1. ChristenUnie - Algemene Beschouwingen PPN 2024-2027.pdf

Voorzi&er, Vandaag bespreken we een Perspec0efnota (2023) die twee gevoelens oproept: enerzijds hee@ Zwolle middelen om te investeren in de brede welvaart van onze inwoners. Anderzijds zien we dat er niet genoeg middelen zijn om alle investeringen die we willen doen te dekken. We hebben turbulente jaren achter de rug en zijn daar in financieel opzicht goed doorheen gekomen. Tegelijk moeten we de komende jaren schaarste verdelen, terwijl de urgen0e van zoveel opgaven zo ontzeJend groot is. Veel inwoners maken zich zorgen over hun bestaanszekerheid, klimaatverandering en het behoud van verbondenheid en kwaliteit van leven in een stad waar steeds meer mensen wonen. Al die investeringen zijn hard nodig, en toch moeten we keuzes maken en prioriteiten stellen. Voordat ik aangeef welke waarden de ChristenUnie wil hanteren bij het maken die keuzes, wil ik nog een stap achteruit doen. Om verder te kijken dan de financiële kant van de zaak. Want hoewel we als Zwolse gemeenschap in financieel perspec8ef behoorlijk goed door die woelige jaren zijn gekomen, is er bij veel mensen ook iets kapot gegaan. Niet voor niets stelt het college de rela0e tussen inwoners en overheid voorop. Het vertrouwen in poli0ek en overheid is laag. Lager dan ooit.

In de coronapandemie, de torenhoge infla0e, het s0kstofprobleem en de klimaatcrisis zien veel burgers dat de overheid niet voor de gewenste oplossingen zorgt. Soms is de overheid zelfs de veroorzaker van het probleem. En daarnaast voelen ook veel mensen zich niet gehoord door de overheid. Het ‘Plan waarbij de menselijke maat centraal staat’ zien wij met interesse tegemoet: inzet op dienstverlening nabij, simpele taal en kwaliteit in processen delen we. Tegelijk gaat de

vertrouwensvraag dieper en breder dan communica0e. Het gaat over een overheid die het vertrouwen waard is en dat waar maakt. Over een overheid die transparant is in besluitvorming. En over een overheid die laat zien er voor alle burgers te zijn. We vragen het college om te reflecteren op die bredere en diepere laag in de rela8e tussen overheid en inwoner. En we moedigen het college aan om burgerpanels met willekeurige deelnemers te gebruiken om te bepalen wat ‘vertrouwen in de overheid’ is, en waar we in Zwolle aan te werken hebben. Hierbij wil de ChristenUnie wel benadrukken dat hoe goed een dergelijk plan ook wordt, het vertrouwen van mensen in de overheid gedragen wordt door de gemeenschap en dwarsverbanden waar ze deel van uitmaken. Dus de oproep aan het college om het maatschappelijk middenveld te blijven betrekken bij alle opgaven, en ook te kijken welke groepen en gemeenschappen nog ontbreken. Dat zal meteen de rode draad zijn in onze bijdrage. Met Alexis de Tocqueville zeggen wij: de gezondheid van een democra/e is zichtbaar in de mate waarin haar burgers zelf en samen bijdragen aan haar doelen. We streven naar een responsieve en par0ciperende overheid, die rechtma0g handelt en inwoners en bedrijven zekerheid biedt. Daarbij gaat het niet over een ‘compensa0eoverheid’ die alle tegenvallers voor je opvangt, maar je helpt zelf invloed te krijgen op je situa0e.

Ook gaat het over de zekerheid dat de overheid oog hee@ voor alle belangen en rechten, inclusief die van de natuur, toekoms0ge genera0es en meningen die in het debat zelden gehoord worden. Dat is al0jd een overheid die samenwerkt met markt en samenleving, en daarbij tegelijk ook de balans tussen die beide bewaakt. De ChristenUnie staat dan ook voor gemeentelijke uitgaven die de bijdrage van inwoners, maatschappelijk middenveld en ondernemers aanjagen en mogelijk maken. Daar willen wij prioriteit aan geven bij de vertaling van deze PPN naar concrete keuzes in de begro0ng. Kijkend naar de SIA, zien we het beeld opdoemen van 83 miljoen en zelfs 224 miljoen die we nog moeten vinden. De omvang van die klus was voor onze frac0e een reden om bij de begro0ng een mo0e over varianten in te dienen om tot die dekking te komen. We zien die op0es, met voor- en nadelen om over te debaJeren, onvoldoende terug in de uitwerking en vragen het college om opnieuw naar die mo0e te kijken. Dat brengt mij bij een aantal inhoudelijke thema’s. 1. Par&cipa&ewet, sociaal ondernemerschap De ChristenUnie is blij met de inzet op herwaardering van par0cipa0e. We delen de verwach0ng dat bij extra inzet daar er minder beroep gedaan zal worden op de Wmo en jeugdhulp, maar ook op de bijstand en andere regelingen (IOAW, IOAZ, BBZ en loonkostensubsidie).

Of anders gezegd: we zijn enthousiast over de beweging om echt uit te gaan van de leefwereld van een persoon die om hulp vraagt, want dat is broodnodig. We zien het voorstel van het college graag tegemoet, want ook in 2022 was er een tekort van 15% (6,8 miljoen op een Rijksbijdrage van 46 miljoen). Dat wil zeggen dat het onvoldoende lukt om mensen die buiten het arbeidsproces staan aan werk te helpen. Wat zich kan uiten in een beroep op financiële ondersteuning, aanvullende zorgvragen en ook een situa0e waarin kinderen jeugdhulp moeten ontvangen. We horen graag van het college hoe zij dit wil aanpakken, waarbij de ChristenUnie een vergelijkbare aanpak als in het jeugddomein voor zich ziet.

In het verlengde hiervan, zien wij dat voor een groep inwoners er iets nodig is tussen een reguliere baan en het aanbod van de gemeente voor dagbesteding. De ChristenUnie is zoals u weet groot voorstander van de inzet van sociaal ondernemerschap, juist om dit gat te vullen. We krijgen de indruk dat de extra inspanningen van de afgelopen jaren aflopen, en dat het onderdeel moet worden van het reguliere proces. Maar, voorziJer, daar is het nog te vroeg voor. Dus voor de ChristenUnie is het belangrijk dat we de komende jaren blijven werken aan een ecosysteem van sociaal ondernemerschap in Zwolle. Niet enkel behouden wat we hebben, maar ruimte voor meer creëren. We overwegen hiertoe een mo0e.

2. Armoede, verduurzaming en wijkini&a&even Ook met de gezakte energieprijzen loert een nieuwe prijspiek door de voortdurende oorlog in Oekraïne. Daarom wil de ChristenUnie vaart maken met de aanpak van energiearmoede en bestaanszekerheid, ook bij huishoudens die nu nog het hoofd boven water kunnen houden. We steunen de verhoging van de draagkrachtgrens naar 130% voor de bijzondere bijstand dan ook van harte. De SP hee@ daartoe een mooie mo0e opgesteld, en dhr. Geerling en ik vonden elkaar 0jdens het debat des0jds. Vanuit het coali0eakkoord staan er nog middelen voor de aanpak energiearmoede. We willen die preven0ef inzeJen, bijv. als heioom van landelijke middelen voor het Na0onaal Isola0eprogramma en fixteams (mo0e van CU en GL in Tweede Kamer). Dus isoleren en besparen om de energierekening te beperken, en zo grip te houden op uitgaven. We roepen het college op om bij de begro0ng 2024 te komen met een bestedingsvoorstel voor die middelen, en daarbij het plan dat wij met GL opstelden te benuJen. De beste manier om inwoners te bereiken is via andere inwoners. De middelen voor wijkini0a0even in de verduurzaming zijn grotendeels benut. Dat is mooi, en laat zien dat er enthousiasme is. Het is goed dat het college overweegt hier meer geld voor te reserveren, maar eigenlijk willen we dat nu al hoog op de lijst voor de begro0ng 2024 zeJen. Hiertoe zullen we een mo0e indienen.

3. Woningsplitsing, deelmobiliteit, natuur en buitensport Dan naar de woonopgave. De ChristenUnie is blij met de plannen van het college om in te zeJen op seniorenwoningen en doorstroming. Het zou zeer helpen om de inzet daarop kwan0ta0ef te monitoren. Want de oplossing voor de wooncrisis zien we ten dele in nieuwbouw, maar zeker ook in het veel beter benu&en van de bestaande voorraad. Kansrijk zien wij woningsplitsing, onder meer bouwkundig splitsen van bijvoorbeeld grondgebonden sociale huurwoningen in twee appartementen. Daarom roepen wij het college op een Woondeeldeal te ini0ëren, als onderdeel van de Stadsdeal die aangekondigd wordt. We horen graag de reac0e van het college hierop. De woonopgave en mobiliteitstransi0e horen bij elkaar. In het STOMP-principe komt de M van Mobility as a Service steeds nadrukkelijker naar voren in het debat. Vaak zijn dat wel commerciële aanbieders, waardoor het vaak een dure vorm van mobiliteit is. De gedachte Mobility as a

Commons, autodelen door buurtbewoners zelf, spreekt ons zeer aan. Om deelmobiliteit voor iedereen toegankelijk te houden. Dat kunnen we s0muleren door deze ini0a0even bijv. voorrang te geven bij parkeervergunningen. Graag de reflec0e van het college. En hierbij kondigen we ook een mo0e aan om Mobility as a Commons nadrukkelijker een plek te geven in het mobiliteitsbeleid. Je thuis te voelen gaat niet alleen om je huis of je vervoer, maar ook om de ruimte om je huis. De ChristenUnie is groot voorstander van natuur en groen in en om kwetsbare wijken om geluk en gezondheid te vergroten. De Natuur Investeringsagenda (NIA) uit het coali0eakkoord is hét middel om dat te doen, ook langjarig. Kan de wethouder aangeven hoe het daarmee staat en wat haar plannen zijn? Bij nieuwbouw in de stad vraagt de ChristenUnie al lange 0jd aandacht voor natuur en maatschappelijke voorzieningen, maar ook voor ruimtes om buiten te spelen en buiten te sporten. Om verbonden wijken met gemeenschapszin en vertrouwen in elkaar mogelijk te maken moeten die plekken en voorzieningen er zijn. In dat licht zijn we ook blij met ini0a0even van community art, en pleiten we bij het inzeJen van gelden voor cultuur voor meer echte kunst, zoals kunst uit de wijk, en minder geld naar stenen en vastgoed. Tot slot, voorziJer.

Het college kiest er in de PPN terecht voor om niet alles te herhalen wat in het coali0eakkoord reeds benoemd is. Zodat we hier kunnen focussen op wat nu extra aandacht vereist. Tegelijk wil de ChristenUnie onderstrepen dat het coali0eakkoord de drager van te maken keuzes behoord te blijven, en roept het college op om die met ambi0e uit te blijven voeren. Dank u voorziJer.

Ruben van de Belt (Frac8evoorzi&er) ChristenUnie Zwolle Uitgesproken op vrijdag 30 juni 2023; Bijdrage Perspec0efnota 2023