RVS Energievisie

geme~

Zwartewaterland Genemuiden • Hasselt • Zwartsluis

Raadsvoorstel Onderwerp: Zaaknummer:

Energievisie Zwartewaterland 162

Datum PFO Datum College: Datum Raad: Portefeuillehouder: Opsteller: Domein/Opgave:

13 april 2026 12 mei 2026 4juni 2026 H. Rietman Simone Compagner Externe Dienstverlening

Te nemen besluit(en) •

De gewijzigde energievisie Zwartewaterland 2026-2036 definitief vast te stellen.

Samenvatting De concept energievisie heeft ter inzage gelegen. Hier zijn negen zienswijzen op binnengekomen. Deze geven aanleiding tot een aantal wijzigingen. De gewijzigde energievisie bieden we ter vaststelling aan.

Doel Besluit vragen over de definitieve energievisie Zwartewaterland.

Achtergrond Op 22 januari 2026 is de concept energievisie unaniem vastgesteld door de gemeenteraad. Vervolgens heeft deze zes weken ter inzage gelegen. Er zijn negen zienswijzen ingediend. Dit laat zien dat er betrokkenheid is bij de energievisie. Met de recente geopolitieke ontwikkelingen wordt de energievisie ook steeds relevanter. De zienswijzen zijn beantwoord in de bijgevoegde reactienota (bijlage 2) en leiden tot een aantal opbouwende wijzigingen in de energievisie. Voor een overzicht van alle wijzigingen verwijzen we naar bijlage 3.

Argumenten 1.1. Er worden geen extra scenario's opgenomen. In de zienswijzen is verschillende keren gevraagd waarom er slechts één scenario is opgenomen bij de verwachte energievraag. Deze vraag kwam van de bedrijvenkringen. Dit is ook begrijpelijk aangezien ze verantwoordelijk zijn voor 50% van de totale gemeentelijke energiebehoefte. Door uitbreiding of vertrek van bedrijven kan de energievraag veranderen. Er zijn echter een aantal redenen om geen extra scenario's op te nemen. 1. Bij het bepalen van de energiebehoefte is rekening gehouden met een uitbreiding van het bedrijventerrein en het aantal woningen. Dit is gebaseerd op de huidige gemeentelijke plannen voor uitbreiding. Op dit moment is het niet de verwachting dat dit sterk gaat toenemen. 2. We zitten op dit moment aan het maximum bij de inschatting van hoeveel energie we in Zwartewaterland kunnen opwekken. Dit is 900 TJ. Dit kan dus niet verder stijgen.

Ook niet wanneer uit scenario's blijkt dat de totale energievraag hoger is dan de 1600 TJ die in de huidige energievisie staat. Het tekort aan energie moet buiten de gemeente worden opgewekt. Scenario's bij de energievraag maken dit tekort enkel groter of kleiner. 3. De energievraag is sterk afhankelijk van de cluster-6 bedrijven. Zij zijn verantwoordelijk voor 90% van de energievraag van de industrie. De keuzes die zij maken met betrekking tot bijvoorbeeld uitbreiding of vertrek zijn niet te voorspellen en zijn daarom niet in scenario's te vatten. Als gemeente gaan we gaan graag met ondernemers in gesprek over de gebruikerskant van de industrie. 1.2. De rol van groen gas is verduidelijkt. In verschillende zienswijzen kwam naar voren dat groen gas een te kleine rol toebedeeld heeft gekregen in de energievisie. In de concept visie is groen gas niet in het figuur van de energiemix opgenomen. Verder staat beschreven dat groen gas in de toekomst slechts voor enkele bedrijven of woningen beschikbaar zal komen. Als concrete actie staat beschreven dat de gemeente tot 2035 inzet op twee mono-vergistingsinstallaties. Naar aanleiding van deze zienswijzen is de energievisie aangepast. In de visie wordt groen gas wel opgenomen in het figuur van de energiemix. Hieruit blijkt nog wel steeds dat de rol van groen gas zeer beperkt is.

De indieners van de zienswijzen geven verder aan dat er op middellange termijn meer dan twee mono-vergistingsinstallaties kunnen komen en dat de gemeente ambitieuzer kunnen zijn. Daarom wordt in de definitieve energievisie als doel gesteld dat in 2030 minimaal twee mono-vergistingsinstallaties in bedrijf zijn. 1.3. De zienswijzen leiden vooral tot kleine wijzigingen. Naast de vraag over scenario's en de discussie rondom groen gas, leiden de zienswijzen slechts tot kleine wijzigingen. De volgende zaken worden toegevoegd aan de energievisie: De verzwaring van het elektriciteitsnet wordt waterrobuust aangelegd. In de toekomst zien we een grotere rol voor biobased bouwmaterialen bij nieuwbouw. We zien een grotere rol voor biobased bouwmaterialen bij nieuwbouw. Verduidelijking over de opbouw van de energievraag van de industrie. Restwarmte van bedrijven benoemd als potentiële bron voor het eigen bedrijfspand. Meer nadruk op het versterken van de samenwerking tussen gemeente, bedrijven en andere partners, dit noemen we sociale innovatie. Hybride warmtepomp is benoemd als tussenstap naar een all-electric warmtepomp. De energiecoöperaties worden expliciet benoemd als samenwerkingspartner. Verkennen van de mogelijkheden van een energiegemeenschap bij netcongestie. 1.4 De ambtshalve wijzigingen zijn beperkt.

Ambtshalve hebben we enkele wijzigingen aangebracht die de tekst verduidelijken. Zo hebben we aan de titel de looptijd van de visie toegevoegd: 2026-2036. Ook is toegevoegd dat energiearmoede integraal wordt aangepakt en zijn enkele zinnen over landbouw en gemeentelijke gebouwen en -voorzieningen verduidelijkt. Voor een overzicht van alle wijzigingen verwijzen we naar bijlage 3.

Risico's en kanttekeningen 1.1. De zienswijzen komen vooral terug in het uitvoeringsprogramma. In alle zienswijzen kwam de behoefte aan concrete acties naar voren. Dit is begrijpelijk, maar een visie is niet de plek om concrete acties toe te voegen. De visie beschrijft de verwachte ontwikkelingen en stelt doelen. De energievisie wordt gevolgd door een uitvoeringsprogramma. Daarin wordt beschreven hoe we de gestelde doelen uit de visie

gaan bereiken. De zienswijzen hebben hier goede input voor gegeven. Het uitvoeringsprogramma wordt vastgesteld door het college.

1.2.

Er volgt een informatiesessie in het najaar.

De energievisie bevat veel verschillende onderdelen. Om tot deze visie te komen hebben we drie keer met de toenmalige gemeenteraad gesproken. Zij waren daardoor goed op de hoogte en stemden unaniem in met de concept energievisie. Om ook u als nieuwe raad goed mee te nemen, organiseren we in het najaar een informatiesessie. Hierin gaan we dieper in op de onderwerpen uit de energievisie en het uitvoeringsprogramma. Financiën o Ja • Nee Toelichting: De visie op zichzelf heeft geen financiële gevolgen. De uitvoering van de visie wel. Daar volgt een ander raadsvoorstel voor. Juridisch n.v.t. Communicatie Na het vaststellen van de definitieve energievisie wordt deze gepubliceerd. Hier wordt aandacht aan besteed via een persbericht. De zienswijzennota wordt na de raadsbehandeling naar alle indieners van een zienswijze gestuurd. Participatie Bij het opstellen van de energievisie zijn de resultaten van het inwonerspanel betrokken. De negen ingediende zienswijzen zijn ook een belangrijk participatiemoment. Planning U als raad stelt de definitieve energievisie vast. Daaropvolgend stelt het college het gehele programma energietransitie vast, bestaande uit de evaluatie op het vorige programma, de energievisie, het uitvoeringsprogramma en het programma management. Bijlagen 1. Raad - Energievisie Zwartewaterland 2026-2036 2. Raad - Reactienota zienswijzen energievisie Zwartewaterland 3.

Raad - Was-wordt tabel energievisie Wij stellen u voor te besluiten conform bijgevoegd ontwerp raadsbesluit. Zwartewaterland, 12 mei 2026. Burgemeester en wethouders van Zwartewaterland, de se de bur

er, ...-