerk

€ 200.000

€ 150.000

€ 140.000

Stedelijke alliantie

€ 20.000

€ 15.000

Fundatie Future Factory

€ 25.000

€ 25.000

Ambtelijke organisatie verstevigen en beleidskeuzes objectiveren

€ 150.000

€ 150.000

€ 150.000

*Naast de vermelde 55 k wordt 50k toegekend uit huidige middelen

€ 1.000.000

€ 1.000.000

€ 1.000.000

Afdracht aan subsidieloket en huidige afdelingskosten vallen buiten dit overzicht.

22

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

Uitvoeringsagenda Cultuur Zwolle | 2021-2024

23

tglans

Bijlage 1

Overzicht basis infrastructuur Zwolle 2021 De gemeente Zwolle financiert een basisinfrastructuur voor het culturele veld van Zwolle. Deze infrastructuur zorgt er voor dat iedere inwoner toegang heeft tot culturele instellingen en cultureel aanbod. In het cultureel perspectief 2040 wordt de basisinfrastructuur uitgebreid met een aantal initiatieven. Het overzicht van de huidige basisinfrastructuur staat hieronder vermeld. In dit overzicht staat een opsomming van de organisaties en de totaalbedragen die per doel ontvangen wordt uit de algemene cultuurbegroting.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Zwolle&id=ffb49d65-935d-4c6e-ae84-1ec20376acf5