Brief Auditcommissie over accountantsverslag 2022.pdf

bericht

Auditcommissie

Telefoon (038) 498 2216 E.Bagerman@zwolle.nl

Aan de leden van de gemeenteraad

Onderwerp:

Accountantsverslag over de jaarstukken 2022

Datum:

22 juni 2023

Geachte raadsleden, Als auditcommissie hebben wij de taak om als vooruitgeschoven post van de gemeenteraad het opdrachtgeverschap van onze accountant te regelen. Hiermee ondersteunen wij de raad bij het uitvoeren van zijn toezichthoudende en controlerende bevoegdheid. In dit kader hebben wij op dinsdag 20 juni jl. met onze accountant Deloitte gesproken over het accountantsverslag bij de jaarstukken 2022. Bij dit gesprek was ook een vertegenwoordiging vanuit de ambtelijke organisatie (de directeur financiën en de adviseur concern control) aanwezig om vanuit organisatieperspectief te kunnen reflecteren op de bevindingen van de accountant. In deze brief gaan wij in op de belangrijkste punten uit het gesprek. Goedkeurende verklaring In de eerste plaats is het natuurlijk goed om vast te stellen dat Deloitte wederom een goedkeurende verklaring heeft afgegeven voor het getrouwe beeld en de rechtmatigheid van de jaarstukken. In tegenstelling tot voorgaande jaren zijn er dit jaar zelfs in het geheel geen onzekerheden en fouten geconstateerd. Daarbij spreekt Deloitte zich positief uit over de interne beheersing binnen de organisatie. De gemeente is ‘in control’ en heeft de basis op orde. In 2022 zijn op dit gebied weer verdere stappen gezet in de doorontwikkeling van de interne beheersing. Wij complimenteren de ambtelijke organisatie met het deze prestatie.

Realisatiekracht Wij hebben met de accountant met name stilgestaan bij de belangrijkste bevindingen, zoals opgenomen op pagina 5 t/m 8 van het accountantsverslag. Het belangrijkste aandachtpunt is wat ons betreft de realisatiekracht van de organisatie en het spanningsveld tussen de ambities en de capaciteit. Dit hebben wij ook in eerdere brieven vastgesteld en met u gedeeld. Net als in voorgaande jaren - en net als in de meeste andere (100.000-plus)gemeenten - zien we in ook deze jaarstukken dat de realisatie achterblijft bij de voorgenomen plannen. Dat leidt tot fors positievere resultaten in de jaarrekening dan begroot. Het gerealiseerde resultaat over 2022 bedraagt €15,4 miljoen. Het forse positieve resultaat is deels te verklaren doordat veel incidenteel geld vanuit het rijk pas laat in het jaar aan gemeenten beschikbaar wordt gesteld, waardoor gemeenten niet meer in staat zijn deze middelen in het boekjaar uit te geven. Anderzijds is dit echter ook een indicatie dat de begroting meer gebaseerd is op de 1/3

Datum

22 juni 2023 politiek-bestuurlijke ambities dan op basis van de beschikbare capaciteit en middelen realistisch is. Dit is ook terug te zien in de zeer uitgebreide begroting die bestaat uit 10 programma’s en 70 doelen. Deloitte doet het advies dit terug te brengen door te prioriteren en focus aan te brengen. Het spanningsveld tussen ambitie en capaciteit is al eerder door college en raad onderkend als bijzonder aandachtspunt. Prioritering en focus aanbrengen is daarom ook opgenomen als één van de doelstellingen van de doorontwikkeling van de P&Ccyclus, waarbij wij als auditcommissie als klankbord fungeren voor de organisatie. De directie werkt momenteel aan een bestuursopdracht om het proces van programmeren en prioriteren een impuls te geven. Na het zomerreces wordt deze bestuursopdracht in een vergadering van de auditcommissie besproken. Financiële positie i.r.t. risicoprofiel Mede dankzij de eerder genoemde positieve jaarresultaten in de afgelopen jaren is de financiële positie van onze gemeente zeer gezond te noemen. De weerstandscapaciteit is met €65,7 miljoen aanzienlijk hoger dan de onderkende en aanwezige risico’s van €49,9 miljoen. De weerstandscapaciteit bestaat uit de algemene concernreserve plus de post onvoorzien. Dit betreffen de niet-geoormerkte middelen die vrij besteedbaar zijn en dienen om financiële tegenvallers op te kunnen vangen.

Naast deze nietgeoormerkte middelen beschikken we tevens over reserves die wel geoormerkt zijn en waarmee dus ‘gespaard’ wordt voor latere uitgaven/investeringen. Een voorbeeld hiervan is de strategische investeringsagenda, die door Deloitte gezien wordt als ‘verstandig financieel instrument’. In relatie tot de financiële positie benadrukte zowel Deloitte als de directeur financiën dat de economische omstandigheden aan het veranderen zijn. Huizenprijzen vertonen een neerwaartse trend en bouwkosten stijgen. Daarbij zal het aantal woningbouwprojecten en andersoortige grote projecten in Zwolle alleen maar toenemen. Dit tezamen maakt dat het risicoprofiel naar verwachting snel zal stijgen. Een goede informatiepositie voor de raad is vanuit sturingsperspectief van groot belang. Later dit jaar wordt een technische informatiesessie hierover georganiseerd, waarbij ook gekeken wordt naar hoe andere grote steden hier mee omgaan. Overige onderwerpen Tijdens de vergadering hebben we het langst stilgestaan bij voorgenoemde twee onderwerpen. Andere onderwerpen die tevens aan bod zijn gekomen en het vermelden waard zijn, zijn de volgende: -

Als auditcommissie hebben we de ontwikkeling van de Sustainable Development Goals (SDG’s) meegegeven als speerpunt voor de controle. Deloitte merkt op dat onlangs Europese richtlijnen op het gebied van milieu, maatschappij en goed ondernemingsbestuur (Environmental, Social, Governance (ESG)) zijn vormgegeven en raadt daarom aan om deze ontwikkelingen te volgen. Deloitte constateert dat nog niet (expliciet) wordt gerapporteerd over SDG’s en/of ESG. Dat neemt niet weg dat een deel van de huidige doelen in begroting en jaarverslag hier al deels bij aansluiten. Er is dus een basis aanwezig voor toekomstige ESG-verantwoording.

-

Deloitte merkt op dat de gemeente Zwolle niet beschikt over een Nota Grondbeleid. In 2015 is besloten dat dat het grondbeleidskader wordt 2/3

Datum

22 juni 2023 verantwoord in de paragraaf grondbeleid van de begroting. Deze paragraaf gaat echter zeer beperkt in op de visie van de gemeente op het grondbeleid, waardoor duidelijke spelregels ontbreken. De accountant adviseert daarom het besluit om het grondbeleid te verantwoorden in de paragraaf grondbeleid te heroverwegen en om toch te komen tot een nota Grondbeleid. -

In dit accountantsverslag geeft de accountant voor het laatst een oordeel over de rechtmatigheid. Vanaf de controle op de jaarstukken 2023 moet het college zelf door middel van de rechtmatigheidsverantwoording verantwoording afleggen aan de gemeenteraad over de rechtmatige besteding van de lasten. De accountant blijft echter verantwoordelijk voor een verklaring over het getrouwe beeld, ook in relatie tot de rechtmatigheid. Deloitte constateert dat de organisatie een goede start heeft gemaakt om tot deze rechtmatigheidsverantwoording te kunnen komen.

-

Het is vooralsnog niet haalbaar om de controle op de jaarstukken eerder af te ronden. Dit komt doordat de organisatie en de accountant voor het afronden van de controle afhankelijk zijn van de verantwoordingsinformatie van zorgaanbieders. Het is de ambitie om door aanvullende interne beheersmaatregelen en interne controles in de toekomst minder afhankelijk te zijn van deze productieverantwoordingen, waardoor het mogelijk in de toekomst wel haalbaar is om de controle eerder af te ronden.

Tot slot De in deze brief benoemde onderwerpen zijn slechts een kleine greep van de onderwerpen die in het accountantsverslag aan bod komen. Wij raden u daarom ook aan om kennis te nemen van het volledige en overzichtelijke accountantsverslag van Deloitte. Deloitte zal voorafgaand aan het raadsdebat op 26 juni a.s. nog een korte toelichting geven op het accountantsverslag1. Op basis van het gestelde in deze brief adviseren wij u om in te stemmen met de jaarstukken 2022. Wij kijken uit naar de behandeling van de jaarstukken in het raadsdebat.

Met vriendelijke groet, De Auditcommissie,

Jolien Elshof (voorzitter) Mark Oldengarm Joey Boon Jeroen Doornbos Maxim van der Veen

1

Jaapjan Zuidema en Vanessa Jongbloed van Deloitte zullen digitaal (hybride) aanwezig zijn bij deze vergadering. 3/3