3. Adviesrapport van de adviescommissie cultuur

Functie gezelschap in de podiumkunsten

LINEA REKTA Stichting Theaterfirma LINEA REKTA Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 100.000 Ontving afgelopen jaren projectsubsidies. De aanvraag LINEA REKTA is een theatergezelschap dat actueel theater maakt met de nieuwe generatie. Ze creëren fysieke muziektheaterproducties op locatie met en door jonge mensen tussen de 14 en 27 jaar. Hier brengen ze jonge mensen, professionals en publiek met elkaar in contact. Via theater houden ze het publiek een spiegel voor, wakkeren ze de discussie aan en nemen ze stelling om zo de wereld te transformeren tot een gelijkwaardige samenleving. Om een extra laag aan de voorstelling toe te voegen vinden de producties altijd plaats op locatie. De komende vier jaar gaan ze een artistieke verdiepingsslag maken, de maatschappelijke vraagstukken prominenter verwerken in de producties en volkstheater maken en verder ontwikkelen. Dit resulteert in acht nieuwe producties en vier audioroutes, waarvan twee in reprise. Artistieke kwaliteit LINEA REKTA maakt uitgesproken geëngageerd enigszins activistisch theater met en voor jongeren op bijzondere ’onbegrensde’ locaties. LINEA REKTA werkt met jonge acteurs aan nieuw repertoire en is daarmee volgens de commissie uniek. De acteerstijl met een sterke focus op lichaamstaal en de ambitie om volkstheater te maken zijn vernieuwend en daarmee oorspronkelijk.

De artistieke leiding en de regie zijn in ervaren handen, en deze is ook prominent aanwezig. De regie is strak, waarbij de commissie de beschrijving hoe de ruimte voor eigen inbreng van de jonge acteurs in het maakproces wordt benut en daarmee de charme van het werken met jongeren enigszins mist. De acteurs zijn amateurs; met haar werkwijze, waarbij de nadruk niet ligt op de ontwikkeling van de jonge acteurs maar op het maken van de voorstelling, is LINEA REKTA geen jeugdtheaterschool. De commissie mist bovendien in de uitwerking een heldere keuze tussen volkstheater en jeugdtheater. Bij volkstheater zou je naar opvatting van de commissie meer spektakel verwachten. De commissie mist in de aanvraag de visie op volkstheater van LINEA REKTA. De zeggingskracht en oorspronkelijkheid komen redelijk uit het plan naar voren Code Diversiteit en Inclusie: het is niet zichtbaar hoe een divers publiek bereikt wordt. Punten: 20 Zakelijke kwaliteit De financieringsmix zit volgens de commissie goed in elkaar, hoewel het aandeel eigen inkomsten laag is. Het ‘pay what you can’ - principe is sympathiek met het oog op het verlagen van de financiële drempel en het vergroten van de toegankelijkheid. De fondswervingsstrategie is niet uitgewerkt. 34

Het gehele businessmodel is naar oordeel van de commissie wel kwetsbaar. De organisatie probeert risico’s te verkleinen door de opbouw van weerstandsvermogen, het verwerven van neveninkomsten en door snel te schakelen bij tegenvallende inkomsten

Advies Puntentotaal: 65 Advies: subsidiabel, maar na rangschikking onder de zaaglijn (plek 9)

De ambitie om toe te werken naar eigen locatie vindt de commissie positief. Dat leidt wel tot een substantiële stijging van de huisvestingskosten in 2028. De commissie vraagt zich af hoe realistisch dit is. Er is een schaarste aan werk-oefenruimte voor podiumgezelschappen, dat komt in meer aanvragen terug. In het marketingplan mist de commissie op welke wijze verschillende doelgroepen worden benaderd en bereikt. De toepassing van de codes is goed uitgewerkt Punten: 20 Meerwaarde voor Zwolle LINEA REKTA heeft mede door het grote aantal speelbeurten een grote toegevoegde waarde voor Zwolle. Alle maakprocessen vinden plaats in Zwolle. Er is hier geen andere theatergroep met jonge amateur acteurs. Zij bedienen met jonge spelers een volwassen publiek. Zij zijn een meerwaarde voor het culturele landschap. De connectie met het Cultureel Perspectief Zwolle is goed. LINEA REKTA ontwikkelt nieuwe producties met een nieuwe generatie makers. Het gezelschap draagt bij aan alle drie de pijlers Cirkels, Sterren en Spots. Punten: 25

35

Functie gezelschap in de podiumkunsten

Phion Phion Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 50.000 Ontving afgelopen twee jaar geen subsidies. De aanvraag Phion is het orkest van de provincies Gelderland en Overijssel en wil zo veel mogelijk inwoners van beide provincies raken en verbinden met live symfonische muziek. Phion is gefinancierd vanuit de landelijk BIS met cofinanciering van de beide provincies en de vestigingsgemeenten. De kernwaarden zijn: meesterschap, verbindend, nieuwsgierig, verleidend en eigenzinnig. Het vertrekpunt is de symfonische muziek en de overweldigende live ervaring daarvan. Dit doen ze in de concertzaal én daarbuiten: op festivals, op straat, in parken en in scholen. Zowel als symfonieorkest, maar ook met kamermuziek, educatie, muziektheater en een bijdrage aan opera. Phion streeft in 2025-2028 naar een harmonieuze balans tussen het eren van de muzikale traditie en het omarmen van innovatie, met een sterke focus op publieksbetrokkenheid, diversiteit, educatie en de verdere ontwikkeling van de eigen unieke speelcultuur. Educatie en talentontwikkeling zijn een onlosmakelijk onderdeel van het artistieke programma. Artistieke kwaliteit Phion is het orkest van Gelderland en Overijssel en is in het landsdeel Oost de podiuminstelling die verreweg de meeste subsidie van rijksoverheid en provincies ontvangt. Dat betekent ook dat Phion

zichtbaar is en activiteiten verricht in Zwolle. De gevraagde bijdrage aan de gemeente Zwolle in dit kader zou volgens de commissie ook moeten leiden tot zichtbare meerwaarde voor de stad. Phion geeft een degelijk en gestructureerd overzicht van haar generiek aanbod in 2025-2028, dat past bij de professionaliteit van deze instelling. De missie en visie zijn vanuit landelijk perspectief beschreven. Het artistiek profiel is goed uitgewerkt en over het vakmanschap heeft de commissie geen twijfel. Het programma voor Zwolle ziet er gedegen uit. Educatie, talentontwikkeling en ondersteuning amateurkunst worden goed belicht. Maar het symfonisch aanbod is niet uniek voor Zwolle. De samenwerking met Stadkamer en Muziektafel Zwolle (ism ArtEZ) is positief. De commissie meent dat ondersteuning van de amateurkunst een bredere taak is vanuit de landelijke subsidie van Phion in het landsdeel. Punten: 30 Zakelijke kwaliteit De commissie vindt dat in het meerjarenplan niet duidelijk wordt aangegeven wat nu behoort tot het reguliere aanbod van Phion in Zwolle en wat in deze aanvraag extra wordt aangeboden. Zij vraagt zich af of zonder de gevraagde subsidie van de gemeente Zwolle het orkest de in de aanvraag beschreven activiteiten toch al niet zou uitvoeren, gezien de rol van het orkest in het landsdeel en de prestaties 36

die in het totale meerjarenplan zijn beschreven. Bovendien mist de commissie in de aanvullende begroting de specificatie en onderbouwing van de jaarlijkse kosten van de activiteiten voor Zwolle en van de dekking uit de reguliere taakopdracht. Punten: 18 Meerwaarde voor Zwolle Het aanbod van Phion past goed bij de sterren en spots uit het Cultureel Perspectief. Phion werkt samen met podia, gezelschappen, educatie- en onderwijsinstellingen in Zwolle en speelt daarbij een belangrijke rol. Phion beschrijft Zwolle als een van haar speersteden, maar de betekenis daarvan is naar oordeel van de commissie nog niet erg uitgewerkt in het voorstel. Punten: 20 Advies Puntentotaal: 68 Advies: niet-subsidiabel, niet het minimumaantal punten behaald op het criterium zakelijke kwaliteit.

37

Functie gezelschap in de podiumkunsten

Libero Ensemble Stichting Libero Strijkorkest Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 60.000 Ontving afgelopen jaren projectsubsidies. De aanvraag Libero Ensemble - voorheen Libero Strijkorkest - is een klein strijkorkest bestaande uit acht violisten, drie altviolisten, twee cellisten en een contrabassist. De jonge musici leiden zelf, als collectief de repetities; er wordt niet met een dirigent gewerkt. Het ensemble zet bewust in op een internationale signatuur waarbij de leiding in handen ligt van mensen met een diverse achtergrond, zodat musici uit allerlei landen zich welkom voelen en een kans krijgen om zich als musicus in Nederland te vestigen. Door die smeltkroes van verschillende culturen ontstaan nieuwe ideeën en originele projecten. De missie van Libero is om klassieke muziek op een vernieuwende en toegankelijke manier te presenteren. Hierbij overschrijden ze de grenzen van het traditionele repertoire en combineren ze artistieke kwaliteit met maatschappelijke betrokkenheid. In 2025-2028 specialiseert Libero zich verder in het maken van innovatieve, hoogwaardige voorstellingen die toegankelijk zijn voor een divers publiek. Met in 2025 minimaal 8 reguliere concerten oplopend naar 16 concerten in 2028.

Artistieke kwaliteit Libero is een pril, doch enthousiast en ambitieus strijkensemble met jonge musici, opgericht vanuit conservatoriumstudenten uit Zwolle, later aangevuld met studenten

van elders uit het land. De groep musici heeft verschillende nationaliteiten, met Spaans als voornaamste voertaal. De missie en visie zitten goed in elkaar. De adviescommissie vindt de ambities hoog. De commissie vindt het bewonderenswaardig te zien dat het ensemble alle stukken uit het hoofd speelt; zij menen dat het hen meer vrijheid geeft, wat ten goede komt aan voorstellingen met daarin verweven theater en/of dans. Alle musici van Libero hebben een conservatoriumopleiding en al jaren speelervaring binnen het ensemble en daarbuiten. De commissie vindt het positief dat het ensemble een lerende houding heeft en bezig is met professionalisering. Libero reflecteert op de productie van hun eerdere activiteiten, zowel op artistiek vlak, als bijvoorbeeld op het vlak van de inzet en het gebruik van techniek. De verbinding van muziek met dans en theater en het uit het hoofd spelen, maakt Libero onderscheidend. Het jonge enthousiasme van Libero kan een mooie toevoeging aan het kamermuziekpalet bieden. Libero beschrijft de Code Diversiteit & Inclusie. Het ensemble is divers dankzij haar musici uit diverse windstreken. Ook het programma ademt diversiteit. Alleen het publiek is nog weinig divers; wit en boven de 50. Het ensemble heeft wel ideeën om een meer divers publiek te bereiken, maar heeft dat volgens de commissie nog niet voldoende uitgewerkt. De commissie 38

waardeert wel de insteek om dat o.a. via schoolprojecten te bevorderen.

losstaat van de medewerkers en musici van het ensemble.

Punten: 22

Punten: 18

Zakelijke kwaliteit De financieringsmix is helder, maar naar oordeel van de commissie wel riskant; het is met name de vraag of de verdubbeling van overige fondsen en de kaartverkoop haalbaar zijn. Het aandeel eigen inkomsten is laag. In het meerjarenplan is een beknopte risicoparagraaf opgenomen.

Meerwaarde voor Zwolle De binding met Zwolle blijkt vanuit de oorsprong: het ensemble is opgericht door voormalig studenten van ArtEZ Conservatorium. Een aantal van hen woont ondertussen elders. De commissie ziet geen verdere inbedding in de stad, behalve dat het bestuur in Zwolle zetelt. Met het Academiehuis zijn afspraken over concerten en artist in residence. Daarnaast kent Libero weinig samenwerkingspartners in Zwolle. De toekomstplannen m.b.t. educatie bieden een relatie met Zwolle. Aan de pijlers uit het Cultureel perspectief Zwolle 2040 is geen aandacht besteed.

Er is volgens de commissie nog geen sprake van een professionele organisatie. Voor artistieke en zakelijke leiding zijn nauwelijks middelen opgenomen. De inzet op meer uren voor de zakelijke leiding lijkt hard nodig om alle ambities (deels) waar te kunnen maken. De commissie vindt het te vroeg om Libero Ensemble in aanmerking te laten komen voor de Culturele BIS in Zwolle. De intentie van Libero is voor de komende periode het publieksbereik te verhogen van 1000 naar 2500 per jaar. In het plan staan de marketingacties per project helder beschreven, maar de commissie mist de overkoepelende marketingstrategie.

Punten: 15 Advies Puntentotaal: 55 Advies: niet subsidiabel, niet het minimumaantal punten behaald.

Libero wil musici fair betalen en hanteert daarvoor transparante tarieven, die overigens aan de lage kant zijn. Voor de andere elementen van de Fair Practice Codes aandacht en deze zijn voldoende beschreven in het plan. Ook voor de Governance Code Cultuur is aandacht en het gezelschap heeft hierbij de afgelopen jaren stappen gezet. De stichting heeft een bestuur van drie personen dat

39

Functie gezelschap in de podiumkunsten

Rangschikking In de rangschikking worden alleen aanvragen met voldoende punten opgenomen. Binnen de functie gezelschap in de podiumkunsten zijn 5 plekken. Aanvragen in de rangschikking op plek 6 en lager vallen af. Weergegeven in de tabel hieronder met de oranje lijn. Op basis van het vooraf beschikbare gestelde bedrag kunnen alleen nummer 1 en 2 worden toegekend binnen het subsidieplafond. Het vastgestelde subsidieplafond voor deze functie is € 309.440. De commissie heeft kennisgenomen van de perspectiefnota waarin het college extra geld reserveert voor cultuur. Het advies van de commissie om alle vijf opengestelde plekken te vullen. En zij geeft aanvullend advies over het toevoegen van Britten, wanneer de financiële ruimte dit toelaat. 1 2 3 3 5 6 7 8 9

Stichting Theatergroep de Jonge Honden Stichting Het Nederlands Bach Consort Stichting Jansen & de Boer Stichting Theater de Makkers Stichting Kasko, Huis voor muziektheater Stichting Britten voor Jong Muziektalent* Stichting The Millennium Jazz Orchestra Stichting Matter Affects Stichting Theaterfirma LINEA REKTA

84 82 80 80 77 76 73 71 65

Aanvragen met te weinig punten of op onderdelen te weinig punten: Phion 68 St. Libero Strijkorkest 55

€ 150.000 € 106.000 € 60.000 € 100.000 € 130.000 € 21.000 € 100.000 € 35.000 € 100.000

€ 50.000 € 60.000

40

Functie museum beeldende kunst

Museum de Fundatie Stichting Hannema-de Stuers Fundatie Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 1.979.473 (b-begroting) Begroting gelijk aan subsidieplafond: €1.076.540 (a-begroting) Ontving in 2023-2024 BIS subsidie. De aanvraag Museum de Fundatie bezit en beheert een omvangrijke collectie beeldende kunst. De collectie en tentoonstellingen zijn te zien op twee locaties: Kasteel het Nijenhuis met beeldentuin buiten Heino en Museum de Fundatie in Zwolle. Museum de Fundatie wil mensen verbinden met kunst, makers en elkaar. Met tentoonstellingen, educatie, publieksprogramma en publicaties maakt de kunst in zijn huizen en daarbuiten toegankelijk. In de huidige aanvraag legt museum de Fundatie in zijn beleid, veel meer dan voorheen, nadruk op inclusiviteit, verbinding, duurzaamheid, een breed doelgroepenbeleid en aandacht voor collectievorming, educatie en onderzoek. Artistieke kwaliteit Museum de Fundatie zit in een lastig parket. Na de coronaperiode en de wisseling van de directie, kampt het museum met problemen in de organisatie en zijn er grote financiële tekorten. De commissie heeft veel waardering voor het plan om de Fundatie weer in positie te brengen. De commissie vindt de artistieke visie inhoudelijk goed. De vakdeskundigheid van de organisatie is goed. Door vertrek van de vorige directeur

zijn er gaten in de organisatie ontstaan. De personele invulling daarvan kost extra geld. De commissie heeft waardering voor de uitwerking van het artistiek plan en vindt de artistieke kwaliteit in de programmering goed. De uitwerking daarvan roept soms vragen op. De commissie denkt wel dat het moeilijk is om met deze programmeringskeuze veel bezoekers met te trekken. De keuze van de jaarthema’s is naar het oordeel van de commissie goed maar in de uitwerking niet heel onderscheidend en de thema’s zijn niet vertaald in een breed aansprekend artistiek programma. Het aanbod is daardoor volgens de commissie eerder interessant voor liefhebbers en minder voor het brede publiek. Het herwaarderen van de collectie is noodzakelijk en goed. Het is wel de vraag of dit, gezien de precaire situatie nu prioriteit moet krijgen. De zeggingskracht van de collectie is groot en wordt nationaal en internationaal gewaardeerd. De keuze om in de programmering de eigen collectie als uitgangspunt te nemen is op zich goed. De commissie mist in de uitwerking hiervan de oriëntatie op de aansluiting met het publiek. De programmering is meer gericht op een nichepubliek en dat is riskant voor Zwolle. De publieksontsluiting: toegankelijkheid, begeleiding en toelichting, kan naar het oordeel van de commissie laagdrempeliger, waardoor de kans op hogere aantallen bezoekers toeneemt. 41

De keuze om meer vanuit de eigen collectie te programmeren lijkt ingegeven om (bruikleen-) kosten te besparen. Dat kan gevolg hebben voor het publieksbereik en daarmee voor de exploitatie. Diversiteit en Inclusie zijn redelijk opgepakt. De keuze om de Future Factory voort te zetten beoordeelt de commissie heel positief. De commissie heeft grote zorg of de positionering goed gekozen is om het museum weer perspectief te geven. Zij vraagt zich af hoe de artistiek invulling de zakelijke situatie gaat ondersteunen. Punten:28 Zakelijke kwaliteit De commissie heeft kennisgenomen van de Second Opinion van Adviesbureau Berenschot; dat rapport speelt een rol in de beoordeling. De Fundatie heeft op verzoek van de gemeente twee begrotingen ingediend. Eén scenario op basis van het huidige subsidiebudget (nul-scenario) en een scenario gebaseerd op de ambitie van de organisatie. Het nul-scenario biedt geen investering in de programmering en toont een neerwaartse spiraal die uiteindelijk gaat naar een lokaal museum. In het ambitiescenario komen de bezoekersaantallen niet veel hoger dan de helft van de cijfers in het verleden. Dat houdt verband met de programmering en dat kan volgens de commissie ook heel goede marketing niet compenseren. De commissie vindt het nul-scenario niet realistisch voor de toekomst van de Fundatie.

De begroting is weinig gedetailleerd en geeft onvoldoende informatie; hierdoor is het voor de commissie moeilijk om posten te toetsen. De financieringsmix is in vergelijking met vergelijkbare musea minder goed, zo blijkt uit de second opinion van Berenschot. De sterke afhankelijkheid van bijvoorbeeld de Vriendenloterij is punt van zorg. De toepassing van de Fair Practice Code is op basis van dit plan moeilijk te beoordelen. De commissie heeft er wel vertrouwen in dat deze organisatie dat goed oppakt. De Governance Code cultuur is voldoende uitgewerkt. De commissie mist wel een reflectie van de Raad van Toezicht op de recente geschiedenis en op haar rol daarin. Punten: Meerwaarde voor Zwolle De Fundatie vormt de top van de piramide en is van grote betekenis voor het beeldende kunstklimaat in Zwolle. Zij is en blijft erg belangrijk voor Zwolle. In het nul-scenario is het van betekenis voor het lokale kunstklimaat, in het ambitiescenario heeft het museum een uitstraling naar de regio en landelijk, waar de hele stad van profiteert. Het is een economische en culturele aanjager. Hierbij is wellicht de reputatie van het museum meer van belang dan de ambities in het voorliggende plan. De Fundatie is met haar staat van dienst en de kwaliteit in de organisatie ook in de komende jaren van grote waarde in de culturele infrastructuur van Zwolle.

De commissie mist overigens in de aanvraag een beschrijving van samenwerkingen met lokale culturele partners.

42

Bijvoorbeeld op welke wijze zij met het cultureel veld en de stad samenwerking zoekt om het museum er weer bovenop te helpen. De commissie leest geen breed eigenaarschap vanuit de stad in de aanvraag terug, terwijl de Fundatie van grote meerwaarde is voor het cultureel veld. Daarmee komt in het meerjarenplan de inbedding in Zwolle niet goed uit de verf. In aansluiting op het Cultureel Perspectief draagt de Fundatie het sterkst bij aan de pijlers spots en sterren en in mindere mate aan cirkels. Punten: 25 Advies Voor de beoordeling van de subsidieaanvraag is, zoals in het rapport van Berenschot gesteld, een ‘volledig en volwaardig plan’ nodig. De commissie mist voldoende informatie en inzicht om het plan zakelijk te kunnen beoordelen. De commissie adviseert het college, om samen met de provincie Overijssel, afspraken te maken met de Fundatie om te komen tot een gedragen meerjarenplan, waarmee het museum in staat wordt geacht de ambitie waar te kunnen maken.

43

Functie museum voor erfgoed

ANNO Stichting Allemaal Zwolle Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 1.165.020 (b-begroting) Begroting gelijk aan subsidieplafond €1.035.020 (a-begroting) Ontving in 2023-2024 BIS subsidie. De aanvraag ANNO is een museum dat het erfgoed van Zwolle een blijvende maatschappelijke betekenis wil geven door bezoekers bewust te maken van het verleden en hen mee te nemen in de betekenis van erfgoed. Het museum wil er voor en door de stad zijn. ANNO presenteert verschillende Zwolse collecties zoals museale objecten, archeologische vondsten, monumenten en archieven. ANNO is in 2022 geopend aan de Melkmarkt. Samenwerkingspartner van het concept zijn de afdeling Archeologie van de gemeente en de archiefinstelling Collectie Overijssel. Sinds begin 2024 is het museum acceptant van de Museumkaart. ANNO werkt nauw samen met andere erfgoedpartners in de stad, zoals de Sassenpoort, de schepenzaal en de Peperbus. Daarnaast biedt ANNO het onderwijs een erfgoedleerlijn aan. Artistieke kwaliteit Anno kiest ervoor om in haar activiteiten de nadruk te leggen op co-creatie met inwoners en andere partners in Zwolle. Participatie en educatie staan hierin centraal.

De vakdeskundigheid is naar het oordeel van de commissie goed. Echter, Anno heeft geen curator die grondige kennis heeft van de Zwolse erfgoedcollecties en die vandaaruit richting geeft aan de programmering. Voor inhoudelijke erfgoeddeskundigheid wordt samengewerkt met partners als Team Erfgoed bij de gemeente en de collectiebeheerder Collectie Overijssel. De signatuur wordt sterk bepaald door de nadruk op participatie; de commissie vindt het inhoudelijk profiel en de inhoudelijke (artistieke) visie minder uitgesproken. Het is daardoor volgens de commissie meer een educatief museum dan een (klassiek)museum waarin objecten, informatie en verhalen worden gepresenteerd. Het museum is zichtbaar in de stad met de thuisbasis en op locaties buiten de museummuren. ANNO programmeert ook in de wijken. ANNO wil Zwollenaren een actieve bijdrage laten leveren. Dit wordt goed uitgewerkt, ook aan de hand van de participatieladder. Het activiteitenportfolio is veelzijdig, maar de commissie vindt de inhoud van de tentoonstellingen niet heel aansprekend. Er is minder ruimte voor verdieping; het museum maakt in het plan niet goed duidelijk wat men bij de verschillende thema’s kan verwachten. Er is sprake van een vloeiende overgang van collectie en archief naar onderzoek en beleving. De commissie vindt dat de educatie met een brede waaier van activiteiten goed is uitgewerkt en onderbouwd.

44

De oorspronkelijkheid komt vooral tot uiting in de signatuur: de werkwijze van mee maken en participatie. Door de betrokkenheid en inbreng van partners en bewoners in Zwolle is de zeggingskracht voor die doelgroepen sterker en ook het publiek is meer divers, dan wanneer zou worden uitgegaan van een meer traditionele aanbodgerichte programmering. De gekozen andere benadering van de collectie kan ook heel verfrissend zijn, waarbij verbinding met stad en wijken sterker is. ANNO geeft hiermee invulling van nieuwe definitie van ‘museum’ door ICOM.2 Deze benadering is nog in ontwikkeling en heeft zeker potentie. Diversiteit en Inclusie komen door deze benadering tot hun recht.

commissie vraagt zich af of de mogelijkheid van een bijdrage van de provincie voldoende is onderzocht. Er ontbreekt een marketingstrategie; de doelgroepen zijn niet gespecificeerd en er is ook geen budget voor marketing zichtbaar in de begroting. De businesscase klopt niet en de financiële positie baart zorgen. De commissie heeft ook bij de plus-variant serieuze twijfels over de haalbaarheid van dit plan. De Fair Practice Code en Governance Code Cultuur worden wel benoemd. Er is geen concrete invulling, waardoor er bij de commissie vraagtekens leven over de toepassing.

Punten: 26

Meerwaarde voor Zwolle De meerwaarde voor Zwolle vloeit vooral voort uit de werkwijze. Een erfgoedmuseum als ANNO hoort bij de stad. ANNO probeert op alle mogelijke manieren Zwollenaren aan zich te binden. De samenwerking is vooral gericht op educatie en op mede programmeren op andere locaties. De samenwerking met onderwijs, welzijnsorganisaties en met de bibliotheek is positief. Het publieksbereik is relatief laag. Het museum heeft vooral lokale betekenis.

Zakelijke kwaliteit De financiële situatie van ANNO is zorgelijk. De begroting laat voor 2024 een exploitatietekort zien van bijna € 100.000. Het tekort groeit bij ongewijzigd beleid tot € 130.000 in 2025. De reservepositie is nagenoeg 0. De commissie vraagt zich af hoe de Raad van Toezicht haar rol heeft gepakt en welke stappen zij heeft gezet, gezien de exploitatietekorten. De instelling zou niet een begroting met een zo groot tekort moeten willen indienen. De financieringsmix is eenzijdig, de publieksinkomsten zijn laag. De organisatie leunt sterk op subsidies en teert in op reserves. Ook is het vreemd dat er geen inkomsten uit fondsen geraamd zijn. De 2 International Council of Museums; internationale

brancheorganisatie voor musea. Definitie van Museum van ICOM; “een museum is een permanente instelling zonder winstoogmerk, in dienst van de samenleving, gericht op het onderzoeken, verzamelen, bewaren, interpreteren en tentoonstellen van materieel en immaterieel erfgoed. Musea zijn openbaar,

Punten: 9

Punten: 25 Advies Totaalscore: 60 Advies: niet subsidiabel, niet het minimumaantal punten behaald. toegankelijk en inclusief en bevorderen diversiteit en duurzaamheid. Ze werken en communiceren ethisch, professioneel en met participatie van gemeenschappen. Musea bieden een verscheidenheid aan ervaringen met het oog op educatie, genoegen, reflectie en kennisuitwisseling."

45

Functie filmtheater

Fraterhuis Stichting Filmtheater Fraterhuis Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 112.360 (b-begroting) Begroting binnen subsidieplafond € 106.000 Ontving in 2023-2024 BIS subsidie. De aanvraag Filmtheater het Fraterhuis is momenteel gehuisvest in Odeon in de binnenstad van Zwolle. Het Fraterhuis wil zich onderscheiden van de reguliere bioscopen door een zeer divers aanbod en vindt dat iedere film van betekenis in Zwolle te zien moet zijn. Daarnaast wil het meer zijn dan een plek waar films vertoond worden door ook educatie en andere activiteiten te organiseren dit doet zij onder de noemer van Fraterhuis Academie. De aanvraag van Filmhuis Het Fraterhuis bestaat uit twee programmalijnen; de reguliere programmering van cinematografische films en de aanvullende programmering en activiteiten rondom film- en beeldcultuur. In de komende periode wil het Fraterhuis nieuwe partnerschappen aangaan. Het Fraterhuis zal tevens het nieuwe papieren magazine FRAME voortzetten. Artistieke kwaliteit De commissie vindt de artistieke inhoud, de missie en visie in de aanvraag van het Fraterhuis goed beschreven. De programmering wordt sterk bepaald door het landelijke nieuwe aanbod van de minder commerciële, artistiek hoogwaardige film. De inhoud van het filmaanbod kent een grote diversiteit in herkomst, thematiek en

genre, maar de programmering heeft volgens de commissie geen artistieke scherpte en niet onderscheidend ten opzichte van andere filmtheaters. Dat is misschien ook niet te verwachten van een zo’n kleine organisatie, die bovendien al jaren wacht op een schaalsprong naar een nieuw pand. De commissie wil toch de organisatie uitnodigen om de scherpte van het eigen profiel meer aandacht te geven. Dat hoeft overigens niet te wachten op de nieuwbouw. De vakdeskundigheid is goed. Dat blijkt ook samenwerking met Beeld en Geluid uit de erkenning door Europese Unie. De ambitie voor vernieuwing en verbetering is beschreven in de vier speerpunten voor de periode 2025 -2028: zesde scherm, streaming via PICL, publieksstrategie en samenwerking met Hogeschool Windesheim. Op de huidige locatie is geen ruimte voor groei. De commissie vindt dat de educatie goed is uitgewerkt in een concreet plan met aanpak. Hierbij wordt nauw samengewerkt met PO, VO, MBO en HBO. Het bewustzijn met betrekking tot Diversiteit & Inclusie is volgens de commissie goed aanwezig in de organisatie. De organisatie doet inspanningen om de publieksstrategie verder te ontwikkelen en met Windesheim wordt gekeken naar het ontwikkelen van een brede en inclusieve werving van vrijwilligers. Er is minder aandacht voor divers personeel. De intenties voor aanname, behoud en doorstroming zijn er, maar zijn niet uitgewerkt. Onder 46

publieksbereik wordt geen aandacht besteed aan mensen met een beperking.

om op de huidige locatie verder te groeien hierbij een rol speelt.

Punten: 27

De commissie wil het belang onderstrepen van de doorontwikkeling van het Fraterhuis en adviseert daarbij meer aandacht te besteden aan de implementatie van de codes en de marketing. De commissie adviseert het college van Burgemeester en Wethouders, de extra gevraagde subsidie aan het Fraterhuis toe te kennen.

Zakelijke kwaliteit Het Fraterhuis heeft twee begrotingen ingediend. Eén sluit af met een exploitatietekort. De financieringsmix is goed. Het valt de commissie op dat het budget voor publiciteit relatief laag is en niet meegroeit met de ambitie. Om de begroting sluitend te krijgen zou volgens het Fraterhuis de programmering in overeenstemming moeten worden gebracht met de C-status, waarbij de nieuwste films en premières niet geprogrammeerd kunnen worden of de personele formatie zou moeten krimpen. Dit gaat ten koste van het educatieprogramma en de nevenactiviteiten. Daarmee degradeert het Fraterhuis zodanig dat het niet meer past bij de ambities van Zwolle. De groei van het exploitatietekort in de huidige situatie is volgens de commissie zorgwekkend. Het maakt de exploitatie kwetsbaar en is een groot risico voor de continuïteit. De toepassing van de Governance Code Cultuur en Fair Practice Code zijn aangestipt maar niet uitgewerkt. De commissie ziet dit als voornemens en ziet niet hoe de organisatie zich dat heeft eigen gemaakt.

Punten: 24 Meerwaarde voor Zwolle Een filmtheater als het Fraterhuis is volgens de commissie onmisbaar in de stad. Bij handhaving van het huidige subsidieniveau is de meerwaarde beduidend lager. De rol van het Fraterhuis voor andere culturele partners in de stad en in de culturele keten is minder zichtbaar. Daarmee is het Fraterhuis eerder een onmisbaar element dan een onmisbare schakel in de culturele infrastructuur van Zwolle. Educatie en talentontwikkeling zijn goed uitgewerkt. De commissie constateert dat de onzekerheid over de toekomst druk legt op het functioneren van de organisatie en is daarmee een risico voor de continuïteit. Punten: 25

Het lijkt of het Fraterhuis in afwachting van de nieuwe huisvesting te veel voor zich uit schuift: de exploitatie, de implementatie van de toepassing van de codes en een uitwerking van een marketingplan. De commissie vindt dit een punt van zorg. Zij ziet wel in dat het lange wachten op de nieuwe huisvesting, en de onmogelijkheid

Advies Puntentotaal: 76 Advies: subsidiabel

47

Functie platform voor beeldende kunst en beeldcultuur

Kunstplatform L/NK Stichting Kunstplatform LINK Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 59.510 Ontving afgelopen jaren projectsubsidies. De aanvraag Kunstplatform L/NK is een platform voor nationaal en internationaal opererende midcareer kunstenaars, die zich richten op experimentele hedendaagse kunst. L/NK manifesteert zich nadrukkelijk met de drieslag; exposities in de hoofdlocatie en INTRANSIT op het station, interventies in de openbare ruimte en educatie. Bovendien faciliteert L/NK artist talks, filmavonden en werkruimte voor jonge Zwolse kunstenaars. L/NK exposeert in de eigenhandig gerenoveerde ruimte van de voormalige kunstuitleen. Daarnaast beschikt L/NK over een expositieruimte in een voormalige leegstaande winkelruimte op het centraal station van Zwolle. Naast het brede publiek, waarop zij zich primair richten is ook de Zwolse kunstscene een belangrijke doelgroep voor hen. Artistieke kwaliteit Oorspronkelijkheid: Het nieuwe platform LINK bestaat nog geen 1,5 jaar en weet zich nu al goed te positioneren in het Zwolse beeldende kunst middensegment, tussen Het Langhuis en Fundatie. L/NK zoekt het experiment en de interventie, dit is terug te zien in de uitstekende en originele programmering: kwalitatief hoogstaande beeldende kunst met een experimentvol karakter, die zich verhoudt tot de ruimte.

is zeer hoog. Zij bieden kunstenaars steun in hun artistieke ontwikkeling. Het educatief programma heeft een goede inzet en is vraag gestuurd. De vakdeskundigheid van het team is uitstekend: de professionele kunstenaarinitiatiefnemers geven er blijk van dat ze netwerk en kennis van de sector hebben en van professionaliteit op gebied van organisatie, fondsenwerving, presentatie, curatie en educatie. De adviescommissie mist een aanzet tot reflectie in het plan voor de komende vier jaar. Zij denkt dat instelling van een programmaraad kan helpen om een mogelijk blinde vlek bij de selectie van kunstenaars te voorkomen. L/NK heeft het programma zeer professioneel opgezet en bevat alle elementen om een onderscheidend kunstpodium voor Zwolle te worden: interessant, vaak prikkelend en schurend, met een – soms internationaal – programma, een educatief programma en zeer interessante nevenprogrammering. De aanvraag straalt dynamiek en energie uit. L/NK is een interessant platform met een ambitieuze aanvraag. Met de drie kernactiviteiten: expositie, interventie, educatie is dit voor zo’n compacte en jonge organisatie een hele uitdaging. De organisatie is zich bewust van de fase waarin ze zich bevindt en heeft laten blijken dat zij eerdere adviezen hebben overgenomen. Diversiteit en Inclusie heeft aandacht in programmering en vrijwilligersbeleid en

De signatuur is duidelijk. De zeggingskracht 48

men wil in de komende periode inzetten op personeel en meer divers publieksbereik. Punten: 30 Zakelijke kwaliteit Er is een verscheidenheid aan financiers, maar de relatief grote afhankelijkheid van overheden en fondsen maakt het geheel kwetsbaar. De fondswerving is tot nu toe goed gegaan en dat geeft wel vertrouwen. Een strategie voor de derde geldstroom is er (nog) niet. Er is geen aparte risicoanalyse. Tegenvallers in fondswerving worden binnen de flexibiliteit van de programmering opgevangen. Met het verder professionaliseren van de organisatie wordt dit lastiger. Het 4-jarenplan laat geen groeistrategie zien in de begroting. Er is wel een aanzet voor een marketingstrategie; deze kan verder uitgewerkt worden. Dat is gezien de huidige fase van de organisatie begrijpelijk, maar kan in de komende periode meer aandacht krijgen. Doelgroep is de kunstliefhebber en publiek dat niet snel in aanraking komt met hedendaagse beeldende kunst. Publieksbereik en groei van bezoekersaantal zijn gezien de aard van het programma goed. Onduidelijk is of L/NK voldoende kennis heeft van de herkomst van het publiek, ook van buiten Zwolle, en hoe daarop wordt gereflecteerd.

uitvoerend kernteam is tevens bestuur. Men wil in de komende twee jaar overgaan naar een Raad van Toezichtmodel. Fair Pay voor kunstenaars wordt toegepast, uitwerking van Fair Practice Code is minimaal. Punten: 25 Meerwaarde voor Zwolle L/NK is een jonge organisatie en neemt een unieke positie in het beeldende kunstaanbod in Zwolle, naast de Fundatie en Anningahof is het met haar eigenzinnig profiel een goede aanvulling. Het programma, publieksbereik, educatie interventies en INTRANSIT is goed voor Zwolle. L/NK heeft potentieel voor de stad en voor het bereik buiten Zwolle. De commissie heeft er vertrouwen in dat ze het kunnen. Punten: 27 Advies Puntentotaal: 82 Advies: subsidiabel De commissie adviseert het college met de stichting afspraken te maken opdat zij binnen afzienbare tijd aan de Governance Code Cultuur gaat voldoen.

L/NK wil de organisatie verder professionaliseren. De governance heeft wel de aandacht maar is nu nog niet op orde volgens de Governance Code Cultuur: het

49

Functie platform voor beeldende kunst en beeldcultuur

Vrienden van Landgoed Annigahof Stichting Vrienden van Landgoed Anningahof Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 35.000 Ontving in 2023-2024 BIS subsidie. De aanvraag Landgoed Anningahof is een beeldenpark aan de rand van Zwolle. Het heeft de ambitie om de ontwikkeling van de Nederlandse hedendaagse beeldhouwkunst te tonen in het park door werken van 1960 tot nu ten toon te stellen. Jaarlijks worden er wisselende tentoonstellingen georganiseerd op het landgoed. Voor de komende jaren blijft de combinatie van ‘oude meesters’, gevestigde kunstenaars en jonge garde van belang voor Landgoed Anningahof. Behalve in het park wordt het werk ook in de binnenruimtes zoals de Lichthal en de Aaltje Snijderszaal getoond. Artistieke kwaliteit Landgoed Anningahof is een beeldentuin van een particuliere verzamelaar die hier met passie, veel tijd en geld in investeert vanuit zijn particuliere artistieke visie. Het beeldenpark kent een hoge kwaliteit van beelden, met zeggingskracht. Het is een bijzondere locatie en naar oordeel van de commissie een van de betere beeldentuinen van Nederland. Het bestand aan beelden is niet statisch, maar wordt steeds verfrist. De commissie heeft veel waardering voor de manier waarop de verzameling is samengesteld.

Anningahof heeft unieke tentoonstellingen die een actueel beeld geven van Nederlandse sculpturen en heeft daarmee grote artistieke betekenis. Zij weet kunstenaars van naam te motiveren mee te doen door werk in bruikleen te geven. Anningahof is voor kunstenaars ook een uitdagende en oorspronkelijke plaats met een sterke relatie tussen beeldende kunst en natuur/landschap. Volgens de commissie heeft de combinatie van gerenommeerde kunstenaars en een kleine groep jongere talentvolle kunstenaars een stimulerende uitstraling voor andere kunstenaars. De vakdeskundigheid is hoog; dat blijkt uit het aanbod. Dit is echter afhankelijk van één persoon. De commissie vindt de missie en de visie op de programmering/selectie van beelden mager beschreven. Het is niet duidelijk wat daarbij de artistieke koers is. In de aanvraag is de huidige collectie beschreven. Alleen de plek en kwaliteit van het werk is maatgevend. Er is geen programmaraad, of klankbord, die reflecteert op de programmering. Wel zijn er goede samenwerkingspartners zoals Vereniging Bedrijfscollecties Nederland Code Diversiteit & Inclusie: de toepassing van de code is niet beschreven. De fysieke

50

toegankelijkheid van het park is beperkt. Punten: 25 Zakelijke kwaliteit De begroting is niet sluitend. Het tekort wordt jaarlijks aangevuld door de initiatiefnemer. De kosten voor onderhoud van het terrein en de gebouwen zijn relatief hoog. Er zijn geen personele kosten begroot. Kennis van bezoekers en de herkomst zijn niet beschreven. De commissie mist een beschrijving van de gewenste ontwikkeling in publieksbereik en marketing. De organisatie rust, naast de heer Anninga, op vrijwilligers. Toepassing van de Governance Code Cultuur en Fair Practice is niet beschreven. De bestuurssamenstelling en het rooster van aftreden zijn niet duidelijk en de toezichtrol is niet ingevuld. Met het niet toepassen van de codes sluit de stichting financiering door landelijke fondsen uit. Het toepassen van de codes is een subsidievoorwaarde. De commissie adviseert het college met de stichting afspraken te maken opdat zij binnen afzienbare tijd aan de Governance Code gaat voldoen.

Meerwaarde voor Zwolle Landgoed Anningahof is een unieke beeldentuin en heeft een belangrijke betekenis en is goed voor het kunstklimaat in Zwolle. De beeldentuin heeft een hoge kwaliteit, is uniek in zijn aard en heeft landelijke uitstraling. Daarmee heeft het naast de artistieke ook een toeristische meerwaarde voor de stad. Verschillende samenwerkingsvormen met culturele organisaties in de stad versterken de binding met Zwolle Punten: 30 Advies Puntentotaal: 75 Advies: subsidiabel De commissie adviseert het college van burgemeester en wethouders in gesprek te gaan met de stichting Vrienden van Landgoed Anningahof over de zakelijke kwaliteit van de organisatie en toekomstvisie van de stichting.

De commissie constateert dat deze unieke organisatie niet in het ‘hokje’ van de subsidieregels past, en tegelijk heel waardevol is voor Zwolle. De commissie ziet dat de stichting sterk afhankelijk is van de inzet en de inbreng van één persoon. Hierdoor is de organisatie heel kwetsbaar en de commissie vraagt zich af hoe de stichting haar toekomst ziet op middellange termijn. Punten: 20 51

Functie platform voor beeldende kunst en beeldcultuur

Galerie Het Langhuis Stichting Galerie Het Langhuis Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 39.570 Ontving afgelopen jaren projectsubsidies. De aanvraag Het Langhuis is een expositieruimte die vooral beginnende Zwolse (of regionale) kunstenaars en experimentele kunst een plek wil bieden in het centrum van Zwolle. Het Langhuis heeft een lange historie als expositieruimte. Ze organiseren diverse tentoonstellingen, workshops en evenementen om kunstenaar en publiek samen te brengen. Artistieke kwaliteit Het Langhuis is vooral een podium voor lokale en regionale kunstenaars en voorziet daarmee duidelijk in een behoefte. De organisatie draait op vrijwilligers, met inzet van een zzp-er als operationeel manager. Het vakmanschap blijkt beperkt uit de aanvraag. De commissie ziet dat de organisatie stappen heeft gezet. Er zitten nieuwe mensen in het bestuur die met veel inzet bezig zijn en die verder willen professionaliseren in structuur en beleid. Er is een expositiecommissie voor de programmering. Het Langhuis wil vooral een plek bieden aan lokale en regionale kunstenaars en heeft verder geen uitgewerkt artistiek profiel op grond waarvan keuzes worden gemaakt. Her Langhuis presenteert een divers programma met als vaste onderdelen: Open Space (waar iedereen kan exposeren), Artist in

Residence, Raam expositie, expositie van studenten van ArtEZ en Deltion. De vaste onderdelen zijn zonder signatuur en oorspronkelijkheid, alles kan in overleg met de kunstenaar en er is veel ruimte in de programmering voor nog in te vullen onderdelen: externe initiatieven. Het is niet duidelijk welke criteria worden gehanteerd voor keuze van kunstenaars. Het is daarmee een artistieke programmering zonder sterk inhoudelijke sturing. Het is een kunstenaarsinitiatief zoals we dat al jaren kennen, een presentatieplek met een lage drempel voor lokale kunstenaars. Het Langhuis heeft op die manier een eigen plek in de Zwolse infrastructuur voor beeldende kunst. Door de programmering van Zwolse kunstenaars wordt vooral een lokaal publiek bereikt van kunstliefhebbers, vaak uit de omgeving van het Langhuis en van de exposerende kunstenaars. Het draagt bij aan de humuslaag voor makers in Zwolle. Het Langhuis vervult die rol met verve. De Code Diversiteit en Inclusie heeft de aandacht zowel in de organisatie als in de programmering. Er is streven naar diversiteit en representatie vanuit de maatschappij, via onderwijs, alle lagen in de samenleving. Maar hier is niet echt beleid op. Binnen het samenwerkingsverband Beeldende Kunst Organisaties in Overijssel (BKO) zijn afspraken over toegang tot vertrouwenspersoon bij Mores. Punten: 25 52

Zakelijke kwaliteit De organisatie heeft met de vernieuwing van het bestuur een doorstart gemaakt en men wil geleidelijk verder professionaliseren. Het Langhuis is heel sterk afhankelijk van gemeentelijke subsidie. Andere inkomsten zijn beperkt. Dat is gezien de aard van de organisatie begrijpelijk. Fondswerving voor projecten is een uitgangspunt, maar biedt de nodige onzekerheid. Een uitgewerkte strategie hiervoor ontbreekt vooralsnog. Op een aantal begrotingsposten, waaronder personeelskosten, ontbreekt een toelichting. Het Langhuis vangt tegenvallers in de financiering op met flexibiliteit in programmering. Als er geen fondsfinanciering komt wordt programmering bijgesteld. De organisatie beschikt over een kleine reserve. Een pr-commissie is verantwoordelijk voor de marketingactiviteiten langs online en fysieke kanalen. Zicht op het publieksbereik ontbreekt in de aanvraag. De keuze voor doelgroepen en de marketingstrategie is niet verder uitgewerkt.

Meerwaarde voor Zwolle Het Langhuis heeft een meerwaarde voor lokale en regionale kunstenaars: het biedt plaats aan jonge kunstenaars, lokale kunstenaars, en aan externe initiatieven, waaronder het onderwijs (PROTO, ArtEZ, Deltion). Het publieksbereik is vooral uit het netwerk van het Langhuis en van de exposerende kunstenaars. Juist door de Open Space benadering worden andere groepen bereikt. Als onderdeel van de humuslaag is het belangrijk, maar het heeft geen uitstraling voor publiek van buiten Zwolle. In deze functie is het Langhuis aanvullend op de bestaande infrastructuur voor beeldende kunst in Zwolle. Punten: 26 Advies Puntentotaal: 71 Advies: subsidiabel De commissie adviseert het college met de stichting afspraken te maken opdat zij binnen afzienbare tijd aan de Governance Code Cultuur gaat voldoen.

Het Langhuis is een vrijwilligersorganisatie met een stichtingsbestuur, dat mede uitvoerend is. Er is een betaalde zzp’er als operationeel manager. Bij verder professionalsering is scheiding van verantwoordelijkheden van belang om de Governance Code Cultuur goed toe te passen. De begroting geeft geen specificatie op grond waarvan kan worden beoordeeld of de Fair Practice Code goed wordt toegepast. Punten: 20

53

Functie platform voor beeldende kunst & beeldcultuur

Aidos – Kunst in het Hoogkoor Stichting Aidos – Kunst in het Hoogkoor Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 45.000 Het Academiehuis-Grote Kerk ontving in 2023-2024 BIS subsidie, deze activiteiten vielen daaronder. De aanvraag Stichting Aidos, ook bekend als Kunst in het Hoogkoor is gehuisvest in Het Academiehuis-Grote Kerk. Het Hoogkoor is een podium voor professionele beeldende kunst. De stichting bestaat uit vrijwilligers. Voor kunstenaars uit de regio, uit binnen- en buitenland en voor jonge beeldend kunstenaars is het een plek om hun werk te tonen aan een groot publiek. Kunst in het Hoogkoor vindt plaats in en wordt ondersteund door het Academiehuis. De tentoonstellingen die te zien zijn in het Hoogkoor gaan over actuele vraagstukken in de samenleving en gaan een wisselwerking aan met de oude stadskerk en met het monumentale gebouw. Artistieke kwaliteit Aidos is als podium nog niet zo bekend. De focus en het profiel en programma zijn in de subsidieaanvraag niet helder beschreven. De rol van de plek (erfgoed) in de programmering is interessant. Het is een mooie onderscheidende locatie met veel potentie. Dit is wel genoemd, maar de commissie mist een uitwerking hiervan. De vakkundigheid in programma komt goed over. De keuze van de kunstenaars past wel, maar de commissie mist een onderbouwing van de keuzes en de artistieke scherpte in

het programmeringsconcept. De missie, visie en positionering zijn beperkt uitgewerkt. Commissieleden zien enige groei ten opzichte van de vorige aanvraag. Het uitgangspunt dat de locatie en het gebouw leidend zijn, kan meer artistiek worden vertaald. Het onderzoek erfgoedinnovatie heeft potentie. Op dit moment is de programmering niet onderscheidend ten opzichte van andere kerkgebouwen met een beeldend kunstprogramma. De tentoonstellingen zijn gratis toegankelijk (want in de Grote Kerk) en de Kerk is als monumentale attractie in de binnenstad een belangrijke trekker. De kunstprogrammering van Aidos heeft naar oordeel van de commissie onvoldoende kwaliteit om mensen te trekken. Kennis van het publieksbereik van de kunstprogrammering ontbreekt. Bij educatie is niet duidelijk hoe er wordt samengewerkt met scholen en met Stadkamer als partnerorganisatie voor educatie in het onderwijs. De invulling van de Code Diversiteit en Inclusie is beperkt beschreven. Punten: 20 Zakelijke kwaliteit De financieringsmix is kwetsbaar; de organisatie is naast gemeentelijke subsidie sterk afhankelijk van landelijke fondsen. Dat stelt eisen aan kwaliteit van de programmering, het publieksbereik en aan de transparantie in de organisatie. Ook mist 54

de commissie een toelichting op de verschillende kostenposten.

beschreven en hierbij is er geen ambitie genoemd.

De relatie met het Academiehuis is punt van aandacht; de verhouding is onduidelijk. De directeur van het Academiehuis houdt toezicht op de Stichting Aidos. Dit is vreemd en roept vragen op bij de commissie. Er is bovendien overlap tussen stichtingsbestuur en programmacommissie. De toepassing van de Governance Code Cultuur is daarmee onvoldoende.

Punten: 25 Advies Puntentotaal: 65 Advies: subsidiabel De commissie adviseert het college met de stichting afspraken te maken opdat zij binnen afzienbare tijd aan de Governance Code Cultuur gaat voldoen.

De commissie mist zicht op bezoekersaantallen, op doelgroep-bereik en op de marketingdoelstelling en -strategie. Niet alle Academiehuis bezoekers zijn kunst bezoekers. De beschreven groei is niet onderbouwd. Punten: 20 Meerwaarde voor Zwolle Kunst in het Hoogkoor is waardevol en toegankelijk en voegt iets toe aan het kunstaanbod in de stad. Het heeft een meerwaarde in de programmering in het Academiehuis door de invulling van de beeldende kunst naast muziek en woord en ook in de relatie tussen erfgoed en beeldende kunst. Er zit potentie in de invulling met jonge Zwolse kunstenaars en in het educatieprogramma waarbij er met name gekeken zou kunnen worden naar een betere aansluiting met behoeften vanuit het onderwijs. Academiehuis biedt plek aan lokale partners als PROTO en Draden van ons Slavernijverleden. De samenwerking met partners in de stad is echter beknopt

55

Functie platform voor beeldende kunst & beeldcultuur

Rangschikking In de rangschikking worden alleen aanvragen met voldoende punten opgenomen. Binnen de functie platform voor beeldende kunst en beeldcultuur zijn 4 plekken (oranje lijn in onderstaande tabel). Op basis van het vooraf beschikbare gestelde bedrag kunnen alleen nummer 1 worden toegekend binnen het subsidieplafond (groene lijn in onderstaande tabel). Het vastgestelde subsidieplafond voor deze functie is € 59.510. De commissie heeft kennisgenomen van de perspectiefnota waarin het college extra geld reserveert voor cultuur. Het advies van de commissie om alle vier opengestelde plekken te vullen.

1 2 3 4

Stichting Kunstplatform L/NK Stichting vrienden van Landgoed Anningahof Galerie het Langhuis Stichting Aidos – Kunst in het Hoogkoor

82 75 72 65

€ 59.510 € 35.000 € 39.570,33 € 45.000

56

Functie kernevenementen

Bevrijdingsfestival Overijssel Stichting Bevrijdingsfestival Overijssel Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 125.000 Ontving in 2023-2024 BIS subsidie. Organisatie Het Bevrijdingsfestival Overijssel (BFO) is één van de 14 bevrijdingsfestivals in Nederland. Het muziekfestival, dat elk jaar in het Park de Wezenlanden in Zwolle gehouden wordt ter van Bevrijdingsdag. Het festival brengt de viering van vrijheid onder de aandacht door middel van muziek en andere culturele activiteiten. Dit doet BFO door middel van een brede programmering en ruim randprogramma met inhoudelijke diepgang. Naast het muzikale programma op verschillende podia worden veel familieen educatie activiteiten georganiseerd. Het festival streeft naar 140.000 bezoekers per jaar. Artistieke kwaliteit Het Bevrijdingsfestival Overijssel is een gerenommeerd festival met landelijke uitstraling. De commissie ziet dat het festival zich ontwikkelt, groeit en diepgeworteld is in stad en regio. Zij ziet dat het Bevrijdingsfestival Overijssel tot de koplopers van de bevrijdingsfestivals in Nederland behoort. Door de wezenlijke omvang, goede programmering en de betrokkenheid van stad en regio. Naast een hoofdprogramma met toonaangevende artiesten, is er een heel divers cultureel programma, dat een divers publiek en veel vrijwilligers trekt.

Het is een evenement dat volgens de commissie zeker gezien kan worden als kernevenement in het

cultuuraanbod van Zwolle. De organisatie heeft ambities en een strategie voor groei in ruimte, programmering en tijd. De commissie is positief over de ambitie, missie en visie van de organisatie. De commissie constateert dat er geen onderscheidende artistieke visie op de programmering is beschreven. Evenmin is er een artistiek inhoudelijke visie voor de verschillende podia. De inhoud van het festival wordt bepaald door het thema ‘vrijheid’ en is gericht op een zo breed mogelijk publiek. Er zijn verschillende programmeurs met ieder een eigen expertise. De namen van programmeurs, of criteria voor de keuzes in het programma worden niet benoemd. Dit wel noemen zou de commissie helpen bij het beoordelen van de kwaliteit in de programmering in de komende jaren. De commissie ziet echter dat de artistieke kwaliteit in de praktijk goed tot zijn recht komt. Het festival is onderscheidend vanwege de inhoud van de boodschap en minder door een sterk onderscheidend artistiek profiel. Het vakmanschap van de organisatie en van de artiesten wordt beoordeeld als goed. Het Bevrijdingsfestival Overijssel krijgt landelijk veel (media-)aandacht en bereikt een groot en breed publiek. Door de grote hoeveelheid betrokken vrijwilligers, door veel Zwolse makers een podium te bieden en de verscheidenheid in nevenprogrammering: een kinderprogramma, vrijheidsmaaltijd en 57

activiteiten gericht op speciale doelgroepen zoals LHBTIQ+ in het wereldpaviljoen, is de zeggingskracht van het gehele festival erg sterk. De breedte van het nevenprogramma heeft een artistieke meerwaarde en draagt bij aan de kracht van het festival. Door de invulling van het programma met lokale makers, theater, muziek, dans, wint het programma aan lokale binding en aan oorspronkelijkheid. De organisatie voert de zelfscan voor de Code Diversiteit & Inclusie en streeft op verschillende punten naar verbetering en implementatie. Diversiteit en Inclusie is zichtbaar in de programmering en activiteiten. De commissie is hierover positief. Punten: 30 Zakelijke kwaliteit De organisatie heeft een uitgebreide en solide begroting gepresenteerd. De financieringsmix is volgens de commissie goed, met een verscheidenheid: publieksinkomsten, subsidies, sponsoren, private fondsen, verhuur, vrienden etc. De kwetsbaarheid zit in de afhankelijkheid van horeca-inkomsten. Deze zijn sterk weersafhankelijk en vormen daarmee een fors risico. De risicoanalyse is beperkt. In het verleden is sterk geleund op financierende overheden. De organisatie bouwt weerstandsvermogen op. Een aantal posten in de begroting wordt verder niet toegelicht, bijvoorbeeld de personeelskosten zijn niet gespecificeerd. De commissie vindt het positief dat een substantieel deel van het budget naar het programma gaat.

De commissie mist een vertaling van de groeiambitie van het festival in de meerjarenbegroting.

De organisatie kent een stichting en een werkmaatschappij. De stichting is verantwoordelijk voor de inhoud van het festival en de werkmaatschappij is voor de uitvoering en zij is vergunninghouder van het project. Het stichtingsbestuur fungeert als Raad van Toezicht voor de werkmaatschappij. De stichting en de werkmaatschappij hebben een overeenkomst voor vijf jaar. De relatie tussen bestuur, stichting en de werkmaatschappij en de onderlinge afspraken over onder andere verantwoordelijkheden en risico’s zijn niet beschreven in het activiteitenplan. Dat is voor de commissie onvoldoende transparant om te kunnen beoordelen. Het festival bereikt met 120.000 – 140.000 bezoekers een breed en heel divers publiek. Het festival krijgt jaarlijks veel landelijke media-aandacht. Het publieksbereik is met jaarlijkse publieksonderzoeken goed in beeld. De marketingstrategie is summier beschreven. Naast de benadering van de primaire doelgroep van 18 tot 30 jaar, wordt inzet op samenwerking met maatschappelijke organisaties om programmaonderdelen onder de aandacht te brengen bij specifieke doelgroepen. Wat er wordt gedaan om de groep jonger dan 18 of ouder dan 30 te bereiken is in het activiteitenplan niet verder beschreven. De commissie mist dit in het plan. Het bestuur van de stichting fungeert als Raad van Toezicht voor de uitvoeringsorganisatie.

Zij licht beknopt toe hoe zij werkt volgens de principes van de Code Cultural Governace. De Fair Practice code en de onderliggende principes worden onderschreven door de

58

organisatie. De commissie gaat er van uit dat deze dan ook wordt toegepast. Punten: 25 Meerwaarde voor Zwolle Met Haarlem is het Bevrijdingsfestival Zwolle landelijk het meest bekende Bevrijdingsfestival en krijgt veel landelijke media-aandacht. De landelijke aantrekkingskracht blijkt uit het feit dat 30% van de bezoekers van buiten de regio komt. De bekendheid van het Bevrijdingsfestival is ook in stad en regio groot. Het heeft een sterke lokale binding met lokale partners en veel vrijwilligers. Het biedt jonge Zwolse artiesten een podium en zorgt dat iedereen op laagdrempelige wijze kennis kan maken met (pop)cultuur. Er vinden veel activiteiten plaats in de slipstream van het festival; naast de festivallocatie wordt het ook in de binnenstad van Zwolle drukker op bevrijdingsdag. De commissie vindt dat het Bevrijdingsfestival daarmee een fundament in het Zwolse cultuuraanbod. Punten: 30 Advies Puntentotaal: 85 Advies: subsidiabel

59

Functie kernevenementen

Stadsfestival | Magna Stichting Stadsfestival Gevraagd subsidiebedrag per jaar € 135.000 Ontving in 2023-2024 BIS subsidie. Organisatie Stichting Stadsfestival Zwolle organiseerde een jaarlijks terugkerend driedaags evenement. Zij komen met een nieuw plan voor 2025-2028 voor een tweejaarlijks evenement: Magna Zwolle. Het festival streeft ernaar om een cultureel sterker programma te ontwikkelen ten opzichte van het stadsfestival Zwolle. Magna Zwolle is een festival voor alle leeftijden en is gratis toegankelijk. Het festival programmeert elk editie iets totaal anders, met in elke editie een toonaangevende beeldende kunst in de openbare ruimte. Daarbij biedt het festival een podium aan nieuwe makers. Het festival streeft naar minimaal 35.000 bezoekers per jaar. Artistieke kwaliteit De stichting Stadsfestival Zwolle presenteert met Magna Zwolle een festival met grote ambitie. De stichting heeft de lat voor het evenement heel hoog gelegd in de aanvraag. Per evenement is één maker uitgangspunt, zij/hij is de drager van het programma. Het nevenprogramma op diverse locaties in de stad wordt mede ingevuld door de artistiek leider. De organisatie presenteert zich met lef. Het evenement gaat uit van een grootse gedachte: Magna. In het plan worden voorbeelden genoemd van gevestigde kunstenaars. De beschreven voorbeelden

voldoen aan de ambitie en hebben de kracht om die waar te maken. De commissie vraagt zich overigens af of er voldoende aanwas is van kunstenaars van het beoogde kaliber om op termijn een jaarlijkse programmering mogelijk te maken. De voorbeelden die worden genoemd zijn heel divers en niet alle voorbeelden zijn even overtuigend. Het plan is niet geheel uitgewerkt. De commissie kan het plan alleen beoordelen op de ambitie, niet op eerdere resultaten. De artistieke visie is krachtig en is voldoende uitgesproken om nadere keuzes op te baseren. De keuze voor een nevenprogramma is goed; het is interessant hoe dat gerealiseerd gaat worden. Hierbij denkt de commissie dat de keuze voor de kunstenaar gevolgen heeft de mogelijkheden voor samenwerking met betrekking tot de randprogrammering. Niet elke kunstenaar is daar goed in. De commissie is positief over kwaliteit van de organisatie, de keuze voor de artistiek leider en de samenwerking met een bewezen uitvoeringsorganisatie. Aan het vakmanschap van de artistiek leider twijfelt de commissie niet. Daarbij is niet beschreven welk artistiek team haar komt versterken. Positief is dat de C7 (de grote culturele organisaties in Zwolle) achter dit festival staan en eraan willen bijdragen. Het plan is van hoge artistieke waarde, maar niet volrijp.

De commissie kan het plan alleen beoordelen op de ambities, op de dragers en de partners van Magna Zwolle en op het draagvlak in de stad. Punten:25 60