Van Coalitieakkoord naar Begroting handout presentatie in de raad 8 september 2022

1-9-2022

Van Coalitieakkoord naar Begroting ‘In vertrouwen verder bouwen’

1

Inleiding • Aanleiding bijeenkomst • Proces vanaf de verkiezingen • Visie en algemene uitgangspunten coalitieakkoord • Presentatie speerpunten 2023 per programma (en doorkijk naar 2024) • Financiële consequenties • Gezamenlijke bespreking uitgangspunten begroting

Coalitieakkoord naar Begroting

2

2

1

1-9-2022

Proces na de verkiezingen Proces Verkiezingen Vormen coalitie en schrijven coalitieakkoord Opstellen Zomernota 2022 en Kadernota 2023-2026 Opstellen Begroting 2023 en Meerjarenraming 2024-2026

Periode 16 maart 2022 17 maart tm 6 mei 2022 Tm 18 mei 2022, daarna volgt het bestuurlijke proces Tm 21 september 2022, daarna volgt het bestuurlijke proces

• Kadernota beleidsarm • Coalitieakkoord verwerken in de begroting

Coalitieakkoord naar Begroting

3

3

Visie en uitgangspunten Landelijke ontwikkelingen • Afnemend vertrouwen in de overheid, toenemende onrust in de samenleving, risico op tweedeling • Forse uitdagingen (o.a. energiecrisis, koopkrachtverlies, grote vluchtelingenstroom, schaarste woningen, stikstofproblematiek) Visie • Als lokale overheid dicht bij onze inwoners en ondernemers staan • Kracht benutten van de fijnmazige kleinschalige samenleving, waarin omzien naar elkaar belangrijk is • Samen in vertrouwen blijven bouwen aan onze samenleving waarin we graag wonen, werken en leven Coalitieakkoord naar Begroting

4

4

2

1-9-2022

Visie en uitgangspunten 2 Visie (vervolg) • Bestendig en betrouwbaar voortzetten in de vorige bestuursperiode ingezette koers en afspraken • Tegelijk inspelen op ontwikkelingen die op ons afkomen • Duurzame bijdrage leveren aan oplossen grote landelijke opgaven en crises, haalbare en betaalbare maatregelen voor onze inwoners • Financieel gezond huishoudboekje, degelijk en sociaal beleid • Bij tegenvallende inkomsten/nieuwe ontwikkelingen met de raad de prioriteiten stellen • Beperkte lastenstijging voor onze burgers

5

Coalitieakkoord naar Begroting

5

Thema’s 2023 • •

Coalitieakkoord kent 10 thema’s Thema’s worden programma’s

Programma 1. Effectieve samenwerking tussen bestuur en omgeving 2. Positieve gezondheid, participatie en preventie 3. Betaalbaar bouwen voor verschillende groepen 4. Vitale economie, beleefbare kernen en landschap 5. Bereikbaar en verkeersveilig 6. Duurzaam en toekomstbestendig 7. Onderhoud op orde, veilige wijken en buurten 8. Transparante en toegankelijke dienstverlening 9. Werken volgens de bedoeling van de Omgevingswet 10. Financieel vitaal 11. Dekkingsmiddelen 12. Overhead

Coalitieakkoord naar Begroting

Portefeuillehouder (toelichting) Bilder Van der Poel Van der Poel Bilder/Rietman Slingerland Rietman Slingerland/Bilder Slingerland Rietman Slingerland -

6

6

3

1-9-2022

Thema 1 effectieve samenwerking tussen bestuur en omgeving Visie Onze kerntaken vervullen we ten dienste van en mét de samenleving. Deze betrekken we tijdig bij beleidskeuzes en besluitvorming Speerpunten 2023 • Formuleren gemeente-brede visie en beleid op participatie • Vergroten bereik communicatie • Inzet burgerpanel en organisatorisch inpassen jongerenraad • Versterken buurt- en wijkgericht werken, opgaven in samenhang oppakken met inwoners • Investeren in de organisatie o.a. om te voldoen aan wettelijke vereisten 7

Coalitieakkoord naar Begroting

7

Thema 1 effectieve samenwerking tussen bestuur en omgeving (2) Omschrijving Autonome ontwikkelingen Toename gemeenteraadsvergoedingen Toename salariskosten griffie

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. S S

17 26 43

17 26 43

Toezeggingen aan de raad Ondersteunen jongerenraad

S

10

10

Coalitieakkoord/ontwikkelingen Investeren in de organisatie

S

200

200

253

253

Totaal extra kosten programma 1

Coalitieakkoord naar Begroting

8

8

4

1-9-2022

Thema 4 vitale economie, beleefbare kernen en landschap Visie Ondernemers willen we zoveel mogelijk behouden voor Zwartewaterland. Met de doorontwikkeling van bedrijvigheid streven we naar een duurzaam evenwicht tussen mens, milieu, landschap en economie. We dragen bij aan een bloeiende vrijetijdseconomie en beleefbare kernen Speerpunten 2023 • Uitbreiding bedrijventerrein Zevenhont en inventariseren uitbreidingsbehoefte Zwartsluis en Hasselt • Afronden onderzoek circulariteit Tapijtcluster en uitvoering hiervan

Coalitieakkoord naar Begroting

9

9

Thema 4 vitale economie, beleefbare kernen en landschap (2) Speerpunten 2023 (vervolg) • Opnieuw reserveren middelen voor de leefbaarheidsplannen per kern en het buitengebied • Onderzoeken: – Herinrichting Tapijtmuseum – Archeologische determinering Zwartewatersklooster (2024) • Uitbreiden gemeentelijke monumentenlijst • Starten uitvoering Kerkenvisie • Uitvoeren masterplan Olde Maten, opstellen masterplan Hooibergenterrein en opstellen uitvoeringsplan Poort Wieden en Weerribben • Uitwerken gebiedsagenda (GGA) • Opstellen Visie buitengebied Coalitieakkoord naar Begroting

10

10

5

1-9-2022

Thema 4 vitale economie, beleefbare kernen en landschap (3) Omschrijving Toezegging aan de raad Visie Buitengebied

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. I

75

0

Financiële verplichting Toekomstgerichte erven/ervencoaches Gebiedscoöperatie IJsselland Onderzoek herinrichting Tapijtmuseum Genemuiden

I, 4 I, 3 I

8 5 5 18

8 5 0 13

Coalitieakkoord Uitbreiding gemeentelijke monumentenlijst Archeologische determinering Zwartewatersklooster Inventarisatie en plan van aanpak stikstofproblematiek Leefbaarheidsplannen reserve Revisieplan wandel- en fietsroutenetwerken

I I I I I

10 0 50 100 40 200

0 50 0 100 0 150

218

163

Totaal extra kosten programma 4 Coalitieakkoord naar Begroting

11

11

Thema 6 duurzaam en toekomstbestendig Visie Onze aarde willen we met een duurzaam perspectief doorgeven aan toekomstige generaties. We werken toe naar een systeem van volledig hernieuwbare energie. Iedereen kan mee in deze overstap (haalbaar, betaalbaar en profijt). Inwoners en bedrijven dragen bij aan energiebesparing en circulariteit. We beperken de gevolgen van klimaatverandering Speerpunten 2023 • Vaststellen RES 2.0 • Afronden gebiedsproces zoekgebied (1 voorkeursgebied) • Zon op dak project met flex oplossingen • indien de raad daartoe besluit: starten participatietraject extra zoekgebied windmolens/zonnepark Coalitieakkoord naar Begroting

12

12

6

1-9-2022

Thema 6 duurzaam en toekomstbestendig (2) Speerpunten 2023 (vervolg) • Inzet energiecoaches • Starten met de Wijkuitvoeringsplannen (WUP) • Ondersteunen (nieuwe) energiecoöperaties en wijkinitiatieven (WUP) • Klimaat-adaptieve normen hanteren bij ruimtelijke procedures en ontwikkelingen • Aanpakken wateroverlast Gedempte Heve en continueren meerjarige aanpak afkoppelen wijk Nieuwesluis • Tegengaan verstening: bewustwording/stimuleren aanbrengen meer groen en minder verharding

13

Coalitieakkoord naar Begroting

13

Thema 6 duurzaam en toekomstbestendig (3)

Omschrijving Volgt uit ontwikkelingen Indien de raad daartoe besluit: starten participatietraject extra zoekgebied windmolens/zonnepark Coalitieakkoord Integraal onderzoek naar en opstellen van een beleidsnota circulariteit Grote zon op dak project Ondersteunen (nieuwe) energiecoöperatie(s) of lokale initiatieven

Totaal extra kosten programma 6

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. Bedrag 2025 Bedrag 2026 I

60

0

0

0

I,2

0

25

25

0

I S

45 50

45 50

0 50

0 50

95

120

75

50

155

120

75

50

Coalitieakkoord naar Begroting

14

14

7

1-9-2022

Thema 9 werken volgens de bedoeling van de Omgevingswet Visie Verschillende opgaven die spelen kunnen we door de komst van de wet beter in onderlinge samenhang beoordelen. Om tot kern- of gebiedsgerichte afwegingen en keuzes te komen. We faciliteren onze omgeving in de veranderde werkwijze Speerpunten 2023 • Afronden inventarisatie huidige bestemmingsplannen en starten met de bouw van het Omgevingsplan • Monitoren vergunningverleningstermijnen, waar nodig de werkwijze bijstellen in overleg met partners • Vaststellen brede visie op participatie • Afspraken maken met kwaliteitsborgers (Wkb) 15

Coalitieakkoord naar Begroting

15

Thema 9 werken volgens de bedoeling van de Omgevingswet (2)

Omschrijving Autonome ontwikkelingen Omgevingsdienst IJsselland - aanvulling bijdrage nav begroting 2023 ODIJ Totaal extra kosten programma 9

Coalitieakkoord naar Begroting

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. S

7

7

7

7

16

16

8

1-9-2022

Thema 2 positieve gezondheid, participatie en preventie Visie We streven voor onze inwoners naar positieve gezondheid, zelfredzaamheid en volwaardig mee kunnen doen. Een betekenisvol bestaan. Met maatschappelijke partners, werkgevers, vrijwilligers en ervaringsdeskundigen staan we inwoners hierin ter zijde. ‘Gezond leven, wonen en werken; nu en later.’ Speerpunten 2023 • Preventienota 0-100+ jaar verankeren in: – Preventieakkoord – Uitvoeringsprogramma • Uitvoering beleidsplan aanpak armoede en schulden, participatieregeling minima, alert zijn op energiearmoede Coalitieakkoord naar Begroting

17

17

Thema 2 positieve gezondheid, participatie en preventie (2) Speerpunten (vervolg) • Terugdringen wachtlijsten jeugd • Onderzoek versterken afstemming welzijnsactiviteiten (2024) • Inzet sociaal wijkteam (pilot) in Zwartsluis: dichtbij onze inwoners aanpakken ondersteuningsvragen • (voortzetten) forse inspanning huisvesting en maatschappelijke opvang statushouders en vluchtelingen • Verder professionaliseren contractmanagement

Coalitieakkoord naar Begroting

18

18

9

1-9-2022

Thema 2 positieve gezondheid, participatie en preventie (3) Omschrijving Toezegging aan de raad Preventienota

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v.

Coalitieakkoord Contractmanager Sociaal Domein (pilot) Sociaal wijkteam Onderzoek haalbaarheid van een ‘brede welzijnsorganisatie’

S

50

50

I,2 I,2 I

75 20 0 95

75 50 10 135

145

185

Totaal extra kosten programma 2

Coalitieakkoord naar Begroting

19

19

Thema 3 betaalbaar bouwen voor verschillende groepen Visie We willen voldoende woningen realiseren voor verschillende doelgroepen. Met een evenwichtig en betaalbaar woningaanbod. Speerpunten 2023 • Doorgaan met uitvoering bouwsteen Wonen • Tempo maken met de geplande woningbouw (met name voor starters en jongeren) • Ontwikkelen/gronduitgifte locatie Binnenveld • Her-ontwikkelen voormalige locatie Roskam en Klaver • Uitvoeren vastgestelde beleid arbeidsmigranten

Coalitieakkoord naar Begroting

20

20

10

1-9-2022

Thema 3 betaalbaar bouwen voor verschillende groepen (2) Omschrijving Coalitieakkoord Onderzoeken en ondersteuning bij beleidsnota's

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. S

Totaal extra kosten programma 3

50

50

50

50

Coalitieakkoord naar Begroting

21

21

Thema 5 bereikbaar en verkeersveilig Visie We streven naar goede en veilige bereikbaarheid van onze kernen en bedrijventerreinen. Met aandacht voor toegankelijkheid voor kwetsbare verkeersdeelnemers. Parkeeroverlast gaan we tegen. We stimuleren de verduurzaming van het vervoer. Speerpunten 2023 • Aanpakken concrete knelpunten: – Opstellen circulatieplan Hasselt en Genemuiden – Aanleggen nieuwe verkeersontsluiting (incl. rotonde) in Zevenhont – Optimaliseren fietsverbinding Zwartsluis naar Vollenhove en Zwartsluis naar Meppel – Aanleggen parallelweg Bodewes Hasselt en herinrichten Hoogstraat Hasselt

•

Opstellen activiteitenplan verkeersgedrag en -educatie Coalitieakkoord naar Begroting

22

22

11

1-9-2022

Thema 5 bereikbaar en verkeersveilig (2) Speerpunten (vervolg) •

•

Uitvoering geven aan het Gemeentelijke Verkeers- en vervoersplan (GVVP), het Parkeerbeleidsplan en bijbehorende Uitvoeringsprogramma’s Voor het treffen van kleinere veiligheidsmaatregelen naar aanleiding van verzoeken uit de samenleving budget reserveren (vanaf 2024)

23

Coalitieakkoord naar Begroting

23

Thema 5 bereikbaar en verkeersveilig (3) Omschrijving Coalitieakkoord Kleinere incidentele verkeersveiligheidsmaatregelen Totaal extra kosten programma 5

Coalitieakkoord naar Begroting

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. S

0

50

0

50

24

24

12

1-9-2022

Thema 7 onderhoud op orde, veilige wijken en buurten Visie Inwoners voelen zich prettig en veilig in wijk of buurt. Het beheer en onderhoud is op orde en de kernen hebben een goede uitstraling met voldoende groen. Overlast en criminaliteit pakken we aan Speerpunten 2023 • Opstellen integraal meerjarig-uitvoeringsprogramma voor grote projecten (combineren uitvoeringsmaatregelen leefomgeving) • Actualiseren van een aantal onderhoudsplannen • Uitvoeren project Veilig Buitengebied en actualiseren meerjarenbeleidsplan Integrale Veiligheid • Tegengaan overlast jeugd (vuurwerk, alcohol, drugs) samen met horeca, kerken en sportverenigingen 25

Coalitieakkoord naar Begroting

25

Thema 7 onderhoud op orde, veilige wijken en buurten (2) Omschrijving Autonome ontwikkelingen Toename energielasten

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. S

Totaal extra kosten programma 7

Coalitieakkoord naar Begroting

179

179

179

179

26

26

13

1-9-2022

Thema 8 transparante en toegankelijke dienstverlening Visie Onze dienstverlening is servicegericht, toegankelijk en transparant. We spannen ons in voor vlotte afhandeltijden. We gaan zorgvuldig om met persoonsgegevens en minimaliseren het risico van verkeerd gebruik Speerpunten 2023 • Opstellen visie op dienstverlening • Uitbouw digitale diensten en producten • Implementeren wetten ter verbetering integrale informatievoorziening (Woo, Wet digitale overheid, Nieuwe archiefwet, Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer e.d.)

•

Inrichten zaakgericht werken en borgen informatiebeveiligingsprocessen (met SSC ONS); trainen informatiebewustzijn 27

Coalitieakkoord naar Begroting

27

Thema 8 transparante en toegankelijke dienstverlening (2) Omschrijving Toezegging aan de raad Visie op dienstverlening opstellen

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. I

Totaal extra kosten programma 8

Coalitieakkoord naar Begroting

50

0

50

0

28

28

14

1-9-2022

Thema 10 financieel vitaal Visie We zijn een financieel gezonde gemeente en willen dit blijven. Onze inkomsten en uitgaven zijn in balans en onze reservepositie is op orde. De financiële risico’s zijn toegenomen (door onzekere Rijksinkomsten en geopolitieke ontwikkelingen). We stellen de raad telkens in staat ambities af te wegen en prioriteiten te stellen Speerpunten 2023 • Terughoudend met belastingverhoging: inflatie als maatstaf voor de verhoging van alle belastingen • Reserveren bedrag van de Algemene Reserve voor de uitvoering van Leefbaarheidsplannen • Aantrekken subsidiecoördinator (lobby/verwerven subsidies) 29

Coalitieakkoord naar Begroting

29

Thema 10 financieel vitaal (2)

Omschrijving Coalitieakkoord Subsidiecoördinator (pilot)

I/S Bedrag 2023 Bedrag 2024 e.v. I,3

Totaal extra kosten programma 10

Coalitieakkoord naar Begroting

85

85

85

85

30

30

15

1-9-2022

Financiële gevolgen Omschrijving Saldo Kadernota 2023-2026 OZB herberekening Meicirculaire 2022 Correctie algemene uitkering 2026 Jeugdgelden 100% Resultaat voor opstellen begroting

2023 109 35 212 0 0 356

2024 397 35 726 0 343 1.501

2025 744 35 1.850 0 321 2.950

2026 -32 35 2.211 -1.502 482 1.194

-229 -290 -18 -860 -1.396

-229 -105 -13 -925 -1.271

-229 -60 -13 -740 -1.041

-229 -60 -8 -630 -926

-1.040

230

1.909

268

Voorstel: incidentele kosten dekken uit algemene

615

0

0

Saldo na uitwerking Coalitieakkoord

-425

230

1.909

Voorgestelde mutaties: Autonome ontwikkelingen Toezeggingen aan de raad Financiële verplichtingen/toezeggingen Coalitieakkoord

Resultaat na uitwerking Coalitieakkoord

Coalitieakkoord naar Begroting

268

31

31

Bespreking uitgangspunten

• Vragen? • Wat wilt u ons nog meegeven bij de verdere voorbereiding van de begroting?

Coalitieakkoord naar Begroting

32

32

16