1. Cliëntervaringsonderzoek Jeugdhulp 2021
Tekst van het document
verbind
Informatievoorziening IV Stadskantoor Lübeckplein Postbus 538 8000 AM Zwolle Telefoon (038) 498 2383 www.zwolle.nl
Ervaringen van jongeren en ouders met jeugdhulp Zwolle 2021
Voor nadere informatie Versie Datum
Gemeente Zwolle, Afdeling Informatievoorziening onderzoek@zwolle.nl definitief september 2021
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
Inhoud 1 1.1 1.2 1.3
Inleiding Aanleiding Aanpak Respons
3 3 3 3
2 2.1 2.2 2.3
Ervaringen met jeugdhulp Bereikbaarheid Ervaringen van de jongeren Ervaringen van de ouders
5 5 5 7
3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5 3.6 3.7 3.8
Ervaren effecten van de jeugdhulp Effecten op het opgroeien volgens jongeren Effecten op het opgroeien van hun kind volgens ouders Effecten op hun zelfbewustzijn volgens jongeren Effecten op het zelfbewustzijn van hun kind volgens ouders Effecten op hun participatie volgens jongeren Effecten op de participatie van hun kind volgens ouders Effecten op het zelfvertrouwen volgens jongeren Effecten op het zelfvertrouwen volgens ouders
9 9 10 11 12 13 14 15 16
4 4.1 4.2 4.3
Gevolgen van de coronamaatregelen Veranderingen in de hulp Veranderingen behouden Invloed coronamaatregelen
18 18 19 20
5
Klachtafhandeling
21
6 6.1 6.2
Achtergrondkenmerken Kenmerken respondenten Kenmerken ontvangen hulp
23 23 23
Bijlage I vragenlijst jongeren
27
Bijlage I vragenlijst ouders
33
2/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
Samenvatting De gemeente Zwolle heeft een cliëntervaringsonderzoek (ceo) uitgevoerd onder de inwoners die in 2020 jeugdzorg ontvingen in het kader van de Jeugdwet. In dit kader ontvingen in juni 1.910 ouders van kinderen tot 18 jaar en 1.229 jongeren in de leeftijd 12 tot en met 22 jaar een vragenlijst. In totaal vulden 411 mensen (293 ouders en 118 jongeren) de vragenlijst nagenoeg volledig in. Daarmee komt de respons uit op 13%. De belangrijkste uitkomsten van het onderzoek zijn: • Dit jaar is gevraagd naar de bereikbaarheid van het sociaal wijkteam (SWT) en de zorgaanbieder(s). Bijna de helft van de ouders en 30 procent van de jongeren vindt dat het SWT goed bereikbaar was. Echter, een aanzienlijk deel van de ouders en de jongeren gaf aan dat de vraag over de bereikbaarheid van het SWT niet van toepassing was voor hen. Bijna driekwart van de ouders en ruim de helft van de jongeren is tevreden over de bereikbaarheid van de hulpaanbieder. • Vergeleken met 2020, toen er een dipje in de tevredenheid was, zien we dat jongeren in 2021 over het algemeen iets meer tevreden zijn over de jeugdhulp. Dit geldt met name voor de snelheid waarmee ze hulp ontvingen en de kennis van de hulpverlener. • Vergeleken met 2020, vinden in 2021 meer jongeren dat hulpverleners genoeg weten om hen te kunnen helpen en dat beslissingen samen met hen worden genomen.
Echter, in 2021 vinden minder jongeren dat zij met respect worden behandeld dan in 2020. • Net als in 2020 zijn ouders over het algemeen tevreden over de jeugdhulp. Er zijn geen grote veranderingen hierin. Net als in 2019 en 2020 zijn ouders het minst positief over de snelheid waarmee hulp wordt geboden. • Kijken we naar de effecten van de hulp dan zien we dat jongeren over het algemeen minder effecten ervaren dan in 2020 en 2019. Zo vindt een kleiner aandeel jongeren dat het beter gaat met zijn of haar gedrag, dat het thuis beter gaat, dat het beter gaat met de vrijetijdsbesteding en dat de relaties met vrienden en anderen zijn verbeterd. Waarschijnlijk zijn deze afnames te wijten aan de coronacrisis. • Ouders zijn juist, vergeleken met voorgaande jaren, vaak positiever over de effecten van de jeugdhulp. Zo merkt in 2021 een groter aandeel ouders effect van de hulp op het opgroeien, dan in 2020. Ook is er een kleine toename in het aandeel ouders dat een verbetering ziet in het zelfbewustzijn van hun kind(eren) dankzij de hulp. • Het effect dat ouders merken op de participatie van hun kind(eren) is nauwelijks veranderd sinds 2020. Vergeleken met 2019 ervaren minder ouders effect van de hulp op de participatie van hun kind(eren). De coronacrisis met schoolsluitingen en de beperkingen op het sociale leven buitenshuis, is een mogelijke verklaring hiervoor.
• Vergeleken met 2020 is het aandeel ouders dat vindt dat zijn of haar kind(eren) door de hulp meer zelfvertrouwen heeft, groter. • Een vijfde van de ouders weet hoe ze een klacht kunnen indienen. Dit is iets minder dan in 2020. Van de jongeren weet 16 procent hoe ze een klacht kunnen indienen en dit aandeel is niet veranderd in de afgelopen jaren. 3/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 •
•
•
•
• •
Van de ouders is 6 procent van plan om een klacht in te dienen of heeft dit al gedaan. Dit is een vergelijkbaar aandeel als in 2020. Van de jongeren wil 16 procent een klacht indienden, wat meer is dan de 7 procent van vorig jaar. Net als in 2020 is ruim de helft van de jongeren geïnformeerd over jeugdhulp door familie, vrienden of buren en ruim een derde door de huisarts. Het aandeel jongeren dat geïnformeerd is door het sociaal wijkteam is in 2021 kleiner dan in 2020 (19% ten opzichte van 26%). Voor de ouders zijn het SWT (29%), de huisarts (27%) en de school (26%) veelvoorkomende informatiebronnen. Vergeleken met 2020 zijn ouders vaker geïnformeerd door de huisarts en minder vaak door de school, wat hoogstwaarschijnlijk een gevolg is van de coronacrisis. Net als in 2020 zijn Dimence, Trias, Accare, Karakter, Braams & Partner en Snijder de organisaties die ouders het vaakst noemen als organisatie waar vanuit hun kind(eren) hulp ontvangt. Het merendeel van de jongeren en de kinderen ontvangt op het moment dat zij de vragenlijst invullen langer dan een jaar hulp. Het merendeel van de jongeren en de ouders (81% respectievelijk 84%) zegt dat de school op de hoogte is van de jeugdhulp. Vergeleken met 2020 geven meer jongeren aan dat ze niet weten of de school op de hoogte is.
Dit jaar is gevraagd naar de gevolgen van de coronamaatregelen. Hieruit blijkt het volgende: • Bijna de helft van de ouders en de jongeren heeft geen verandering ervaren in de hulp als gevolg van de coronamaatregelen. Bij ongeveer een derde van de kinderen en jongeren werd de hulp op een andere manier aangeboden. Bij een klein aandeel ging de ondersteuning later van start. • Bijna een derde van de jongeren en 40 procent van de ouders vond het (heel) prettig dat de hulp op een andere manier werd aangeboden. • Een kwart van de jongeren zou het videobellen willen behouden en één op de vijf jongeren wil het wandelen behouden. Ook ouders zijn redelijk positief over deze andere manier van ondersteuning. • Een groot deel van de ouders (40%) en de jongeren (44%) heeft de ervaring dat de coronamaatregelen van invloed zijn op het welzijn van het kind of de jongere. Een vijfde van de ouders en de jongeren heeft de ervaring dat de maatregelen van invloed zijn (geweest) op het effect van hulp.
4/41
Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
1
Inleiding
Datum
Dit rapport doet verslag van het onderzoek onder inwoners van de gemeente Zwolle die ondersteuning ontvangen in het kader van de Jeugdwet.
1.1
Aanleiding Ongeveer 3.450 jeugdigen uit de gemeente Zwolle ontvingen in 2020 jeugdzorg in het kader van de Jeugdwet. Deze jeugdzorg kan bestaan uit ondersteuning thuis, een (tijdelijk) verblijf in een instelling of een opname in een pleeggezin. Problemen waarbij hulp wordt geboden zijn bijvoorbeeld dyslexie, autisme of depressie bij het kind of opvoedingsproblemen bij de ouder(s). De jeugdzorg kan ook een door de kinderrechter opgelegde maatregel jeugdbescherming of jeugdreclassering zijn. De gemeente wil graag weten hoe de jongeren en hun ouders die hulp ontvangen deze hulp ervaren en of ze zich erdoor geholpen voelen. De gemeente is tevens verplicht om dit jaarlijks te onderzoeken.
1.2
Aanpak Voor dit onderzoek is een steekproef getrokken uit alle kinderen en jongeren in de leeftijd 12 tot en met 22 jaar en ouders1 van kinderen tot 18 jaar die tussen 1 maart en 31 december 2020 jeugdhulp ontvingen2. Uitgezonderd zijn de ouders van kinderen (ongeveer 450) die in een jeugdhulpinstelling verbleven. Zij kregen begin juni, dus tijdens de coronacrisis, een brief met de uitnodiging om een online vragenlijst in te vullen. Bij de interpretatie van de uitkomsten van dit jaar wordt steeds de mogelijke invloed van de coronacrisis in ogenschouw genomen. Immers, door de coronamaatregelen zijn dagbesteding en school lange tijd weggevallen en stopte de hulpverlening vaak tijdelijk en/of werd deze op een andere manier (telefonisch/beeldbellen) vormgegeven. Daarnaast moet bij de interpretatie van de uitkomsten rekening worden gehouden met het feit dat jongeren en ouders die een jaar of langer jeugdzorg ontvangen (zie tabel 7), zijn oververtegenwoordigd in het onderzoek. De modelvragenlijst van het ministerie van VWS is gebruikt en aangevuld met andere vragen. Bijvoorbeeld over de organisaties van waaruit men hulp ontvangt en over de klachtenprocedure. Daarnaast zijn dit jaar extra vragen gesteld over de gevolgen van de coronamaatregelen op de hulp. Waar mogelijk worden de uitkomsten vergeleken met voorgaande jaren, meestal met 2020 en 2019.
De vragenlijst heeft twee versies: één voor de jongeren en één voor de ouders. De vragenlijsten zijn als bijlagen in dit rapport opgenomen.
1.3
Respons In totaal hebben 118 jongeren en 293 ouders de vragenlijst compleet ingevuld (zie tabel 1). De respons komt daarmee uit op 13% en is lager dan in 2020 (19%) en gelijk aan 2019 (13%). 1 We spreken van ouders waar we ook verzorgers bedoelen. 2 In dit onderzoek is gevraagd naar de ervaringen met jeugdzorg die in 2020 is
ontvangen. Maar het onderzoek is uitgevoerd in 2021. Daarom spreken we in de rest van deze rapportage over 2021. 5/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
Tabel 1 Respons op de vragenlijst Aangeschreven Ouders
1.910
Vragenlijst compleet ingevuld 293
Responspercentage
Jongeren
1.229
118
10%
Totaal
3.139
411
13%
15%
De groep jongeren die de vragenlijst heeft ingevuld, bestaat voor iets meer dan de helft uit meisjes (zie tabel 2). In de steekproef is de verhouding jongen / meisje nagenoeg gelijk (namelijk 54% respectievelijk 46%). Meisjes zijn dus iets oververtegenwoordigd. De jongeren die de vragenlijst hebben ingevuld, zijn meestal (86%) 12-17 jaar oud. Dit komt overeen met de leeftijdsverdeling in de steekproef, waar 81 procent 12-17 jaar is en de resterende 19 procent 18-23 jaar is. Op basis van deze vergelijking kunnen we aannemen dat de jongeren die de vragenlijst hebben ingevuld, wat leeftijden betreft een redelijk goede afspiegeling zijn van de totale doelgroep. Het merendeel van de ouders die de vragenlijst hebben ingevuld, heeft kinderen in de leeftijd 6 tot en met 11 jaar en/of 12 tot en met 17 jaar. Van de totale groep ouders die is aangeschreven, is de leeftijdsverdeling van de kinderen niet bekend. Het merendeel van de oudervragenlijsten (75%) is ingevuld door de moeder. Tabel 2 Achtergrondkenmerken respondenten Kenmerk Geslacht jongeren (N=118) Jongen Meisje Leeftijd jongeren (N=118) 12-17 18-23 Leeftijd kind(eren)* ouders (N=293) 0-5 jaar 6-11 jaar 12-17 jaar 18-23 jaar Invuller vragenlijst ouders (N=293) Vader Moeder Iemand anders
Percentage 39% 61% 86% 14% 10% 47% 53% 4% 24% 75% 1%
*Ouders met meerdere kinderen konden meerdere categorieën aankruisen. Hierdoor tellen de percentages niet op tot 100%.
6/41
Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
2
Ervaringen met jeugdhulp
Datum
In dit hoofdstuk beschrijven we de ervaringen van de jongeren en ouders met de jeugdhulp die zij hebben ontvangen.
2.1
Bereikbaarheid In 2021 zijn de ouders en de jongeren gevraagd naar de bereikbaarheid van het sociaal wijkteam (SWT) en de jeugdhulpaanbieder(s). Omdat deze vraag in voorgaande jaren niet is gesteld, kunnen we deze uitkomsten niet vergelijken. In figuur 1 is te zien dat bijna de helft van de ouders vindt dat het SWT goed bereikbaar was. Voor een derde van de ouders was deze vraag niet van toepassing of ze wisten geen antwoord. Ook bij de jongeren zien we dat een groot deel (48%) het antwoord op deze vraag niet weet of deze vraag niet van toepassing vindt. Over de bereikbaarheid van de hulpaanbieder(s) is bijna driekwart (74%) van de ouders tevreden. Ook bij de jongeren zien we dat het merendeel (56%) tevreden is over de bereikbaarheid van de hulpaanbieder. Figuur 1 Bereikbaarheid van het sociaal wijkteam en de jeugdhulpaanbieder(s) volgens ouders (N=293) en jongeren (N=118) Sociaal Wijkteam was goed bereikbaar 47%
ouders jongeren
11% 8%
30%
17% 5%
34% 48%
Jeugdhulpaanbieder was goed bereikbaar ouders
74%
jongeren
56% 0%
2.2
20%
9% 8% 9% 16%
40%
60%
10% 80%
100%
(Helemaal) mee eens
Neutraal
(Helemaal) mee oneens
Weet ik niet / niet van toepassing
Ervaringen van de jongeren De jongeren zijn vragen gesteld over diverse aspecten van de hulpverlening, zoals de snelheid waarmee hulp is geboden en de bejegening door de hulpverlener(s). In figuur 2 is te zien dat 87 procent of meer van de jongeren tevreden of heel tevreden is over de hulpverlening. Een uitzondering is de mate waarin hulporganisaties samenwerken: 38 procent van de jongeren geeft aan dat het samenwerken tussen organisaties niet van toepassing is of dat ze dit niet weten. Een verklaring hiervoor is dat deze jongeren waarschijnlijk hulp vanuit één organisatie ontvangen. Vergeleken met 2020, toen er een dipje in de tevredenheid was, zien we dat jongeren in 2021 over het algemeen iets meer tevreden zijn. Dit geldt met name voor de snelheid
7/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 waarmee ze hulp ontvingen en de kennis van de hulpverlener. De tevredenheid van de jongeren in 2021 is in grote lijnen vergelijkbaar met de tevredenheid in 2019. Figuur 2 Ervaringen van de jongeren met jeugdhulp, 2021, 2020 en 2019 Weet waar ik terecht kan voor hulp 2021 (N=118)
89%
7%
2020 (N=132)
87%
7%
93%
2019 (N=90)
4%
Ben snel geholpen 84%
2021 (N=118)
13%
2020 (N=132)
76%
21%
2019 (N=90)
80%
16%
Kan hulp krijgen die ik nodig heb 2021 (N=118)
87%
2020 (N=132)
84%
2019 (N=90)
88%
11%
2021 (N=118)
87%
10%
2020 (N=132)
85%
11%
2019 (N=90)
86%
12%
11% 11%
Word goed geholpen bij vragen en problemen
Organisaties werken goed samen 2021 (N=118)
54%
8%
38%
2020 (N=132)
49%
17%
33%
2019 (N=90)
54%
11%
34%
Krijg voldoende informatie over de hulp 2021 (N=118)
87%
9%
2020 (N=132)
84%
11%
91%
2019 (N=90) 0% (Helemaal) mee eens
20%
(Helemaal) mee oneens
40%
6% 60%
80%
Weet ik niet / Niet van toepassing
Ook over de bejegening van de hulpverlener(s) zijn de jongeren over het algemeen tevreden (zie figuur 3). Vergeleken met 2020 (80%) vinden in 2021 (90%) meer jongeren dat hulpverleners genoeg weten om hen te kunnen helpen. Vergeleken met 2019 vinden in 2021 minder jongeren dat beslissingen samen met hen worden genomen (83% vergeleken met 91%). Ook vinden in 2021 minder jongeren dat zij met respect worden behandeld (90% vergeleken met 98%).
8/41
100%
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 3 Ervaringen van de jongeren met de bejegening van de jeugdhulpverlener, 2021, 2020 en 2019 Beslissingen worden samen met mij genomen 2021 (N=118)
83%
15%
2020 (N=132)
83%
12%
2019 (N=90)
91%
8%
90%
8%
Hulpverleners weten genoeg om te kunnen helpen 2021 (N=118) 2020 (N=132)
80%
15%
2019 (N=90)
84%
16%
2021 (N=118)
88%
9%
2020 (N=132)
87%
11%
2019 (N=90)
90%
8%
2021 (N=118)
90%
9%
2020 (N=132)
92%
6%
2019 (N=90)
98%
Voel mij serieus genomen door hulpverleners
Word met respect behandeld door hulpverleners
0% (Helemaal) mee eens
2.3
20%
(Helemaal) mee oneens
40%
2% 60%
80%
Weet ik niet / Niet van toepassing
Ervaringen van de ouders De ouders zijn dezelfde vragen gesteld over de hulpverlening. Net als bij de jongeren zien we dat bij bijna alle uitgevraagde aspecten, het merendeel van de ouders tevreden is (zie figuur 4). De ouders zijn het minst positief over de snelheid waarmee hulp wordt geboden. Wat betreft het samenwerken geldt dat, net als bij de jongeren, een aanzienlijk deel van de ouders ‘niet van toepassing of weet ik niet’ heeft aangekruist, waarschijnlijk omdat men vanuit één organisatie hulp ontvangt. We zien niet tot nauwelijks verschillen met de uitkomsten van 2020. Vergeleken met 2019 weten ouders iets minder goed waar ze terecht kunnen voor hulp, maar zijn ze iets meer tevreden over de samenwerking tussen organisaties.
9/41
100%
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 4 Ervaringen van ouders met jeugdhulp, 2021, 2020 en 2019 Weet waar ik terecht kan voor hulp 2021 (N=293)
89%
8%
2020 (N=339)
90%
8%
2019 (N=275)
94%
4%
Kind is snel geholpen 2021 (N=293)
80%
17%
2020 (N=339)
77%
21%
2019 (N=275)
81%
17%
84%
11%
Kind kan hulp krijgen die hij/zij nodig heeft 2021 (N=293) 2020 (N=339)
85%
12%
2019 (N=275)
85%
10%
2021 (N=293)
87%
9%
2020 (N=339)
87%
9%
2019 (N=275)
88%
8%
Word goed geholpen bij vragen en problemen
Organisaties werken goed samen 2021 (N=293)
60%
12%
28%
2020 (N=339)
60%
16%
24%
2019 (N=275)
52%
18%
29%
Krijg voldoende informatie over de hulp 2021 (N=293)
85%
12%
2020 (N=339)
85%
12%
2019 (N=275)
86%
11%
0% (Helemaal) mee eens
20%
(Helemaal) mee oneens
40%
60%
80%
100%
Weet ik niet / Niet van toepassing
Ook over de bejegening van de hulpverlener(s) zijn de ouders overwegend tevreden. Met name het aandeel ouders dat zich met respect behandeld voelt, is groot. Vergeleken met voorgaande jaren zien we hele kleine afnames in de mate waarin beslissingen samen met de ouders worden genomen en in de mate waarin ouders zich serieus genomen voelen (zie figuur 5).
10/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 5 Ervaringen van de ouders met de bejegening van de jeugdhulpverlener, 2021, 2020 en 2019 Beslissingen worden samen met mij genomen 2021 (N=293)
88%
9%
2020 (N=339)
90%
7%
2019 (N=275)
90%
6%
2021 (N=293)
85%
12%
2020 (N=339)
87%
10%
2019 (N=275)
85%
11%
2021 (N=293)
88%
9%
2020 (N=339)
91%
8%
2019 (N=275)
91%
6%
2021 (N=293)
93%
4%
2020 (N=339)
92%
6%
2019 (N=275)
94%
4%
Hulpverleners weten genoeg om te kunnen helpen
Voel mij serieus genomen door hulpverleners
Word met respect behandeld door hulpverleners
0% (Helemaal) mee eens
3
20%
(Helemaal) mee oneens
40%
60%
80%
Weet ik niet / Niet van toepassing
Ervaren effecten van de jeugdhulp Aan zowel de jongeren als de ouders is gevraagd in hoeverre zij effecten merken van de hulpverlening bij zichzelf respectievelijk hun kind(eren). Het gaat om effecten op het opgroeien, het zelfbewustzijn, de participatie en het zelfvertrouwen. We vergelijken de resultaten van dit jaar met die van 2020 en 2019.
3.1
100%
Effecten op het opgroeien volgens jongeren Met vier stellingen is het effect van de hulp op het opgroeien in kaart gebracht. Het merendeel van de jongeren (79%) is zich beter gaan voelen door de hulp, vindt dat het beter gaat met zijn of haar gedrag (65%) en vindt dat het thuis beter gaat (57%) (zie figuur 6). Minder dan de helft van de jongeren (44%) merkt een effect van de hulp op het zich veilig voelen. Een vrij groot aandeel geeft aan dit niet te weten of dit niet van toepassing te vinden. Vergeleken met 2020 en 2019 zien we afnames in het aandeel jongeren dat vindt dat het beter gaat met zijn of haar gedrag en het aandeel jongeren dat vindt dat het thuis beter gaat. Dit komt enerzijds doordat meer jongeren vinden dat op deze aspecten een 11/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 verslechtering heeft plaatsgevonden. Anderzijds zien we ook dat meer jongeren aangeven dat dit niet van toepassing is. Dit laatste houdt mogelijk verband met het wegvallen van dagbesteding en school als gevolg van de coronamaatregelen. Figuur 6 Effecten van hulp op opgroeien, volgens de jongeren, 2021, 2020 en 2019 Door de hulp... ...voel ik mij beter 2021 (N=118) 2020 (N=132) 2019 (N=90)
79% 78% 74%
... gaat het beter met mijn gedrag 2021 (N=118) 2020 (N=132) 2019 (N=90)
65% 68% 74%
... gaat het thuis beter 2021 (N=118) 2020 (N=132) 2019 (N=90)
57% 64% 66%
... voelt ik mij veiliger 2021 (N=118) 2020 (N=132) 2019 (N=90)
44% 45% 46% 0%
3.2
20%
40%
9% 10% 10% 9% 13% 8%
13% 8% 14% 15% 5% 11% 17% 3%6%
17% 8% 19% 18% 4% 14% 20% 3% 11%
27% 29% 27%
6% 23% 5% 20% 2% 26%
60%
80%
Veel of beetje verbeterd
Hetzelfde
Beetje of veel verslechterd
Niet van toepassing/weet ik niet
100%
Effecten op het opgroeien van hun kind volgens ouders Het meest genoemde effect door de ouders is dat hun kind zich beter is gaan voelen door de hulp (83%). Net als de jongeren vinden ook de ouders het minst vaak dat de hulp invloed heeft op de mate waarin hun kinderen zich veilig voelen (55%) (zie figuur 7). Vergeleken met voorgaande jaren zien we bij alle aspecten een kleine toename in het waargenomen effect van de hulp op het opgroeien.
12/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 7 Effecten van hulp op opgroeien, volgens de ouders, 2021, 2020 en 2019 Door de hulp... ...voelt mijn kind zich beter 2021 (N=293)
83%
2020 (N=339)
78%
10% 5%
2019 (N=275)
77%
12% 5%
71%
12%3% 14%
9%3%
... gaat het beter met het gedrag van mijn kind 2021 (N=293) 2020 (N=339)
65%
11% 6%
18%
2019 (N=275)
65%
12% 5% 17%
2021 (N=293)
68%
12%3% 17%
2020 (N=339)
65%
12% 5% 18%
2019 (N=275)
63%
13% 4% 20%
... gaat het thuis beter
... voelt mijn kind zich veiliger 55%
2021 (N=293)
46%
2020 (N=339)
16% 5%
54%
2019 (N=275) 0%
3.3
15% 4%
20%
14% 4% 40%
60%
26% 33% 28% 80%
100%
Veel of beetje verbeterd
Hetzelfde
Beetje of veel verslechterd
Niet van toepassing/weet ik niet
Effecten op hun zelfbewustzijn volgens jongeren Met drie stellingen is in kaart gebracht welk effect de hulp heeft op het zelfbewustzijn van de jongeren. Twee derde van de jongeren (68%) vindt dat zij dankzij de hulp vaker zeggen wat ze nodig hebben. Bij de aspecten ‘beter weten wat je wilt’ en ‘meer naar je geluisterd’ zegt 58 procent van de jongeren dat er een verbetering heeft plaatsgevonden (zie figuur 8). Vergeleken met 2020 zien we slechts kleine verschuivingen. De grootste verandering is de toename tussen 2019 en 2020 in het aandeel jongeren dat vindt dat er beter naar hem of haar wordt geluisterd.
13/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 8 Effecten van hulp op zelfbewustzijn, volgens de jongeren, 2021, 2020 en 2019 Door de hulp... ... weet ik beter wat ik wil 2021 (N=118)
58%
2020 (N=132)
54%
2% 16%
29%
60%
2019 (N=90)
6% 10%
25%
26%
14%
... zeg ik vaker wat ik nodig heb 2021 (N=118)
68%
20%
7% 5%
2020 (N=132)
67%
22%
5%6%
2019 (N=90)
64%
4% 10%
21%
... wordt er beter naar mij geluisterd 2021 (N=118)
58%
27%
3% 11%
2020 (N=132)
61%
20%
5% 13%
41%
10%
2019 (N=90)
49% 0%
3.4
20%
40%
60%
80%
Veel of beetje verbeterd
Hetzelfde
Beetje of veel verslechterd
Niet van toepassing/weet ik niet
100%
Effecten op het zelfbewustzijn van hun kind volgens ouders Twee derde van de ouders (67%) zegt dat zijn of haar kind zich beter gehoord voelt door de hulp. 60 respectievelijk 61 procent van de ouders merkt dat zijn of haar kind beter weet wat hij/zij wil en vaker zegt wat hij/zij nodig heeft. Vergeleken met 2020 en 2019 zien we ook bij deze aspecten een kleine toename in het aandeel ouders dat een verbetering ziet dankzij de hulp (zie figuur 9).
14/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 9 Effecten van hulp op zelfbewustzijn, volgens de ouders, 2021, 2020 en 2019 Door de hulp... ... weet mijn kind beter wat hij/zij wil 18% 2% 20%
2021 (N=293)
60%
2020 (N=339)
55%
18% 3%
24%
2019 (N=275)
56%
15% 4%
25%
... zegt mijn kind vaker wat hij/zij nodig heeft 2021 (N=293)
61%
19% 1% 19%
2020 (N=339)
58%
19% 4% 19%
2019 (N=275)
57%
17% 4%
22%
... voelt mijn kind zich beter gehoord 2021 (N=293)
67%
2020 (N=339)
62%
13% 4%
2019 (N=275)
59%
15% 3%
0%
3.5
20%
40%
14% 1% 17%
60%
21%
80%
100%
Veel of beetje verbeterd
Hetzelfde
Beetje of veel verslechterd
Niet van toepassing/weet ik niet
Effecten op hun participatie volgens jongeren Met drie stellingen is uitgevraagd welk effect de hulp heeft op de participatie van de jongeren. 37 respectievelijk 36 procent van de jongeren vindt dat het beter gaat met de vrijetijdsbesteding en met de relaties met vrienden en anderen. Het effect van de hulp op deze twee leefgebieden is afgenomen in de afgelopen jaren (zie figuur 10). Waarschijnlijk is de coronacrisis met alle beperkingen op de vrijetijdsbesteding en de sociale contacten, daar een verklaring voor. Het effect van de hulp op hoe het gaat op school, werk of dagbesteding is nauwelijks veranderd.
15/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 10 Effecten van hulp op participatie, volgens de jongeren, 2021, 2020 en 2019 Door de hulp... ...... 2021 (N=118)
62%
19% 8% 11%
2020 (N=132)
63%
23% 4%10%
2019 (N=90)
60%
28%
9%
… besteed ik mijn vrije tijd beter 2021 (N=118)
37%
40%
3% 19%
2020 (N=132)
42%
41%
2%14%
2019 (N=90)
47%
38%
7% 9%
... is de relatie met vrienden en anderen beter geworden 36%
2021 (N=118) 2020 (N=132)
44%
2019 (N=90)
49% 0%
3.6
20%
46%
4% 14%
33%
6% 17%
40% 40%
60%
4%7% 80%
Veel of beetje verbeterd
Hetzelfde
Beetje of veel verslechterd
Niet van toepassing/weet ik niet
100%
Effecten op de participatie van hun kind volgens ouders Ook bij de ouders zien we dat een minderheid (33 respectievelijk 40%) vindt dat de hulp effect heeft gehad op de vrijetijdsbesteding van het kind en de relaties met vrienden en anderen. Bijna twee derde van de ouders (65%) vindt dat het met zijn of haar kind beter gaat op school, werk of dagbesteding door de hulp (zie figuur 11). Vergeleken met 2020 zien we nauwelijks veranderingen. Alleen het aandeel ouders dat vindt dat de relatie van zijn of haar kind met vrienden en anderen is verbeterd, is iets toegenomen. Vergeleken met 2019 ervaren minder ouders effect van de hulp op deze drie aspecten. De coronacrisis met schoolsluitingen en de beperkingen op het sociale leven buitenshuis, is een mogelijke verklaring hiervoor.
16/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 11 Effecten van hulp op participatie, volgens de ouders, 2021, 2020 en 2019 ...... 2021 (N=293)
65%
20% 2%13%
2020 (N=339)
63%
17% 6% 14%
2019 (N=275)
68%
12% 7% 13%
… besteedt kind vrije tijd beter 2021 (N=293)
33%
31%
4%
31%
2020 (N=339)
32%
35%
4%
29%
2019 (N=275)
37%
28%
4%
32%
... is relatie kind met vrienden en anderen verbeterd 2021 (N=293)
40%
2020 (N=339)
35%
2019 (N=275)
32%
43% 0%
3.7
29%
20%
2%
29%
2%
32%
25% 40%
5%
60%
Veel of beetje verbeterd
Hetzelfde
Beetje of veel verslechterd
Niet van toepassing
27% 80%
100%
Effecten op het zelfvertrouwen volgens jongeren Met drie stellingen is in beeld gebracht welk effect de hulp heeft op het zelfvertrouwen van de jongeren. Twee derde (66%) vindt dat hij of zij beter problemen kan oplossen door de hulp. Iets meer dan de helft vindt dat ze beter voor zichzelf kunnen opkomen (53%) en dat ze meer vertrouwen in de toekomst hebben dankzij de hulp (55%). Bij de aspecten ‘problemen oplossen’ en ‘vertrouwen hebben in de toekomst’ zien we geen tot nauwelijks verandering in het ervaren effect, vergeleken met 2020. Het aandeel jongeren dat zegt beter voor zichzelf te kunnen opkomen, ligt iets hoger dan in 2020, maar nog altijd lager dan in 2019. Mogelijk is ook dit een gevolg van de invloed die de coronacrisis heeft op jongeren (zie figuur 12).
17/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 12 Effect van hulp op zelfvertrouwen volgens de jongeren, 2021, 2020 en 2019 Door de hulp... ... kan ik beter mijn problemen oplossen 2021 (N=118)
66%
19%
7%
2020 (N=132)
68%
22%
2019 (N=90)
70%
23%
3% 3%
... kan ik beter voor mezelf opkomen 2021 (N=118)
53%
28%
2020 (N=132)
49%
39%
58%
2019 (N=90)
5% 2%
34%
3%
... heb ik meer vertrouwen in de toekomst 2021 (N=118)
55%
23%
9%
2020 (N=132)
55%
27%
6%
62%
2019 (N=90) 0%
3.8
20%
28% 40%
60%
6%
80%
Veel of beetje verbeterd
Hetzelfde
Beetje of veel verslechterd
Niet van toepassing/weet ik niet
100%
Effecten op het zelfvertrouwen volgens ouders Net als in 2020 zijn de ouders gevraagd naar het effect van de hulp op het zelfvertrouwen van hun kind. In 2019 werd gevraagd naar het effect van de hulp op het zelfvertrouwen van de ouders zelf. Zodoende vergelijken we deze uitkomsten alleen met 2020. Bijna twee derde van de ouders (64%) vindt dat zijn of haar kind door de hulp beter in staat is om problemen op te lossen. Ruim de helft (53%) vindt dat zijn of haar kind beter voor zichzelf kan opkomen en 57 procent merkt dat zijn of haar kind dankzij de hulp meer vertrouwen heeft in de toekomst (zie figuur 13). Op al deze aspecten zien we een kleine toename in het waargenomen effect, ten opzichte van 2020.
18/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 13 Effecten van de hulp op het zelfvertrouwen volgens de ouders, 2021 en 2020 Door de hulp... ... kan mijn kind beter zijn problemen oplossen 2021 (N=293)
64%
2020 (N=339)
60%
18% 2% 16% 16% 4%
20%
...kan mijn kind beter voor zichzelf opkomen 53%
2021 (N=293)
21% 2%
46%
2020 (N=339)
25%
24%
3%
27%
20% 2%
21%
... heeft mijn kind meer vertrouwen in de toekomst 2021 (N=293)
57%
2020 (N=339)
53% 0%
20%
21% 40%
60%
4%
23%
80%
Veel of beetje verbeterd
Hetzelfde
Beetje of veel verslechterd
Niet van toepassing/weet ik niet
19/41
100%
Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
4
Gevolgen van de coronamaatregelen
Datum
Dit jaar zijn ook vragen gesteld over de invloed van de coronamaatregelen op de hulp. Naast dat is gevraagd welke veranderingen jongeren en ouders merken, is gevraagd hoe zij deze veranderingen vinden en welke veranderingen ze zouden willen behouden.
4.1
Veranderingen in de hulp Bijna de helft van de ouders (49%) en de jongeren (45%) heeft geen verandering ervaren in de hulp als gevolg van de coronamaatregelen. Bij ongeveer een derde van de kinderen en jongeren werd de hulp op een andere manier aangeboden. Verder geeft 10 procent van de ouders en 5 procent van de jongeren aan dat de ondersteuning later van start ging (figuur 14). De ouders en jongeren die aangaven een andere verandering te merken, noemden vaak dat de hulp begon tijdens de coronamaatregelen, wat vergelijken moeilijk maakt. Of ze meldden dat de hulp al was gestopt voordat de coronamaatregelen in werking traden. Figuur 14 Gevolgen van de coronamaatregelen volgens de jongeren (N=118) en de ouders (N=293) Geen verandering ervaren 49%
ouders
45%
jongeren Hulp werd op andere manier aangeboden ouders
35%
jongeren
37%
Ondersteuning startte later 10%
ouders
5%
jongeren Kind/jongere kreeg minder hulp dan was... ouders
6%
jongeren
4%
Kind/jongere krijgt (nog steeds) geen hulp ouders
2%
jongeren
3%
Ouder krijgt minder hulp dan was afgesproken
2%
Ouder krijgt krijgt (nog steeds) geen hulp
1%
Andere verandering ouders
15%
jongeren
19% 0%
20%
40%
60%
80%
Aan de jongeren en ouders die aangaven dat de coronamaatregelen gevolgen hadden voor de hulp die werd aangeboden, is gevraagd in hoeverre zij deze verandering als prettig hebben ervaren. Alleen de antwoorden van de 44 jongeren en 103 ouders die noemden dat de hulp op een andere manier werd aangeboden, worden weergegeven. 20/41
100%
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 De overige veranderingen werden door een te klein aantal jongeren en/of ouders genoemd. Dat de hulp op een andere manier werd aangeboden, vond één op de vijf jongeren en ouders niet prettig. Bijna een derde van de jongeren (32%) en 40 procent van de ouders vond deze verandering juist wel (heel) prettig (zie tabel 2). Tabel 2 In hoeverre prettig dat hulp op een andere manier werd aangeboden? Hulp op een andere manier aangeboden: Jongeren (n=44) Ouders (n=103) hoe ervaren? (Heel) onprettig 20% 19%
4.2
Neutraal
60%
41%
(Heel) prettig
32%
40%
Veranderingen behouden Aan de jongeren is gevraagd welke verandering(en) in de ondersteuning zij in de toekomst zouden willen behouden. Een kwart van hen geeft aan dat zij het videobellen zouden willen behouden en één op de vijf jongeren wilt het wandelen behouden. Hulp via chatten, een kleinere groep en hulp via de telefoon zijn wat minder populair bij de jongeren (zie figuur 16). Figuur 16 Welke verandering behouden voor de toekomst volgens de jongeren (N=118) 25%
Videobellen
21%
Wandeling Hulp via chat
14%
Kleinere groep
13% 10%
Hulp via de telefoon
42%
Andere verandering 0%
20%
40%
60%
80%
100%
Ook aan de ouders is gevraagd welke verandering zij zouden willen behouden. Echter, ouders konden slechts één antwoordoptie aanvinken. De percentages tellen dus op tot 100 procent wat het vergelijken met de antwoorden van de jongeren lastig maakt. Net als bij de jongeren, kiezen de ouders het meest vaak voor het videobellen als verandering om te behouden (zie figuur 17). Zowel de jongeren als de ouders gaven bij het antwoord ‘andere verandering’ vaak aan dat zij geen verandering wilden behouden of dat de vraag niet van toepassing was.
21/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Figuur 17 Welke verandering behouden voor de toekomst volgens de ouders (N=293) 21%
Videobellen 10%
Hulp via de telefoon Kleinere groep
6%
Wandeling
5% 2%
Hulp via chat
56%
Andere verandering 0%
4.3
20%
40%
60%
80%
100%
Invloed coronamaatregelen Tot slot is aan de ouders en jongeren gevraagd in hoeverre de coronamaatregelen invloed hebben gehad op het welzijn van het kind en op het effect van de hulp. Een meerderheid van de ouders (40%) en de jongeren (44%) heeft de ervaring dat de coronamaatregelen van invloed zijn op het welzijn van het kind of de jongere (zie figuur 18). De invloed van de coronamaatregelen op het effect van de hulp, lijkt iets kleiner: een vijfde van de ouders en de jongeren heeft de ervaring dat de maatregelen van invloed zijn (geweest) op het effect van hulp. Figuur 18 Invloed van de coronamaatregelen volgens de jongeren (N=118) en de ouders (N=293) Coronamaatregelen: geen invloed op welzijn kind 37%
ouders jongeren
24%
13%
10%
40%
21%
10%
44%
Coronamaatregelen: geen invloed op effect hulp ouders
53%
15%
jongeren
52%
13%
0%
20%
40%
60%
20%
12%
20% 80%
(Helemaal) mee eens
Neutraal
(Helemaal) mee oneens
Weet ik niet / niet van toepassing
22/41
100%
Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
5
Klachtafhandeling
Datum
Aan de jongeren en de ouders is tot slot een aantal vragen gesteld over het indienen van een klacht en de afhandeling ervan. Ten eerste is gevraagd of men weet hoe je een klacht kunt indienen. In figuur 19 is te zien dat een vijfde van de ouders weet hoe ze een klacht kunnen indienen. Dit aandeel is iets afgenomen sinds 2020 en vergelijkbaar met het aandeel in 2019. Bij de jongeren weet 16 procent hoe ze een klacht kunnen indienen en dit aandeel is niet veranderd in de afgelopen jaren. Figuur 19 Weet u/je hoe een klacht kan worden ingediend? 2021, 2020 en 2019 Ouders 20%
2021 (N=293)
27%
51%
27%
2020 (N=339) 2019 (N=275)
31%
22%
41%
28%
49%
Jongeren 2021 (N=118)
16%
17%
2020 (N=132)
19%
13%
2019 (N=90)
17%
17%
0%
20%
66% 64% 66% 40%
60%
80%
100%
Nee, wel gezocht maar informatie niet gevonden
Nee, maar heb me er nooit in verdiept
Nee, maar weet waar informatie is te vinden
Ja
Ook is aan zowel de jongeren als de ouders gevraagd of ze een klacht willen indienen. Net als vorig jaar wil het merendeel van de jongeren en de ouders geen klacht indienen. Van de ouders is 6 procent van plan om een klacht in te dienen of heeft dit al gedaan. Bij de jongeren is dit 16 procent, wat fors meer is dan de 7 procent van vorig jaar (zie tabel 3). Tabel 3 Hebt u / Heb je een klacht willen indienen over jeugdhulp? 2021 en 2020 2021 2020 Jongeren (N=118)
Ouders (N=293)
Jongeren (N=132)
Ouders (N=339)
Ja, en dat heb ik ook gedaan
5%
1%
2%
2%
Ja, maar ik heb het niet gedaan
9%
3%
3%
6%
Ja, maar ik moet het nog doen
2%
2%
2%
2%
Nee, dat wil ik niet
84%
94%
93%
90%
De zes jongeren en vier ouders die een klacht hebben ingediend, hebben ook aangegeven wat zij vinden van de afhandeling van hun klacht. Twee ouders zijn helemaal of grotendeels tevreden en twee zijn niet tevreden over de klachtafhandeling. Van de 23/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 jongeren zijn er ook twee helemaal of grotendeels tevreden. Twee jongeren weten het (nog) niet omdat de klacht nog in behandeling is. De overige twee jongeren gaven aan dat de vraag niet van toepassing is.
24/41
Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
6
Kenmerken ontvangen hulp
Datum
In dit hoofdstuk schetsen we de kenmerken van de hulp die de jongeren en de kinderen hebben ontvangen. Zoals door wie ze zijn verwezen, de organisatie van waaruit ze hulp ontvangen, de periode dat ze hulp ontvangen en of de school weet van de hulp.
6.1
Geïnformeerd over jeugdhulp Zowel de jongeren als de ouders is gevraagd door wie ze zijn geïnformeerd over de mogelijkheden van jeugdhulp. Net als in 2020 geeft het merendeel van de jongeren (54%) aan dat ze informatie kregen van familie, vrienden of buren (zie tabel 4). Ook kregen jongeren vaak informatie via de huisarts (35%). Verder is te zien dat het aandeel jongeren dat zegt te zijn geïnformeerd door het sociaal wijkteam een stuk lager ligt dan in 2020 (19% ten opzichte van 26%). Voor de ouders zijn de huisarts (27%) en school (26%) ook veelvoorkomende informatiebronnen. We zien hierin wel een verschuiving ten opzichte van 2020: ouders zijn in 2021 vaker geïnformeerd door de huisarts en minder vaak door de school. De verklaring voor deze verschuiving kan zijn dat tijdens de coronacrisis er beperkter contact was tussen de school en de ouders. Daarnaast geeft bijna een derde van de ouders (30%) aan dat ze op een andere manier aan informatie zijn gekomen. Vaak wisten ze zelf van het bestaan van jeugdhulp. Ouders en jongeren krijgen niet tot nauwelijks informatie over jeugdhulp via sociale mediakanalen. Tabel 4 Hoe geïnformeerd over jeugdhulp, 2021 en 2020* 2021
2020
Jongeren (N=118) 54%
Ouders (N=293) 9%
Jongeren (N=132) 48%
Ouders (N=339) 7%
Leraar / school
19%
26%
20%
31%
Huisarts
35%
27%
31%
23%
Sociaal wijkteam medewerker
19%
29%
26%
31%
Schoolmaatschappelijk werk
8%
7%
8%
6%
Jeugdarts
3%
4%
5%
6%
Via Facebook
2%
0%
0%
0%
Via YouTube
3%
0%
2%
0%
Via Twitter
0%
0%
0%
0%
Anders
10%
30%
17%
26%
Familie, vrienden, buren
*Men kon meerdere informatiebronnen aankruisen waardoor de percentages niet optellen tot 100%.
25/41
Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
6.2
Organisaties waaruit men hulp ontvangt
Datum
Zowel aan de ouders als de jongeren is gevraagd van welke organisatie(s) ze hulp ontvangen. In tabel 5 staat per organisatie het percentage ouders en jongeren dat hulp vanuit hen ontvangt. De organisaties die de ouders het meest noemen, zijn: • Dimence • Trias Jeugdhulp • Accare, kinder- en jeugdpsychiatrie • Karakter • Braams & Partner • SNIJDER Praktijk voor Kinder- en Jeugdpsychiatrie Dit zijn ook de organisaties die in 2020 het meest werden genoemd door de ouders. De jongeren noemen daarnaast ook regelmatig Cognito, Praktijk voor Psychotherapie en Gezinsbegeleiding.
26/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Tabel 5 Organisaties van waaruit men hulp ontvangt, 2021 Organisatie Dimence Trias Jeugdhulp Accare, kinder- en jeugdpsychiatrie Karakter Braams & Partner SNIJDER Praktijk voor Kinder- en Jeugdpsychiatrie KBC-Dyslexie & Partners Cognito Praktijk voor Psychotherapie en Gezinsbegeleiding Bosman GGz Yarin Stichting Empower Eleos Stichting Instellingberaad Jeugdhulpverlening/ Jeugdbescherming Overijssel Stichting De Kameel William Schrikker Stichting Jeugdbescherming & Jeugdreclassering Autismehuis Vitree JP van den Bent stichting AT. Groep Zorg Het Middelpunt Stichting Prokino Zorg Een andere organisatie
6.3
Jongeren (N=118) 8% 3% 8% 11% 3% 6% 1% 8%
Ouders (N=293) 9% 7% 7% 7% 5% 5% 4% 4%
4% 4% 0% 2% 1%
4% 4% 3% 3% 2%
0% 1%
2% 1%
3% 2% 3% 1% 1% 0% 44%
1% 1% 1% 1% 0% 0% 45%
Periode dat men hulp ontvangt Het betreft hier niet de gemiddelde totale duur van jeugdhulptrajecten in het algemeen. De uitkomsten in dit onderzoek zeggen alleen iets over de hulpverlening aan jeugdigen die gereageerd hebben op dit onderzoek. De jongeren en ouders zijn gevraagd hoe lang zij, op het moment van invullen van de vragenlijst, hulp ontvangen. Zowel van de jongeren als de ouders geeft het merendeel aan dat ze langer dan een jaar hulp ontvangen (zie tabel 6). Vergeleken met 2020 zien we geen grote verschillen in de periode dat van de hulp gebruik wordt gemaakt. Tabel 6 Duur van de hulp op moment van invullen vragenlijst, 2021 en 2020 Duur van de hulp op moment van invullen 2021 2020 vragenlijst Jongeren Ouders Jongeren (N=118) (N=293) (N=132) 27/41
Ouders (N=339)
Datum Ons kenmerk
6.4
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Korter dan 3 maanden
8%
10%
7%
9%
Tussen de 3 en 6 maanden
18%
24%
21%
20%
Tussen de 6 en 12 maanden
30%
30%
32%
33%
Langer dan een jaar
44%
36%
40%
39%
School op de hoogte van hulp Aan zowel de jongeren als de ouders is gevraagd of de school (bijvoorbeeld een leraar, mentor of begeleider) weet van de hulp of ondersteuning. Het merendeel van de jongeren en de ouders (81% respectievelijk 84%) geeft aan dat dit het geval is (zie tabel 7). Vergeleken met 2020 geven jongeren vaker aan dat ze niet weten of de school op de hoogte is. De schoolsluiting als gevolg van de coronamaatregelen, is een mogelijke verklaring voor deze verandering. Tabel 7 School op de hoogte van hulp, 2021 en 2020 Weet de school van hulp 2021 of ondersteuning? Jongeren (N=118) Ja 81%
2020 Ouders (N=293) 89%
Jongeren (N=132) 84%
Ouders (N=339) 90%
Nee
5%
3%
5%
2%
Weet ik niet
12%
3%
6%
2%
Niet van toepassing / zit niet op school
2%
5%
5%
6%
28/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
Bijlage I vragenlijst jongeren Deze vragenlijst gaat over de hulp / zorg / ondersteuning die organisaties voor jeugdhulp bieden. Fijn dat jij je mening wilt geven over de jeugdhulp aan Zwolse jongeren. De vragen gaan over de hulp, zorg of begeleiding die jij in 2020 hebt gehad. Met de resultaten van deze enquête kan de gemeente de jeugdhulp verbeteren. Het invullen is vrijwillig en duurt ongeveer 10 minuten. Anonieme verwerking De vragen die je invult worden geanonimiseerd verwerkt. Dit betekent dat niemand kan zien welke antwoorden je hebt gegeven. Het invullen van de vragen heeft geen gevolgen voor de ondersteuning die je nu hebt of in de toekomst aanvraagt. Door mee te doen aan deze vragenlijst ga je akkoord met het volgende: ► Ik vind het goed dat de gemeente mijn antwoorden gebruikt voor dit onderzoek om de jeugdhulp voor Zwolse jongeren te verbeteren. Lees dit even voordat je begint: •
Vul de vragenlijst zo volledig mogelijk in
•
Geen antwoord is goed of fout
•
Kies het antwoord dat het beste bij je past
•
Mocht een vraag niet voor jou van toepassing zijn, dan kun je dat aanvinken
Wie heeft jou geïnformeerd over de mogelijkheid om jeugdhulp te krijgen? (meerdere antwoorden mogelijk)
Leraar/ school. Familie, vrienden, buren Huisarts Sociaal wijkteam medewerker Schoolmaatschappelijk werk Jeugdarts Via Facebook Via YouTube Via Twitter Anders, namelijk….. Er zijn verschillende organisaties die jongeren helpen. Met welke organisatie(s) heb jij in 2020 te maken gehad? De meest gebruikte organisaties staan hier al vermeld. Heb jij daarnaast hulp of ondersteuning via een andere organisatie, dan kun je die naam invullen in het open tekstblok.
29/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Je kunt meerdere antwoorden aankruisen. Trias Jeudhulp
Accare, kinder- en jeugdpsychiatrie
Stichting Instellingberaad Jeugdhulpverlening/
Dimence
Jeugdbescherming Overijssel Karakter
KBC-Dyslexie & Partners te Zwolle (Hasselt Dyslexie)
Stichting De Kameel, Voorzieningen voor
Braams & Partners BV
verstandelijk en Meervoudig gehandicapten Zwolle William Schrikker Stichting Jeugdbescherming
SNIJDER Praktijk voor Kinder- en
& Jeugdreclassering
Jeugdpsychiatrie
Autismehuis bv
Het Middelpunt BV (Omegagroep)
Cognito Praktijk voor Psychotherapie en
Vitree
Gezinsbegeleiding Stichting Empower Zwolle
Bosman GGz BV
Yarin
Een andere organisatie, namelijk: ……….
JP van den Bent stichting Eleos, stichting Gereformeerde Geestelijke Gezondheidszorg AT. Groep Zorg Stichting Prokino Zorg
De volgende vragen gaan over de hulp / zorg / begeleiding die deze organisatie(s) je biedt/bieden. 1
Hoe is je ervaring met het krijgen van hulp bij deze organisatie(s): Helemaal mee Meer eens Meer eens
Helemaal
Weet ik
dan
oneens
mee
niet/ Niet
oneens
dan eens
oneens
van toepassing
Ik weet waar ik terecht kan als ik hulp nodig heb Ik ben snel geholpen Ik kan de hulp krijgen die ik nodig heb
2
Wat vind je van de zorg die je krijgt of kreeg: Helemaal mee Meer eens Meer
Helemaal
Weet ik
eens
dan
oneens
mee
niet/ Niet
oneens
dan eens
oneens
van toepassing
Ik word goed geholpen bij mijn vragen en problemen
30/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 De verschillende organisaties werken goed samen om mij te helpen Ik krijg voldoende informatie over de hulp Beslissingen over de hulp worden samen met mij genomen De hulpverleners weten genoeg om mij te kunnen helpen Ik voel mij serieus genomen door de hulpverleners Ik word met respect behandeld door de hulpverleners 3
Wat heb je aan de hulp gehad (13 stellingen)? Nee, het is Het is een Het is
Het is een Ja, het is
veel
beetje
hetzelfde
beetje
veel beter niet/ Niet
slechter
slechter
gebleven
beter
geworden van
geworden geworden
geworden
Weet ik
toepassing
Door de hulp voel ik mij beter Door de hulp gaat het beter met mijn gedrag Door de hulp gaat het thuis beter Door de hulp voel ik me veiliger
4
Wat heb je aan de hulp gehad (vervolg)? Nee, het is Het is een Het is
Het is een Ja, het is
veel
beetje
hetzelfde
beetje
veel beter niet/ Niet
slechter
slechter
gebleven
beter
geworden van
geworden geworden
geworden
Weet ik
toepassing
Door de hulp weet ik beter wat ik wil Door de hulp zeg ik vaker wat ik nodig heb Door de hulp wordt er beter naar mij geluisterd Door de hulp gaat het beter op school, werk of dagbesteding Door de hulp besteed ik mijn vrije tijd beter
31/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Door de hulp is mijn relatie met vrienden en anderen beter geworden Door de hulp kan ik beter mijn problemen oplossen Door de hulp kan ik beter voor mijzelf opkomen Door de hulp heb ik meer vertrouwen in de toekomst
De volgende vragen gaan over de invloed van corona en de corona-maatregelen op de jeugdhulp en ondersteuning. De corona-maatregelen hebben gevolgen gehad voor de bereikbaarheid en de hulp vanuit het Sociaal Wijkteam en vanuit de jeugdhulpaanbieders. We willen je hierover een paar vragen stellen. 5
Kun je aangeven of de hulp / ondersteuning die je kreeg in 2020 veranderd is vanwege de corona-maatregelen? Meerdere antwoorden mogelijk Ik heb geen verandering ervaren in de hulp / ondersteuning Ik kreeg minder hulp dan was afgesproken De hulp werd op een andere manier aangeboden (bijvoorbeeld videobellen, wandelen enz.) De ondersteuning startte later Ik krijg (nog steeds) geen hulp
Anders, namelijk ____________________________ 6
Je hebt aangegeven dat (verandering). In hoeverre heb je dit als prettig of onprettig ervaren? Heel onprettig
Onprettig
Neutraal
Prettig
Heel prettig
32/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 7
Welke verandering in de ondersteuning zal je in de toekomst (als alles weer normaal is) willen behouden?
Hulp via de telefoon Videobellen Hulp via chat Wandeling Kleinere groep Anders, namelijk ________________________ 8
Wil je per stelling aangeven in hoeverre je het hiermee eens of oneens bent? Helemaal mee oneens
Mee oneens
Neutraal
Mee eens Helemaal Weet ik mee eens niet / Niet
van toepassin g
Het Sociaal Wijkteam was goed bereikbaar De jeugdhulpaanbieder(-s) was (waren) goed bereikbaar De corona-maatregelen hebben geen invloed gehad op mijn welzijn De corona-maatregelen hebben geen invloed gehad op het effect van de hulp
9 Wil je iets anders met ons delen over hulp in corona-tijd? ________________________________________ Wij zijn benieuwd of je weet hoe je een klacht kunt indienen en naar je ervaring wanneer je een klacht hebt ingediend. Weet je hoe je een klacht kunt indienen over jeugdhulp? o
Ja, ik weet hoe ik dat kan doen
o
Nee, maar ik weet wel waar ik de informatie kan vinden
o
Nee, ik heb me er nooit in verdiept
o
Nee, ik heb er wel naar gezocht maar de informatie nooit kunnen vinden
Heb je een klacht willen indienen over jeugdhulp? o
Ja, en dat heb ik ook gedaan
o
Ja, dat wilde ik wel, maar heb ik niet gedaan
o
Ja, dat wilde ik en dat wil ik nog steeds
o
Nee, dat wil ik niet
Als je een klacht hebt ingediend: ben je tevreden over de wijze waarop jouw klacht is afgehandeld? o
Ja, helemaal tevreden
o
Ja, voor een groot deel tevreden 33/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 o
Nee, niet tevreden
o
Weet ik niet, mijn klacht is nog in behandeling
o
Niet van toepassing
Tot slot nog een paar algemene vragen: Ik ben een Jongen Meisje Wat is je leeftijd? 12 jaar
18 jaar
13 jaar
19 jaar
14 jaar
20 jaar
15 jaar
21 jaar
16 jaar
22 jaar
17 jaar
23 jaar
Wat is jouw postcode? ► bijvoorbeeld: 8000 AB Hoe lang krijg / kreeg je hulp of ondersteuning? Korter dan 3 maanden Tussen de 3 en 6 maanden Tussen 6 en 12 maanden Langer dan een jaar Weet jouw school (bijvoorbeeld een leraar, mentor of begeleider ) dat jij in 2020 hulp of ondersteuning hebt gekregen? Ja Nee Weet ik niet Niet van toepassing/ zit niet op school Hartelijk dank voor je medewerking!
34/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
Bijlage I vragenlijst ouders Deze vragenlijst gaat over de hulp / zorg / ondersteuning die organisatie(s) voor jeugdhulp bieden. Beste ouder / verzorger, Fijn dat u uw mening wilt geven over de jeugdhulp voor Zwolse jongeren. De vragen gaan over de hulp, zorg of begeleiding die u en/of uw kind in 2020 heeft gehad. De gemeente gebruikt de uitkomsten voor het verbeteren van de jeugdhulp. Het invullen is vrijwillig en duurt ongeveer 10 minuten. Anonieme verwerking De vragen die u invult worden geanonimiseerd verwerkt. Dit betekent dat niemand kan zien welke antwoorden u hebt gegeven. Het invullen van de vragen heeft geen gevolgen voor de ondersteuning die u en/of uw kind nu heeft of in de toekomst aanvraagt. Door mee te doen aan deze vragenlijst gaat u akkoord met het volgende: ► Ik vind het goed dat de gemeente mijn antwoorden gebruikt voor dit onderzoek om de jeugdhulp voor Zwolse jongeren te verbeteren. Lees dit even voordat u begint: •
Vult u de vragenlijst zo volledig mogelijk in
•
Geen antwoord is goed of fout
•
Kies het antwoord dat het beste bij u past
•
Mocht een vraag niet op u van toepassing zijn, dan kunt u dat aanvinken
Wie heeft u geïnformeerd over de mogelijkheid om jeugdhulp te krijgen? (meerdere antwoorden mogelijk)
Leraar / school. Familie, vrienden, buren Huisarts Sociaal wijkteam medewerker Schoolmaatschappelijk werk Jeugdarts Via Facebook Via YouTube Via Twitter Anders, namelijk….. Er zijn verschillende organisaties die jongeren helpen. Met welke organisatie(s) hebben u en uw kind in 2020 te maken gehad? De meest gebruikte organisaties staan hier al vermeld. Hebt u daarnaast hulp of ondersteuning via een andere organisatie, dan kunt u die naam invullen in het open tekstblok.
35/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 U kunt meerdere antwoorden aankruisen. Trias Jeudhulp
Accare, kinder- en jeugdpsychiatrie
Stichting Instellingberaad Jeugdhulpverlening/
Dimence
Jeugdbescherming Overijssel Karakter
KBC-Dyslexie & Partners te Zwolle (Hasselt Dyslexie)
Stichting De Kameel, Voorzieningen voor
Braams & Partners BV
verstandelijk en Meervoudig gehandicapten Zwolle William Schrikker Stichting Jeugdbescherming
SNIJDER Praktijk voor Kinder- en
& Jeugdreclassering
Jeugdpsychiatrie
Autismehuis bv
Het Middelpunt BV (Omegagroep)
Cognito Praktijk voor Psychotherapie en
Vitree
Gezinsbegeleiding Stichting Empower Zwolle
Bosman GGz BV
Yarin
Een andere organisatie, namelijk: ……….
JP van den Bent stichting Eleos, stichting Gereformeerde Geestelijke Gezondheidszorg AT. Groep Zorg Stichting Prokino Zorg
De volgende vragen gaan over de hulp / zorg / begeleiding die deze organisatie(s) uw gezin biedt/bieden. 1
Hoe is uw ervaring met het krijgen van hulp bij deze organisaties: Helemaal mee
Meer eens
eens
dan oneens
Meer
Helemaal
oneens dan mee eens
oneens
Meer
Helemaal
Weet ik niet/ Niet van toepassing
Ik weet waar ik terecht kan als ik hulp nodig heb Ik ben snel geholpen Ik kan de hulp krijgen die mijn kind nodig heeft
2
Wat vindt u van de zorg die uw gezin krijgt, of kreeg? Helemaal mee
Meer eens
eens
dan oneens
oneens dan mee eens
oneens
Ik word goed geholpen bij mijn vragen en problemen 36/41
Weet ik niet/ niet van toepassing
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 De verschillende organisaties werken goed samen om mij en mijn kind te helpen Ik krijg voldoende informatie over de hulp Beslissingen over de hulp worden samen met mij genomen De hulpverleners weten genoeg om mij en mijn kind te kunnen helpen Ik voel mij serieus genomen door de hulpverleners Ik word met respect behandeld door de hulpverleners 3
Wat hebben u en uw kind aan de hulp gehad? (13 stellingen) Nee, het is Het is een Het is
Het is een Ja, het is
veel
beetje
hetzelfde
beetje
veel beter niet/ Niet
slechter
slechter
gebleven
beter
geworden van
geworden geworden
geworden
Weet ik
toepassing
Door de hulp voelt mijn kind zich beter Door de hulp gaat het beter met het gedrag van mijn kind Door de hulp gaat het thuis beter Door de hulp voelt mijn kind zich veiliger
37/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 4
Wat hebben u en uw kind aan de hulp gehad? (vervolg) Nee, het is Het is een Het is
Het is een Ja, het is
veel
beetje
hetzelfde
beetje
veel beter niet/ Niet
slechter
slechter
gebleven
beter
geworden van
geworden geworden
geworden
Weet ik
toepassing
Door de hulp weet mijn kind beter wat hij / zij wil Door de hulp zegt mijn kind vaker wat hij / zij nodig heeft Door de hulp voelt mijn kind zich beter gehoord Door de hulp gaat het beter met mijn kind op school, werk of dagbesteding Door de hulp besteedt mijn kind zijn / haar vrije tijd beter Door de hulp is de relatie van mijn kind met vrienden en anderen beter geworden Door de hulp kan mijn kind beter zijn/ haar problemen oplossen Door de hulp kan mijn kind beter voor zichzelf opkomen Door de hulp heeft mijn kind meer vertrouwen in de toekomst
De volgende vragen gaan over de invloed van corona en de corona-maatregelen op de jeugdhulp en ondersteuning. De corona-maatregelen hebben gevolgen gehad voor de bereikbaarheid en hulp vanuit het Sociaal Wijkteam en vanuit de jeugdhulpaanbieders. We willen u hierover een paar vragen stellen.
38/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021
5
Kunt u aangeven of de hulp / ondersteuning die u en uw kind kregen in 2020 veranderd is vanwege de corona-maatregelen? Meerdere antwoorden mogelijk
Ik heb geen verandering ervaren in de hulp /ondersteuning Mijn kind kreeg minder hulp dan was afgesproken Ik kreeg minder hulp dan was afgesproken De hulp werd op een andere manier aangeboden De ondersteuning startte later Mijn kind krijgt (nog steeds) geen hulp Ik krijg (nog steeds) geen hulp
Anders, namelijk ____________________________
6
U hebt aangegeven dat (verandering). In hoeverre heeft uw kind (of uzelf) dit als prettig of onprettig ervaren? Heel onprettig
7
Onprettig
Neutraal
Prettig
Heel prettig
Welke verandering in de ondersteuning zal uw kind (of uzelf) in de toekomst (as alles weer normaal is) willen behouden?
Hulp via de telefoon Videobellen Hulp via chat Wandeling Kleinere groep Anders, namelijk ________________________
39/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 8
Wilt u per stelling aangeven in hoeverre u het hiermee eens of oneens bent? Helemaal mee oneens
Mee oneens
Neutraal
Mee eens Helemaal Weet ik mee eens niet / Niet
van toepassin g
Het Sociaal Wijkteam was goed bereikbaar De jeugdhulpaanbieder(-s) was (waren) goed bereikbaar De corona-maatregelen hebben geen invloed gehad op het welzijn van mijn kind De corona-maatregelen hebben geen invloed gehad op het effect van de hulp
9 Wilt u iets anders met ons delen over hulp in corona-tijd? ________________________________________ Wij zijn benieuwd of u weet hoe u een klacht kunt indienen en naar uw ervaring wanneer u een klacht hebt ingediend. Weet u hoe u een klacht kunt indienen over jeugdhulp? o
Ja, ik weet hoe ik dat kan doen
o
Nee, maar ik weet wel waar ik de informatie kan vinden
o
Nee, ik heb me er nooit in verdiept
o
Nee, ik heb er wel naar gezocht maar de informatie nooit kunnen vinden
Hebt u een klacht willen indienen over jeugdhulp? o
Ja, en dat heb ik ook gedaan
o
Ja, dat wilde ik wel, maar heb ik niet gedaan
o
Ja, dat wilde ik en dat wil ik nog steeds
o
Nee, dat wil ik niet
Als u een klacht hebt ingediend: bent u tevreden over de wijze waarop uw klacht is afgehandeld? o
Ja, helemaal tevreden
o
Ja, voor een groot deel tevreden
o
Nee, niet tevreden
o
Weet ik niet, mijn klacht is nog in behandeling
o
Niet van toepassing
Tot slot nog een paar algemene vragen:
40/41
Datum Ons kenmerk
september 2021 CEO Jeugdhulp 2021 Ik ben de Vader Moeder Iemand anders, namelijk……………………………….
In welke leeftijdsgroep(en) zit(ten) uw kind(eren)? 0 t/m 5 jaar
6 t/m 11 jaar
12 t/m 17 jaar
18 t/m 23 jaar
Wat is uw postcode? ► bijvoorbeeld: 8000 AB Hoe lang hebben u / uw kind hulp of ondersteuning gekregen? Korter dan 3 maanden Tussen de 3 en 6 maanden Tussen 6 en 12 maanden Langer dan een jaar Weet de school van uw kind (bijvoorbeeld een leraar, mentor of begeleider) dat uw kind in 2020 hulp of ondersteuning heeft gekregen? Ja Nee Weet ik niet Niet van toepassing/ zit niet op school
Hartelijk dank voor uw medewerking!
41/41