Beslisnota Uitvoeringsagenda ‘’Ons Stadshart van Morgen 2022 – 2027’’

7

voorstel

Beslisnota voor de raad Datum

20 december 2022

Openbaar

Onderwerp Versienummer

Uitvoeringsagenda ‘’Ons Stadshart van Morgen 2022 – 2027’’ 1

Portefeuillehouder Informant Afdeling Telefoon Email

H.M.M. Schuttenbeld Thijs de Muinck Proces-, Programma- en Projectmanagement 0621665834 t.de.muinck@zwolle.nl

Financiële gevolgen Betreft doel Begroting wijzigen Dekking ten laste van Bijlagen

5.2.1 We versterken de economische positie van Zwolle als koop- en recreatiecentrum van de regio Ja SIA 1. Uitvoeringsagenda ‘’Ons Stadshart van Morgen 2022-2027’’ 2. Toekenning Rijkssubsidie versnellingsafspraken BO MIRT

De raad wordt voorgesteld te besluiten om: 1. In te stemmen met de uitvoeringsagenda “Ons Stadshart van Morgen 2022-2027” en de hierin opgenomen uitwerking en prioritering van projecten. 2. Kennis te nemen van de voorgestelde wijze van afdoening van motie ‘’6-1 M– Ossenmarkt hoort ook bij de binnenstad’’. 3. Kennis te nemen van de definitieve toekenning van de rijkssubsidie versnellingsafspraken waarmee de gemeentelijke investeringen het gewenste multiplier effect krijgen. 4. In het kader van de Versnellingsafspraken voor de realisatie van de projecten Singelzone en MobiliteitsHub Oost een krediet beschikbaar te stellen van € 32.000.000 en dit krediet als volgt te dekken: a. Vanuit subsidie Rijk Versnellingsafspraken 65% van de netto investering ad. € 20.800.000. b. Het restant Provinciale subsidie HOV-doorstroomassen en gereserveerde eigen middelen in de reserve ‘’nog uit te voeren werken’’ ad. € 1.675.000. c. Reeds beschikbaar gesteld krediet Diezerkade (raadsbesluit februari 2022) ad. € 1.400.000. d. Het restant ad. € 8.125.000 te activeren. 5. Voor de MobiliteitsHub Oost in het vervolgtraject eerst een nadere uitwerking van de investeringsraming voorgelegd te krijgen. 6. Een krediet beschikbaar te stellen van € 16.520.000 voor de overige projecten die voortkomen uit de uitvoeringsagenda en de investeringen te dekken uit: a.

reeds beschikbaar gesteld krediet (raadsbesluit februari 2022) ad. € 4.900.000. b. bijdragen van diverse marktpartijen ad. € 1.600.000. c. Het restant ad. € 10.020.000 te activeren. 7. De jaarlijkse kapitaallasten van de te activeren investeringen ad. € 768.000 gefaseerd vanaf jaar 2024 ten laste te brengen van de structurele budgetruimte van de strategische investeringsagenda (SIA). 1/7

7

voorstel

Datum

20 december 2022

8. Een krediet beschikbaar te stellen van € 700.000 voor onderzoeken en visies en de planvorming van de Diezerstraat en dit krediet te dekken uit de reserve investeringsfonds strategische investeringen. 9. De extra jaarlijkse beheerkosten voor Kop Assendorperstraat ad. € 11.000 vanaf 2024 te dekken uit de structurele budgetruimte van de strategische investeringsagenda. De structurele lasten voor beheer en onderhoud van de overige gebieden mee te nemen bij de actualisatie van de uitvoeringsagenda in 2024. Toelichting op het voorstel

Inleiding Met de uitvoeringsagenda wordt er uitvoering gegeven aan het ontwikkelprogramma ‘Ons Stadshart van Morgen 2030’. De ambitie van het ontwikkelprogramma wordt omgezet in concrete projecten en acties, die de komende vijf jaar worden opgepakt. Op 23 mei 2022 is het ontwikkelprogramma ‘Ons Stadshart van Morgen 2030’ vastgesteld door de gemeenteraad. Dit ontwikkelprogramma is een visie voor de komende tien jaar. De centrale ambitie van het ontwikkelprogramma is het realiseren van een toekomstbestendig Stadshart. Een Stadshart dat blijft behoren tot de top 5 van beste binnensteden in Nederland. Een Stadshart dat in balans is; dat talent aantrekt, een gevarieerd woningaanbod heeft en waar zowel overdag als ‘s avonds altijd iets te beleven valt, maar waarin ook aandacht is voor gezondheid, leefruimte en groen. Een Stadshart dat groeit naar een nieuwe vorm van stedelijkheid, met behoud van de belangrijkste kenmerken en kernwaarden van Zwolle: een historische stad, een groene deltastad, een ondernemende stad, een culturele stad, een compacte en bereikbare stad. In deze beslisnota wordt de uitvoeringsagenda en de bijbehorende investeringsaanvraag ter besluitvorming voorgelegd. Op basis van een goed onderbouwde prioritering en fasering wordt uitvoering gegeven aan de ambities.

Beoogd effect Uitvoering geven aan de vastgestelde ontwikkelprincipes en bijbehorende ambities van het ontwikkelprogramma “Ons Stadshart van Morgen 2030”. In de uitvoeringsagenda zijn de concrete projecten en initiatieven voor de komende vijf jaar opgenomen op basis van een prioritering. Argumenten 1.1 De uitvoeringsagenda is een uitwerking van het ontwikkelprogramma ‘Ons Stadshart van Morgen 2030’ Het ontwikkelprogramma geeft richting op hoofdlijnen. In de uitvoeringsagenda is opgenomen welke concrete projecten en onderzoeken de komende vijf jaar worden uitgevoerd. Deze agenda geeft daarmee uitvoering aan de belangrijkste besluiten, die zijn genomen met het vaststellen van het ontwikkelprogramma. Via deze link is het nieuwe ontwikkelprogramma ‘’Ons Stadshart van Morgen 2030’’ en bijbehorende kaartbeelden beschikbaar. 1.2 De uitvoeringsagenda geeft een overzicht en inzicht De uitvoeringsagenda geeft per project inzicht in de belangrijkste doelen, meerwaarde of bijdrage aan het realiseren van het ontwikkelprogramma en informatie over de status van het project, de mogelijkheden voor participatie en de stand van zaken wat betreft financiën en planning. Daarnaast 2/7

7

voorstel

Datum

20 december 2022

geeft de uitvoeringsagenda inzicht in de raakvlakken en afhankelijkheden. Door middel van onderzoek worden ruimtelijke vraagstukken voor o.a. de singelzone wat betreft bijvoorbeeld de wateropgave en energietransitie, goed voorbereid om te kunnen anticiperen op de inrichting van de openbare ruimte. 1.3 De uitvoeringsagenda bevat een gewogen prioritering voor de komende vijf jaar Het ontwikkelprogramma ‘Ons Stadshart van Morgen 2030’ is ambitieus en omvangrijk. Elk initiatief of project uit het ontwikkelprogramma draagt bij aan een toekomstbestendig Stadhart. Het ontwikkelprogramma beslaat de periode tot 2030. Niet alles kan tegelijk worden gerealiseerd. Soms moet eerst op het niveau van de hele stad (systeemniveau) keuzes worden gemaakt, voordat concreet tot uitvoering over kan worden gegaan. Ons Stadshart moet ook tijdens werk in uitvoering aantrekkelijk en leefbaar blijven. Er wordt geprioriteerd door: • Af te maken waar we mee begonnen zijn: er wordt verder gewerkt aan de projecten en gebiedsontwikkelingen, waar al mee gestart is. Dit zijn lopende gebiedsontwikkelingen zoals bijvoorbeeld het Noorderkwartier en het Roelenkwartier. En gebieden waar al in samenwerking met andere partijen wordt gewerkt aan de realisatie van projecten, zoals het Broerenkwartier. Ook wordt er verder gewerkt aan bestaande projecten die al financiële dekking hebben.

• Nieuwe projecten en initiatieven: hiervoor worden de criteria uit het programma gehanteerd: • Bijdrage aan en impact op de centrale ambitie • Bijdrage aan de ambities gesteld voor de vijf ontwikkelprincipes • Gebiedsoverstijgende bijdrage • Momentum en dynamiek • Haalbaarheid Aan de hand van deze criteria zijn, voor de komende vijf jaar, nieuwe projecten en initiatieven gewogen en geprioriteerd in de strategische uitvoeringsagenda. 1.4 De uitvoeringsagenda vormt een start voor nieuwe projecten voor de komende vijf jaar In de uitvoeringsagenda is een overzicht weergegeven van nieuwe projecten en onderzoeken voor de komende vijf jaar. Hiervoor zijn financiële middelen nodig zodat invulling gegeven kan worden aan de ambities uit het ontwikkelprogramma ‘Ons Stadshart van Morgen 2030’. Voor het realiseren van gebiedsontwikkelingen is tijd en ruimte nodig. De uitvoeringsagenda richt zich daarom op de komende vijf jaar en wordt elke twee jaar bijgesteld om te blijven passen bij de actualiteit. Een voorbeeld is de Zuidelijke fietsroute, die in de uitvoeringsagenda is opgenomen. Over het gebruik van de Melkmarkt volgt binnenkort een aparte beslisnota. 2.1 In de uitvoeringsagenda krijgt de Ossenmarkt prioriteit De Ossenmarkt ligt in het ZW kwadrant en wordt met voorrang opgepakt. De volgorde van uitvoering, is onderdeel van de integrale aanpak en wordt opgenomen in de gebiedsvisie.

Hiermee wordt invulling gegeven aan de motie ‘’6-1 M– Ossenmarkt hoort ook bij de binnenstad’’. 3.1 Gemeentelijke middelen om te kunnen investeren in het Stadshart zijn een belangrijke voorwaarde voor het realiseren van de uitvoeringsagenda Het Stadshart is van groot economisch belang voor zowel de stad als de regio. Sinds 2002 investeert de gemeente Zwolle continu in de ruimtelijke kwaliteit van de binnenstad en de omliggende wijken. Met resultaat: de leefbaarheid en het vestigingsklimaat zijn sterk verbeterd. Zwolle moet een aantrekkelijke stad blijven. Daarbij wordt ingezet op ‘binnenstedelijke groei’, wat betekent dat er meer wordt gewoond, gewerkt en gecreëerd in hetzelfde stukje stad. Hiervoor moet geïnvesteerd worden in de bouw van meer woningen en het aanleggen van meer groen. Daarnaast wordt de openbare ruimte meer ingericht 3/7

7

voorstel

Datum

20 december 2022

als verblijfsgebied en wordt er voorbereid op veranderingen op het gebied van klimaat, energie en mobiliteit. Een toekomstbestendig Stadshart, dat tot de top 5 van Nederlandse binnensteden hoort, vraagt om continue investeringen in kwaliteit. Door de overheid en door de markt. Met deze gemeentelijke investering van circa 18,8 mio komt een totaal budget beschikbaar van 49,2 mio voor de uitvoering van het programma. Hiermee wordt een enorme impuls gegeven aan de ontwikkeling van het stadshart. 4.1 De gemeente is niet de enige partij die investeert in het Stadshart Op basis van het ontwikkelprogramma ‘Ons Stadshart van Morgen 2030’, heeft het rijk in november 2022 ingestemd met het beschikbaar stellen van de subsidie Versnellingsafspraken woningbouw en mobiliteit voor het Stadshart van netto 20,8 miljoen euro. De voorwaarden en criteria worden uitgewerkt in een SPUK-beschikking, die voor het Bestuurlijk Overleg Leefomgeving 2023 klaar moet zijn. Aangevuld met gemeentelijke middelen, kunnen hiermee belangrijke dragers van het programma worden gerealiseerd. Een deel van de middelen is bestemd voor een mobiliteitsHUB. Naast alternatieven voor parkeren, zullen bij de hubs verschillende voorzieningen komen. Voorzieningen om over te kunnen stappen op een andere wijze van vervoer zijn bij de verdere uitwerking van de Hubstrategie een belangrijk onderdeel. Ook de provincie investeert.

De provincie heeft ingestemd met het verzoek de subsidie HOV-doorstroomassen te verlengen van 2022 naar 2024. Hiermee kan voor het eerste deel van de Singelzone, de Kop van de Assendorperstraat, nog gebruik worden gemaakt van de subsidiemiddelen om de busroute te verleggen en nieuwe bushaltes aan te leggen. Daarnaast dragen marktpartijen bij aan investeringen. In het Broerenkwartier is een deel van de investeringen in de openbare ruimte toerekenbaar aan de ontwikkelaars en deze kosten worden op hun verhaald. Risico’s Voor het hele programma zijn de belangrijkste risico’s in kaart gebracht. Voorbeelden van actuele risico’s op programma niveau zijn: 1. Overschrijdingen als gevolg van grote / onvoorspelbare prijsstijgingen. 2. Benodigde capaciteit uitvoering agenda en krapte op de arbeidsmarkt. 3. Uitvoerbaarheid plannen door beperkte ruimte. 4. Uitwerkingstraject voorwaarden en criteria Rijksbijdrage nog niet volledig afgerond. Met de gebiedsgerichte aanpak in het Stadshart, worden raakvlakken en afhankelijkheden goed in kaart gebracht. Hiermee kunnen risico’s op programma niveau beter worden beheerst. De uitvoeringsagenda richt zich op de komende vijf jaar en wordt elke twee jaar bijgesteld om te blijven passen bij de actualiteit. Financiën In de uitvoeringsagenda zijn alle projecten opgenomen waar we de komende 5 jaar mee bezig zijn.

Alle activiteiten zijn uitgeschreven in hoofdstuk 4 van de uitvoeringsagenda. De volgende (deels) nieuwe projecten zijn hierin opgenomen: Investeringsraming Singelzone € 15.000.000 MobiliteitsHub Oost, incl. inprikkers € 17.000.000 Integrale aanpak ZuidWest kwadrant € 6.700.000 Herinrichting 100 parkeerplaatsen € 500.000 Zuidelijke fietsroute € 1.500.000 Herinrichting openbare ruimte Broerenkwartier en € 6.300.000 Nieuwstraat 4/7

7

voorstel

Datum

20 december 2022

Optimaliseren en uitbreiden fietsenstallingen Zuidkant Herinrichting Assendorperstraat tot Molenweg Onderzoeken en visies Voorbereidingskrediet Diezerstraat

€ 750.000 € 770.000 € 500.000 € 200.000

Totaal benodigd krediet € 49.220.000 Bijdrage Rijk Versnellingsafspraken netto -€ 20.800.000 Bijdrage Ontwikkelaars -€ 1.600.000 Al beschikbaar gesteld Rbsl. Febr.2022 -€ 6.300.000 Subsidie/ eigen middelen HOV-doorstroomassen -€ 1.675.000 Te dekken vanuit de SIA € 18.845.000 Te dekken uit investeringsfonds (incidenteel) € 700.000 Te activeren (kapitaallasten ten laste van € 18.145.000 structureel budget SIA) Nog vraag over: Toelichting overzicht Bij raadsbesluit van februari 2022 is € 6,3 mln. aan kredieten beschikbaar gesteld voor oa. Diezerkade (1,4 mln.), Eekwal (1,1 mln.), Herinrichting openbare ruimte Broerenkwartier (2,3 mln.), Herinrichting Nieuwstraat (1,4 mln.) en Assendorperstraat (0,1 mln). Deze beschikbaar gestelde kredieten worden nu aangewend ter dekking van de uitvoeringsagenda. Overige kredieten die toen zijn aangevraagd (zoals Grote Kerkplein, Potgietersingel, versnelling lichtvisie en implementatie fietsparkeren) worden ongewijzigd uitgevoerd. Vanuit de middelen HOV-doorstroomassen kan € 1.675.000 ingezet worden voor Kop Assendorperstraat. Vanuit de bestaande kredieten is € 1.096.800 beschikbaar, daarnaast wordt aanvullend krediet beschikbaar gesteld uit nog geparkeerde subsidie van € 235.220 en eigen middelen in de reserve nutvw van € 342.980. De provincie heeft inmiddels uitstel verleend voor de subsidie HOV tot eind 2024.

Voor de MobiliteitsHub Oost is deze aanvraag een eerste stap die nodig is om de co-financiering van het Rijk veilig te stellen. De benodigde totale financiering is afhankelijk van de inpassing en het ruimtelijk programma van eisen voor de voorzieningen (bijvoorbeeld elektrificatie en energie, deelmobiliteit, parkeerplaatsen voor fietsers en scooters etc.. De MobiliteitsHub wordt inhoudelijk en financieel verder uitgewerkt. Op basis van deze nadere uitwerking wordt in 2023 een nieuwe aanvraag ter besluitvorming voorgelegd. Met de reeds beschikbare middelen en cofinanciering, worden € 49.220.000 aan investeringen in het Stadshart mogelijk gemaakt voor de komende vijf jaar. Het activeren van de kredieten zal leiden tot extra jaarlijkse kapitaallasten van € 768.138. Deze kapitaallasten zullen vanaf 2024 gefaseerd ten laste van het structurele budget strategische investeringsagenda (SIA) gebracht worden. De kapitaallasten zijn nu globaal doorgerekend obv 0,9% en 30 jaar. Deze uitgangspunten zijn ook gehanteerd bij het krediet van februari 2022. De werkelijke afschrijvingslasten zullen bij de verdere uitwerking op basis van de vastgestelde afschrijvingstermijnen worden bepaald. De extra beheerkosten voor Kop Assendorperstraat zijn berekend op € 11.000 per jaar. Dit betreft meerkosten grijs als gevolg van wijziging van asfalt naar elementenverharding en daarnaast 5/7

7

voorstel

Datum

20 december 2022

meerkosten in verband met uitbreiding groen. Deze kosten komen ten laste van het structurele budget strategische investeringsagenda (SIA). De eenmalige kosten voor herstraten van de kruisingsvlakken na 2 cq. 3 jaar na aanleg zullen worden opgenomen binnen het krediet. De structurele lasten voor beheer en onderhoud van de overige gebieden zullen worden doorgerekend wanneer er beter zicht is op de exacte uitwerking. Dit zal worden opgenomen bij de actualisatie van de uitvoeringsagenda in 2024. Geen onderdeel investeringskrediet Bij de begrotingsbehandeling 2023 is reeds €150.000 structureel en € 300.000 incidenteel (2023-2026) budget beschikbaar is gesteld voor programmakosten en 4 x €200.000 voor placemaking. De volgende projecten en initiatieven maken geen onderdeel van dit voorstel: o Gebiedsontwikkeling Noorderkwartier en Roelenkwartier, conform eerdere besluitvorming worden hiervoor gebiedsvisies opgesteld; o Een grote gebouwde fietsparkeervoorziening, deze is opgenomen in de SIA en hiervoor loopt een locatieonderzoek. De investering is afhankelijk van keuze locatie en is daarom niet opgenomen; o Het Fraterhuis, dit betreft een andere financiering; o Het “jouw stukje Zwolle fonds”. Dit fonds is voor initiatieven in het Stadshart, waar nu geen concrete projecten zijn, maar wel die wel een belangrijke bijdrage kunnen leveren aan een toekomstbestendig Stadshart.

Dit kan niet worden gefinancierd vanuit de SIA en deze wordt bij een volgende ronde van de begroting meegenomen. De meerwaarde van het jouw stukje Zwolle fonds zit in de gebiedsgerichte aanpak. We ondersteunen initiatieven in het Stadshart die niet in een projectgebied vallen en wel een bijdrage leveren aan doelstellingen van het programma. Juist in het Stadshart staat veel te gebeuren en willen we initiatieven ondersteunen die een bijdrage leveren aan de leefbaarheid.

Communicatie Communicatie is een belangrijke pijler onder het ontwikkelprogramma. Het ontwikkelprogramma is tot stand gekomen samen met inwoners en ondernemers van Zwolle. De deelnemers van de werksessies van het ontwikkelprogramma zijn uitgenodigd voor een informatieavond op 14 september over het concept van de uitvoeringsagenda. De reacties op de concept van de uitvoeringsagenda waren positief. Vanuit City-centrum wordt wel gepleit voor een eerdere aanpak van de Diezerstraat. De komende vijf jaar wordt er wel gewerkt aan de planvorming voor de Diezerstraat. Realisatie van herinrichting van de Diezerstraat is voorzien na 2027 (na afronding van de Nieuwstraat en het Broerenkwartier). De geschatte investering van ca. 2 mio., is daarom nu niet opgenomen in de investeringsaanvraag bij deze uitvoeringsagenda. Bij een volgende update van de Uitvoeringsagenda met bijbehorende financiële aanvraag wordt deze opgenomen. Jouw Stukje Zwolle is ontwikkeld om in samenhang te communiceren over alles wat er gebeurt in het Stadshart. Hier valt zowel het participatietraject als de programma- en projectcommunicatie onder. In de concrete projecten, zetten we het participatietraject onder de vlag van Jouw Stukje Zwolle voort. 6/7

7

voorstel

Datum

20 december 2022

Vervolg De uitvoeringsagenda richt zich op de komende vijf jaar. De uitvoeringsagenda wordt elke twee jaar bijgesteld om te blijven passen bij de actualiteit. Hierover wordt gerapporteerd aan de raad.

Openbaarheid Openbaar Burgemeester en Wethouders van Zwolle,

voorzitter, Peter Snijders

secretaris, Dick Emmer

7/7