1. Uitvoeringsagenda Strategische Onderwijsagenda 2022-2026

mmenselijk

gblijven leren

Zwolle

Uitvoeringsagenda Onderwijs 2022-2026 Trendrapportage Sociaal Domein 2022

1

mblijven leren

Uitvoeringsagenda Onderwijs In de Strategische Onderwijsagenda 2022-2026 “Omdat ieder kind telt”, (hierna onderwijsagenda) staan de ambities, opgaven en speerpunten weergegeven. Het is een dynamische agenda waarbij we gezamenlijk optrekken in maatschappelijke opgaven door op verschillende niveaus aan de slag te gaan met de realisatie van de ambities. De Strategische Onderwijsagenda vraagt om een uitvoeringsagenda, om via die agenda scherpte te krijgen in onze ambities, opgaven en speerpunten, maar ook in welke acties daaruit voortvloeien.

Beoogd resultaat

Door de samenwerking tussen gemeente en onderwijsinstellingen samen met maatschappelijke organisaties en het bedrijfsleven verder te verstevigen, verduurzamen we bestaand partnerschap en breiden we deze verder uit. Zo zijn er structuren gecreëerd waar op verschillende niveaus gezamenlijk met partijen aan opgaven kan worden gewerkt. Deze uitvoeringsagenda gebruiken we als sturingsinstrument en houdt ons bij de les in gezamenlijke opgaven. Tegelijkertijd is een agenda ook dynamisch en kunnen er opgaven ‘tussendoor’ komen die prioriteit behoeven. Als voorbeeld is het onderwerp ‘Nieuwkomersonderwijs’ wel in de onderwijsagenda benoemd als speerpunt, maar inmiddels van grotere proportie dan destijds ingeschat. Dit thema wordt dan nu ook meegenomen in de prioritaire opgaven. Een ander voorbeeld is “Gelijkwaardiger waarderen”, waarbij we aansluiten bij de Kwaliteitsagenda mbo en samen met de Zwolse4 de mogelijkheden verkennen om mbo en hbo studenten gelijkwaardiger te waarderen. Gemeente en onderwijs hebben gezamenlijk de prioritering van opgaven bepaald door interactieve sessies en het toebedelen van kartrekkers. Niet alleen de thema’s zelf zijn voorzien van bestuurlijke trekkers, maar ook de verbinding tussen de onderwijsinstellingen in de doorgaande ontwikkellijnen.

Met de kinderopvang, het primair onderwijs en voortgezet onderwijs (hierna, Funderend Onderwijs) wordt samen gewerkt aan de thema’s. Via het afstemmingsoverleg gebeurt dit vanuit de gemeente op ambtelijk niveau met coördinatoren in het onderwijs (die in verbinding staan met locatiedirecteuren van scholen) als voorbereiding op het bestuurlijk overleg: het LEA. Afhankelijk van de prioritering binnen de opgave om voor ieder kind een “Passende

Dit is een uitgave van gemeente Zwolle, november 2023 afdeling Maatschappelijke Ontwikkeling opmaak: Communicatie gemeente Zwolle

Onderwijsplek” te bieden, sluiten we als gemeente ook aan bij het samenwerkingsverband passend onderwijs 2305.. Met de mbo- en hbo instellingen (hierna Beroepsonderwijs) werkt Zwolle samen via het Zwolse8 overleg tussen gemeente en onderwijs, via de sectortafels van Human Capital Agenda en in de Arbeidsmarktregio Zwolle. We richten ons op Zwolle als Onderwijsstad van de regio en zien het onderwijs als belangrijke sleutelfactor voor regionaal-economische vernieuwing. De benoemde ambities in de onderwijsagenda richten zich op perspectief in ontwikkeling gericht op een leven lang ontwikkelen en het versterken van het innovatievermogen. De thema’s van de onderwijsagenda richten zich voornamelijk op het vergroten van Gelijke Kansen en Bestaanszekerheid.

De kartrekkers • Doorlopende Ontwikkellijnen

Ambtelijk: Joyce Visscher Bestuurlijk: Michiel van Willigen (wethouder), Arie de Wit (OOZ) en Tjeerd Biesterbosch (Landstede)

• Thema 1: Optimale Ontwikkelkansen

Ambtelijk: Nynke Dijkstra Bestuurlijk: Anneke Geels (Doomijn) en Arend Eilander (Vivente)

• Thema 2: Passende Onderwijsplek

Ambtelijk: Jan-Willem Dollekamp/Geraldine IJzerman Bestuurlijk: Marloes van der Poot (Kinderopvang Breed), Arie de Wit (OOZ), Jan Kroon (Catent) en Ton Sebens (Greijdanus)

• Thema 3: Een positief sociaal opvoedklimaat

Ambtelijk: Nynke Dijkstra Bestuurlijk: Sjura Ouwehand-Bergman (Prokino), Kelly Arts (Partou), Gert-Jan Bent (Florion) en Kees Elsinga (OOZ)

• Verbinding Beroepsonderwijs

Ambtelijk: Joyce Visscher Bestuurlijk: Tjeerd Biesterbosch (Landstede), kartrekker Zwolse8

Uitvoeringsagenda onderwijs 2022-2026

2

mblijven leren

Prioritering Thema 2 ‘Een passende onderwijsplek’ is unaniem aangemerkt als topprioriteit, waarbij het gaat om het eerste speerpunt: “Kinderen en jongeren ontvangen betere vormen van ondersteuning, waarbij (speciaal) onderwijs en jeugdhulp in samenwerking hun taken zo effectief en efficiënt mogelijk vervullen, in aanvulling op de inzet van ouders en opvoeders”. Het komt dan neer op inzet op de volgende resultaten: • OT Ontwikkeling Zwolle: We zetten in op gezamenlijk leren door en ondersteuningsteams (OT) in basis- en voortgezet onderwijs van vragen die in de scholen opkomen en van de aanpak daarvan (‘wat werkt, wat werkt niet’). Met focus op de visie: zo normaal mogelijk, zo dichtbij mogelijk. In het verlengde hiervan verbinden we de proeftuin Samenspel in de wijk en het programma Samen voor een stevige basis met elkaar. Zo bouwen we een leer- en ontwikkelcyclus op. Ook starten we met OT’s bij Twijn en Ambelt; • Arrangeren rondom leren: We vertalen lessen die we opdoen met OT’s, in de proeftuin en in het programma voor specifieke groepen naar arrangementen van passend onderwijs en sociaal domein.

Met als kern: hoe laten we specialismen meerwaarde toevoegen op de (basis) ondersteuning in onderwijs waardoor tegelijk de thuissituatie ontlast wordt? We werken wijkgericht samen met basisscholen en Samenwerkingsverband: • Aanpak jonge kind: We onderzoeken hoe onnodige onder-instroom richting (Voortgezet) Speciaal Onderwijs kan worden voorkomen; • Preventie: We zetten in op verdere ontwikkeling van THINK op school door verdere uitbreiding aantal scholen, stimuleren inzet train-de-trainer variant en uitvoeren van een pilot THINK op school basisonderwijs;

• Perspectief, ook voor nieuwkomers: Landstede ISK, SWV 2305 IJssel-Vecht en gemeente Zwolle maken een plan voor het realiseren een ondersteuningsteam a la de OT in het voortgezet onderwijs bij ISK Zwolle. Wat randvoorwaarden betreft, geven schoolbesturen en gemeente prioriteit aan besluiten over de financiering van het programma Samen voor een stevige basis gedurende de verlengde looptijd tot en met schooljaar 2024-2025 en – onder voorbehoud van een positieve evaluatie (2024) – aan afspraken over verduurzaming van resultaten van het programma. Sommige onderdelen van het overkoepelende thema ‘Doorlopende ontwikkellijnen’, thema 1 ‘Optimale ontwikkelkansen’ en thema 3 ‘Een positief sociaal opvoedklimaat’ die gelinkt zijn aan thema 2 of die zien op de samenwerking zijn ook met prioriteit bestempeld. Het gaat daarbij om: • Scholen en gemeente werken meer wijkgericht; • Integrale aanpak in de wijk (Rijke Schooldag etc.); • Een goede en sluitende ketensamenwerking, verbinding PO-KO maar ook de gehele keten KO-PO-VO-Mbo. De (I)KC-ontwikkeling maakt hier ook onderdeel van uit; • Het voorkomen van segregatie; • Continuïteit in het aanbod. Hoe zit het met de overige speerpunten, beoogde resultaten en acties? Veel van de speerpunten, beoogde resultaten en acties zitten al in lopende processen en zullen die aandacht ook blijven houden.

Hieronder is schematisch (in een tijdslijn) weergegeven wat precies welke periode speelt.

Funderend Onderwijs: doorlopende ontwikkellijnen en een passende onderwijsplek Doorlopend

2023

2024

2025

2026

• Wijkgericht werken • Integrale aanpak • Sluitende keten-samenwerking • Het voorkomen van segregatie • Continuïteit in het aanbod

•O  ptimale ontwikkelkansen creëren via Onderwijs-kansenbeleid •O  ntwikkelen visie nieuwkomer-onderwijs • I ntegraal Huisvestingsplan

• OT-ontwikkeling • Arrangeren rondom leren • Aanpak jonge kind

• Preventie en prestatie-afspraken

• Evaluatie • Visie verder ontwikkelen

Uitvoeringsagenda onderwijs 2022-2026

3

mblijven leren

2. Beroepsonderwijs

Perspectief in Ontwikkeling

Tijdens diverse gesprekken met de kartrekkers van de Zwolse8 en via het gezamenlijk overleg tussen de gemeente en het beroepsonderwijs werken we samen vanuit Zwolle Onderwijsstad. De ambities hangen samen met de meerjarige agenda van de Regio Zwolle om te groeien naar een duurzame en wendbare economie en gezamenlijk te werken aan een toekomstbestendige flexibele arbeidsmarkt. Ook de Zwolse8 heeft in haar eigen koers deze ambities. Met het vergroten van bestaanszekerheid en kansengelijkheid is ook de aansluiting van onderwijs & arbeidsmarkt als prioritaire opgave bestempeld. De sterke samenwerking met de Zwolse8 versterkt Zwolle als stad en de brede welvaart. Het is dan ook de ambitie om de titel “Zwolle Onderwijsstad” te behouden en hierin trekken gemeente en onderwijs gezamenlijk op in positionering, public affaires en het blijven binden en boeien van studenten. Een blijvend perspectief in ontwikkeling richt zich op het vergroten van kansengelijkheid en aansluiting van curriculum op de arbeidsmarkt. Met de ambitie om ons innovatievermogen te versterken zien we het onderwijs als belangrijke partner bij de benodigde transities van de komende jaren. Zwolle wil dé onderwijsstad zijn waar mbo’ers en hbo’ers gelijkwaardig worden gewaardeerd. Regio Zwolle groeit qua inwonersaantal en banen.

Naar verwachting komen er méér dan 20.000 arbeidsplaatsen bij, waar onder andere bestaanszekerheid aan (nieuwe) inwoners wordt geboden. Studenten die afstuderen en zich binden aan de stad kunnen deze arbeidsplaatsen ook benutten.

Zwolle Onderwijsstad van de regio: • Gezamenlijke positionering; we ontwikkelen een gezamenlijk profiel voor Zwolle Onderwijsstad door aan te sluiten bij de communicatiewerkgroep van de Zwolse8 en zorgen voor uitbreiding uren • Public Affairs; middels bestaande samenwerking zorgen we ervoor dat de onderwerpen die vragen om andere regelruimte, bijvoorbeeld in wet- en regelgeving, op elkaar aansluiten en we via diverse gremia ‘dezelfde boodschap’ uitstralen. • Studenten binden en boeien; Zwolle is en blijft een aantrekkelijke studentenstad waar studenten willen wonen en werken. Een aantrekkelijke leefomgeving met voldoende voorzieningen draagt bij het boeien van studenten, zodat zij zich ook verbonden voelen voor de lange termijn en zich hier settelen. De stad blijft groeien en houdt daarbij de brede welvaart voor ogen.

• Gelijkwaardiger Waarderen; de Zwolse4 (mbo instellingen) werken met de kwaliteitsagenda mbo aan het gelijkwaardiger waarderen van mbo en hbo studenten. Vanuit de gemeente is er contact met studenten en studentenraden, studentencafés en Buro Ruis als het gaat om de organisatie van de bruiswerken. Waar eerder bijvoorbeeld alleen hbo studenten zich welkom voelden bij hét studenten café van Zwolle, willen we dat mbo’ers zich ook welkom voelen. Verder onderzoeken we hoe gelijkwaardiger waarderen middels stagepact kan worden gerealiseerd. Het gaat dan om het verbeteren van stagebegeleiding, het realiseren van voldoende stageplaatsen en het bieden van een passende vergoeding. • Interprofessioneel samenwerken in Zwolse wijken; onderwijs, welzijnspartijen en gemeente werken gezamenlijk aan het verbinden van partijen middels een wijkgerichte benadering. Bij die benadering past het te kijken naar kinderen, jongeren en volwassenen in hun context (leefomgeving) om passende ondersteuning te bieden. De onderwijsinstellingen hebben leerteams samengesteld vanuit diverse disciplines op het gebied van Kind & Educatie, waar studenten interprofessioneel worden opgeleid en dus met een bredere blik het kind benaderen.

In het kader van preventie en de wens van gemeente Zwolle om zoveel mogelijk te bewegen naar normaliseren en oplossen in en mét de wijk zelf, worden programma’s ingezet zoals bijvoorbeeld de proeftuin ‘Samenspel in de Wijk’. We willen dan ook graag de leerteams benutten om gezamenlijk met de nieuwe professionals van morgen te werken aan de opgaven van het Sociaal Domein. De leerteams koppelen we aan gemeentelijke inzet vanuit programma’s in samenwerking met het Sociaal Wijkteam. • Zorg en Welzijn voor jongeren; jongeren hebben méér dan eerder psychische problemen. Dit kan door allerlei oorzaken komen, bijvoorbeeld de tijdsgeest waarin wij leven, gevolgen van Corona en sociaal isolement, de opgaven voor de komende decennia waar zij voor staan en ga zo maar door. De Gemeenteraad van Zwolle heeft al eerder een motie ingediend om bijvoorbeeld méér financiële spreekuren te organiseren. Als gemeente en regio bieden we al extra ondersteuning in het preventieve kader aan jongeren die méér dan normaal moeite hebben om mee te komen op school, in de klas of privé problemen ervaren. Met het Nationaal Programma Onderwijs is ook extra geïnvesteerd in het welzijn van jongeren. Tijdens de looptijd van deze agenda volgen we de evaluaties van verschillende interventies om te zien of het huidige aanbod toereikend is of dat er méér nodig is.

Uitvoeringsagenda onderwijs 2022-2026

4

mblijven leren

Innovatief Onderwijsklimaat • Kennismaking, kennisdeling en uitwisseling (tussen practoraten, lectoraten en universiteit); middels regionale samenwerking vergroten we het onderzoek klimaat, waarbij toegepast (praktijkgericht) en fundamenteel onderzoek elkaar versterken in het innovatie ecosysteem. • Versterking Academisch Klimaat; onderwijsinstellingen hebben al jaren bestaande samenwerkingen met universiteiten. Voor Zwolle geldt dat er nog géén fysiek aanbod is op academisch niveau. We onderzoeken samen met de Universiteit van Twente welke opleidingen in de doorgaande lijn, in aansluiting op de maatschappelijke opgaven en de benodigde transities, kansrijk zijn om toe te voegen een het curriculum van Zwolle en mogelijk kunnen landen in het innovatiedistrict “De Spoorzone”. We richten ons hierbij op de thema’s Smart Industry, Health & Digitalisering en Klimaatadaptatie. • Aansluiting Arbeidsmarkt; er is overzicht in onderwijsaanbod en leerroutes voor (aankomend) professionals, die makkelijk en efficiënt kunnen worden gevonden. Er is daarbij nadrukkelijke aandacht voor op-, om, of bijscholing om wendbare professionals te vormen. Door actieve participatie in de Human Capital Agenda en samenwerking tussen onderwijs, gemeente en bedrijfsleven te versterken blijven we anticiperen op wat de arbeidsmarkt van toekomstig professionals vraagt.

In onderstaande tijdlijn is weergegeven waar uitvoering aan wordt gegeven en welke resultaten we daarbij verwachten.

Beroepsonderwijs, Economie & Arbeidsmarkt Zwolle Onderwijsstad – Perspectief in Ontwikkeling & Innovatief Onderwijsklimaat Doorlopend

• Aanbod doorlopende leerlijnen • Aandacht voor op-om en bijscholing • Netwerken versterken • Participatie HCA • Talent binden en boeien • Participatie Onderwijsregio’s • Hotspots creëren

2023

•V  oorloper regio Onderwijsregio’s •O  nderzoek samenwerking UT •P  rofilering Zwolle Onderwijsstad •G  elijkwaardiger waarderen mbo en hbo •O  nderzoek studenthuisvesting

2024

• Interprofessioneel samenwerken in de Zwolse wijken • Wervingscampagne en onderwijsaanbod aankomend professionals • Welzijn jongeren vergroten

Uitvoeringsagenda onderwijs 2022-2026

2025

• Inzicht/visie ‘Niche’ opleidingen (Groeiregio Zwolle) • Regionale samenwerkingen in beeld van mbo tot universiteit • Onderzoek sectorale arbeidsmarkt

2026

• Evaluatie • Visie verder ontwikkelen

5