bijlage 4 Omgevingskwaliteitsplan BCW
Tekst van het document
Het middenspanningsstation moet toegankelijk zijn via openbare weg & er moet voldoende werkruimte zijn rondom het station. 2.1.1 Eisen ten aanzien van een middenspanningsstation 15 ? Hoe zit dat? CBMiddenspanningsstation Verdeelstation Minstens 0,6m afstand tussen middenspanningsstations en heesters. Eisen t.a.v. water: • Geen middenspanningsstations t.p.v. oppervlaktewater. • Mantelbuizen toepassen bij onderdoorgang sloot. Voldoende ruimte voor voedende en afgaande kabels. Er is geen (diepwortelende) beplanting aanwezig op de kabeltraces. Het middenspanningsstation moet toegankelijk zijn via openbare weg & er moet voldoende werkruimte zijn rondom het station. 2.1.1 Eisen ten aanzien van een middenspanningsstation 15 ? Hoe zit dat? CBMiddenspanningsstation Verdeelstation Minstens 0,6m afstand tussen middenspanningsstations en heesters. Eisen t.a.v. water: • Geen middenspanningsstations t.p.v. oppervlaktewater. • Mantelbuizen toepassen bij onderdoorgang sloot. Voldoende ruimte voor voedende en afgaande kabels. Er is geen (diepwortelende) beplanting aanwezig op de kabeltraces. Het middenspanningsstation moet toegankelijk zijn via openbare weg & er moet voldoende werkruimte zijn rondom het station. 2.1.1 Eisen ten aanzien van een middenspanningsstation 15 ? Hoe zit dat? CBMiddenspanningsstation Verdeelstation Minstens 0,6m afstand tussen middenspanningsstations en heesters.
Eisen t.a.v. water: • Geen middenspanningsstations t.p.v. oppervlaktewater. • Mantelbuizen toepassen bij onderdoorgang sloot. Voldoende ruimte voor voedende en afgaande kabels. Er is geen (diepwortelende) beplanting aanwezig op de kabeltraces. Het middenspanningsstation moet toegankelijk zijn via openbare weg & er moet voldoende werkruimte zijn rondom het station. 2.1.1 Eisen ten aanzien van een middenspanningsstation 23 ? Hoe zit dat? CBMiddenspanningsstation Verdeelstation geschilderd in lichtgrijs (langere levertijd) bakstenen gevel*wanden en deuren geschilderd in elke gewenste kleur (langere levertijd) kunstschildering (aanbrengen na installatie) groen biodiversiteitinformatieschakel (langere levertijd) kleur antraciet, deuren afhankelijk van type grijs, wit of antraciet 2.3.1 Bouwstenen middenspanningsstations Standaard modulair station Standaard modulair station + Liander dekt alle kosten voor het standaard modulair station. Het beheer van eventuele groenvoorzieningen rondom het station ligt bij de gemeente. Het standaard modulair station + is een variant die gemeenten mogen kiezen op een bepaalde plek. De kosten worden bij voorkeur verdeeld tussen Liander en de gemeente. Partijen maken hierover apart afspraken. Het beheer van eventuele groenvoorzieningen rondom het station ligt bij de gemeente.
*Bij toepassing van metselwerk wordt in principe gebruik gemaakt van standaard steenstrips, daardoor is er beperkte variatie mogelijk in het metselwerk verband. 23 ? Hoe zit dat? CBMiddenspanningsstation Verdeelstation geschilderd in lichtgrijs (langere levertijd) bakstenen gevel*wanden en deuren geschilderd in elke gewenste kleur (langere levertijd) kunstschildering (aanbrengen na installatie) groen biodiversiteitinformatieschakel (langere levertijd) kleur antraciet, deuren afhankelijk van type grijs, wit of antraciet 2.3.1 Bouwstenen middenspanningsstations Standaard modulair station Standaard modulair station + Liander dekt alle kosten voor het standaard modulair station. Het beheer van eventuele groenvoorzieningen rondom het station ligt bij de gemeente. Het standaard modulair station + is een variant die gemeenten mogen kiezen op een bepaalde plek. De kosten worden bij voorkeur verdeeld tussen Liander en de gemeente. Partijen maken hierover apart afspraken. Het beheer van eventuele groenvoorzieningen rondom het station ligt bij de gemeente. *Bij toepassing van metselwerk wordt in principe gebruik gemaakt van standaard steenstrips, daardoor is er beperkte variatie mogelijk in het metselwerk verband.
23 ? Hoe zit dat? CBMiddenspanningsstation Verdeelstation geschilderd in lichtgrijs (langere levertijd) bakstenen gevel*wanden en deuren geschilderd in elke gewenste kleur (langere levertijd) kunstschildering (aanbrengen na installatie) groen biodiversiteitinformatieschakel (langere levertijd) kleur antraciet, deuren afhankelijk van type grijs, wit of antraciet 2.3.1 Bouwstenen middenspanningsstations Standaard modulair station Standaard modulair station + Liander dekt alle kosten voor het standaard modulair station. Het beheer van eventuele groenvoorzieningen rondom het station ligt bij de gemeente. Het standaard modulair station + is een variant die gemeenten mogen kiezen op een bepaalde plek. De kosten worden bij voorkeur verdeeld tussen Liander en de gemeente. Partijen maken hierover apart afspraken. Het beheer van eventuele groenvoorzieningen rondom het station ligt bij de gemeente. *Bij toepassing van metselwerk wordt in principe gebruik gemaakt van standaard steenstrips, daardoor is er beperkte variatie mogelijk in het metselwerk verband. (m.u.v. deurzijde) 32 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Nutsvoorzieningen Uitgangspunt is dat nutsvoorzieningen geen afbreuk mogen doen aan de kwaliteit van het straatbeeld, de landschappelijke structuur of de algehele sfeer van de wijk.
Ze moeten daarom integraal onderdeel zijn van het ontwerp, hetzij door een zorgvul- dige | positionering in de openbare ruimte, hetzij door inpassing in erfafscheidingen van woningen. Nutsvoorzieningen worden veilig en toegankelijk geplaatst. De posi- tionering en verschijningsvorm van nutsvoorzieningen is afhankelijk van hun grootte, functie en de toegankelijkheid die vereist is voor onderhoud. Tegelijkertijd worden ze afgeschermd met begroeiing of groenstructuren. Criteria: - Nutsvoorzieningen worden in parkeerkoffers en achter de rooilijn geplaatst, of; MS/LS stations Pacto25 | - | worden omzoomd met hagen, of; - | worden landschappelijk ingepast. - Rondom de grote nutsvoorzieningen (MS/LS stations Pacto 25 of Pacto20) wordt voldoende ruimte vrijgehouden. 440 | 95 | 440 | 95 peil afgewerkt terrein | 75 | peil afgewerkt terrein | 75 60 | 300 | 60 | 300 peil onafgewerkt terrein | peil onafgewerkt terrein gezaagde tegel | 300x300x45 | gezaagde tegel | 300x300x45 mech. verdicht zandpakket | mech. verdicht zandpakket 5220 | 5220 440 | dak 3645 | 1135 | 440 | 1135dak 3645 2113+ onafgewerkt m.v. | 2113+ onafgewerkt m.v. 2063+ afgewerkt / toekomstig m.v. | 2063+ afgewerkt / toekomstig m.v.
gezaagde tegels | gezaagde tegels HOGE SPANNING | HOGE SPANNING | HOGE SPANNING | HOGE SPANNING LEVENSGEVAARLIJK | LEVENSGEVAARLIJK | HOGE SPANNING | LEVENSGEVAARLIJK | LEVENSGEVAARLIJK | HOGE SPANNING LEVENSGEVAARLIJK | LEVENSGEVAARLIJK ms | trafo | ms | trafo detail | detail coördinaat | coördinaat ls | (uitzetpunt) | ls | (uitzetpunt) rechts voor | rechts voor 660 - onafgewerkt m.v. | 660 - onafgewerkt m.v. 710 - afgewerkt m.v. | 952 | 710 - afgewerkt m.v. | 952 9 stuks Alfen Feedtube 75 max. kabeldiameter 62mm | type fundering afhankelijk fundatieadvies | 9 stuks Alfen Feedtube 75 max. kabeldiameter 62mm | type fundering afhankelijk fundatieadvies 11 stuks Alfen Feedtube 75 max. kabeldiameter 62mm | palen dan wel (gestabiliseerd/verdicht) zand | 11 stuks Alfen Feedtube 75 max. kabeldiameter 62mm | palen dan wel (gestabiliseerd/verdicht) zand LINKER ZIJGEVEL | ACHTERGEVELVOORGEVEL | RECHTER ZIJGEVEL | 1245 | LINKER ZIJGEVEL | ACHTERGEVELVOORGEVEL | RECHTER ZIJGEVEL | 1245 4033 | 1187 | 4033 | 1187 Alfen Feedtube 75max. kabeldiameter Ø | Alfen Feedtube 75max.
kabeldiameter Ø DOORSNEDE A-A | DOORSNEDE A-A 3545 | 3235 | 5220 | 3545 | 3235 | 5220 A | 440 | 1135dak 3645 | A | Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan | 33 | 440 | 1135dak 3645 ms | trafo | ms | trafo gezaagde tegels | gezaagde tegels coördinaat | ms | trafo | coördinaat | ms | trafo ls | (uitzetpunt = piketpaal) | ls | (uitzetpunt = piketpaal) rechts voor | coördinaat | detail | rechts voor | coördinaat | detail 155 | (uitzetpunt = piketpaal) | 155 | (uitzetpunt = piketpaal) A | rechts voor | coördinaat | A | rechts voor | coördinaat ls | (uitzetpunt) | ls | (uitzetpunt) rechts voor | rechts voor PLATTEGROND | PALENPLAN | PLATTEGROND | PALENPLAN 952 | 952 hekwerk, talud, muur | hekwerk, talud, muur 4033 | 1187 | 4033 | 1187 BENODIGD GRONDOPPERVLAK | BENODIGD GRONDOPPERVLAK * STANDAARD 20,1 m2 | * STANDAARD 20,1 m2 * BIJ OPSTAKEL AAN VOORZIJDE 21,7 m2 | * BIJ OPSTAKEL AAN VOORZIJDE 21,7 m2 standaard kleuren: | april 2022 | standaard kleuren: | april 2022 casco betongrijs | COMPACTSTATION TYPE ALFEN PACTO 25 | datum | casco betongrijs | COMPACTSTATION TYPE ALFEN PACTO 25 | datum deuren / roosters RAL 6009 / 7032 | status | ontwerp | deuren / roosters RAL 6009 / 7032 | status | ontwerp Cabine 7325 kg | schaal | 1:50 | Cabine 7325 kg | schaal | 1:50 Dak | 1805 kg | discipline middenspanning | Dak | 1805 kg | discipline middenspanning Deuren | 400 kg | Deuren | 400 kg MS
| 500 kg | getekend | j.huisman | tek.nr. | formaat | MS | 500 kg | getekend | j.huisman | tek.nr. | formaat trafo | 2650 kg | gewijzigd A | A2 | trafo | 2650 kg | gewijzigd A | A2 rek | 200 kg | gewijzigd B | rek | 200 kg | gewijzigd B overige | 500kg | gewijzigd C | overige | 500kg | gewijzigd C TOTAAL 13.380kg | gewijzigd D | TOTAAL 13.380kg | gewijzigd D gewijzigd E | gewijzigd E 3. Architectuur Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan 34 3 Architectuur 3.1 O mgevingskwaliteit algemeen Stedenbouw en architectuur vormen gezamenlijk de basis voor de beleving van de openbare ruim te, d e s traat. He t s traatbeeld w ordt o pgebouwd ui t he t s traatprofiel en het gevelbeeld. In het straatbeeld komen alle aspecten van stedenbouwkundige compositie en architectuur samen in een beeld van ‘eenheid in verscheidenheid’. Dit ‘harmonieprincipe’ is een van de cruciale kwaliteiten. Breecamp-West bestaat uit meerdere landschappelijke stroken, die elk een eigen karakter en sfeer hebben. Iedere strook kent een kenmerkende landschappelijke in - richting en e en b ijpassende ui tstraling v an d e bebo uwing, a fgestemd o p d e s pecifieke identiteit van die zone. Hoewel de stroken onderling verschillen in landschap en woonsfeer, heerst binnen elke strook een samenhangend architectuurbeeld.
Binnen de stroken zorgt variatie in woningtypologieën en g evelindelingen v oor e en l evendig en g evarieerd s traatbeeld, zonder dat de onderlinge samenhang verloren gaat. Zo ontstaat binnen iedere strook eenheid in verscheidenheid, terwijl de wijk als geheel een herkenbare en evenwichtige uitstraling behoudt. 35 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk 29 Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk34 36 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan 3.2 Ar chitectuursignatuur: Ingetogen eigentijds De architectuur in het plangebied wordt gekenmerkt door een ingetogen, eigentijdse signatuur met een tijdloos karakter. Woningen hebben herkenbare, archetypische hoofdvormen, veelal uitgevoerd in baksteen met een zadeldak. De vormentaal is rustig en helder, zonder nadrukkelijke expressie of overdadige detaillering. De kwaliteit ligt in zorgvuldige verhoudingen, evenwichtige massaopbouw en verfijnde uitwerking. Gebouwen bestaan uit duidelijke volumes en goed leesbare hoofdvormen, waarbij ornamentiek bewust wordt vermeden. Detaillering is sober en eigentijds, zoals het toepassen van een mastgoot in plaats van een traditionele gootconstructie en strakke, helder vormgegeven raampartijen zonder roedeverdeling. Het materiaalgebruik is natuurlijk en duurzaam, met onder meer genuanceerd metsel- werk, hout, zink en (natuur)steen.
Deze materialen geven de bebouwing een warme, menselijke uitstraling en zorgen voor een vanzelfsprekende aansluiting op de maat, schaal en sfeer van het landschap. Zo ontstaat een harmonieuze, evenwichtige archi- tectuur die bijdraagt aan de identiteit van Breecamp-West. Metselwerk wordt zorgvuldig ontworpen, met variaties in legverband, voegwerk en reliëf di e z orgen v oor di epte en s chaduwwerking. Kl eine a ccenten, z oals r ollagen bo- ven gevelopeningen of lichte verspringingen in het gevelvlak, geven de architectuur karakter zonder nadrukkelijk aanwezig te zijn. Overgangen tussen gevel, dak en kozij- nen worden strak en precies uitgewerkt. De architectuur in Breecamp-West is tijdloos en ingetogen, met een vanzelfsprekende aansluiting op het landschap en de omgeving. Heldere volumes, zorgvuldige verhoudingen en natuurlijke materialen zorgen voor rust, samenhang en een menselijke schaal. Door de eenvoudige vormentaal en verfijnde detaillering ontstaat een evenwichtige architectuur die bijdraagt aan de identiteit en kwaliteit van de wijk.
niet modernistisch niet klassiek ingetogen eigentijds strak en minimaal niet historiserend ingetogen eigentijds bescheiden details als ornamentiek 37 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan 3.3 Ar chitectonische bouwkorrel Naast het feit dat de architectonische eenheid binnen een strook herkenbaar zal zijn door het samenspel van massa, gevelcompositie, materialen en kleu- ren, zal iedere strook ook een andere ‘architectonische bouwkorrel’ hebben. Een architectonische bouwkorrel verwijst naar de schaal en verhouding van bebouwing b innen d e l andschappelijke c ontext. He t be schrijft hoe g ebou- wen of bouwvolumes zich tot elkaar en de omgeving verhouden in termen van gr ootte, m assa, en ri tmiek. E en ar chitectonische bo uwkorrel k an b ij- voorbeeld een individuele woning zijn of een heel bouwblok. Soms is er voor alle afzonderlijke woningen maximale variatie in architectuur, materiaal of kleur, en soms is er binnen een bouwblok vooral samenhang in architectuur, materiaal of kleur. In de robuust landschappelijke stroken komt een kleine bouwkorrel met een gevarieerde architectuur met veel afwisseling in mate- riaal of kleur. Dit zijn het Bosplantsoen, de Rietstrook, de Singel en de Tuinen.
In andere stroken, waar de bouwblokken worden geplaatst in uitsparingen in de bomenstructuur, vormen de bouwbokken de bouwkorrel die uniform en eenduidig worden uitgewerkt met een sterke samenhang in architectuur, materiaal en kleur. Dit zal zijn in de Plantage, de Boomgaard en het Arboretum. Voor het Bosplantsoen geldt dat er veel variatie in architectuur of gebouw - vorm mogelijk is, waarbij de eenheid wordt gezocht in materiaal en kleur. In de Rietstrook is er juist veel afwisseling in materiaal of kleur, waarbij ie - dere w oning e en ei gen he eft ui tstraling krij gt. D e P lantage be staat ui t é én bouwblok, met een samenhangende architectuursignatuur en materiaal- en kleurbeeld. De zes special-woningen in deze strook dienen in een eigen af - wijkende architectuur ontworpen te worden, waarbij ook een typologische variatie denkbaar is. Voor de Singel geldt hetzelfde als voor de Rietstrook: veel afwisseling in materiaal of kleur, waarbij iedere woning een eigen uit- straling krijgt. De Boomgaard en het Arboretum hebben ieder respectievelijk twee en drie bouwblokken. Binnen de bouwblokken is een samenhangende architectuursignatuur en materiaal- en kleurbeeld. En binnen iedere strook zijn de blokken ‘familie van elkaar’, met een zekere samenhang tussen de bouwblokken. De Tuinen is een strook met verschillende programmatische onderdelen.
Er komt reguliere woningbouw, alsmede de voorzieningen voor Breecamp-West en e en ‘Pr oeftuin’ me t inno vatieve w oningtypologieën, m a- terialisering of bouwmethoden. Door deze programmatische verscheiden- heid is er vanzelf variatie binnen deze strook, waarbij de eenheid ook hier wordt gezocht in samenhang in materiaal en kleur. het bosplantsoen de rietstrook de plantage de singel de boomgaard het arboretum de tuinen de woning Bouwkorrels: het gebouw het bouwblok 38 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan de plantage de boomgaard het arboretum afzonderlijke woningen met grote variatie in architectuur, materiaal of kleur bouwblokken met samenhang in architectuur, materiaal of kleur. het bosplantsoen de rietstrook de singel de tuinen de woning het gebouw het bouwblok 39 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Metselwerk wordt zorgvuldig ontworpen, met variaties in legverband, voegwerk en reliëf die zorgen voor diepte en schaduwwerking. Kleine accenten, zoals rollagen boven gevelopeningen of lichte verspringingen in het gevelvlak, geven de architectuur karakter zonder nadrukkelijk aanwezig te zijn. Overgangen tussen gevel, dak en kozijnen worden strak en precies uitgewerkt.
40 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan 3.4 Ontwerpprincipes Binnen de wijk is sprake van een herkenbare basiskwaliteit die overal zichtbaar is Gevelcompositie • V eel vrijheid in gevelindeling. Gevels zijn opgebouwd in een heldere samenhangen - de compositie, met aandacht voor ritmiek en maatverhoudingen. • V ariatie wordt bereikt door subtiele verschillen in materiaal, kleur, gevelcompositie en dakvorm. • Verticale g eleding (z oals wiss elende r aamposities, en trees en g evelaccenten) z orgt voor een menselijk schaalniveau. • Gevelopeningen: s trakke hel dere r aampartijen in p laats v an r amen di e o pgedeeld zijn door roedes, en zorgvuldig gedetailleerd: kozijnen liggen verdiept of worden voorzien van een subtiele omlijsting. • G rote ramen, verspringende volumes, erkers of Franse balkons zijn toegestaan binnen een samenhangende compositie. Dakvormen • O verwegend zadeldaken, toegepast in een moderne interpretatie. • Platte d aken z ijn mog elijk b ij b ijzondere a ccenten o f ap partementengebouwen, mits zorgvuldig ingepast.
• Dakoverstekken en g oten z ijn v erfijnd en amba chtelijk v ormgegeven me t e en mastgoot in plaats van een klassieke getimmerde goot met dubbele boei en een minimalistisch overstek (of geen overstek) in plaats van een overstek met klosjes Materialisering en kleur • N atuurlijke materialen zoals genuanceerd metselwerk, hout en (natuur)-steenac - centen vormen de basis. • M aterialen worden ambachtelijk toegepast, met zorg voor textuur, dieptewerking en duurzaamheid. • V ariatie ontstaat door wisselende metselwerkpatronen, detaillering (bijvoorbeeld staand metselwerk, rollagen, verspringingen) en afwisseling in gevelbekleding. • C ombinaties van materialen zijn mogelijk, maar altijd in een harmonisch en rustig palet. Accenten in een afwijkende kleur of afwijkend materiaal zorgen voor een eigentijdse toets. • E en zorgvuldig gekozen palet van natuurlijke tinten, per strook verschillend. • Indivi duele woningen mogen binnen dit kleurpalet spelen met contrasten en ac - centen, waardoor een rijk, maar niet druk beeld ontstaat. • A ccenten in kozijnen, voordeuren of dakranden mogen zorgen voor variatie en le - vendigheid, maar blijven ingetogen. • F elle of schreeuwerige kleuren worden vermeden. Detaillering en ambacht • Metselwerkdetails z oals r ollagen, r eliëfs o f t erugliggende v oegen dr agen b ij a an een ambachtelijke uitstraling.
• Houttoepassingen, bijvoorbeeld in gevelbekleding of luifels, zijn zorgvuldig gedetailleerd 41 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan baksteen in aardetinten hout in materiaaleigen kleur baksteen in donkerrode tinten hout in zwarte/antraciete kleur oranje baksteen rode baksteen gele baksteenvariatie van grijze bakstenen (grijs, geelgrijs, blauwgrijs, groengrijs, etc.) verschillende kleur bakstenen (groen, paars, roze, blauw, etc.) 42 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan 3.5 Ar chitectonische toevoegingen Een belangrijk onderdeel van de woningarchitectuur is de toepassing van architect- onische toevoegingen: zorgvuldige aanvullingen op de hoofdvolumes, zoals erkers, luifels, veranda’s, pergola’s of aangebouwde zit- en verblijfsplekken. Deze elementen verrijken d e ar chitectuur en v ersterken d e r elatie tu ssen d e w oning en h aar s pecifieke landschappelijke context. Architectonische toevoegingen worden ingezet om wonin- gen e en v erfijnde s chaal t e g even en e en g erichte o riëntatie o p d e o mgeving mog elijk te maken. Ze bieden tevens een middel om bijzondere plekken te accentueren of in te spelen op het dagelijks gebruik van de woning.
Voorbeelden: • E en erker of veranda aan de zijde van een brede rietkraag, die het uitzicht en con - tact met het landschap versterkt; • Een pergola of luifel die schaduw en beschutting biedt bij een zonnige entree; • E en zit- of veranda-element gericht op de avondzon langs een woonpad, waardoor ontmoetingsplekken en levendigheid in de openbare ruimte ontstaan. Ontwerpprincipes: • Ar chitectonische toevoegingen maken integraal onderdeel uit van de gevelcom - positie. Ze zijn ondergeschikt aan de hoofdvorm, maar herkenbaar en versterkend voor de architectuur. • M aterialisering en detaillering sluiten aan bij de hoofdarchitectuur, met ruimte voor verfijningen die het ambachtelijke karakter benadrukken. • Plaatsing en o riëntatie z ijn a fgestemd o p d e o mgeving, b ijvoorbeeld w ater, gr oen- structuren, woonpaden of zonoriëntatie. • Z e ondersteunen de overgang van privé naar openbaar domein: veranda’s, erkers en pergola’s creëren een geleidelijke relatie tussen woning en straat of landschap. • R epeterende toevoegingen binnen een straatbeeld zorgen voor ritme, terwijl indi - viduele accenten levendigheid en identiteit toevoegen.
Veranda/terras Zitelement aan gevel Groene gevelPergolaLuifelVerschillende toevoegingen de Boskamer Ruimtelijk raamwerk Schuytgraaf veld 23 “Lommerijk wonen in De Park” 43 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Referenties Natuur- en klimaatscore verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 40 CENTRUMKWADRAAT ENSCHEDE KLIMAATBESTENDIG EN NATUURINCLUSIEF 21. Ecolgisch waardevolle haag Een groene erfgrens is niet alleen prettig om naar te kijken maar kan verkoeling in de tuin bieden. Daarnaast biedt deze vorm van erfafscheiding betere condities voor fauna ten opzichte van een reguliere schutting. Insecten vinden hier hun toevlucht en ook vogels kunnen schuilen in de dikke hagen. Met name diepte en ondoordringbaarheid zijn voor de natuur erg welkom. Toepassing van verschillende soorten in een haag draagt eveneens bij aan de biodiversiteit. Er kan echter ook gekozen worden voor een groenblijvende of bladhoudende haag, deze keuze kan bijdragen aan de beleving en privacy.
GROENE ERFAFSCHEIDING Soortenmenging in haag bevordert de biodiversiteit, dichte haag biedt beschutting voor vogels Modulaire ecologische schutting - Bron: De BuurjongensVariatie in haag aanplant KAVEL, PLEIN EN PARK 3.6 Ov erige aspecten Erfafscheidingen Erfafscheidingen kunnen in v eel g evallen v ergunningsvrij w orden g erealiseerd (me t uitzondering van hoekwoningen). Om een samenhangende en hoogwaardige uitstra- ling van het woongebied te waarborgen, zijn in dit omgevingskwaliteitsplan aanvul- lende criteria opgenomen. Bij de welstandstoetsing van een omgevingsvergunning wordt de vormgeving en uitstraling van erfafscheidingen betrokken. Daar waar privé-tuinen grenzen aan de (semi-)openbare ruimte komt een haag. Het type haag is weergegeven in de hagenkaart. • Op l ocaties w aar v olgens d e h agenkaart e en h aag is v oorgeschreven, w ordt d eze uitgevoerd als een groene, bij voorkeur groenblijvende of bladhoudende (gemeng- de) haag met het voorgeschreven sortiment. • Indien e en erf afscheiding (d eels) be staat ui t e en hekw erk, di ent d eze g ecombi- neerd te worden met een haag, zodat een groen beeld ontstaat. • Blind e, gesloten muren en dichte houten schermen zijn niet toegestaan.
Waar d e z ij- o f a chtertuin gr enst a an he t o penbaar g ebied en d e h agenkaart g een afwijkende r egeling g eeft, g eldt e en m aximale hoog te v an 1,80 me ter v oor erf afschei- dingen. Binnen d eze erf afscheidingen kunnen f uncties z oals ber gingen, poo rten, c ar- ports o f g arages w orden g eïntegreerd, mi ts d eze o nderdeel ui tmaken v an he t t otale (landschappelijke) ontwerp. Voor erf afscheidingen in d e v oortuin (v oor d e v oorgevelrooilijn) g eldt d at d eze ui tslui- tend zijn toegestaan indien aangegeven op de hagenkaart. In dat geval: • be draagt de hoogte minimaal 0,40 meter en maximaal 0,80 meter; • wordt de erfafscheiding uitgevoerd als haag of als begroeid hekwerk; • w ordt aangesloten bij het groene karakter van de straat. geen schermen, geen schuttingen, geen hekwerken met matten, geen onvolgroeide (klim-)beplanting Criteria • H agen zijn groenblijvend of bladhoudend, als referentie voor het beoogde groenbeeld is een voorbeeld sortiment opgenomen in de hagenkaart (deze soorten of vergelijkbaar). • Hekwerken worden uitgevoerd als begroeide erfafscheidingen. • V olwaardige en direct functionerende beplanting wordt toegepast bij oplevering. • Blinde, gesloten erfafscheidingen zijn uitgesloten. • Erfafscheidingen dragen bij aan een groene uitstraling en bieden voldoende privacy.
• Erfafscheidingen in d e v oortuin z ijn all een t oegestaan c onform d e h agenkaart en hebben een hoogte van 0,40 tot 0,80 meter. • Positie erfafscheidingen: conform de hagenkaart (zie hiernaast). 44 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Hagen en erfscheidingen referentiebeelden Struweel of natuurlijke schutting Olijfwilg Schijnhulst Taxushaag Veldesdoorn Levende wilgenhaag Levende wilgenhaag Stoepzone Groene gevel Elaeagnus x ebbingei ‘Compacta’ - Olijfwilg (Levende) wilgenhaag Osmanthus burkwoodii - Schijnhulst Prunus lusitanica - Laurierkers Taxus baccata - Taxushaag Carpinus betulus - Haagbeuk Acer campestre - Veldesdoorn Streefbeeld: De op deze kaart aangegeven hagen zijn weergegeven op basis van het huidi - ge sortiment en de huidige inzichten. In de toekomst kan hiervan worden afgeweken indien bepaalde haagsoorten minder geschikt blijken, bijvoorbeeld als gevolg van ziektegevoe - ligheid, veranderende klimaatomstandigheden of andere teelttechnische redenen. In dat geval kunnen gelijkwaardige alternatieve haagsoorten worden toegepast, passend binnen het beoogde beeld en de functionele uitgangspunten van het ontwerp.
45 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Referenties Natuur- en klimaatscore verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 32 CENTRUMKWADRAAT ENSCHEDE KLIMAATBESTENDIG EN NATUURINCLUSIEF 13. Geveltuin De overgangszone tussen de woning en het trottoir kan in veel gevallen worden vergroend om op deze manier hemelwater lokaal te laten infiltreten. Daarnaast is het een aangename verfraaiing van het straatprofiel. Door enkele tegels langs de gevel te verwijderen kunnen geveltuinen worden gecreëerd. De geveltuin dient vooral ter vergroening van het straatbeeld en om bewoners meer te betrekken bij ‘hun straat’. De geveltuin heeft een sociale functie in de straat. In de geveltuin wordt hoofdzakelijk het regenwater dat op de tuinen zelf valt geïnfiltreerd, mogelijk bijkomstig ook het water van de daken. Daarnaast, bij het gebruik van opgaande beplanting of klimplanten, heeft de geveltuin een (beperkt) verkoelend effect in de zomer, zowel op de woning als in de straat. Met diverse bloemrijke beplanting kunnen de geveltuinen (zelfs in zeer smalle straten) bijdragen aan het verhogen van de biodiversiteit.
Geveltuin in Zwolle - foto: Dana Wiersma Geveltuintjes kunnen inwoners activeren Geveltuinen in Zwolle - foto: Dana Wiersma GEBOUW Groene voortuinen De v oortuinen z orgen v oor v erbinding me t d e (gr oene) o penbare ruim te. D eze z ones zijn beeldbepalend voor het straatbeeld. Toevoegingen aan voorgevel zoals: erkers, luifels, overstekken, veranda’s, schermen, pergola’s, terrassen versterken de identi - teiten v an d e v erschillende s troken. Di t z al er oo k v oor z orgen d at d e v oortuin e en aangename plek wordt om in te verblijven. Daarnaast k an d e o vergangszone tu ssen d e w oning en he t tr ottoir in v eel g evallen worden v ergroend o m o p d eze m anier hemelw ater l okaal t e l aten in filtreren. Al s er een smalle strook is tussen de voorgevel en de openbare ruimte, kunnen geveltuinen worden g ecreëerd. D e g eveltuin di ent v ooral t er v ergroening v an he t s traatbeeld en om be woners me er t e be trekken b ij ‘hun s traat’. D e g eveltuin he eft e en s ociale f unctie in de straat. In de geveltuin wordt hoofdzakelijk het regenwater dat op de tuinen zelf valt g eïnfiltreerd, mog elijk b ijkomstig oo k he t w ater v an d e d aken. Da arnaast, b ij he t gebruik v an o pgaande bep lanting o f klimp lanten, he eft d e g eveltuin e en (beper kt) verkoelend e ffect in d e z omer, z owel o p d e w oning al s in d e s traat.
Me t div erse b loem- rijke beplanting kunnen de geveltuinen (zelfs in zeer smalle straten) bijdragen aan het verhogen van de biodiversiteit. IEDERE WOONSFEER IS OP ZIJN EIGEN MANIER VERBONDEN MET HET LANDSCHAP VOORTUINEN MET HEESTERS NATUURLIJKE ERFAFSCHEIDINGEN PATIOTUINGEZAMENLIJK GROEN GEÏNTEGREERDE BUITENRUIMTE LAGE BOSSCHAGES 26 - ARNHEM SCHUYTGRAAF , VELD 3 NOORD IEDERE WOONSFEER IS OP ZIJN EIGEN MANIER VERBONDEN MET HET LANDSCHAP VOORTUINEN MET HEESTERS NATUURLIJKE ERFAFSCHEIDINGEN PATIOTUINGEZAMENLIJK GROEN GEÏNTEGREERDE BUITENRUIMTE LAGE BOSSCHAGES 26 - ARNHEM SCHUYTGRAAF , VELD 3 NOORD 46 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Installaties Het realiseren van energiezuinige gebouwen is de norm. De installaties die hiervoor nodig zijn, dienen integraal onderdeel uit te maken van de architectuur. Het uitgangs- punt is dat deze installaties, zoals bijvoorbeeld warmtepompen, zoveel mogelijk uit het zicht onttrokken worden of bouwkundig worden geïntegreerd. Gezien de hoge ambitie op energieprestatie zal de vraag naar zonnepanelen groot zijn. In relatie tot het omgevingskwaliteitsaspect worden alleen all black zonnepanelen toegepast (zonder aluminium omlijsting). De panelen hebben geen willekeurige posi- tie maar een samenhangende compositie. Overige installaties zoals warmtepompen zijn zo min mogelijk in het zicht of worden bouwkundig geïntegreerd.
Geen ‘willekeurige’ positie, Geen aluminium omlijsting All black zonnepanelen Eenduidige positie (‘samenhangende compositie’) Geen installaties in zicht Geïntegreerde warmtepomp (buiten) (binnen) 47 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Natuurinclusief bouwen De g emeente Z wolle s timuleert n atuurinclusief bo uwen al s v ast o nderdeel v an d e ruimtelijke kwaliteit. Het uitgangspunt is dat gebouwen, tuinen en openbare ruimten zó worden ontworpen dat ze niet alleen een gezonde leefomgeving bieden voor mensen, maar ook ruimte scheppen voor planten en dieren. Door natuur vanaf de ontwerpfase integraal te verweven met architectuur en inrichting, ontstaat een veerkrachtige wijk die bijdraagt aan biodiversiteit, klimaatadaptatie en waterberging. In Breecamp-West wordt natuurinclusief bouwen gezien als een vanzelfsprekend onderdeel van de ruimtelijke en architectonische kwaliteit. Gebouwen en buitenruim- ten w orden z o o ntworpen d at z e ni et all een b ijdragen a an e en p rettige en g ezonde leefomgeving voor mensen, maar ook ruimte bieden aan planten en dieren. De natuur wordt bewust geïntegreerd in de gebouwde omgeving, waardoor de wijk bijdraagt aan biodiversiteit, klimaatadaptatie en een robuuste waterhuishouding. Groene daken en gevels spelen hierbij een belangrijke rol.
Ze zorgen voor verkoeling in de zomer, bevorderen waterberging en verlengen de levensduur van bouwmaterialen. Daarnaast vormen ze een leefgebied voor insecten en vogels. Nest- en verblijfplaatsen worden g eïntegreerd in g evels en/ of d aken, z odat s oorten al s gi erzwaluwen, huis mus- sen, vleermuizen, egels, bijen en vlinders een plek vinden binnen de wijk. Deze voorzie- ningen zijn onopvallend ingepast in de architectuur en vragen weinig onderhoud. Ook de inrichting van tuinen en de openbare ruimte draagt bij aan een rijk en veer - krachtig ecosysteem. Verharding wordt zoveel mogelijk beperkt en vervangen door groen. Waar mogelijk wordt gewerkt met inheemse beplanting die nectar, bessen of beschutting b iedt. G eveltuinen en gr oene erf afscheidingen v ersterken he t gr oene karakter van de straten en stimuleren bewoners om hun leefomgeving te vergroenen. Kleine voorzieningen, zoals insectenhotels, bijenstenen, vlinderkasten of vijvers, wor- den aangemoedigd als speelse en waardevolle toevoegingen. Bij de uitwerking van natuurinclusieve maatregelen wordt rekening gehouden met de specifieke behoe ften v an v erschillende di ersoorten. Gi erzwaluwen, huis mussen en vleermuizen krijgen hun verblijfplaatsen verspreid over de bouwblokken, afgestemd op hoog te, o riëntatie en ru st.
V oor e gels w orden d oorgangen o pgenomen in erf af- scheidingen, zodat zij zich vrij kunnen verplaatsen tussen tuinen. Voor insecten wordt ingezet op variatie, met zandige plekjes voor grondnestelende bijen en bloeiende beplanting die jaarrond voedsel biedt. Door deze natuurinclusieve maatregelen vanaf de ontwerpfase integraal mee te ne - men, ontstaat een woonomgeving die niet alleen duurzaam en klimaatbestendig is, maar ook levendig, aantrekkelijk en vol natuurlijke samenhang. Bovendien biedt de betrokkenheid van bewoners bij het aanleggen en onderhouden van groen kansen voor meer bewustwording, zorg en verbondenheid met de eigen leefomgeving. natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Natuur- en klimaatscore Referenties verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 37 18. Nestelgelegenheid voor vogels, vleermuizen (kleine zoogdieren) Onze bebouwde omgeving bood voorheen nog ruimte voor vogels en vleermuizen om te nestelen; in de spouw van gebouwen of bijvoorbeeld onder de dakpannen. Dit was echter niet de intentie en slechts een gevolg van kieren en gaten die per ongeluk ontstonden. De hedendaagse architectuur is dermate afgedicht en haast steriel, waardoor bewust natuurinclusief ontwerpen een must is geworden.
Nestelgelegendheid voor vogels en vleermuizen is nodig, zodat zij zich kunnen vestigen in een verstedelijkte omgeving waar natuurlijke nestvoorzieningen niet beschikbaar zijn. Er zijn talloze manieren om in nestelvoorzieningen te voorzien, waarbij ingebouwde varianten bestaan en varianten die op iedere gevel achteraf kunnen worden toegevoegd. De wens is nadrukkelijk om nestelvoorziening zoveel mogelijk te integreren in de gebouwen, al moet hierbij wel worden gelet op de onderhoudsvriendelijkheid van dergelijke voorzieiningen. Naast voldoende voedsel is beschutting rondom de nestplaats van groot belang. Bijvoorbeeld ook om te voorkomen om prooi te worden van de grote hoeveelheid katten. Nestkasten in het groen - Genderdal - Bron: Buro LubbersNestelvoorzieining in overige bouwwerken - Foto: Raymond Rutting Inbouw nestkast voor vogels - Bron: Traas Nature Care GEBOUW natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Referenties Natuur- en klimaatscore verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 30 CENTRUMKWADRAAT ENSCHEDE KLIMAATBESTENDIG EN NATUURINCLUSIEF 11. Groene daken Groene daken zorgen voor een geringere opwarming van het dakoppervlak, ze houden regenwater vast en hebben een positief effect op biodiversiteit.
Ze kunnen over het algemeen in twee types worden opgesplitst, namelijk extensieve en intensieve groendaken. Extensieve groendaken zijn geringer in opbouw, vereisen minder onderhoud en hebben minder positieve effecten dan intensieve groendaken. Intensieve groendaken herbergen meer mogelijkheden voor beplanting, ze hebben een groter waterbergend vermogen en isoleren beter dan extensieve groendaken. Ze zijn derhalve ook duurder in aanleg en in onderhoud. Extensieve groendaken werken verkoelend in de zomer en werken als een extra deken in de winter. Op groendaken wordt het regenwater opgeslagen in planten en in het substraat. Ook is het mogelijk om een dunne laag kratten aan te brengen onder de vegetatie voor extra ruimte voor het bergen van hemelwater. Door verdamping verdwijnt een gedeelte van het water weer terug in de atmosfeer. Intensieve groendaken hebben vaak een dubbelfunctie. Naast vergroening en/of waterberging kunnen deze daken worden gebruikt om te verblijven of om voedsel op te verbouwen. Intensieve groendaken vereisen een stevige constructie aangezien de belasting van dit dak hoger is dan een extensief groen dak. Groendaken kunnen gecombineerd worden met zonnepanelen. Het rendement van de panelen is zelfs hoger door de lagere temperatuur van het dak. Daarnaast draagt een groen dak bij aan de levensduur van de dakbedekking.
Groendak op winkelcentrum Miro in Enschede - foto: Mark van Veen Bloeiende sedumvegetatie trekt bijen en vlinders aan - Bron: Groendaktotaal Dakmoestuin - intensief - Bron: De Dakakker GEBOUW natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Natuur- en klimaatscore Referenties verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 33 14. Verticale en hangende begroeiing Begroeide gevels kunnen ontstaan door klimplanten die zich hechten aan het geveloppervlak. Er zijn echter ook klimplanten die klimhulp nodig hebben. Architectuur, plantsoort en oriëntatie van de gevel hangen daarom sterk samen. Naar gelang de soort kan worden gekozen voor een ruw hechtoppervlak, een raster of kabels. Een groene gevel vormt als het ware een extra laag op de gebouwschil en biedt schuilplaatsen voor vogels, insecten en kleine zoogdieren. Sommige vogels kunnen hier zelfs hun nest bouwen en bij andere vogels kan het groen goed gecombineerd worden met nestvoorzieiningen. Een groene gevel kan ook als ladder dienen om naar een hoger gelegen groendak te kunnen migreren. Kabels of een pergola constructie kunnen de klimplanten ook horizontaal laten groeien en zo voor schaduw zorgen. Ook draagt dit bij aan het groene karakter van bijvoorbeeld een woonbuurt.
Groenslingers, De Dampuurters, GentVerticale staalkabels voor windende gevelbegroeiing - Genderdal - Bron: Buro Lubbers Gevelraster als ondersteuning voor gevelbegroeiing GEBOUW natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Referenties Natuur- en klimaatscore verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 36 CENTRUMKWADRAAT ENSCHEDE KLIMAATBESTENDIG EN NATUURINCLUSIEF 17. Nestgelegenheid voor insecten Bijenhotels en andere nestplekken voor insecten zijn belangrijk, omdat er een groot deel van ons verharde en verstedelijkte landschap geen ruimte biedt voor insecten. Idealiter worden dergelijke nestelvoorzieningen geïntegreerd in de bebouwing. Naast gaten en gleuven bestaan er ook insecten die afhankelijk zijn van speciefieke bodemtypen om holen in te graven of om materiaal te oogsten als nestmateriaal; de metselbij bijvoorbeeld. Aandacht voor een diversiteit aan inheemse insecten is van belang, omdat dit nodig is voor een evenwichtig systeem. Een monocultuur aan honingbijen levert weliswaar honing, maar mag geen vervanging zijn van het rijke insectenleven dat van nature voor zou komen.
Insectenhotel in Zwolle - foto: Dana Wiersma Insectenhotel - bron: Natuur voor Elkaar Schutting gevuld met natuurlijk materiaal waar insecten zich kunnen verschuilen GEBOUW natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Natuur- en klimaatscore Referenties verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 33 14. Verticale en hangende begroeiing Begroeide gevels kunnen ontstaan door klimplanten die zich hechten aan het geveloppervlak. Er zijn echter ook klimplanten die klimhulp nodig hebben. Architectuur, plantsoort en oriëntatie van de gevel hangen daarom sterk samen. Naar gelang de soort kan worden gekozen voor een ruw hechtoppervlak, een raster of kabels. Een groene gevel vormt als het ware een extra laag op de gebouwschil en biedt schuilplaatsen voor vogels, insecten en kleine zoogdieren. Sommige vogels kunnen hier zelfs hun nest bouwen en bij andere vogels kan het groen goed gecombineerd worden met nestvoorzieiningen. Een groene gevel kan ook als ladder dienen om naar een hoger gelegen groendak te kunnen migreren. Kabels of een pergola constructie kunnen de klimplanten ook horizontaal laten groeien en zo voor schaduw zorgen. Ook draagt dit bij aan het groene karakter van bijvoorbeeld een woonbuurt.
Groenslingers, De Dampuurters, GentVerticale staalkabels voor windende gevelbegroeiing - Genderdal - Bron: Buro Lubbers Gevelraster als ondersteuning voor gevelbegroeiing GEBOUW 48 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Klimaatadaptief bouwen – hemelwater op gebouwniveau Een klimaatbestendige wijk vraagt om gebouwen die voorbereid zijn op toenemende neerslagpieken én langere periodes van droogte. Door hemelwater op te vangen, tijdelijk v ast t e ho uden en v ertraagd a f t e v oeren, hoe ft er g een HW A-riool a ange- legd te worden en kan water lokaal worden benut voor verdamping, bewatering en verkoeling. Ten aanzien van hemelwater dient voldaan te worden aan het Algemeen Programma van Eisen Breecamp-West (gemeente Zwolle, d.d. 25 november 2025), Hoofdstuk 3.3.2 (hemelwaterinfiltratie) en verder. Op gebouwniveau is dan te denken aan dat daken, gevels en directe buitenruimten slim worden ingezet voor waterberging en hergebruik. Groene daken (en gevels) vangen water op en v erdampen he t g eleidelijk, w aardoor z e hi ttestress v erminderen en d e l evensduur van materialen verlengen. Regenwater wordt geleid naar regentonnen of wadi’s. Zo dra- gen gebouwen bij aan de sponswerking van de wijk en wordt verdroging tegengegaan.
Criteria: Opvangen • Platte en li cht hell ende d aken w orden w aar mog elijk v oorzien v an v oorzieningen voor waterberging (groen dak, retentiedak). Dit geldt voor alle houten bergingen (sedum s tandaard t oegepast), v oor o verige p latte d aken (ui tbouwen, g emetselde garages, erkers, etc.) wordt dit optioneel aangeboden • R egenwaterafvoer wordt bij voorkeur zichtbaar en bovengronds geleid, bijvoor - beeld via regenkettingen of goten. • Op pervlakken voor opvang zijn waar mogelijk multifunctioneel, bijvoorbeeld com - binaties van groendaken met PV-panelen. Vasthouden • R egenwater van daken wordt lokaal vastgehouden door middel van regentonnen of retentiedaken. • Groene daken zijn ontworpen voor tijdelijke waterberging en vertraagde afvoer. • Bij d e aanleg van tuinen wordt gestimuleerd slechts een beperkt deel te verharden verhard, z odat v oldoende o pen bod em be schikbaar b lijft v oor in filtratie en b uffe- ring van regenwater. Afvoeren • Regenwater w ordt a fgekoppeld v an he t vuilw aterriool en l okaal g eïnfiltreerd o f gebufferd. • Overtollig hemelw ater w ordt bo vengronds en z ichtbaar a fgevoerd n aar w adi’s, greppels o f o pen w ater. Di t k an d oor hemelw aterstenen, w aterspuwers, o verstort- stenen, gootjes, etc.
Algemeen • W aar mogelijk wordt gebruikgemaakt van inheemse beplanting op en rondom ge - bouwen, om water te vasthouden en biodiversiteit te bevorderen. • He t ontwerp houdt rekening met extreme weersituaties: piekbuien en langdurige droogte. • M aatregelen worden zoveel mogelijk architectonisch geïntegreerd, zodat ze bijdra - gen aan de esthetiek en kwaliteit van de bebouwing. ‘Hemelwater-steen’ Afkoppelen op eigen terrein Overstortsteen natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Natuur- en klimaatscore Referenties verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 35 16. Regenton / bovengrondse waterberging Een regenton is wellicht de meest eenvoudige manier om hemelwater op te vangen. Deze vorm van waterberging is eenvoudig te koppelen aan de bestaande regenpijp. Het opgevangen water kan worden hergebruikt voor het bewateren van de tuin of voor schoonmaak-werkzaamheden. Een slimme regenton is gekoppeld aan de weersvoorspelling, zodat deze kan worden geleegd voor de verwachte extreme neerslag. Een regenwaterschutting is een zeer platte variant van de regenton en kan worden gebruikt als schutting. Het voordeel hiervan is dat het relatief weinig ruimte in beslag neemt.
REGENTON Regeton design - Bron: Studio Bas Sala Kleine regenbuffer voor bevloeiing van tuinplantenGrote regenton GEBOUW natuurinclusief klimaatadaptief beleving kosten verminderen hittestress voedsel - variatie belevingswaarden indicatie aanlegkosten indicatie beheerskosten Referenties Natuur- en klimaatscore verminderen wateroverlast tegengaan droogte veiligheid - verblijf verbinding - verplaatsing 34CENTRUMKWADRAAT ENSCHEDE KLIMAATBESTENDIG EN NATUURINCLUSIEF 15. Afkoppelen hemelwater van privaat domein In dit principe wordt het verzamelde hemelwater dat afstroomt van (verharde) private oppervlakten zoals daken en tuinen afgekoppeld van het bestaande (al dan niet) gemengde openbare rioleringsstelsel. Het afstromend water kan ofwel herbruikt worden (circulariteit) of afwateren richting een groenzone of waterdoorlatende verharding om daar te infiltreren. Indien dit niet mogelijk is kan het ondergronds aangesloten worden op een gescheiden rioleringsstelsel. Dit principe is het meest interessant om toe te passen bij het realiseren van een waterbergende (groen)voorziening. Het op grotere schaal afkoppelen van regenpijpen ontlast het rioolstelsel.
Regen wordt direct afgevoerd naar de geveltuin Zichtbare afwatering van private regenpijpen via een molgootje, referentie: Ramboll Studio Dreiseitl - Arkadien, Winnenden Afkoppel tegel bij een project in Maasbracht, referentie: GWW Totaal GEBOUW 49 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan 3.7 Ar chitectonische eenheden Het ruimtelijk en landschappelijk concept van Breecamp-West is opgebouwd uit een reeks uitgesproken landschappelijke stroken die de wijk in noord-zuidrichting structu- reren. Elk e s trook he eft e en ei gen k arakter, me t e en s pecifieke l andschappelijke sf eer en bijbehorende woonsfeer. De afwisseling tussen open en meer besloten zones zorgt voor een rijk en divers beeld, waarin de contrasten tussen de verschillende sferen dui- delijk voelbaar zijn. De identiteit van iedere strook wordt versterkt door de manier waarop beplanting, water en open ruimte zijn vormgegeven. Zo ontstaan herkenbare verschillen tussen bijvoorbeeld een bosrijke strook met losse beplanting, een strakker vormgegeven plantage me t bo men in g elid, en e en o pen, n atte z one me t ri et en w ater. D eze v ariatie in inrichting draagt bij aan de leesbaarheid en belevingswaarde van het landschap. Binnen di t l andschappelijke r aamwerk slui t oo k d e ar chitectuur a an o p d e s pecifieke identiteit van elke strook.
Elke zone kent een eigen samenhangend architectuurbeeld dat pa st b ij he t k arakter v an he t l andschap. V ariatie in w oningtypologieën, g evelindelin- gen en materialisatie zorgt binnen de stroken voor een levendig straatbeeld, terwijl de gemeenschappelijke vormentaal en maatvoering zorgen voor onderlinge samenhang. Zo ontstaat binnen elke strook eenheid in verscheidenheid, en vormt Breecamp-West als geheel een herkenbare, evenwichtige en karaktervolle woonomgeving. het bosplantsoen de rietstrook de plantage de singel de boomgaard het arboretum de tuinen 50 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan het bosplantsoen de rietstrook de plantage de singel de boomgaard het arboretum de tuinen 51 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Het bosplantsoen In het bosplantsoen wonen bewoners in een boomrijke, natuurlijk ingerichte omge- ving. De ruimtelijke drager bestaat uit een mix van inheemse of streekeigen bomen, struiken, he esters en bod embedekkers, di e d oorlopen t ot in d e tuinen. E rfscheidingen bestaan ui t g emengde he esters; s chuttingen z ijn ni et t oegestaan. Ie dere k avel krij gt minimaal drie bomen, en de lage beplanting vormt een ‘bosbodem’ van bodembedek- kers, lage struiken, heesters en kleine meerstammige boompjes. De bomen worden informeel geplant, niet in rechte rijen. De t oepassing v an v erharding is minim aal.
All een w oonpaden en inri tten w orden a an- gelegd, w aarbij inri tten w orden ui tgevoerd in o pen gr asbetonstenen. E en m aatwerk uitgifteprincipe en bod emvoorbereiding w orden l ater v astgesteld o m d e o ptimale groeiomstandigheden van het bosplantsoen te waarborgen. Binnen d eze rijk e, gr oene o mgeving he eft i edere w oning e en e enduidige hoo fdvorm, zonder onderscheid tussen hoofdvolume en aanbouwen. Architectonische toevoegin- gen zoals erkers, trappen, balkons, loggia’s, daktuinen, veranda’s en terrassen zijn toe- gestaan z olang d e hoo fdvorm her kenbaar b lijft. D e w oningen heb ben e en vrij e li gging op de kavel, waarbij de positie van de voorgevel of voordeur vrij kan worden gekozen. Materialen zijn beperkt tot hout, glas, baksteen, zink(-look) in materiaaleigen of don - kere a ardse kl euren. K unststoffen, be tonsteen, ho utwolcementplaten en v ergelijkbare materialen zijn niet toegestaan. Dakbedekking kan bestaan uit dakpannen, leipannen, groendak of felsdak. Woningen zijn maximaal drie lagen hoog en uitgevoerd met een plat, zadeldak (max. 65°) of lessenaarsdak. Dakkapellen worden meeontworpen en vormen onderdeel van de hoofdvorm. Tuinen worden zo groen en natuurinclusief mogelijk aangelegd, met minimaal verharde oppervlakken, z oals e en kl ein t erras t egen d e w oning, l oggia o f v eranda.
G roene erf af- scheidingen zijn verplicht in de vorm van struwelen, struiken en/of (gemengde) hagen met inhe emse s oorten, en bo men in d e tuin v allen o nder e en in standhoudingsplicht. Zo ontstaat een harmonieuze, natuurlijke woonomgeving waarin woningen opgaan in het bosrijke landschap van het plangebied. Alle woningen in het bosplantsoen worden als vrije kavels uitgegeven. Hiervoor wor - den k avelpaspoorten o pgesteld. E en k avelpaspoort is e en “in structieboekje” v oor é én specifieke bo uwkavel: e en k avelgebonden d ocument w aarin d e r andvoorwaarden en uitgangspunten v oor d e bebo uwing en per ceelinrichting v an e en s pecifieke bo uwka- vel zijn vastgelegd. Het biedt initiatiefnemers en ontwerpers duidelijke kaders voor het gebruik, de situering, de maatvoering en de verschijningsvorm van bebouwing, evenals voor de inrichting van het perceel. Een plan voor de inrichting van de kavel is onderdeel van de aanvraag voor een omgevingsvergunning, en zal ook getoetst wor- den door het supervisieteam. Kavelpaspoorten Bosplantsoen Zwolle Broeks 30 maart 2026 Kavelpaspoorten met kavelgebonden randvoor- waarden voor bebouwing en perceelinrichting van vrije kavels in het bosplantsoen.
52 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Bebouwingseenheid: het gebouw | Materialisering Bouwmassa | 3.2 | MATERIALEN EN DETAILS Veld 23 heeft grote kavels waarbij ruimte is om ruime woningen te bouwen. Bij deze luxe landschappelij - ke opzet passen materialen die hoogwaardig zijn en mooier worden naarmate ze verouderen. Hierbij wordt gedacht aan duurzame, natuurlijke en niet giftige ma - terialen met aandacht voor de herbruikbaarheid. Toepassing van kunststoffen, betonsteen, houtwolce- mentplaat en dergelijke in de buitengevel of op het dak horen daar niet bij. | baksteen in donkerrode tinten: hout in zwarte/antraciete kleur Het kleurgebruik aan de buitenzijde van de woningen is terughoudend, de uitstraling wordt vooral bepaald Vrijstaande woning in twee lagen met kap, of (deels) in drie lagen met plat dak.4.1 VOORBEELDVERKAVELING | door het uiterlijk van de toegepaste materialen. Dit | 3.2 | MATERIALEN EN DETAILS | 3.3 LANDSCHAPPELIJKE TUIN geldt zowel voor het gevelmateriaal als voor de kozij - | Veld 23 heeft grote kavels waarbij ruimte is om ruime nen. Belangrijk hierbij is een zorgvuldige en bijzonde - | woningen te bouwen. Bij deze luxe landschappelij - Op basis van de hiervoor beschreven uitgangspunten re detaillering die past bij de keuze van de materialen.
| ke opzet passen materialen die hoogwaardig zijn en | De allure en ruimtelijkheid van het veld hangen in mooier worden naarmate ze verouderen. Hierbij wordt is een voorbeeldverkaveling opgesteld die een moge- | 3.1 | DAKgedacht aan duurzame, natuurlijke en niet giftige ma - | grote mate af van de inrichting van de tuinen. Over- lijke invulling geeft aan de ontwikkeling van het veld. | terialen met aandacht voor de herbruikbaarheid. | zichtelijke tuinen met goed ingepaste beplanting in Garage | Toepassing van kunststoffen, betonsteen, houtwolce- Bij de configuratie van bouwvelden is flexibiliteit een | Daken zijn een van de meest beeldbepalende onder -mentplaat en dergelijke in de buitengevel of op het | een losse setting dragen bij aan de landschappelijke dak horen daar niet bij. belangrijk uitganspunten geweest. De voorbeeldver- | delen van de architectuur van woningen. Binnen veld | groene uitstraling van veld 23. 23 zijn ze onderdeel van de eenduidige hoofdvorm en Het kleurgebruik aan de buitenzijde van de woningen kaveling is het wensbeeld maar biedt wel nog ruimte | is terughoudend, de uitstraling wordt vooral bepaald | Door natuurlijke erfafscheidingen in de vorm van ge - voor andere invullingen. De ontspannen woonsfeer | daarom | zijn | prominente | overstekken, | boeiboorden door het uiterlijk van de toegepaste materialen. Dit etc.
niet passend bij de gewenste uitstraling. Doordat geldt zowel voor het gevelmateriaal als voor de kozij - | mengde hagen in bescheiden hoogte wordt bovendien met een groene landschappelijke uitstraling blijft wel | nen. Belangrijk hierbij is een zorgvuldige en bijzonde - alleen een maximale helling is aangegeven zijn ook re detaillering die past bij de keuze van de materialen. | bereikt dat de som der tuinen meer is dan het geheel het uitgangspunt. | platte daken mogelijk. Bij toepassing van een kap is | 3.3 LANDSCHAPPELIJKE TUIN | der delen. de dakhelling maximaal 65º en dient de kap te worden uitgevoerd als zadeldak, hier ook zonder overstek. | De allure en ruimtelijkheid van het veld hangen in grote mate af van de inrichting van de tuinen. OverHet ruimtelijk raamwerk legt op zich niets vast voor - zichtelijke tuinen met goed ingepaste beplanting in de inrichting van de tuin. Maar in overleg met het een losse setting dragen bij aan de landschappelijke Q-team kan worden gezocht naar landschappelijke en Onderdeel van hoofdvolume | Vormt eenheid middels dakvlak | Vormt eenheid middels gevel | Vormt eenheid met terras/veranda | groene uitstraling van veld 23. | samenhangende oplossingen. Door natuurlijke erfafscheidingen in de vorm van ge - mengde hagen in bescheiden hoogte wordt bovendien bereikt dat de som der tuinen meer is dan het geheel der delen.
Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk | 27 | Het ruimtelijk raamwerk legt op zich niets vast voor Kleurenpalet en vormgeving | de inrichting van de tuin. Maar in overleg met het Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk27 Q-team kan worden gezocht naar landschappelijke en samenhangende oplossingen. Materiaalpalet: hout, baksteen (en glas), in materiaaleigen kleuren en/of donkere aardse kleuren 26 | Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk | Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan | 53 34 Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk28Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk33 28 | Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk Toepassing terras/veranda aan één of meerdere represtentatieve zijden verplicht Architectonische toevoegingen: terras/veranda Om het gevoel van wonen in het bos te versterken, krijgt elke woning een klein terras en/of veranda, eventueel deels uitgevoerd als loggia, aan één of meerdere represen- tatieve gevels. Deze buitenruimte vormt een natuurlijk verlengstuk van de woning: een p rettige p lek o m, be schut o f in d e o pen lu cht, tu ssen d e bo men t e v erblijven. Hierdoor vervaagt de grens tussen binnen en buiten.
Doordat bewoners sneller buiten zitten, w ordt d e s ociale s amenhang b innen he t bo splantsoen v ersterkt—je k omt d e postbode tegen, ziet de buren thuiskomen of houdt een oogje op spelende kinderen. Een terras of veranda onderscheidt zich van een pergola of overkapping doordat het een a fdak, hekw erk en/ of e en dui delijke o ndergrond (z oals e en vl onder) he eft. El e- menten als terras, veranda of loggia zijn verplicht, maar de herkenbare hoofdvorm van de woning moet altijd behouden blijven. Ze voegen zich in schaal, vorm en positie naar de architectonische logica van het hoofdvolume. Inpandige varianten—zoals loggia’s, daktuinen of deels inpandige veranda’s—zijn uitdrukkelijk toegestaan, omdat deze bijdragen aan een rustige, compacte hoofdvorm die opgaat in het bosplantsoen. Het toegestane materiaalpalet (hout, glas, baksteen, zinklook en aardse kleuren) geldt ook v oor d eze t oevoegingen; m aterialen al s kun ststoffen o f ho utwolcementplaten z ijn niet toegestaan. Net als de architectuur van de woningen zelf is de vormgeving van deze buitenruimtes vrij. Een veranda kan onderdeel zijn van het hoofdvolume en onder de kap liggen, maar mag ook als toevoeging aan het hoofdvolume worden vormge - geven en daarbij in materiaalgebruik (binnen het materiaal- en kleurpalet) afwijken. Binnen het bosplantsoen passen geen zware, grote of sterk verharde aanbouwen.
Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk 23 2.7 EENDUIDIG HOOFDVOLUME De ruimtelijke parkachtige opzet van veld 23 wordt ver - sterkt door een eenduidige hoofdvorm van de woning; hoe duidelijker deze vorm herkenbaar is, hoe beter het past in de groene boskamers. Met een eenduidige hoofdvorm wordt bedoeld een gebouw als composito - rische eenheid waarin geen onderscheid gemaakt kan worden tussen hoofdvolume en aanbouwen. Aan deze hoofdvorm kunnen in ondergeschikte archi - tectonische elementen als erkers, trappen en balkons worden toegevoegd onder voor behoud dat de hoofd - vorm herkenbaar en eenduidig blijft. Een eenduidige hoofdvorm betekent niet dat er geen ruimte is voor een bijzondere vormentaal. De plannen zijn bij voorkeur eigentijds en innovatief maar wel al- tijd duidelijk in de beeldtaal. Het parkeren van auto’s wordt voor een groot deel op de kavels zelf opgelost. Op deze manier blijft het straatbeeld open en groen. Per kavel dienen er daarom twee parkeerplaatsen voorzien te worden in een garage en/of op de oprijlaan. De garages zijn inpandig als onderdeel van het hoofdvolume of staan geheel los van de woning achter op de kavel. Een garage in het hoofdvolume waardeert de garage op tot een volwaardig onder- deel van de woning en laat de kavel zoveel mogelijk open.
De garage achter op de kavel geeft vanaf de straat gezien diepte aan de tuin en levert een lange oprijlaan op. Het bezoekersparkeren wordt opgelost in de gras- strook van 2 meter langs de ontsluitingsweg. 2.8 PARKEREN Schuytgraaf Veld 23 I Ruimtelijk raamwerk28 De allure en ruimtelijkheid van het veld hangen in grote mate af van de inrichting van de tuinen. Over- zichtelijke tuinen met goed ingepaste beplanting in een losse setting dragen bij aan de landschappelijke groene uitstraling van veld 23. Door natuurlijke erfafscheidingen in de vorm van ge - mengde hagen in bescheiden hoogte wordt bovendien bereikt dat de som der tuinen meer is dan het geheel der delen. Het ruimtelijk raamwerk legt op zich niets vast voor de inrichting van de tuin. Maar in overleg met het Q-team kan worden gezocht naar landschappelijke en samenhangende oplossingen.
3.3 LANDSCHAPPELIJKE TUIN 54 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan Toetsingscriteria uiterlijk van bouwwerken Bebouwingskorrel • Het gebouw Bouwmassa • Hoofdvolume en aanbouwen zijn één eenduidig volume • Maximaal 3 lagen (2 lagen met kap of 3 lagen met plat dak) Materialisering en gevelindeling • Kleur en materiaal conform palet • Geen blinde gevels richting openbare ruimtes • Op representatieve hoeken tweezijdige oriëntatie verplicht Architectonische toevoegingen • Toepassing terras/veranda aan één of meerdere representatie- ve zijden (zie oriëntatie) verplicht Dakvormen • Alle dakvormen toegestaan, ook plat dak op hoofdvolume toe- gestaan • Geen prominente dakranden, boeiboorden e.d. • Dakkapel mogelijk, mits meeontworpen Kozijnen • Grijs of antraciet 55 Zwolle Breecamp-West Omgevingskwaliteitsplan De rietstrook De Rietstrook vormt een open, waterrijke landschappelijke zone die wordt gekenmerkt door b rede w atergangen me t fl auw a flopende oe vers en w eelderige ri etkragen. Aan beide zijden van de strook ligt water met brede rietzones in plasbermen, waardoor het gebied een natuurlijke en open uitstraling krijgt. De oeverlijnen verlopen niet strikt parallel, maar bewegen licht ten opzichte van elkaar, wat een informeel en natuurlijk beeld oplevert.