Beslisnota Regionale Energiestrategie 1.0

11

voorstel

Beslisnota voor de raad Datum

29 april 2021

EMBARGO tot 2 juni 15.00

Onderwerp Versienummer

Regionale Energiestrategie 1.0 0.1

Portefeuillehouder Informant Afdeling Telefoon Email

H.H.M. Schuttenbeld Paul Feldbrugge Concernstaf (038) 498 3067 P.Feldbrugge@zwolle.nl

Financiële gevolgen Betreft doel Begroting wijzigen Dekking ten laste van

6.4.1 We bevorderen dat Zwolle op termijn energieneutraal is Nee

Bijlagen a. Overzicht moties regionaal b. Regionale Energiestrategie 1.0 ‘Samen naar een Opgewekt Overijssel’ c. Bouwsteen Elektriciteit d. Bouwsteen Ruimte, e. Bouwsteen Netwerk, f. Bouwsteen Structuur Warmte g. Bouwsteen Lokaal Eigendom h. Participatiekaart i. Aanbiedingsbrief NPRES j. Motie Zwolle 2020 05 25 M17-1 Vooruitkijken mét energiecoöperaties’ k. Motie Zwolle 2020 05 M17-9 ‘Versterken biodiversiteit uitgangspunten bij zonneparken en windmolens’ De raad wordt voorgesteld te besluiten om: 1 Kennis te nemen van het overzicht moties regionaal 2 In te stemmen met de RES 1.0 West-Overijssel ‘Samen naar een Opgewekt Overijssel’, met als belangrijkste doelen: 2.1 Het bod van de RES West-Overijssel voor duurzame opwek van elektriciteit in 2030 bedraag 1,826TWh waarbij we streven naar een regionale verhouding van 60% opwek door windenergie en 40% door zon-op-veld. 2.2. Zoekgebieden hebben we vastgelegd of leggen we uiterlijk bestuurlijk vast bij de RES 2.0 zodat we een goede verdeling naar HSMS stations kunnen creëren. 2.3.1 Op lokaal en subregionaal niveau gaan we de ruimtelijke potentie in de regio verder uitwerken op basis van de ontwerpprincipes uit de concept-RES. Bij de RES 2.0 maken we de balans op. 2.3.2 De motie 2020 05 M17-9 ‘Versterken biodiversiteit uitgangspunten bij zonneparken en windmolens’ als beantwoord te beschouwen

1/11

11

voorstel

Datum

3

4 5 6

29 april 2021

2.4 De maatschappelijke kosten van het netwerk gaan we beperken door de ‘knoppen’ te hanteren voor meer wind, grotere clusters en redelijke afstanden tot aansluitpunten. 2.5. Voor de realisatie van windmolens en grootschalige zonneparken streven we naar een gebiedsgerichte en grensontkennende aanpak. 2.6.1 We stellen ons ten doel om minimaal 50% lokaal eigendom in de opwek door wind en grootschalig zon-op-veld te realiseren. 2.6.2 De motie ‘2020 05 25 M17-1 Vooruitkijken mét energiecoöperaties’ als beantwoord te beschouwen 3.1 In te stemmen met de samenwerkingsafspraken. 3.2 College te verzoeken binnen de kaders van het startdocument dd 19 december 2019 de verdere samenwerking kan vorm te geven. Kennis nemen van de bouwstenen Elektriciteit, Netwerk, Ruimte, Structuur Warmte en Lokaal Eigendom en de participatiekaart Kennis te nemen van de aanbiedingsbrief van de beide co-voorzitters van de stuurgroep RES West Overijssel aan de NP-Res. De uitkomsten van voorliggend besluiten mee te nemen bij de uitwerking dan wel nadere aanpassing van de uitvoeringsinstrumenten voor het omgevingsbeleid

2/11

11

voorstel

Datum

29 april 2021

Inleiding Aanleiding In juni 2019 heeft het kabinet het Klimaatakkoord gepresenteerd. Eén van de afspraken daarin is dat in 2030 zeventig procent van alle elektriciteit duurzaam wordt opgewekt. Nederland is daarvoor verdeeld in 30 regio’s, die elk een regionale energiestrategie (RES) maken. De energietransitie is immers een bovenlokale opgave en landschappen houden niet op bij gemeentegrenzen. Samen moeten de RES regio’s met plannen komen om opgeteld 35 tWh aan energie op te wekken met windturbines en met zonnepanelen op daken en in zonneparken. De RES is een regionale samenwerking van verschillende gemeentes, waterschappen en de provincie. Zwolle is onderdeel van de RES West-Overijssel. Vanuit de raden, staten en DB’s van de waterschappen is de adviesgroep RSAB betrokken bij het proces. Ook uw raad is hierin vertegenwoordigd. Proces van startnotitie naar RES 1.0 Startnotitie In de startnota RES West-Overijssel is vastgesteld dat de bestuurlijke partners voor 1 juni 2020 komen tot een concept-RES West-Overijssel en voor 1 juli 2021 tot een RES 1.0. In december 2019 heeft uw gemeenteraad hierover een besluit genomen. Hierin is het proces vastgelegd voor deelname aan de Regionale Energiestrategie West-Overijssel.

Uitgangspunt daarbij is geweest dat de RES opgebouwd wordt vanuit de bestaande plannen en ambities van de gemeenten en dat deze leiden tot een regionale strategie met een bod op de opwekking van duurzame elektriciteit en een regionale structuur warmte. Concept-RES In de concept-RES ‘Naar een opgewekt West-Overijssel’ zijn deze elementen opgenomen. In het voorjaar 2020 hebben wij de concept-RES vastgesteld en deze besproken met uw raad. Uw raad heeft bedenkingen in de vorm van moties meegegeven. Eén daarvan bleek lokaal en is door ons college opgepakt. Van de overige vier is de RES-organisatie gevraagd deze mee te nemen in de totstandkoming van de definitie RES 1.0. In de concept-RES is een aantal voornemens opgenomen om diverse aspecten uit te werken in de RES 1.0. Dit betreft onder andere het bod op elektriciteit en de energiemix, de zoekgebieden, de ruimtelijke ontwerpprincipes, de procesparticipatie, lokaal eigendom, maatschappelijke kostenefficiency en de Regionale Structuur Warmte. Op 1 februari 2021 heeft het Planbureau voor de Leefomgeving (PBL) de monitor van de 30 conceptRES’en in Nederland gepubliceerd. Hieruit kan worden geconcludeerd dat de concept-RES WestOverijssel in voldoende mate bijdraagt aan de landelijke doelstellingen. Landelijk gezien is opgeroepen om te komen tot meer windenergie en minder zon-op-veld.

Tussentijds Op 8 maart heeft uw raad besloten het Zwolse bod in de RES te verhogen in verband met de potentie van zon-op-dak. 16 maart hebben we artikel 45 vragen over de kosten van opwek van energie beantwoord, gesteld door de fracties van de PvdA en D66. Hoofdlijnenakkoord Op 19 april 2021 heeft uw raad ingestemd met het raadsvoorstel ‘ Instemming Hoofdlijnenakkoord’. U heeft geen nieuwe moties aangenomen. Zoals in dat akkoord is aangegeven worden deze besluiten ingetrokken bij voorliggende besluitvorming over de definitieve Regionale Energiestrategie 1.0. 3/11

11

voorstel

Datum

29 april 2021

RES 1.0 De vaststelling van de RES 1.0 is beoogd vóór 1 juli met een eventuele uitloop tot 9 juli 2021. Mochten er in de vaststelling van de definitieve RES 1.0 sprake zijn van het aannemen van moties en/of amendementen, dan zal de stuurgroep deze meezenden met de indiening van de RES 1.0 bij het NPRES. Voor regionale afstemming en duiding van de impact en vervolgproces van eventuele moties en amendementen bij de RES 1.0 zal de stuurgroep uiterlijk vóór 1 november 2021 een voorstel voorleggen aan het bestuurlijk platform. Daarna kan een gezamenlijk voorstel voor verwerking van de moties en amendementen worden gedaan aan de besturen van de gemeentes, provincie en de waterschappen. RES en de Zwolse lokale energiestrategie De RES richt vooral op regionale afspraken rondom grootschalige opwek en van daaruit over de hoeveelheid, de locatie, netwerk, ruimtelijke inpassing, participatie en eigendom. Zwolle heeft al eerder een (lokale) energiestrategie vastgesteld en is bezig met de uitvoering. Deze strategie is breder qua reikwijdte en is en blijft leidend voor de uitvoering en de wijze waarin we, samen met partners, inwoners en bedrijven, de energietransitie tot stand brengen. Uw raad ontvangt ook, conform afspraak, een monitor (november 2021) om de voortgang bespreekbaar te maken.

Beoogd effect Vaststelling RES 1.0 als resultaat van het gezamenlijke bod van West-Overijssel betekent ook een stevige basis onder de samenwerking in regionaal verband met betrekking tot e energietransitie. Hiermee wordt invulling gegeven aan de regionale opgave van de concrete doelstelling in het Klimaatakkoord ten aan zien van de realisatie van duurzame opwek van elektriciteit en warmte voor 2030. Context a. Bij het opstellen van de RES 1.0 hebben de gemeenten, provincie en waterschappen samengewerkt met maatschappelijke partners, waaronder vertegenwoordigers van het bedrijfsleven, woningcorporaties, natuur- en milieuorganisaties, land- en tuinbouworganisatie, lokale energie-initiatieven, vertegenwoordigers van jongeren(organisaties) etc. Deze zijn bijeengebracht in een adviesgroep RES West-Overijssel. Daarnaast zijn tevens de terreinbeherende organisaties zoals Staatsbosbeheer, Overijssels Particulier Grondbezit, IJssellandschap, Landschap Overijssel en Natuurmonumenten betrokken. De adviesgroep RES heeft separaat een advies opgesteld over het Hoofdlijnenakkoord. Dit advies is tevens meegenomen in het opstellen van de RES 1.0 Separaat zijn brieven gestuurd aan de volksvertegenwoordigende organen van LTO Noord en Landschap Overijssel. Eerder al is de Wegwijzer van de groene organisaties toegestuurd. Ook deze zijn afgewogen bij de RES 1.0.

Conform de startnota is in de totstandkoming van de RES 1.0 gekozen voor een proces van representatieve participatie, wat onder andere tot uitdrukking is gebracht in de bestuurlijke werkconferenties en adviezen van de adviesgroep. De participatie van inwoners en andere belanghebbenden, vindt primair plaats op het lokaal niveau. b. Het afgelopen jaar hebben de regionale partners in de RES het afwegingskader op de vier hoekpunten verdiept. We wegen af op de bijdrage aan de energietransitie, de ruimtelijke 4/11

11

voorstel

Datum

c.

d.

29 april 2021 inpassing, de maatschappelijk acceptatie en de maatschappelijke kostenefficiency. Vanuit die verdieping zijn 6 richtinggevende doelstellingen en 6 afspraken op regionaal niveau geformuleerd. De regionale doelstellingen en afspraken willen de RES-partners realiseren op een manier die zo goed mogelijk aansluit bij de lokale processen en de onderlinge verschillen in tempo. Door meer subregionaal samen te werken maken zij met elkaar de opgaven leidend en niet de bestuurlijke grenzen. (voor Zwolle is dat in elk geval de samenwerking met Dalfsen, Staphorst en Zwartewaterland). Dat is het karakter van de RES West-Overijssel. Samen met buurgemeenten beoordeelt elke gemeente op basis van de initiatieven en plannen in gedeelde subregionale gebieden voor wind en zon welke kansen en mogelijkheden er liggen om een bijdrage te leveren aan de regionale doelstellingen. De samenwerking op regionaal niveau zorgt voor een sterkere relatie en samenwerking in de energie-opgave tussen de provincie Overijssel, de gemeenten, de waterschappen en de netbeheerders in West-Overijssel. De bestuurlijke partners in de RES West Overijssel zijn hierin geadviseerd door de netwerkbedrijven Enexis, Coteq en Rendo.

De vaststelling van de RES 1.0 betekent voor gemeenteraad/Provinciale Staten/algemeen bestuur dat zij hiermee een uitspraak doen over het totaal van het regionaal bod voor opwek elektriciteit èn het gemeentelijk aandeel in dit bod. Met dit besluit wordt geen uitspraak gevraagd over (de hoogte van) het bod van de andere gemeenten. Omdat de onderverdeling in techniek zon, zon op dak en wind indicatief is, is er volop de mogelijkheid om in de doorontwikkeling naar de RES 2.0 tot een aangepaste verdeling te komen. Er is bij de conceptRES een aantal duidelijke randvoorwaarden geformuleerd voor de realisatie van de conceptRES West-Overijssel. Deze voorwaarden hebben betrekking op het netwerk, de SDE, wet- en regelgeving en bestuurlijke verantwoordelijkheid van de RES-partners

Argumenten 1. Alle relevante partijen hebben het hoofdlijnenakkoord vastgesteld. Daarbij zijn moties aan en één amendement aangenomen. Deze zijn bestuurlijk besproken en, indien daartoe besloten, verwerkt in de verdere uitwerking van de definitieve Regionale Energiestrategie 1.0 opgesteld (zie bijlage Overzicht moties regionaal). De moties en amendementen hebben geleid tot de volgende aanpassingen in de RES 1.0: minimaal 50% lokaal eigendom is geen streven meer maar een regionale doelstelling een nader onderzoek naar de nut en noodzaak van een regionale omgevingseffectrapportage, opgebouwd vanuit de gemeenten, om zaken als gezondheid, biodiversiteit en geluid mee te nemen naar de RES 2.0

2. Regionale Energiestrategie 1.0 ‘Samen naar een Opgewekt Overijssel’ Met deze breed gedragen vaststelling zijn tevens de belangrijkste afspraken gemaakt die de basis vormen voor de nadere en definitieve energiestrategie. Ons college kan zich vinden in voorliggende Regionale Energiestrategie 1.0 (zie bijlage Regionale Energiestrategie 1.0 ‘Samen naar een Opgewekt Overijssel’) . Hiermee markeren we een mijlpaal op weg naar regionale samenwerking in de energietransitie. Een samenwerking, begonnen uit noodzaak, die zich ontwikkelt naar een toenemend besef van verbondenheid en samenhang. En deze regio levert een betekenisvolle bijdrage aan de landelijke energietransitie. De samenwerking op regionaal niveau zorgt voor een sterkere relatie en samenwerking in de energie-opgave tussen de provincie Overijssel, de gemeenten, de waterschappen

5/11

11

voorstel

Datum

29 april 2021

en de netbeheerders in West-Overijssel. De bestuurlijke partners in de RES West-Overijssel zijn hierin geadviseerd door de netwerkbedrijven Enexis, Coteq en Rendo. Regionale Energiestrategie 1.0 bevat zes doelstellingen en zes afspraken. Bij sommige doelstellingen geven we een nadere duiding aan. Tevens geven we inzicht hoe we willen omgaan met twee bedenkingen, in de vorm van moties, die uw raad bij bespreking van de concept-RES heeft meegegeven. 2.1 Het bod van de RES West-Overijssel voor duurzame opwek van elektriciteit in 2030 bedraag 1,826TWh waarbij we streven naar een verhouding van 60% opwek door windenergie en 40% door zon-op-veld. Het Zwolse bod ( raadsbesluit 2021 03 08) is onderdeel van het regionaal bod.

Zwolse Res bod 1.0 in GWH Windenergie Zon op veld + overig Zon op dak Totaal

58 100 201 359

We ondersteunen het regionale streven naar een verhouding van 60% wind en 40% zon. Wel hebben we aangegeven dat Zwolle de afgelopen jaren voortvarend van start is gegaan met de transitie. Een behoorlijk deel is gerealiseerd of in concrete planning. Het college wil bij het realiseren van de Zwolse ambities zoveel mogelijk blijven aansluiten bij de gebiedskenmerken en het karakter van de stedelijke omgeving. Meervoudig ruimtegebruik en in het bijzonder het benutten van dakvlak vormen daarmee dan ook een belangrijke drager voor het realiseren van de doelstellingen. Het streven naar een sturend verhoudingsgetal voor wind en zon, doet dan ook geen recht aan de Zwolse inzet en bijdrage. Of een dergelijke verhouding in de rest van de regio haalbaar (acceptatie, ruimte, planning) is, is ons onbekend, we vertrouwen op onze partners. Ons past dus bescheidenheid in dit regionale streven met betrekking tot wind. We verwachten dat in het proces naar RES 2.0 dit meer helder wordt. 2.2. Zoekgebieden hebben we vastgelegd of leggen we uiterlijk bestuurlijk vast bij de RES 2.0 zodat we een goede verdeling naar HSMS stations kunnen creëren. Zwolle heeft in haar concept omgevingsvisie kans- en uitsluitingsgebieden aangewezen.

Tolhuislanden is op basis van een raadsbesluit als onderzoeksgebied aangewezen waar bewoners en grondeigenaren samen werken aan een plan om in dit gebied zowel zonneparken als windturbines te realiseren. Dat maakt dat deze in het kader van de RES aangemerkt is als zoekgebied.

6/11

11

voorstel

Datum

29 april 2021

2.3. Op lokaal en subregionaal niveau gaan we de ruimtelijke potentie in de regio verder uitwerken op basis van de ontwerpprincipes uit de concept-RES. Bij de RES 2.0 maken we de balans op. We onderschrijven deze lijn. Op hoofdlijn geeft de omgevingsvisie hier richting aan en voorziet de procesbeschrijving in de energiegids. Bij de eerste volgende versie van de omgevingsvisie verwerken we de meest relevante inzichten. . We stellen voor de Zwolse motie 2020 05 M17-9 ‘Versterken biodiversiteit uitgangspunten bij zonneparken en windmolens, als beantwoord te beschouwen (bijlage k). Zowel in de strategie als in de bouwsteen ruimte vormt biodiversiteit een belangrijk onderdeel van de afweging, bij het vaststellen van een zoeklokatie en bij de concrete invulling.. 2.4 De maatschappelijke kosten van het netwerk gaan we beperken door de ‘knoppen’ te hanteren voor meer wind, grotere clusters en redelijke afstanden tot aansluitpunten. Onder verwijzing naar de informatienota Beantwoording vragen PvdA en D66 dd 2021 03 16 onderschrijven we de lijn om de maatschappelijke kosten te drukken. We zijn immers aanspreekbaar op een haalbare en betaalbare Energietransitie (Informatienota betaalbare energietransitie voor inwoners, 2020 02 25, debatronde raad). We hebben wel kanttekeningen. In de RES zijn doorrekening op hoofdlijnen van alleen de netwerkkosten meegenomen.

We onderschrijven de conclusie dat geclusterde windmolenparken het meest kostenefficiënt zijn voor het netwerk. Kosten van o.a. de (SDE-)subsidies, opslag, belasting, etc, etc. zijn niet meegenomen. Opslag zou overigens de kosten voor netverzwaring weer kunnen drukken. Bovendien wekt deze doorberekening de suggestie als zou er een rechtstreeks lijn zijn tussen de kosten van verzwaring van het netwerk in NWOverijssel en de inwoners van deze regio. Die is er niet. Overigens worden in Drenthe, Groningen en ZO-Overijssel beduidend meer kosten voor netwerkverzwaring verwacht. Tegelijkertijd klopt de doelstelling wel, we streven naar het beperken van het ophogen van maatschappelijke kosten en wegen dat mee in onze lokale en subregionale afweging. 2.5 Voor de realisatie van windmolens en grootschalige zonneparken streven we naar een gebiedsgerichte en grensontkennende aanpak. Dat past in onze manier van werken, als voorbeeld dient de intentieovereenkomst Zwartewaterland, Dalfsen, Staphorst en Zwolle. (informatienota Ontwikkeling energiegebied Zwolle, Staphorst, Dalfsen, Zwartewaterland dd. 2021 03 08 raad besluitvormend.) 2.6 We stellen ons ten doel om minimaal 50% lokaal eigendom in de opwek door wind en grootschalig zon-op-veld te realiseren.

Lokaal eigendom wordt in voorliggende uitwerking gedefinieerd als een collectief van lokale inwoners en/of lokaal gewortelde bedrijven die gezamenlijk (mede) eigenaar zijn van zon- of windprojecten. We beschouwen lokaal eigendom als een belangrijk middel om de Zwolse bevolking te betrekken bij de energietransitie. Graag bevorderen we het lokaal eigendom, zoals bij de drijvende parken op de

7/11

11

voorstel

Datum

29 april 2021

Bomhofsplas en Sekdoornse plas, zonnepark De Weekhorst, het park op Hessenpoort. En zoals gezegd in Tolhuislanden. In het Hoofdlijnenakkoord is een streven van minimaal 50% verwoord. Onder invloed van een aantal moties wordt voorgesteld het woord streven te schrappen, waarmee het een doelstelling wordt. Aangezien u die als raad vaststelt, is uw gremium overigens ook bevoegd daar eventueel situationeel van af te wijken. We willen er immers voor waken dat lokaal eigendom zodanig als voorwaarde wordt gehanteerd dat we onze opwek doelen niet meer halen. Overigens wordt landelijk nog onderzocht of een voorwaarde met betrekking tot lokaal eigendom überhaupt in de Omgevingswet kan worden opgenomen. Bij uw besluitvorming over de concept RES heeft u de motie ‘2020 05 25 M17-1 Vooruitkijken mét energiecoöperaties aangenomen (bijlage j). Door de wijze waarop is samengewerkt met de energie coöperaties en de definiëring van het begrijp lokaal eigendom stellen we voor deze motie als beantwoord te beschouwen.

3.

Om deze doelen te behalen hebben we ook de volgende afspraken gemaakt:

3.1 We versterken de subregionale samenwerking van gemeenten in de regio. Dit bevestigt de werkwijze van Zwolle. Om tot verdere invulling te komen van de energieopgave werken we samen met onze buurgemeenten. We zijn voornemens de banden met Hattem aan te halen.. Dit om te zorgen voor een zo goed mogelijke landschappelijke inpassing, maar ook kijken we naar de gezamenlijke netcapaciteit en de integrale ontwikkeling van een gebied. 3.2. We continueren de regionale participatie met maatschappelijke organisaties naar de RES 2.0. Voor Zwolle is gebleken dat ook op regionaal niveau samenwerking met maatschappelijke partners relevant is. En we blijven op veel manieren lokaal samenwerken, ook met partners die niet regionaal actief zijn. 3.3. We gaan aan de slag met groen gas, geothermie, lokale waterstof, aquathermie en de duurzaamheidsladder in de Regionale Structuur Warmte (RSW). Samenwerking en kennisuitwisseling is belangrijk en daar dragen we graag aan bij. Toekomstige besluitvorming over verdere planvorming en/of samenwerkingsovereenkomsten, indien nodig, blijft lokaal. Naar aanleiding van het hoofdlijnenakkoord RES heeft overigens de Provinciale Staten Gedeputeerde Staten opgeroepen om pas op de plaats te maken bij nieuwe houtige biomassa. We volgen en onderzoeken de effecten voor de Zwolse ontwikkelingen. Zodra dit meer duidelijkheid geeft zullen we u hierover berichten.

3.4 We onderzoeken de nut en noodzaak van een gezamenlijke Omgevingseffectrapportage (OER) uit opgebouwd vanuit de subregio's. We dragen graag bij een onderzoek om te bezien of een regionale Omgevingseffectrapportage meerwaarde biedt, naast de lokale en/of subregionale omgevingseffectrapportages. Energieopwekking kan effecten hebben op gezondheid en milieu. Het gaat daarbij onder andere om ecologie en biodiversiteit en geluid. Deze onderzoeksagenda wordt in het najaar van 2021 vastgesteld en vervolgens uitgevoerd. Op basis van de resultaten die in het voorjaar van 2022 bekend zijn, wordt een besluit genomen over een MER.

8/11

11

voorstel

Datum

29 april 2021

3.5 We gaan onze samenwerking verder vormgeven op basis van het organisatiemodel opgavegerichtwerken. In de aanloop naar de RES 1.0 is prioriteit gegeven aan het bereiken van overeenstemming over de regionale doelstellingen en afspraken. Het opstellen van een uitvoeringsprogramma waarin helder wordt gemaakt wat er op diverse niveaus nodig is om de doelstellingen waar te maken vraagt nog meer aandacht. Uitgangspunt bij het uitvoeren van de RES 1.0 zijn de afspraken in het hoofdstuk Sturing en samenwerking en de invulling van het organisatiemodel met als uitgangpunt opgavegericht werken. Uitgangspunt en kader van onze besluitvorming blijft het door u vastgestelde startdocument dd 19 december 2019. 3.6 We zetten ons gezamenlijk in voor een lobby op betaalbaarheid en governance op het gebied van warmte en haalbaarheid zon-op-dak. We onderschrijven deze punten en het is beter hier gezamenlijk voor te lobbyen dan apart. 4. Ter kennis name zijn bouwstenen en een participatiekaart (bijlage c t/m h) uitgewerkt, zoals in de concept RES aangekondigd. We beschouwen deze bouwstenen als waardevolle bijdrages die we kunnen toepassen in de lokaal uitvoerding van de door u eerder vastgesteld plan van aanpak Energietransitie Zwolle. 5. Bijgevoegd is een aanbiedingsbrief (bijlage i) aan het Nationaal Programma Regionale Energiestrategieën van de beide co-voorzitters.

In deze brief wordt de RES aangeboden en met nadruk gewezen op de randvoorwaarden voor realisatie van de RES 1.0 en de noodzaak van financiering i.v.m. de continuïteit voor de ondersteuning van het RES-proces in West Overijssel. Deze randvoorwaarden hebben betrekking op het netwerk, de SDE, wet- en regelgeving en bestuurlijke verantwoordelijkheid van de RES-partners 6. Betekenis voor lokaal beleid Het instemmen met de RES 1.0 heeft ook betekenis voor het lokaal beleid, waarop de uitvoering door de gemeente gestoeld is. Bij de komende update van de omgevingsvisie zal het gebied Tolhuislanden als zoekgebied aangewezen worden en de definitie van ‘lokaal eigendom’ verankerd worden.

Risico’s De RES is niet gebaseerd op wetgeving, maar op een bestuurlijk akkoord. Het kan daardoor zijn dat een gemeente stelt niet mee te willen doen aan de RES. Daar staat geen wettelijke sanctie tegenover. Er kleeft echter wel een bestuurlijk en politiek risico aan. Dit kan zijn beslag krijgen in de vorm van provinciaal toezicht en Provinciale Inpassings Plannen (PIP’s). De regionale risico’s zijn verwoord in de aanbiedingsbrief van de RES aan de NP RES. - Ontwikkeling van landelijk instrumentarium en landelijke financiering van de knelpunten en vraagstukken in de warmtetransitie; - Handelingsperspectief voor aansluitingen op het netwerk en financieel perspectief voor de daarvoor noodzakelijke investeringen; - In het SDE++ instrumentarium mogelijkheden voor lokaal eigendom verruimen o.a. door inpassingseisen en koppeling met andere opgaven mee te laten lopen in de SDE. Plus voldoende capaciteit beschikbaar te stellen voor gemeenten naast professionalisering van lokale energie-initiatieven;

9/11

11

voorstel

Datum

29 april 2021

-

Op korte termijn zekerheid bieden voor structurele financiering van de inzet van gemeenten, provincies en waterschappen op de energietransitie en de samenwerking in RES-verband in het bijzonder. Daarnaast is nog onzeker of de definitie ‘lokaal eigendom’ als onderdeel van RES 1.0 juridisch standhoudt indien dit de grond tot afwijzing voor initiatiefnemers is. Dit heeft ook landelijk de aandacht. Financiën De vaststelling van de RES 1.0 heeft geen directe financiële gevolgen voor de gemeenten, provincie en waterschappen. In het nader op te stellen uitvoeringsprogramma kan dit mogelijk wel aan de orde zijn. Hierin zal tevens de informatie m.b.t. de structurele financiering van het NPRES en de afzonderlijke RES’ en worden meegenomen. Voor Zwolle betekent dit eerst een afweging binnen het programmabudget Energietransitie. Communicatie Op 2 juni, na besluitvorming door de colleges wordt het aanbieden van RES 1.0 aan raden, Staten en ab’en ondersteund met een persbericht en -meeting (video). Daarnaast verschijnt er voor inwoners in de regio een film over de RES 1.0. West-Overijssel. Ook wordt op 16 juni een interactieve webinar gegeven voor alle inwoners in de regio over de RES 1.0. Deze kondigen wij in Zwolle de komende weken aan in de Swollenaer en via onze sociale mediakanalen.

Uiteraard wordt de webinar opgenomen en is deze na 16 juni te zien op de site van de RES West Overijssel. Op 10 juli 2021 om 12.00 uur zal door de co-voorzitters van de stuurgroep RES West-Overijssel met een persbericht de aanbieding van de RES 1.0 van West-Overijssel aan het NPRES worden toegelicht. De afzonderlijke besluiten van de gemeenteraden, provinciale staten en Algemeen Besturen zullen al eerder bekend zijn, maar er is voor gekozen om deze pas te versturen als de laatste gemeenteraad een besluit heeft genomen en dat is uiterlijk 9 juli 2021. Vervolg a. Na dit besluitvormingsproces zal de stuurgroep zo spoedig mogelijk een voorstel opstellen voor een uitvoeringsprogramma zodat daadwerkelijk uitvoering kan worden gegeven aan de regionale doelstellingen en afspraken. Na bespreking in het bestuurlijk platform wordt dit uitvoeringsprogramma vóór 1 januari 2022 ter besluitvorming voorgelegd aan de Colleges van B&W van de elf gemeenten, Gedeputeerde Staten en DB’en van de vier Waterschappen. b. Mochten er in de vaststelling van de definitieve RES 1.0 sprake zijn van het aannemen van moties en/of amendementen, dan worden deze meegezonden met de indiening van de RES 1.0 bij het NPRES.

Voor regionale afstemming en duiding van de impact en vervolgproces van eventuele moties en amendementen bij de RES 1.0 zal de stuurgroep uiterlijk voor 1 november 2021 een voorstel voorleggen aan het bestuurlijk platform. Daarna kan een gezamenlijk voorstel voor verwerking van de moties en amendementen worden gedaan aan de Colleges van B&W van de elf gemeenten, Gedeputeerde Staten van de provincie Overijssel en de DB’en van de waterschappen. c. Het zwaartepunt van energietransitie, beleid en uitvoering, ligt bij de gemeentes, zo onderkent ook de RES. En in de RES hebben we bovenal onderdelen van ons eigen lokale energiestrategie ingebracht. Onze lokale strategie is in uitvoering, verandert en leidt tot nieuwe vraagstukken, besluitvorming en uitvoering. We zullen u daar bij blijven betrekken, besluitvormend danwel informerend. We betrekken onze inwoners dan ook vanuit die lokale strategie en uitvoering 10/11

11

voorstel

Datum

29 april 2021

Openbaarheid Embargo tot het persmoment van 2 juni 2021

Burgemeester en Wethouders van Zwolle,

voorzitter, Peter Snijders

interim-secretaris, Liesbeth Borsboom

11/11