Bijdrage Swollwacht- TD Werk, Economie en inkomen 5 januari 2026

Voorzitter, Swollwacht waardeert dat het college met duidelijke visies komt op werk, economie en ondernemerschap. Richting geven voor de langere termijn en transparantie zijn precies wat de markt nodig heeft. Maar vandaag willen wij één rode draad expliciet maken. Hoe verder de overheid de markt instapt, hoe groter de zorgplicht wordt richting ondernemers. En juist daar zien wij spanning ontstaan. De overheid denkt vaak dat zij kan handelen als de markt. Maar dat is niet zo. En dat is geen verwijt — het is een feit. Marktwerking vraagt om snelheid, flexibiliteit en ruimte om risico’s te nemen. Overheidsorganisatie vraagt om afstemming en verantwoording. Dat zijn verschillende logica’s. Wie die twee werelden met elkaar verbindt, moet zich daar bewust en realistisch op wapenen: met kennis van de markt en voldoende competente uitvoeringskracht. Dat is de toets die wij vandaag hanteren. Port of Zwolle Swollwacht ziet waarde in de doorontwikkeling van Port of Zwolle. Samenwerking, uniformering en schaalvoordelen zijn logisch. Onze zorg zit niet in die publieke rol — hooguit in de doorlooptijden. Waar het voor ons fundamenteel schuurt, is bij de gemengde rol in het voorkeursscenario. Port of Zwolle wordt niet alleen een verlengstuk van drie overheden, maar krijgt ook een expliciete commerciële opdracht: businessontwikkeling, netwerkvorming en het verzilveren van marktkansen.

En laten we eerlijk zijn: een fusie van drie overheidstaken is geen natuurlijke omgeving voor marktgedrag, innovatie en snelheid. Onze vraag is daarom niet óf deze commerciële rol wenselijk is, maar hoe het college voorkomt dat deze rol wordt afgeremd door overheidsdynamiek op de achtergrond. Als we commerciële professionals vragen om in de markt te presteren, dan horen daar heldere mandaten en ruimte om te bewegen bij. Een evaluatie eens per drie jaar vinden wij daarvoor onvoldoende. Juist omdat dit nieuw en kwetsbaar is, willen wij jaarlijks horen wat zij realiseren, waar zij vastlopen en wat nodig is om hun rol goed te vervullen. Niet om hen extra te belasten, maar om hen daadkrachtig te laten opereren. Kan de wethouder die jaarlijkse terugkoppeling toezeggen? Zo niet, dan helpen wij graag met een motie. Kantoren en bedrijventerreinen

Ook bij kantoren en bedrijventerreinen zien we dezelfde spanning. Het college kiest voor meer sturing en duidelijke kaders. Dat is begrijpelijk. Maar een visie is snel geschreven — de realiteit is weerbarstig. Onze ervaring is dat ondernemers wíllen verduurzamen. Niet per se altijd uit idealisme, maar omdat toekomstvastheid en waardevastheid in hun eigen belang zijn. Als dat niet gebeurt, ligt dat zelden aan onwil, maar aan onhaalbaarheid: financieel, ruimtelijk of door beleidsmatige eisen. Dan wordt de vraag scherp: legt het college regels op zonder de randvoorwaarden te leveren? Kleine kantoren Voor kleine kantoren stelt het college de eis van energieneutraal en aardgasvrij, terwijl de warmtetransitie in Zwolle nog niet op orde is. In sommige wijken betekent dit simpelweg: geen haalbaar alternatief. Daarmee stelt het college strengere eisen dan het zelf kan faciliteren. Dat is geen stimulans, maar een blokkade voor kleinschalige, lokale ondernemers. Daarom kondigen wij een motie aan om deze eis te schrappen in gebieden zonder collectieve warmtevoorziening, totdat die randvoorwaarden er wél zijn. ‘Ongewenste bedrijven’ Dan het weren van ‘ongewenste bedrijven’. Hier wordt de zorgplicht van de overheid het grootst. Het college kondigt aan actief te gaan selecteren in de markt.

Dan is de vraag niet alleen wat ruimtelijk wenselijk is, maar ook wat dit betekent voor de bestaanszekerheid van bestaande en toekomstige Zwolse ondernemers. Onze zorg is dat zonder ruimte voor maatwerk en een actieve zorgplicht, dit beleid verhardt tot starheid: kansen worden gemist en ondernemers worden vooraf opgezadeld met jaren van onzekerheid. Wij willen daarom helderheid over de toepassing van het nieuwe beleid, de ruimte voor maatwerk en de bescherming van ondernemers die te goeder trouw in Zwolle ondernemen. Ook hier overwegen wij een motie. Voorzitter, Onze inzet is niet om ambities af te remmen, maar om te voorkomen dat goedbedoelde inmenging leidt tot stilstand, onzekerheid of verlies van vertrouwen. Want alleen met werkbaar, betrouwbaar en uitvoerbaar beleid komen transities ook echt van de grond.