8. GroenLinks - Algemene Beschouwingen Perspectiefnota 2026-2029

Voorzitter, Ik begin mijn bijdrage graag met een gedicht van onze voormalige stadsdichter Bouke Vermaas. Zij schreef dit gedicht voor de Zwolse Klimaatdag, inmiddels twee jaar geleden. Voor mij vangt het precies waar we als gemeenteraad én als stad voor staan: samen bouwen aan een mooi, groen en cultureel Zwolle. Een stad waarin we niet alleen goed leven, maar die we ook duurzaam doorgeven aan de generaties na ons.

Voorzitter, Over dat later en die toekomst spreken we vandaag – tijdens de behandeling van de laatste

perspectiefnota van deze coalitieperiode. Namens GroenLinks bespreek ik deze nota aan de hand van de drie hoofdstukken zoals ze ook in het document zijn opgenomen: • • •

Een thuis voor iedereen Iedereen doet mee Een duurzame toekomst

Ten eerste sta ik kort stil bij het totaalbeeld. Want GroenLinks is trots op deze perspectiefnota. Er ligt een mooi, realistisch en hoopvol perspectief voor Zwolle. Ondanks de grote uitdagingen van deze tijd, staat onze stad er goed voor. Financieel is Zwolle ‘in control’. Dankzij goed beleid kunnen we blijven investeren in wat écht belangrijk is, én houden we ruimte om te sparen voor de toekomst. GroenLinks ziet dat als een verdienste van deze raad én van het college. Tegelijkertijd vinden wij dat het in de toekomst wel iets minder behoudend mag. Want net als de PvdA vindt GroenLinks dat we met een iets lager weerstandsvermogen – zeg 80% in plaats van de huidige 100% – grotere stappen kunnen zetten op het gebied van klimaat, wonen of natuur, dan moeten we die ruimte durven benutten. Zeker als het ons helpt om versneld invulling te geven aan de grote ambities van deze stad. Maar voor nu: met de perspectiefnota zoals die er ligt, is GroenLinks heel tevreden.

Een thuis voor iedereen Voorzitter, Een thuis voor iedereen begint bij voldoende woningen – en daar is het afgelopen jaar stevig op ingezet. GroenLinks is dan ook blij dat de extra investeringen in woningbouw en stedelijke ontwikkeling nu structureel worden voortgezet. Daarmee kunnen projecten versnellen en worden er op korte termijn meer huizen gerealiseerd. Zoals we ook tijdens het recente woondebat benadrukten: de gemeente doet er alles aan om voor al haar inwoners een passend thuis te vinden. Vluchtelingen en statushouders Voorzitter, Een nieuw thuis geldt ook voor nieuwe Zwollenaren. GroenLinks is positief over het voorstel om te werken met een permanent team voor de opvang en huisvesting van vluchtelingen en statushouders. Daarmee nemen we onze verantwoordelijkheid als sociale stad. En kiezen we er nadrukkelijk voor om mensen niet weg te zetten aan de randen, maar ze op te nemen in het hart van onze samenleving. Juist dat biedt kansen op ontmoeting, wederkerigheid en een veilige nieuwe start.

Onderwijshuisvesting Voorzitter, GroenLinks is ook blij dat het college opnieuw investeert in onderwijshuisvesting. Dat is hard nodig. De gemeente krijgt structureel te weinig middelen van het Rijk, terwijl de opgave groot is. Bij de actualisatie van het Integraal Huisvestingsplan later dit jaar is wat ons betreft meer aandacht nodig voor investeringen na 2029. Zodat we als stad voorbereid blijven op de groei, en elk kind in Zwolle toegang houdt tot goed, gezond en eigentijds onderwijs op een toekomstbestendige plek met een gezond leer- en leefklimaat.

Iedereen doet mee Voorzitter, Zwolle is een stad waar we naar elkaar omzien. Meedoen en inclusiviteit zijn voor GroenLinks geen ambities, maar basiswaarden. We zijn dan ook blij dat in deze coalitieperiode flinke stappen zijn gezet op het gebied van bestaanszekerheid. De kloof tussen arm en rijk is niet zomaar gedicht, maar met het vereenvoudigen van inkomensregelingen én de inzet op betere vindbaarheid is er wél veel verbeterd. Wat GroenLinks betreft zetten we dit voort. Voorzitter, Wat GroenLinks wél mist in deze perspectiefnota is aandacht voor sport en bewegen. Terwijl juist die thema’s bijdragen aan ontmoeting, gezondheid en het dagelijks geluk van mensen, zoals we onlangs ook bespraken tijdens de behandeling van het BOSS-beleid. Daarom dienen we samen met meerdere partijen opnieuw een motie in om in élke wijk een inclusieve speeltuin te realiseren. Dit is het moment om ook daadwerkelijk de financiële middelen beschikbaar te stellen. Geen beleid zonder uitvoering. Dan de sociale basis. GroenLinks steunt van harte het voorstel om de extra rijksmiddelen in te zetten voor het versterken van de sociale basis. Want investeren in jongeren en in mensen met afstand tot de arbeidsmarkt is investeren in de toekomst van onze stad. Het geeft perspectief, zelfstandigheid en regie over het eigen leven. Maar het is óók preventie: minder zorg, minder eenzaamheid, meer kansen.

Wie vandaag durft te investeren in mensen, voorkomt grotere problemen morgen. Dáár draait het om. Daar maakt GroenLinks zich hard voor.

Een duurzame toekomst Voorzitter, Voor GroenLinks is een duurzame toekomst geen technische opgave, maar een morele.

We willen een stad zijn die zorg draagt voor haar omgeving en toekomstige generaties. Dat betekent: de klimaatcrisis onder ogen zien, ons aanpassen aan de veranderingen die al gaande zijn én de natuur versterken waar dat kan. Daarom zijn we blij met de extra structurele middelen voor de Natuurinvesteringsagenda. Groen in en om de stad is geen luxe, maar noodzaak. We zien in deze agenda een belangrijke bouwsteen om Zwolle klimaatadaptief, leefbaar en gezond te houden. We doen dit voor de dieren, de biodiversiteit en uiteindelijk voor ons allemaal. Wat betreft de energietransitie is het goed om te zien dat Zwolle blijft bouwen aan fundamenten.. Toch zouden we graag al meer uitrol in de praktijk zien. Juist daarom zijn wijk- en buurtinitiatieven zo belangrijk. "Hogenkamp Kiest" laat zien wat er mogelijk is wanneer bewoners de ruimte krijgen en de gemeente meebeweegt. Wat GroenLinks betreft zetten we veel sterker in op dit soort energie-initiatieven van onderop. Een roep die we ook hoorden uit de adviezen van het burgerberaad, maar waarvan we verdere uitwerking missen in deze PPN. Kan het college toelichten hoe zij uitvoering geven aan die adviezen? Ook Projecten als Blauwvinger Energie, Land van Ons of de Herenboerderij laten zien dat mensen best bereid zijn te investeren – ook als het rendement n iet direct in hun eigen tuin valt.

Hoe mooi zou het zijn als we dit soort lokaal eigenaarschap en burgerinitiatieven ook op andere terreinen mogelijk maken? Wat GroenLinks betreft verdient die vraag de komende jaren een prominentere plek op de agenda. We horen graag hoe het college daar tegenaan kijkt. Ook bij gemeentelijk vastgoed moeten we niet afwachten. Er is immers een wettelijke verplichting om hiermee aan de slag te gaan. De routekaart verduurzaming geeft aan: als er meer middelen komen, moeten we méér doen. En er zijn momenteel rijksmiddelen beschikbaar voor verduurzaming. GroenLinks stelt daarom voor om in ieder geval aan de ondergrens te voldoen. Dat betekent dat we volgend jaar plannen maken om in ieder geval in 2028 en 2029 extra panden te verduurzamen. Daar dienen we een motie voor in om dat mogelijk te maken. We horen graag de reactie van het college hierop.

Afrondend Voorzitter, Met deze perspectiefnota vieren we wat er de afgelopen jaren is bereikt: een stad die blijft investeren in wonen, welzijn, duurzaamheid, inclusiviteit en kansengelijkheid. Een stad die financieel op orde is, maar niet stilzit. En een gemeenteraad die – ondanks verschillen – samen verantwoordelijkheid neemt voor de toekomst van Zwolle. Namens GroenLinks kijken we met vertrouwen vooruit. Want de grote opgaven zijn niet verdwenen, maar de fundamenten zijn stevig gelegd.

Wat ons drijft is het streven naar brede welvaart: een Zwolle waarin het welzijn, de gezondheid en de leefomgeving van mensen versterkt wordt. Laten we daarop blijven bouwen met positieve energie en kracht. Voor een stad die sociaal, groen en rechtvaardig is – voor iedereen. Patrick Pelman Fractievoorzitter GroenLinks