Brief bewoners Veldhoek-Gezamenlijke reflectie op het participatieproces gebiedsvisie Vechtrand_Geanonimiseerd
Tekst van het document
Veldhoek • 26 oktober 2026 | Pagina 1 van 4 Aan: College van burgemeester en wethouders en gemeenteraad van Zwolle Betreft: Gezamenlijke reflectie op het participatieproces gebiedsvisie Vechtrand Datum: 26 oktober 2026 Geacht college, geachte leden van de gemeenteraad, Namens de bewonersclusters Kuyerhuislaan-West, Kuyerhuislaan-Oost (Tussen de Verlaten), Helmhorst en Maatgravenweg willen wij onze gezamenlijke ervaringen, constateringen en zorgen over het participatieproces rond de gebiedsvisie Vechtrand tot en met 25 oktober 2026 onder uw aandacht brengen. KERN VAN ONZE BOODSCHAP Wij nemen als direct belanghebbende bewoners van Veldhoek via de werkgroep Omgeving Vechtrand actief en constructief deel aan het participatieproces rond de gebiedsvisie Vechtrand. Tegelijkertijd ervaren wij een groeiende spanning tussen de uitgangspunten van het participatieplan en de uitvoering in de praktijk. Voor ons staat centraal dat wij, overeenkomstig de uitgangspunten en afspraken in het participatieplan, daadwerkelijk invloed kunnen uitoefenen op de ruimtelijke uitgangspunten en keuzes die bepalend zijn voor de toekomst van onze directe woon- en leefomgeving. Dat vraagt om voldoende tijd, tijdige betrokkenheid bij het formuleren van ontwerpprincipes, daadwerkelijke beïnvloedingsruimte en een herkenbare en navolgbare verwerking van onze inbreng.
Met deze brief willen wij onze ervaringen onder de aandacht van college en gemeenteraad brengen, zodat deze worden betrokken bij het verdere verloop van het participatieproces. Onze clusters vertegenwoordigen bewoners van Veldhoek, het bestaande buurtschap dat grotendeels binnen Vechtpoort I en het beoogde stadspark ligt. De mogelijke ontwikkelingen kunnen hier rechtstreeks gevolgen hebben voor woningen, eigendommen, bedrijfsvoering en de bestaande woon- en leefomgeving. Op verschillende eigendommen is bovendien een gemeentelijk voorkeursrecht gevestigd. Figuur 1. Indicatieve ligging van buurtschap Veldhoek binnen het plangebied Vechtrand, grotendeels gelegen in Vechtpoort I en het beoogde stadspark.
Veldhoek • 26 oktober 2026 | Pagina 2 van 4 Wij hebben ons de afgelopen maanden actief en constructief ingezet binnen de werkgroep Omgeving Vechtrand. Daarbij hebben wij gebiedskennis, aandachtspunten en voorstellen ingebracht, schriftelijk gereageerd op documenten en contact onderhouden met onze achterbannen. Wij waarderen de open contacten met de betrokken gemeentelijke medewerkers en Flux en herkennen dat onderdelen van onze inbreng daadwerkelijk zijn opgepakt. Tegelijkertijd hebben wij op verschillende momenten een spanning ervaren tussen de uitgangspunten die de gemeente zelf in het participatieplan heeft vastgelegd en de wijze waarop het participatieproces in de praktijk wordt uitgevoerd. Volgens het participatieplan is de rol van de werkgroepen onder meer het leveren van inhoudelijke kennis, mede richting geven aan keuzes en meewerken aan de ontwikkeling van gebiedsvarianten. Ook worden zorgvuldige participatie, voldoende tijd voor achterbanraadpleging en daadwerkelijke beïnvloedingsruimte als belangrijke uitgangspunten genoemd. Juist vanuit deze uitgangspunten willen wij vier concrete ervaringen onder uw aandacht brengen. 1. Gebiedsgerichte participatie en de positie van direct belanghebbenden Vanaf het begin hebben wij aandacht gevraagd voor de bijzondere positie van direct belanghebbende bewoners en grondeigenaren in Veldhoek.
De werkgroep Omgeving Vechtrand vertegenwoordigt uiteenlopende belangen, maar de gevolgen van mogelijke ruimtelijke keuzes verschillen sterk per deelgebied. Bij de selectie van het ontwerpbureau in juni 2026 adviseerde Flux zelf aanvullende, kleinschalige gebiedssessies om de specifieke waarden, belangen en zorgen per deelgebied vroegtijdig in beeld te brengen. Deze sessies vielen buiten de oorspronkelijke opdracht. In het selectieadvies van 21 juni hebben de aanwezige vertegenwoordigers het daadwerkelijk opnemen van deze sessies in de analysefase nadrukkelijk verbonden aan hun voorkeur voor Flux. Sindsdien hebben verschillende activiteiten plaatsgevonden, waaronder een gezamenlijke fietstocht, gesprekken met bewoners en een eerste atelier. Deze activiteiten waarderen wij. Voor ons is echter onvoldoende duidelijk geworden of de voorgestelde gebiedssessies daadwerkelijk onderdeel van de opdracht zijn geworden en op welke wijze de specifieke belangen van direct belanghebbenden gezamenlijk zijn gewaardeerd en vertaald naar ruimtelijke uitgangspunten. 2. De overgang van analyse naar gebiedsvarianten In het participatieplan is beschreven dat gebiedswaarden, randvoorwaarden en eerste ontwerpprincipes samen met de werkgroepen worden bepaald.
Voor onderwerpen als mobiliteit en ontsluiting, groen en water en de overgang Vechtrand - Berkum is bovendien in de participatiematrix het participatieniveau 'Meedoen' vastgelegd. Tijdens Atelier 1 werd de bestaande hoofdgroenstructuur, de groene vinger, herkenbaar als belangrijke gebiedskwaliteit gepresenteerd. Dat waarderen wij. Tegelijkertijd gaat het voor onze bewonersclusters ook om bestaande natuurwaarden, de cultuurhistorische identiteit van onder meer Kuyerhuislaan-Oost en Helmhorst en de mogelijke gevolgen van de verkeersontsluiting van Vechtpoort I. Voor het cluster Maatgravenweg spelen daarbij in het bijzonder het behoud van de Maatgravenweg als rustige weg voor uitsluitend bestemmingsverkeer en het realiseren van een groene bufferzone tussen de bestaande woningen en de nieuwe woonwijk, mede in samenhang met de nabijgelegen Natura 2000-natuurwaarden. Als bewoners van Veldhoek beschikken wij bovendien over waardevolle lokale kennis van de landschappelijke, natuurlijke en cultuurhistorische kwaliteiten en de bijzondere identiteit van het gebied. Wij willen deze kennis graag constructief inbrengen, zodat deze kwaliteiten niet alleen worden herkend, maar ook daadwerkelijk worden meegewogen bij de verdere planvorming. De wezenlijke vraag is welke betekenis deze waarden en belangen krijgen bij het formuleren van ruimtelijke uitgangspunten.
Worden zij mede richtinggevend voor de ontwikkeling, of wordt pas bij het uitwerken van varianten bekeken in hoeverre zij kunnen worden ingepast? Tot op heden hebben wij vooral deelgenomen aan activiteiten waarin gebiedskennis, waarden en belangen zijn opgehaald. Een gezamenlijke inhoudelijke stap waarin de werkgroep Omgeving Vechtrand mede richting heeft gegeven aan de waardering daarvan en het bepalen van eerste ontwerpprincipes, hebben wij nog niet als zodanig ervaren. Veldhoek • 26 oktober 2026 | Pagina 3 van 4 Dit wordt concreet bij Atelier 2 van 28 oktober, dat volgens de uitnodiging het begin vormt van de stap naar gebiedsvarianten. Het ontwerpteam heeft inmiddels vier schetsmatige varianten voorbereid, waarop de werkgroepen kunnen reageren. Wij erkennen dat deze varianten verkennend zijn en dat verdere beïnvloeding mogelijk blijft. Onze constatering is echter dat de eerste vertaalslag van analyse naar varianten al heeft plaatsgevonden, zonder dat wij de gezamenlijke bepaling van de daaraan ten grondslag liggende uitgangspunten hebben herkend. Juist daarin ervaren wij een verschil met de actieve rol die in het participatieplan aan de werkgroepen is toegekend. Voor ons als direct belanghebbende bewoners is dit van groot belang, omdat de uitgangspunten en keuzes die in deze fase worden gemaakt rechtstreeks van invloed kunnen zijn op onze bestaande woon- en leefomgeving.
3. Planning, achterbanraadpleging en beïnvloedingsruimte Vanaf de eerste bijeenkomsten hebben wij herhaaldelijk aandacht gevraagd voor een integrale en realistische planning, met voldoende ruimte voor voorbereiding, achterbanraadpleging en inhoudelijke verdieping. In onze schriftelijke reactie van 11 mei 2026 is onder meer gevraagd om inzicht in de beschikbaarheid van documenten, participatiemomenten, mijlpalen, ijkmomenten en de samenhang tussen onderzoeken, participatie en besluitvorming. Deze aandachtspunten kwamen in het conceptparticipatieplan van juni vrijwel letterlijk terug als onderdelen van een nog uit te werken tijdlijn. In de definitieve versie van augustus zijn zij echter minder concreet uitgewerkt. Tijdens het raadsdebat van 5 oktober 2026 is kritisch aandacht gevraagd voor de spanning tussen de projectplanning en de tijd die nodig is voor zorgvuldige participatie. Wethouder Rots heeft daarbij toegelicht dat de tijdsdruk mede samenhangt met de wettelijke termijnen die verbonden zijn aan het gevestigde voorkeursrecht. Wij waarderen dat zij de zorgen over de beschikbare participatietijd serieus heeft genomen en een extra maand heeft toegezegd.
Uit de op 20 oktober gedeelde planning is voor ons echter onvoldoende duidelijk geworden waar deze extra tijd concreet is toegevoegd en welke aanvullende ruimte daardoor ontstaat voor inhoudelijke bespreking, achterbanraadpleging en daadwerkelijke beïnvloeding. Zo is de uiterste reactiedatum voor de werkgroepen vastgesteld op 8 februari 2027, terwijl op 16 februari een collegegesprek over richtinggevende keuzes staat gepland. Uit de planning kunnen wij niet opmaken hoe de ontvangen reacties in deze tussenliggende acht kalenderdagen worden beoordeeld, verwerkt en teruggekoppeld. Onze zorg betreft niet het indicatieve karakter van de planning, maar het ontbreken van voldoende inzicht in de momenten waarop bewoners daadwerkelijk invloed kunnen uitoefenen en hoe daarvoor de noodzakelijke tijd wordt gewaarborgd. 4. Het participatiejournaal en de herkenbaarheid van verschillende perspectieven Het participatiejournaal vormt een belangrijk onderdeel van de informatievoorziening aan college en gemeenteraad. Juist daarom vinden wij het essentieel dat niet alleen participatieactiviteiten worden geregistreerd, maar ook de verschillende ervaringen, zorgen en openstaande vragen van deelnemers herkenbaar blijven. Bij de eerste tussenrapportage bleek dat de opgenomen werkgroepverslagen niet uitsluitend waren geanonimiseerd, maar redactioneel waren bewerkt.
Daarmee ontstonden bij ons vragen over de herkenbaarheid van de oorspronkelijke verslaglegging en de betekenis van de gemeentelijke interpretatie daarvan. Ook de beschikbare reactietijd vormde een probleem. Het concept werd midden in de zomervakantie voorgelegd, met een korte reactietermijn. Bij de daaropvolgende aangepaste versie was er naar onze ervaring onvoldoende gelegenheid om de verwerking van opmerkingen te controleren, de achterban te raadplegen en opnieuw te reageren. Vanuit Kuyerhuislaan-West hebben wij ons daarom genoodzaakt gezien op 26 augustus een uitgebreide schriftelijke aanvulling aan te leveren, met het nadrukkelijke verzoek deze integraal en ongewijzigd als afzonderlijke bijlage op te nemen. Dit was voor ons een uiterste maatregel om te waarborgen dat ons perspectief zonder verdere redactionele bewerking herkenbaar aan college en gemeenteraad werd voorgelegd. De gemeente heeft deze bijdrage uiteindelijk integraal opgenomen, wat wij waarderen. Onze zorg betreft vooral de interpretatie en samenhang van de verschillende bijdragen. De gemeente organiseert het participatieproces en is tegelijkertijd verantwoordelijk voor het verzamelen, interpreteren en bestuurlijk presenteren Veldhoek • 26 oktober 2026 | Pagina 4 van 4 van de resultaten ervan. Wij stellen niet dat perspectieven bewust onjuist worden weergegeven, maar zien hierin wel een kwetsbaarheid.
Een participatiejournaal hoeft naar onze mening geen gezamenlijk gedragen oordeel op te leveren. Het is juist van belang dat verschillende ervaringen en standpunten herkenbaar en navolgbaar naast elkaar kunnen blijven bestaan. Onze gezamenlijke constatering De hierboven beschreven ervaringen staan voor ons niet los van elkaar. Zij raken telkens aan dezelfde vraag: hoe wordt in de praktijk gewaarborgd dat bewoners de rol en beïnvloedingsruimte daadwerkelijk kunnen benutten die de gemeente zelf in het participatieplan heeft vastgelegd? Wij realiseren ons dat een omvangrijke gebiedsontwikkeling een dynamisch proces is en dat niet alle belangen en wensen verenigbaar zijn. Wij verwachten dan ook niet dat iedere ingebrachte opvatting wordt overgenomen. Evenmin stellen wij dat de uitkomsten van de gebiedsvisie al vastliggen of dat verdere beïnvloeding niet mogelijk is. Onze zorgen komen voort uit de opeenstapeling van ervaringen waarbij de uitgangspunten van zorgvuldigheid, achterbanraadpleging, transparantie en daadwerkelijke beïnvloedingsruimte op bepalende momenten voor ons onvoldoende herkenbaar en navolgbaar zijn geweest. Daarbij maken wij nadrukkelijk onderscheid tussen de constructieve persoonlijke verstandhouding die wij met de betrokken gemeentelijke medewerkers en Flux ervaren en ons vertrouwen in de inrichting en uitvoering van het participatieproces als geheel.
Met deze brief willen wij onze gezamenlijke ervaringen en zorgen tot en met 25 oktober 2026 zorgvuldig vastleggen. Wij vragen college en gemeenteraad om bij de verdere beoordeling van het participatieproces niet uitsluitend kennis te nemen van de georganiseerde activiteiten en ontvangen reacties, maar ook van de wijze waarop direct belanghebbende bewoners de uitvoering van de gemeentelijke participatie-uitgangspunten tot nu toe hebben ervaren. Juist vanwege de mogelijke gevolgen voor onze directe woon- en leefomgeving vinden wij het essentieel om ook in de volgende fasen tijdig en inhoudelijk betrokken te blijven bij de afwegingen en keuzes, in een voortdurende dialoog met de gemeente en het ontwerpteam. Wij vragen het college en de gemeenteraad onze ervaringen en zorgen niet uitsluitend ter kennisgeving aan te nemen, maar deze te betrekken bij de verdere inrichting en uitvoering van het participatieproces. Daarbij verwachten wij van de gemeente een concrete terugkoppeling over hoe de positie van direct belanghebbende bewoners, hun daadwerkelijke beïnvloedingsruimte en de zorgvuldigheid van het proces in de volgende fasen worden geborgd. Wij blijven hierover graag constructief met de gemeente en haar partners in gesprek.
Met vriendelijke groet, Vertegenwoordigers van de vier bewonersclusters van Veldhoek: Bewonerscluster Naam ondertekenaar Kuyerhuislaan-Oost (Tussen de Verlaten) Helmhorst Maatgravenweg Kuyerhuislaan-West Contactpersoon: | E-mail: @hotmail.com In verband met mogelijke openbare publicatie zijn woonadressen en telefoonnummers niet in deze brief opgenomen. Deze kunnen desgewenst afzonderlijk aan de raadsgriffie worden verstrekt. 5.1.2e 5.1.2e 5.1.2e 5.1.2e 5.1.2e 5.1.2e 5.1.2e 5.1.2e Legenda toegepaste uitzonderingsgrondslagen In dit document zijn gegevens definitief geanonimiseerd op grond van: Wet Artikel Omschrijving Pagina's Wet open overheid Art. 5.1 lid 2 sub e De eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer 4