3-2 MV PRO- Demonstratie en veiligheid

Aan:

College van B&W

Van:

PRO Zwolle - Riemer van Beem en Asselien van Dijk

Datum:

21 mei 2026

Onderwerp: Mondelinge vragen Demonstratie en veiligheid

Rond de demonstratie over het AZC in Stadshagen van vorige week, maar ook in andere plaatsen in Oost-Nederland ziet PRO een zorgwekkend beeld ontstaan. Formeel verliep de avond rustig, maar signalen van verschillende deelnemers laten zien dat zij zich onveilig en geïntimideerd voelden, dat spanning opliep en dat de politie maatregelen moest nemen voor hun veiligheid. Sommige demonstranten zijn opgevangen in het Cultuurhuis. Anderen zijn onder politiebegeleiding vroegtijdig naar het station gebracht. Dat raakt aan de kern van onze democratische rechtsstaat: het recht om vrij én veilig te demonstreren. Voor PRO Zwolle staat voorop dat onze stad een plek is waar mensen vreedzaam verschillen van mening kunnen uiten, waarin samenleven centraal staat en waarin niemand door intimidatie of groepsdruk wordt weggehouden uit het publieke debat. Juist daarom maken wij ons zorgen over toenemende polarisatie en de mogelijke rol van groepen die vreedzame demonstraties onder druk zetten. Ook in Zwolle. Voor PRO Zwolle moet demonstreren ordentelijk zijn, maar vooral ook veilig en voor iedereen toegankelijk. Waar inwoners afhaken uit angst, wordt geen gelijkwaardig publiek debat gevoerd. Wij willen een Zwolle waarin verschillen zichtbaar mogen zijn, zonder intimidatie - en waarin het geluid van samenleven net zo vrij en veilig klinkt als ieder ander geluid. Vragen aan de burgemeester: 1.

Deelt de burgemeester de opvatting dat demonstreren niet alleen ordelijk, maar ook aantoonbaar veilig moet zijn voor alle deelnemers? En kan hij aangeven of de politie de veiligheid van de aanwezige voorstanders daadwerkelijk had kunnen garanderen als de situatie verder was geëscaleerd? 2. Welke informatie heeft de burgemeester over de aanwezigheid van extreemrechtse groepen bij deze demonstratie, en welke maatregelen neemt de burgemeester om te voorkomen dat zulke groepen zich in Zwolle mobiliseren om vreedzame demonstraties te verstoren of te intimideren? 3. Is de burgemeester bereid om nadrukkelijk uit te spreken wat in Zwolle wel en niet acceptabel gedrag is bij demonstraties, en daarbij duidelijk te maken dat intimidatie, opjagen of het belemmeren van andere demonstranten niet wordt getolereerd?

4. Hoe waarborgt de burgemeester dat inwoners die een positief geluid over samenleven willen laten horen – maar zich nu onveilig voelen – in de toekomst wél op een veilige manier gebruik kunnen maken van hun demonstratierecht?