Beslisnota Voorbereidings- en uitvoeringskrediet Oosterenk

6

voorstel

Beslisnota voor de raad Datum

15 augustus 2023

Openbaar

Onderwerp Versienummer

Voorbereidings- en uitvoeringskrediet Oosterenk 1

Portefeuillehouder Informant Afdeling Telefoon Email

G. Rots Arjen Terpstra Proces-, Programma- en Projectmanagement 06-24716356 A.Terpstra@zwolle.nl

Financiële gevolgen Betreft doel Begroting wijzigen Dekking ten laste van Bijlagen

6.3.1 We zorgen voor een toekomstbestendige verkeersinfrastructuur met prioriteit voor schoon vervoer Ja Strategische investeringsagenda, Rijkssubsidie en kostenverhaal 1. Toelichting ontwerpen publieke maatregelen 2. Kostenraming publieke maatregelen WBI Oosterenk Zwolle 3. Toekenningsbeschikking Woningbouwimpuls vijfde tranche gemeente Zwolle

De raad wordt voorgesteld te besluiten om: 1 In te stemmen met de verdere uitwerking en realisatie van de publieke maatregelen zoals 2

opgenomen in bijlage 1. Binnen doel 6.3.1 een uitvoeringskrediet beschikbaar te stellen van 9.526.310 euro voor de verdere uitwerking en realisatie van de publieke maatregelen Oosterenk en de investering te dekken uit: a) De middelen van de Rijksregeling Woningbouwimpuls à 2.530.716 euro b) Anterieure bijdrage van marktpartijen à 1.811.164 euro c) Het restant à 5.184.430 euro te activeren en de hieruit voortkomende kapitaallasten à 17.406 euro per 2025 en ingaande 2029 213.312 euro ten laste te brengen van de structurele budgetruimte van de SIA. Deze eigen bijdrage is noodzakelijk als cofinanciering voor de rijksbijdrage.

1/6

6

voorstel

Datum

15 augustus 2023

Toelichting op het voorstel

Inleiding De raad heeft op 23 november 2020 de Gebiedsvisie Oosterenk vastgesteld. De ambitie is om Oosterenk in de nabije toekomst door te ontwikkelen naar een hoogwaardig, prettig en leefbaar gemengd stedelijk gebied, waarin zowel wordt gewerkt als gewoond. De transformatie van Oosterenk vindt gefaseerd plaatst door plannen per deelgebied verder uit te werken. Om de bijbehorende aanpassingen van de infrastructuur en herinrichting van de openbare ruimte te realiseren is bij het Rijk in het kader van de Woningbouwimpuls subsidie aangevraagd. Deze subsidie is inmiddels toegekend. Om de maatregelen uit de subsidieaanvraag te kunnen uitvoeren, vragen we met dit voorstel krediet aan. Gebiedsvisie Oosterenk De Gebiedsvisie Oosterenk is tot stand gekomen in samenwerking met stakeholders in het gebied. Met de visie is de transformatie van Oosterenk naar een gemengd stedelijk gebied ingezet. In de visie is de ontwikkeling van een gedifferentieerd programma van 600 tot 1000 woningen met ondersteunende voorzieningen in het centrumgebied van Oosterenk voorzien. In samenhang met de transformatie van Midwest kan een aaneengesloten zone ontstaan van woningen die de stad met het landelijk gebied verbindt en de naam ‘Oosterenk boulevard’ krijgt.

Door het nieuwe woongebied te combineren met voorzieningen en ontmoetingsplekken ontstaat een levendig, gemengd stedelijk gebied: het hart van Oosterenk. Daarnaast kunnen nieuwe woonmilieus ontstaan aan de rand van het gebied. Concrete ontwikkelingen Voor de centrumontwikkeling is eind 2021 een convenant gesloten door een coalitie van partijen. De coalitie bestaat uit BPD, Jansen Vastgoed, deltaWonen (namens de drie Zwolse corporaties) en de gemeente. In het convenant zijn afspraken gemaakt over de gezamenlijke ontwikkeling van het centrumgebied voor Oosterenk. Er wordt gewerkt aan een Ruimtelijk Ontwikkelingsplan (ROP). Vanuit de grote woningbehoefte is samen met deltaWonen een plan in ontwikkeling voor de realisatie van flexwoningen aan de rand van Oosterenk aan de Dokter Eeftinck Schattenkerkweg, naast de reeds bestaande flexwoningen (De Steiger). Deze kavel staat in de Gebiedsvisie aangemerkt voor woningbouw voor het duurdere segment. Vooruitlopend op het definitieve woonprogramma wordt deze kavel voor 15 jaar beschikbaar gesteld voor het realiseren van 60 betaalbare semipermanente woningen (sociale huur). In de planvorming wordt een betere aansluiting van de toekomstige Stadsrand met het recreatiegebied Westerveldse-Aa meegenomen. Woningbouwimpuls In maart 2023 heeft de gemeente Zwolle subsidie aangevraagd in het kader van het Besluit en de Regeling Woningbouwimpuls 2020.

De regeling is bedoeld om tot meer en versnelde (betaalbare) woningbouw in ons land te komen. Onze aanvraag is gericht op de realisatie van 600 woningen, verspreid over drie locaties: - Kop van de boulevard (Jansen Vastgoed); - Stadsrand (BPD); - Flexwonen (deltaWonen). Op 20 juni 2023 heeft het Rijk een bijdrage van ruim € 2,5 miljoen toegekend. Met deze Rijksbijdrage kunnen we vervolgstappen zetten in de ontwikkeling van Oosterenk. Met de Rijksbijdrage, de 2/6

6

voorstel

Datum

15 augustus 2023

toegezegde bijdragen door de ontwikkelaars van de drie ontwikkellocaties en de gemeentelijke bijdrage ontstaat dekking voor de verdere uitwerking en realisatie van een pakket van publieke maatregelen om Oosterenk verder te ontwikkelen als gemengd stedelijk gebied. We vragen krediet aan voor het begeleiden, uitwerken en uitvoeren van de maatregelen uit de WBI-subsidieaanvraag. Beoogd effect Met het besluit wordt beoogd de benodigde investeringen voor de publieke maatregelen (de herinrichting van openbaar gebied) beschikbaar te stellen en vervolgens voor te bereiden en uit te voeren. Dit draagt bij aan de toevoeging van 600-1000 woningen in Oosterenk, waarmee het gebied verkleurt van kantoor- en bedrijvenlocatie naar een gemengd stedelijk gebied met wonen en werken. Argumenten 1.1 De toevoeging van de voorgestelde 600 woningen maakt investeringen in publieke maatregelen noodzakelijk In Oosterenk willen diverse initiatiefnemers woningbouwprojecten ontwikkelen. Daarmee ‘verkleurt’ het gebied van een monofunctionele werk- en leeromgeving naar een gemengd stedelijk gebied. De toevoeging van flexwoningen en de verdichting in de zone ten zuiden van Isala vragen om publieke investeringen in de herinrichting van openbaar gebied.

Deze herinrichting is primair gericht op het aanpassen van infrastructuur ten behoeve van het beter afwikkelen van verkeer, het verbeteren van de verkeersveiligheid, het verbeteren van de (langzaam verkeer)routes binnen het gebied en de aansluiting op het buitengebied. Bereikbaarheid voor de auto blijft hierbij een aandachtspunt (gezien de regionale trekkers als Isala, onderwijsinstellingen en PEC Zwolle), maar rond het centrumgebied wordt ook nadrukkelijk ruimte gemaakt voor ontmoeting en verblijf. De bereikbaarheid voor fietser en voetganger wordt verbeterd. Daarnaast is het vergroenen en klimaatadaptief inrichten van de openbare ruimte een belangrijk doel. 1.2 Met de indiening van de subsidieaanvraag Woningbouwimpuls Oosterenk is het pakket van publieke maatregelen bepaald De volgende publieke maatregelen zijn in de aanvraag opgenomen en worden in bijlage 1 toegelicht: A. Herinrichting Dokter Spanjaardweg B. Herinrichting Dokter Van Thienenweg C. Aanpassing wegprofiel Dokter Van Heesweg 1. Uitbreiding wandelnetwerk 2. Aansluiting op regionaal fietsnetwerk 1.3 De maatregelen moeten worden uitgewerkt, voorbereid en gerealiseerd voor 2034 De woningen worden binnen 10 jaar na de verstrekte Rijksbijdrage (juni 2023) gerealiseerd. Daarmee is het logisch om de uitwerking, voorbereiding en realisatie van de publieke maatregelen in hetzelfde tijdsbestek te doen.

De conceptplanning is gericht op de planning van de woningbouwontwikkelingen, openbaar gebied wordt in principe aansluitend gerealiseerd. De definitieve planning wordt in samenwerking met de ontwikkelende partijen uitgewerkt. 3.1 De ontwikkelende partijen leveren een bijdrage aan de aanpassingen in openbaar gebied Een deel van de investeringen in openbaar gebied is noodzakelijk om de ontwikkelingen mogelijk te maken. Daarom verhalen we als gemeente een deel van de kosten op de ontwikkelende partijen. Dit is tevens een subsidievoorwaarde van het Rijk. Met de partijen is een intentieovereenkomst gesloten, waarin is aangegeven dat de partijen een vastgestelde bijdrage per woning leveren. In de nog op te 3/6

6

voorstel

Datum

15 augustus 2023

stellen anterieure overeenkomsten worden deze afspraken geconcretiseerd (waaronder de omvang van de bijdragen) en vastgelegd. De betaling van deze bijdrage is als voorwaarde gekoppeld aan het afgeven van de omgevingsvergunning. 3.2 De kosten van de publieke maatregelen zijn globaal geraamd De investeringsbedragen voor de publieke maatregelen komen voort uit kostenramingen die door de gemeente zijn opgesteld. Het investeringsbedrag per maatregel is gebaseerd op globale norm- en kengetallen, passend bij de fase van de planvorming waarin de maatregelen zich bevinden. Risico’s De realisatie van de woningbouw en publieke maatregelen hebben een lange doorlooptijd waardoor wijzigende (markt)omstandigheden kunnen leiden tot vertraging of wijziging van de plannen. De Rijksbijdrage wordt alleen uitgekeerd wanneer de woningen werkelijk zijn gerealiseerd. We kiezen ervoor om publieke investeringen zoveel mogelijk te laten volgen op de realisatie van woningen, zodat aan de subsidievoorwaarden van het Rijk is voldaan voordat investeringen worden gedaan. Daarnaast hebben we het aantal te realiseren woningen (en daarmee het te ontvangen subsidiebedrag) niet gemaximaliseerd. Dit beperkt het risico op een lagere uitkering en het geeft ons gedurende de planvorming de ruimte om (bijvoorbeeld naar aanleiding van participatie of voortschrijdend inzicht) het programma bij te sturen.

Voor de publieke maatregelen is een eerste begroting gemaakt op basis van schetsplannen. De daadwerkelijke kosten kunnen derhalve verschillen van de huidige raming. De ontwikkellocaties zijn niet in het bezit van de gemeente. Financiële risico’s die gepaard gaan met de locatieontwikkelingen liggen daarmee bij de initiatiefnemers en dus niet bij de gemeente. Financiën Kosten De investeringsbedragen voor de publieke investeringen komen voort uit kostenramingen die door de gemeente Zwolle zijn opgesteld voor de verschillende maatregelen. Voor de ramingen geldt dat de genoemde investeringskosten zijn opgesteld inclusief de gebruikelijke opslagen en exclusief BTW. De totale investering in de publieke maatregelen bedraagt 9.526.310 euro (bestaande uit investeringen in openbaar gebied, plankosten en verwerving van gronden). Vanwege wettelijke verplichting is het nodig deze kosten die gemaakt zijn voor gemeentelijk bezit te activeren als structurele last. Door de herinrichtingskosten te activeren, spreiden we de investering gelijkmatig over de levensduur van de herinrichting. De afschrijvingskosten en rentelasten zijn dan meegenomen als structurele last. Dit komt overeen met een structurele last van € 17.406 ingaande 2025 en ingaande 2029 € 213.312. We stellen voor deze structurele last mee te nemen in de begroting.

Het uitwerkingsniveau van de ontwerpen (schetsontwerp) maakt het moeilijk om nu al een inschatting te maken van de structurele lasten voor beheer. Bij de verdere uitwerking van de ontwerpen wordt dit inzichtelijk gemaakt en volgt er een voorstel voor de dekking van deze structurele lasten. Dekking

4/6

6

voorstel

Datum

15 augustus 2023

Het Rijk draagt € 2.530.716 bij aan de realisatie van de publieke maatregelen. De ontwikkelende partijen dragen conform de gesloten intentieovereenkomst een bijdrage per woning bij via kostenverhaal. Gebaseerd op het conceptprogramma is dit een totale bijdrage van € 1.811.164. De eigen bijdrage van de gemeente bedraagt het restant van € 5.184.430. Deze eigen bijdrage wordt geactiveerd en de kapitaallasten worden structureel opgenomen in de begroting met als dekking de strategische investeringsagenda (SIA). Communicatie Op gebiedsniveau vindt al communicatie plaats via de website, we hebben contact met ondernemersvereniging Oosterenk, De Vrolijkheid, Berkum (OVB), het eerder opgerichte mobiliteitsplatform met verschillende partijen uit het gebied en met afzonderlijke belanghebbenden. Bij de voorbereiding en realisatie van openbare ruimte wordt de wijze van communicatie en participatie per maatregel en in overleg met betrokkenen bepaald. Dit maatwerk wordt gedocumenteerd met het bijhouden van een participatiejournaal. Naast de al bestaande overleggen organiseren we op natuurlijke momenten bijeenkomsten voor alle belanghebbenden en geïnteresseerden. Het ligt voor de hand om dit te doen rondom de realisatie van (tussen)producten (schets-, voorlopig en definitief ontwerp). Bij het ontwikkelen van de locaties wordt de participatie door de ontwikkelende partijen opgepakt.

Vervolg Na beschikbaarstelling van het uitvoeringskrediet kan met de uitwerking, voorbereiding en realisatie van de maatregelen worden gestart. We stemmen de planning af op die van de ontwikkellocaties en eventueel groot onderhoud in het gebied. We informeren de raad over de voortgang van de ontwikkelingen. Het eerste onderdeel dat wordt uitgewerkt is de brug bij de flexwoningen. Dit ontwerp wordt in 2023 voorbereid en in 2024 gerealiseerd. Bij de start van de bouw van de flexwoningen in 2024 wordt voldaan aan de voorwaarden om binnen 3 jaar na afgifte beschikking te starten met de bouw. Voor het centrumgebied wordt gewerkt aan een Ruimtelijk Ontwikkelingsplan (ROP), dat naar verwachting begin 2024 aan college en raad wordt aangeboden. Daarna volgt een wijziging van het omgevingsplan. Openbaarheid Deze beslisnota en bijlage 1 zijn openbaar. Op grond van artikel 87 juncto 88 lid 2 Gemeentewet juncto artikel 5.1. lid 2 sub b (het economisch of financieel belang van de gemeente Zwolle) van de Wet open overheid is geheimhouding opgelegd ten aanzien van bijlage 2 en 3 (de financiële bijlage en de toekenningsbeschikking), omdat voor de genoemde maatregelen nog aanbestedingen moeten worden uitgevoerd. De geheimhouding is totdat een betreffende (deel)ontwikkeling is gerealiseerd of tot na de realisatie van de aanpassingen in de openbare ruimte Oosterenk (verwacht 2033).

Burgemeester en Wethouders van Zwolle,

5/6

6

voorstel

Datum

15 augustus 2023

voorzitter, Peter Snijders

secretaris, Dick Emmer

6/6