1. Evaluatie extra inzet jeugd- en gezinswerkers in de ondersteuningsteams op scholen VO

we presenteren u…

Extra Corona inzet OT Voortgezet Onderwijs Evaluatie 2024

Wat wilden we bereiken?

Doelen van de extra inzet jeugd- en gezinswerkers in OT VO waren:

1. Extra handen bieden voor het opvangen van toegenomen problemen bij (groepen) leerlingen door Corona, de (school)omgeving versterken en onnodig beroep op specialistische ondersteuning voorkomen. 2. Door doen en leren worden OT VO beter in normaliseren en demedicaliseren, systeemgericht en preventief werken dicht bij hun directe leefomgeving zodat leerlingen goed kunnen blijven leren en leven.

Hoe hebben we dit gedaan?

1. Voor alle scholen voortgezet onderwijs zijn extra uren inzet jeugd- en gezinswerker beschikbaar gesteld. Door enkele scholen zijn er ook extra uren orthopedagoog ingezet. 2. In totaal zijn per jaar 112 extra uren ingezet in OT VO, bovenop de beschikbare reguliere 134 uren. 3. De kosten van de extra inzet waren 234.000 euro per jaar. 4. Op de meeste scholen is met de extra inzet de boeggolf van hulpvragen richting sociaal domein/jeugdhulp opgevangen. Op twee scholen is het rendement door ziekte of door veel personele wisselingen minder geweest.

Hoe hebben we geëvalueerd?

We hebben de OT’s gevraagd naar:

1. De extra inzet die is gepleegd voor het opvangen van de boeggolf aan hulpvragen, met onderscheid naar de drie rollen van een OT: § preventie op school § lichte ondersteuning (eigen inzet) § erbij halen van specialistische ondersteuning 2. Specifiek: de extra bijdrage van de jeugd- en gezinswerker 3. De effecten van de extra inzet voor leerlingen 4. De ontwikkeling van mentaal welbevinden van leerlingen 5. Geleerde lessen van de extra inzet

Conclusie 1: extra inzet, rollen

q Extra inzet is vooral gebruikt voor versterken van: § rol 1 – preventie op school in de vorm van coaching mentoren, leerkrachten, trainingen leerlingen en § rol 2 – lichte ondersteuning via extra contactmomenten en meer eigen inzet jeugd- en gezinswerker

Conclusie 2: extra inzet, bijdrage jeugd- en gezinswerker

q De extra uren jeugd- en gezinswerkers zijn vooral benut voor § extra contacten met leerlingen, ouders, mentoren en docenten, directe ondersteuning met praktische adviezen en handvatten § meer gerichte ondersteuning: beter behoeften bepalen, met elkaar en met derden afstemmen en specifieke interventies op maat § beter samenwerken school en thuis

Conclusie 3: effecten van de extra inzet

q De meest gerapporteerde effecten zijn: § Positieve effecten op functioneren leerlingen in hun sociale omgeving (school, thuis, straat): meer tijd om even te ‘vertragen’ helpt § Verbetering (mentaal) welbevinden leerlingen; betere omgang met mentale uitdagingen en een groter gevoel van verbinding en veerkracht § Meer schoolgang/verminderd verzuim, verbeterde schoolprestaties § Meer hulpvragen, toch snel opgepakt § Makkelijker samenwerken in het ondersteuningsteam, in de school, met ouders/gezin en met derden § Meer eigen inzet, minder beroep op specialistische (jeugd)hulp

Conclusie 4: ontwikkeling mentaal welbevinden

q De volgende klachten werden en worden veel gezien: § Grote toename stress, angst/paniek, depressieve gevoelens/somberheid § Meer overprikkeling en terugtrekken bij meer leerlingen § Meer leerlingen met hoge prestatie- en sociale druk (rol sociale media!) § Meer uitstel van ‘hulpvragen’ leerlingen tot het echt niet meer gaat § Achterstand sociaal-emotionele ontwikkeling bij leerlingen (vooral die in onderbouw tijdens Corona), emotieregulatie problemen § Veel behoefte bij leerkrachten en mentoren aan ondersteuning bij omgaan met genoemde problemen in school en bij leren § Meer spanning tussen gedrag en vaardigheden leerling en schoolsysteem § Meer ouders met moeiten bij opgroeien, opvoeden en ondersteunen kind

Conclusie 5: geleerde lessen van extra inzet

q Bij geleerde lessen worden met name genoemd: § Meer besef van meerwaarde samenwerking school, wijkteam, ouders en derde partners; leefwereld leerlingen is niet op te delen § Meer tijd om samen te werken komt ten goede aan leerling en gezin § Belang van professionele ontwikkeling van álle leden ondersteuningsteam § Ervaren meerwaarde van preventieve (pedagogische) ondersteuning voor leerlingen, opvoeders en leerkrachten/mentoren § Belang congruente communicatie school en SWT, waarbij extra tijd helpt § Leerlingen door extra inzet goed in beeld gebleven en geholpen § Corona leidde tot uitvergroting problemen, effect ebt maar langzaam weg § Betere ondersteuning = hoge verwachtingen ouders: hoe mee omgaan? § Verbreden perspectief + verbinden school, thuis en straat enorm helpend

Wat deden we gelijktijdig met extra inzet JGW OT VO?

q In de proeftuin Samenspel in de wijk (2022-2024) hebben we het belang geleerd van samen systemisch werken aan ervaren problemen rondom leerlingen. We werken daarom aan gezamenlijke trainingen systemisch werken voor medewerkers in een OT VO. Extra tijd – a la de extra inzet – is een randvoorwaarde om echt systemisch te kunnen kijken en werken. q In verschillende programma’s (naast Samenspel in de wijk, ook b.v. programma Samen voor een stevige basis) hebben we geleerd dat vergroten van eigen inzet jeugd- en gezinswerkers SWT kan bijdragen aan duurzamer resultaten voor kinderen en jongeren en het voorkomen van onnodig beroep op specialistische ondersteuning.

Advies

1. Continueer extra uren jeugd- en gezinswerkers in OT VO met als doel verdere versterking van de sociale basis in de driehoek kind/jongere, onderwijs en ouders 2. Vergroot de bijdrage van OT VO aan een sterke sociale basis op school en thuis door met behoud van de extra uren jeugd- en gezinswerker systeemgericht werken door OT VO te bevorderen 3. Deel de evaluatie met regiogemeenten met veel leerlingen op Zwolse scholen voortgezet onderwijs om zicht te geven op de meerwaarde van OT en zo de samenwerking met hun lokale ondersteuningsstructuur te versterken

bedankt voor je tijd