2. Update wijkaanpakken gezondheid
Tekst van het document
Update Wijkaanpakken gezondheid
Wijkaanpak Kamperpoort Stand van zaken uitvoering • Er is in 2025 inzet gepleegd om de verbinding te versterken tussen de verschillende zorgpartijen in deze wijk. • Vanuit het budget van de klimaatburgemeesters ontstond het idee voor een groene buurtkeuken. Bij de Groene Buurtkeuken kunnen bewoners gezond en voedzaam eten voor minder dan de prijs van een magnetronmaaltijd. Het doel is om te laten zien dat vegetarisch eten lekker en betaalbaar kan zijn, zonder dat daar vleesvervangers voor nodig zijn. Vanwege gezondheid, maar ook vanwege dierenwelzijn en het milieu. De Buurtkeuken is inmiddels een groot succes. Elke twee of drie weken serveren we een buffet, voor meestal 25 tot 30 gasten. • Afgelopen zomer was er veel onrust in de wijk door overlast, onveiligheid en verschillende incidenten. Vanuit deze wijkaanpak worden ook hierin verbindingen gelegd richting de gemeente en bewoners. Kortgeleden organiseerden we samen met Travers een eerste onderzoeksdag in het kader van een community art-project. We willen kunst en creativiteit inzetten om de buurt leefbaarder te maken. We willen via het project laten zien: de Vogelbuurt is van de bewoners en niet van overlastveroorzakers en hiermee de samenhorigheid versterken in de wijk. Wijkaanpak Diezerpoort Stand van zaken uitvoering • De wijkaanpak Rookvrij Leven voor Iedereen wordt in Diezerpoort uitgevoerd.
• In april 2025 hebben we met het team en in samenwerking met gezondheidscentrum Geert Groote een netwerkbijeenkomst georganiseerd. De genodigden waren organisaties en zzp’ers vanuit zowel zorg- als sociaal domein uit de wijk Diezerpoort. De afgelopen periode is intensief geïnvesteerd op de samenwerking met Travers en het gezamenlijk optrekken in georganiseerde activiteiten. Het lukt steeds meer om op een laagdrempelige manier wekelijks contact te leggen met een bewonersgroep georganiseerd vanuit Travers. Ook wordt er in samenwerking met de apotheek onderzocht welke mogelijkheden er zijn om een Stoppen met Roken Coach op te leiden. • Ook is er contact met organisatie Focus om te exploreren of daar VBA+workshops voor zowel bezoeker als voor medewerker gegeven kan worden. Hierbij wordt gekeken waar mogelijk Tactus iets kan betekenen en zal de komende periode uitwijzen in welke vorm het gesprek over een rookvrij leven gegoten zal worden evenals de toeleiding naar Stoppen Met Roken zorg. • Aan het einde van de netwerkbijeenkomst op 3 april jl. zijn pakketjes met praatplaten van Pharos uitgedeeld aan de genodigden. Daarnaast konden flyers meegenomen worden om uit te delen aan inwoners van Diezerpoort door de desbetreffende professional.
• Na de netwerkbijeenkomst is het idee ontstaan om in samenwerking met Cibap een filmpje te gaan maken voor de wachtkamer bij zorgdomein-praktijken. Het filmpje heeft als doel om uiteindelijk stoppen met roken; 1) effect roken in beeld 2) mogelijkheden zorg rondom SMR in beeld. • Ook de afdeling communicatie van de gemeente Zwolle is daarbij gevraagd naar mogelijkheden voor het maken van een filmpje in de wachtkamer. Dit zal de komende periode nog verder worden ontwikkeld. Daarbij gaat ook nog eens gekeken worden naar een vernieuwde flyer. • De afgelopen periode is de wijkmanager aangesloten bij het overleg om onder andere het buurt-voor-buurt onderzoek te bespreken en ook werd het idee voor een beweegbox
Update Wijkaanpakken gezondheid
•
•
• •
•
•
besproken. Dit zal verder uitgediept worden de komende periode: Er zal een werkgroep met samenwerkingspartners opgezet worden en de uitvoer zal geconcretiseerd worden. De beweegbox biedt kansen in het geven van VBA+ workshops, het gesprek aangaan met de inwoner over roken en het beter vindbaar maken van Stoppen Met Roken-zorg middels verwijzing/QR-code etc. Ook is er contact met organisatie Focus om te exploreren of daar workshops voor zowel bezoeker als voor medewerker gegeven kan worden. Hierbij wordt gekeken waar mogelijk Tactus iets kan betekenen en zal de komende periode uitwijzen in welke vorm het gesprek over een rookvrij leven gegoten zal worden evenals de toeleiding naar SMR (Stoppen met Roken)zorg. Omdat Diezerpoort een zeer lage sociale cohesie kent en een grote variatie aan culturen, een grote mate van individualiteit, laaggeletterdheid en financiële armoede is het lastig is het SMRgesprek aan te gaan. Dit blijft een uitdaging in onderzoek voor de komende periode. Ideeën voor een leefstijlmarkt in samenwerking met gezondheidscentrum Geert Groote waren er, echter geven wijkmanagers Diezerpoort aan dat door eerdergenoemde inzet op grootse activiteiten nauwelijks resultaat biedt. Onderzocht gaat worden in welke vorm dit project vruchtbaar kan participeren op het idee van een leefstijlmarkt. Ambities voor komende periode: A.
Versterking van de niet- roken sociale norm/ het gesprek over rookvrij leven, - Deelnemen aan leefstijlmarkt in Diezerpoort, samen met Gezondheidscentrum Geert Groote, voor inwoners Diezerpoort en Zwolle-breed. (11 okt) - Beweegbox in de wijk - Aanhaken bij activiteiten van Travers, waaronder Bewonerswerkplaats - Naar meerdere samenwerkingen gaan met partners in de wijk, mogelijk met Landstede B. Versterking toeleiding stoppen met roken, - Korte film voor in de wachtkamer bij huisartsenpraktijken, apotheek, fysiotherapeuten - Voorlichting/Workshops VBA+ bij stichting Focus, verloskundigenpraktijken en Levitische vereniging - Opleider SMR-coach op groepen exploreren. Vanuit de gemeente bestaat de voorkeur om rondom leefstijlcoaches deze aan elkaar te verbinden (binnen een overkoepelend loket). C. Inzicht in beter passende SMR-zorg - Welzijnswerker binnen de werkgroep werkt voor het Project Gezond Leven Punt Isala en hierop zullen mogelijkheden onderzocht worden om te koppelen aan dit project - Voor professionals/organisaties en voor de Diezerpoorter op een aantal vaste plekken in de wijk een compleet overzicht van SMR-zorg
Wijkaanpak Stadshagen Stand van zaken uitvoering • Het doel van het Hof van Welbevinden is om samenhang te organiseren, verbindingen te smeden en gezondheid te stimuleren, zodat Stadhagen een voorbeeld wordt voor andere wijken. Inmiddels zijn ruim 150 wijkbewoners op verschillende manieren betrokken geraakt bij de initiatieven. • Hof van Welbevinden hanteert een integrale, wijkgerichte aanpak gebaseerd op drie pijlers: a. Positieve gezondheid: Gezondheid is meer dan de afwezigheid van ziekte, het gaat om zingeving, kwaliteit van leven en sociale samenhang.
Update Wijkaanpakken gezondheid
• • •
•
•
•
•
• a) b) c) d) e)
b. Bottom-up benadering: Wijkbewoners staan aan het roer, gesteund door professionals uit zorg, welzijn, sport en gemeente. c. Lerende organisatie: We stemmen onze acties continu af op de signalen en behoeften uit de wijk. Partners bestaan uit huisartsen, fysiotherapeuten, Sportservice Zwolle, Travers, gemeente Zwolle en actieve wijkbewoners. In 2024 is een wijkpanel opgericht, bestaande uit 16 betrokken bewoners uit Stadhagen en Westenholte, die actief meedenken en projecten aanjagen. Resultaten: a. Calisthenics park: In 2023 gerealiseerd met inzet van bewoners en subsidie van Univé Buurtfonds en Sportservice Zwolle. b. Wijkwijzer: De ontwikkeling van een digitale wegwijzer. Inzichtelijk maken van de niet-commerciële activiteiten en diensten die bijdragen aan positieve gezondheid. De uitrol is gepland in Q1 2026. Gerichte doelgroepen benadering: c. Drukke ouders met jonge kinderen (0-12 jaar) in 2025: maandelijkse activiteiten, gemiddeld 30 deelnemers per keer. d. Jongeren (12-24 jaar): sport- en ontmoetingsactiviteiten organiseren. Bereik 250 unieke jongeren in 2025 groei naar 750 jongeren in 2026. De praatplaat beeldschermgebruik (sept 2025) is ontwikkeld. Dit vormt de basis voor de wijkaanpak “Smartphone vrij opgroeien.” Voor Q2 2026 staat een bijeenkomst gepland met initiatiefnemer en psycholoog Thijs Launspach als gastspreker.
Doorbraak naar onderwijs: In 2025 zijn eerste ontmoetingen gestart met lokale scholen, gericht op gezonde leefstijl en mentale veerkracht. Verstandig beeldscherm gebruik kinderen 7 tot 14 jaar en ouders. Onderzoek ‘Moeilijk bereikbare groepen’: In 2025 heeft onderzoeksfaciliteit Smart City Saxion het initiatief genomen om samen met HvW de behoeften van deze groepen in kaart te brengen. Dit resulteerde in het gezamenlijke ondertekenen van een RAAK-publiek project met een looptijd van 01-06-2026 tot 31-05 2028 HvW zet de lijn van preventie en brede gezondheid de komende jaren stevig door. De focus ligt op: Verdere uitbouw van de community gezondheid in 2026 en daarna. Ontwikkeling van nieuwe tools om signalen te verzamelen (app, keuzekaart voor professionals). Trainingen voor wijkprofessionals om de nieuwe werkwijze te borgen. Vergroten bereik bewoners: streven naar 250 actieve deelnemers in 2026. Structureel onderzoek naar effectiviteit van de aanpak samen met kennispartners.
Wijkaanpak Pierik Stand van zaken uitvoering • In de Zwolse wijk de Pierik is de sport- en beweegdeelname onder bewoners van de wijk lager dan gemiddeld in Zwolle. Wel ligt hier Sportpark Marslanden, waar elf sportverenigingen zijn gevestigd. Om meer inzicht te krijgen in redenen achter de beweegdeelname en dit te verbeteren, is in 2023 een living lab gestart, met subsidie van ZonMw.
Update Wijkaanpakken gezondheid
•
Partners hierin, naast de gemeente, waren: Hogeschool Windesheim (lectoraat Sportkunde), Landstede (practoraat Gezondheid, sport en bewegen), de gemeente Zwolle, SportService Zwolle en Sportpark Marslanden. • Het doel was om samen met inwoners een sport- en beweegaanbod te ontwikkelen dat aansluit bij de wensen en behoeften in de wijk. In het living lab is een netwerk opgezet van buurtorganisaties en inwoners. Daarna zijn de wensen van de bewoners geïnventariseerd om te komen tot een passend sport- en beweegplan. • Voorbeelden van activiteiten zijn: a) Het beweegfestival "Pierik beweegt op z’n leukst" b) Een wandelgids, gemaakt door studenten op basis van ideeën van bewoners. • In 2025 is een nieuw living lab gestart onder de naam Wij(k) in beweging. Windesheim is de initiatiefnemer, maar werkt hierin samen met gemeente, Travers, Sportservice Zwolle en Sportpark Marslanden. • Wij(k) in Beweging (WiB) maakt deel uit van een groter onderzoek waarin in drie Nederlandse wijken onderzocht wordt welke barrières bewoners ervaren om te gaan sporten en bewegen en hoe die kunnen worden weggenomen. • In het najaar van 2025 is gestart met verdiepende gesprekken met inwoners uit de Pierik.
Zo weten we dat geld een rol speelt, maar de vraag is of dat de enige barrière is en wat er verder achter zit, zoals bijvoorbeeld fysieke of mentale drempels, tijd, prioriteit, onzekerheid, taal, aanbod dat niet aansluit, of een onduidelijke vraag. • Daarnaast wordt verder gewerkt aan het netwerk in en rondom de wijk en worden de scholen in omliggende wijken betrokken. Tegelijkertijd met deze focus op inzicht in de barrières, wordt ook actie ondernomen en gewerkt aan werkbare oplossingen. • Zo vond op 11 oktober 2025 het wijkevenement Pierik Leeft plaats. Op deze dag werd ook de nieuwe wandelgids ‘verken je wijk ’gepresenteerd. Op de dag stond ontmoeting centraal en is de wandeling een aantal keer met inwoners gelopen. • In 2026 moeten de inzichten verder leiden tot concrete acties, zodat meer inwoners de kans krijgen te ervaren wat de positieve effecten zijn van sporten en bewegen.