Resultaten inventarisatie en enquete GVVP
Tekst van het document
Rapport Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030
Opdrachtgever:
Projectnummer:
Datum:
Gemeente Zwartewaterland
31114203
7 juli 2021
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 Rapport R01-C01-31114203-sws2
Bezoekadres Kroezenhoek 8 7683 PM Den Ham Postadres Postbus 12 7683 ZG Den Ham T +31 (0) 546 67 88 88 F +31 (0) 546 67 28 25 E info@roelofsgroep.nl Tevens vestigingen in Sneek Spijkenisse Stadskanaal
Projectgegevens Naam:
Steenwijk
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030
Nummer:
31114203
Documentnummer:
R01-C01-31114203-sws2
Status:
Concept/01
Datum:
7 juli 2021
Auteurs:
Roelofs Advies & Ontwerp BV
Veenendaal Weesp
Opdrachtgever Gemeente Zwartewaterland Postbus 23 8060 AA Hasselt
Autorisatie Naam:
ing. C.T. Adema
Handtekening: Datum:
7 juli 2021
Niets uit deze rapportage mag worden verveelvoudigd of openbaar gemaakt door middel van druk, fotokopie, microfilm of op welke andere wijze dan ook zonder voorafgaande toestemming van de opdrachtgever. Noch mag het zonder dergelijke toestemming worden gebruikt voor enig ander werk dan waarvoor het is vervaardigd.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
I
Inhoudsopgave 1
2
3
4
5
Inleiding .................................................................................................................... 1 1.1
Aanleiding .................................................................................................... 1
1.2
Doelstelling................................................................................................... 1
1.3
Werkwijze .................................................................................................... 2
1.4
Leeswijzer .................................................................................................... 2
Beleidskaders............................................................................................................. 3 2.1
Landelijk ...................................................................................................... 3
2.2
Provinciaal .................................................................................................... 4
2.3
Gemeentelijk ................................................................................................ 5
Evaluatie & inventarisatie ............................................................................................ 6 3.1
Evaluatie voorgaand GVVP .............................................................................. 6
3.2
Inventarisatie huidige verkeerssituatie ............................................................. 7
3.3
Knelpunten .................................................................................................. 18
Ambities ................................................................................................................... 19 4.1
Gemotoriseerd verkeer.................................................................................. 19
4.2
Fiets ........................................................................................................... 20
4.3
Verkeersveiligheid ........................................................................................ 20
4.4
Parkeren ..................................................................................................... 21
4.5
Recreatief en toeristisch verkeer .................................................................... 21
4.6
Openbaar Vervoer ........................................................................................ 21
4.7
Toegankelijkheid .......................................................................................... 22
4.8
Overig......................................................................................................... 22
4.9
Wensbeeld weginrichting ............................................................................... 22
Uitvoeringsprogramma ............................................................................................... 23 5.1
Maatregelen................................................................................................. 23
5.2
Prioritering .................................................................................................. 23
5.3
Uitvoeringsprogramma .................................................................................. 23
Bijlagen
II
I.
Kaartmateriaal A3 formaat
II.
Duurzaam Veilig
III.
Ongevalsanalyse Zwartewaterland 2016-2020
IV.
Resultaten enquête
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
1 Inleiding 1.1 Aanleiding De Planwet Verkeer en Vervoer schrijft voor dat een gemeente zorgdraagt voor het – zichtbaar – voeren van een samenhangend en uitvoeringsgericht verkeers- en vervoersbeleid. Het voorgaande Gemeentelijk Verkeer- en Vervoersplan (GVVP) van Zwartewaterland is in 2008 opgesteld en in 2013 geactualiseerd. Op basis van ontwikkelingen binnen de gemeente en nieuwe inzichten op mobiliteitsgebied, is het GVVP 2008 niet meer actueel. Daarnaast vraagt de naderende implementatie van de Omgevingswet om een nieuwe blik op de huidige verkeer- en vervoerssituatie in de gemeente. In dit kader is voorliggend nieuw GVVP opgesteld.
1.2 Doelstelling Voorliggend GVVP geeft richting en vorm aan het gemeentelijk verkeer- en vervoersbeleid voor de periode 2021-2030, waarbij in 2026 een actualisatie is voorzien. Het Duurzaam Veilig Wegverkeer (DV3) concept vormt hierbij de basis. Het GVVP vormt een toetsingskader voor (ruimtelijke)ontwikkelingen en geeft de kaders weer waarbinnen verkeerplannen ontwikkelt, geïmplementeerd en geëvalueerd kunnen worden. Ook biedt het GVVP een handvat voor de inrichting van openbare infrastructuur en bij de communicatie met de inwoners inzake verkeersvragen en/of -problematiek.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
1
1.3 Werkwijze p.m. SCHEMA met doorlopen stappen •
•
•
• •
Inventarisatie: o Bureaustudie beschikbare informatie; o Consultatie stakeholders; o Veldinventarisatie wegennet; o Enquête maatschappij. Ambities: o Sessie met raad; o Uitwerking thema’s; Maatregelenpakket: o Maatregelen; o Prioritering; o Uitvoeringsprogramma. Consultatie vaststelling
1.4 Leeswijzer p.m.
2
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
2 Beleidskaders 2.1 Landelijk Planwet verkeer en vervoer De ‘Planwet verkeer en vervoer’ regelt de verhoudingen tussen Rijk, provincie en gemeenten op het beleidsterrein verkeer en vervoer. De wet uit 1998 regelt dat de betreffende overheden een samenhangend en inzichtelijk verkeersbeleid moeten voeren. Met de ‘Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte’ als uitgangspunt stellen de provincies en regio’s vanuit de planplicht een provinciaal of regionaal verkeer- en vervoersplan op. Gemeenten hebben geen plan-, maar een zorgplicht. De gemeente Zwartewaterland moet hierbij zorgen voor het zichtbaar voeren van een ‘samenhangend en uitvoeringsgericht verkeer- en vervoerbeleid, dat richting geeft aan de door het gemeentebestuur te nemen beslissingen op het gebied van verkeer en vervoer’. Het opstellen van voorliggend GVVP is hiervoor het geëigende middel. Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) De Structuurvisie Infrastructuur en Ruimte (SVIR) is een structuurvisie van het Rijk die ingaat op het toekomstige beleid en de ambities omtrent ruimtelijke vraagstukken in Nederland. Te denken valt aan wegen, spoor, scheepvaart, woningbouw, ecologische hoofdstructuur en andere ruimtelijke zaken. De SVIR heeft een horizon tot het jaar 2040 en vervangt onder andere de Nota Mobiliteit uit 2004.
De doelstelling vanuit de SVIR is verbetering van concurrentiekracht, bereikbaarheid en leefomgeving, milieu en water. Tevens is decentralisatie een belangrijk begrip, om de toenemende ruimtelijke verschillen van Nederland maatwerk te bieden. Omgevingswet De Omgevingswet gaat op 1 juli 2022 in werking en staat voor een goede balans tussen het benutten en beschermen van de fysieke leefomgeving. Bij het inwerking treden van de Omgevingswet, gaan de Planwet Verkeer en Vervoer en de Stuctuurvisie Infrastructuur en Ruimte op in deze wet. Op landelijk niveau is reeds de Nationale Omgevingsvisie (NOVI) opgesteld. Deze visie loopt vooruit op het moment dat de wet in gaat. Tot die tijd geldt de NOVI als structuurvisie. Zodra de Omgevingswet in gaat, zal de NOVI gelden als instrument, zoals in de nieuwe wet is bedoeld. Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV2030) Het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 – kortweg SPV 2030 – beschrijft een vernieuwde visie op verkeersveiligheid. Overheden en maatschappelijke partijen zetten gezamenlijk in op een meer ‘risicogestuurd’ verkeersveiligheidsbeleid: ongevallen voorkómen door de belangrijkste risico’s in het verkeerssysteem proactief aan te pakken. Dat betekent dat wegbeheerders een risicoanalyse maken voor het eigen wegennet, waaruit een uitvoeringsprogramma volgt.
Momenteel wordt hier voor de gemeente Zwartewaterland invulling aan gegeven.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
3
2.2 Provinciaal Integrale Netwerkvisie Overijssel De integrale Netwerkvisie Overijssel (INO) is een samenhangend afwegingskader voor beleidskeuzes ter verbetering van de (economische) bereikbaarheid van de provincie Overijssel. De doelstelling de INO is ‘een veilige, betrouwbare en vlotte reis van personen en goederen van en naar de stedelijke netwerken binnen en buiten Overijssel’. Het tapijtcluster Genemuiden/Hasselt is hierbij vanuit de (economische) bereikbaarheid aangewezen als ‘topwerklocatie’. De visie reikt tot het jaar 2030. Om de bereikbaarheid te waarborgen zijn er voor verschillende modaliteiten kernnetwerken opgesteld. Kernnet fiets De provincie wil het fietsgebruik stimuleren door implementatie van het ‘Kernnet fiets’. Dit netwerk moet zorgen voor een goed alternatief ten opzichte van andere vervoersmiddelen (auto & OV). Het streven is om de rol en positie van de fiets te vergroten, maar met de randvoorwaarde dat de veiligheid wordt gewaarborgd. In het Kernnet fiets is het spaakwiel-principe toegepast. Het gaat hierbij uit van fietsroutes die naar centrale knooppunten leiden, doordeweeks voor school en werk locaties, in het weekend voor sport en recreatie. Figuur 2.1 toont een uitsnede voor de gemeente Zwartewaterland, met regionale verbindingen (rood) en lokale verbindingen (blauw).
Een fietsverbinding tussen Hasselt en Genemuiden wordt als ‘missing-link’ beschouwd. Figuur 2.1
Uitsnede Kernnet fiets
Kernnet Openbaar Vervoer Het Kernnet Openbaar Vervoer bestaat uit een Kernnet spoor en Kernnet bus. In de gemeente Zwartewaterland bevindt zich alleen het regionale Kernnet bus. De busverbinding loopt vanaf Zwolle via de N331 richting Emmeloord en rijdt via Hasselt en Zwartsluis. De provincie stelt een aantal eisen aan het Kernnet OV, namelijk op alle dagen van het jaar een dagdekkende bediening. Dit betreft mimimaal een uurdienst, met op werkdagen overdag minimaal een halfuursdienst. Kernnet auto De gemeente Zwartewaterland kent vanuit het Kernnet auto enkel gebiedsontsluitingswegen. De N331 ten zuiden van Hasselt, de N377 tussen Hasselt en De Lichtmis en de N759 tussen Genemuiden en Hasselt hebben hierbij de belangrijkste functie en zijn gecategoriseerd als GOW type I (blauw in figuur 2.2). De N331 tussen Hasselt en Zwartsluis is gecategoriseerd als GOW type II (groen). De overige provinciale wegen (N331 ten noorden van Zwartsluis, N334 en N760) hebben de laagste categorie als GOW type III (grijs).
Figuur 2.2
4
Uitsnede Kernnet auto
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
2.3 Gemeentelijk Coalitieprogramma 2018-2022 Van 2018 tot maart 2020 bestond de coalitie uit de partijen CU, SCP en BGZ. Samen hebben deze partijen het programma 'Inwoners maken Zwartewaterland mogelijk' opgesteld. De huidige coalitie (CU, SCP en PVDA) blijft met een nieuwe focus werken aan het eerder opgestelde programma. Inwoners, bedrijven, gemeente en politiek werken samen aan een veilig, leefbaar en sociaal sterk Zwartewaterland. Vanuit het thema ‘verkeer’ richt het (geactualiseerde) coalitieprogramma zich vooral op fietsers en voetgangers. Het gaat hierbij om zowel het unitaire als recreatieve verkeer. Deze meest kwetsbare verkeersdeelnemers moeten zich op een veilige en comfortabele wijze in de gemeente kunnen verplaatsen. Aspecten als ontsluiting, toegankelijkheid, (duurzame) voorzieningen en onderhoud spelen hierbij een belangrijke rol. Het onderwerp ‘bereikbaarheid’ richt zich vooral op het openbaar vervoer en de bedrijventerreinen. Parkeren speelt hierbij ook een rol in de centra, woonwijken en op bedrijventerreinen. Omgevingsvisie De ‘Omgevingsvisie Zwartewaterland’ bevat zes ambities, waarbij de uitwerking per beleidsthema concrete vorm heeft gekregen. Vanuit het beleidsthema ‘Verkeer’ zet de gemeente in op: • Verkeersveiligheid; • Fietsen; • circulatie & parkeren.
Naast een uitwerking voor de gehele gemeente is voor kernen Genemuiden, Hasselt, Zwartsluis en Kamperzeedijk en het buitengebied beschreven waar de gemeente concreet op inzet. Ook in de beleidsthema’s ‘Toerisme & recreatie’ en ‘Openbare Ruimte’ komen relevante mobiliteitsaspecten terug. Het gaat hierbij met name om toegankelijkheid en (recreatieve) wandel-, fiets- en vaarroutes, inclusief bijbehorende voorzieningen. Fietsagenda De Fietsagenda voor Zwartewaterland bevat 42 infrastructurele maatregelen, die primair gericht zijn op het utilitaire en recreatieve fietsverkeer. Bij een aantal maatregelen liften (recreatieve) voetgangers ook mee. Voor een deel van de maatregelen is reeds subsidie van de provincie en/of het Rijk verkregen. Het maatregelenpakket voor de fiets bestaat concreet uit: • realisatie van nieuwe fietsverbindingen; • verbetering van bestaande fietsverbindingen; • het treffen van aanvullende maatregelen (met name gericht op verkeersveiligheid/comfort); • de aanleg van fietsoplaadvoorzieningen.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
5
3 Evaluatie & inventarisatie 3.1 Evaluatie voorgaand GVVP Het voorgaande Gemeentelijk Verkeer- en Vervoersplan is in 2008 opgesteld voor de periode 20082016. Doelstelling voor dit GVVP was als volgt: Het creëren van een doelmatig, veilig en duurzaam verkeers- en vervoerssysteem waarvan de kwaliteit voor de individuele gebruiker in een goede verhouding staat tot de kwaliteit voor de samenleving als geheel.
Het beleidskader is gevormd door de volgende punten: • Duurzaam Veilig; • Garanderen bereikbaarheid; • Optimaal leefmilieu; • Realiseerbaar, betaalbaar en handhaafbaar. Aan de hand van een maatregelenpakket heeft dit beleidskader concreet vorm gekregen. Naast maatregelen vanuit de wegencategorisering, zijn er maatregelen benoemd voor de verschillende vervoersmodaliteiten in de gemeente. Tot slot is opgenomen hoe wordt omgegaan met verkeerseducatie, voorlichting en handhaving. De vastgestelde wegencategorisering is in de basis correct uitgerold over de gemeente. Wel blijkt dat de bedrijventerreinen in Genemuiden en Zwartsluis nog deels een maximum snelheid van 50 km/uur kennen, terwijl deze wegen als ‘erftoegangsweg 30 km/uur’ zijn gecategoriseerd. De weginrichting op de bedrijventerreinen valt grotendeels in het grijze gebied tussen een erftoegangsweg 30 km/uur en gebiedsontsluitingsweg 50 km/uur. Bij Genemuiden zijn er twee trajecten waar de huidige situatie niet aansluit bij de wegencategorisering. De Kamperdijk kent een snelheidsregime van 50 km/uur, waar de weginrichting ook op afgestemd is. Het traject is echter gecategoriseerd als ‘erftoegangsweg 30 km/uur’. Verder blijkt dat De Krommesteeg (tussen Randweg en komgrens) een maximum snelheid van 80 km/uur kent, terwijl deze weg als ‘erftoegangsweg 60 km/uur’ is aangewezen.
In het buitengebied kent de Conradsweg nog een maximum snelheid van 80 km/uur, terwijl de weg is aangewezen als ‘erftoegangsweg 60 km/uur’ en ook zodanig is ingericht. Het Waterkeringpad tussen de N331 en veerpont kent ook nog een snelheid van 80 km/uur, terwijl de weg is ingericht als erftoegangsweg. Terugkijkend op het maatregelpakket uit het GVVP 2008 blijkt dat de infrastructurele maatregelen grotendeels zijn uitgevoerd. Wel zijn de rotondes op de volgende kruispunten (nog) niet aangelegd: Randweg – Krommesteeg in Genemuiden, N377 – Telvorenstraat en N377 – Hendrik van Viandenstraat. In de verschillende kernen zijn (op basis van nieuwe inzichten) op verschillende locaties eerder voorziene drempels en plateaus niet gerealiseerd. Het merendeel van de maatregelen is echter wel toegepast. Dit geldt ook voor de markeringen binnen en vooral buiten de komgrenzen. Wat betreft het fietsverkeer ontbreekt de fietsverbinding tussen Cellemuiden en Zevenhont nog. Dit geldt ook voor de fietsstroken op de Baanstraat (Zwartsluis), Weteringallee (Zwartsluis), Greente (Genemuiden) en Tageweg (Genemuiden). De benoemde maatregelen vanuit de pijler ‘optimaal leefmilieu’ worden uitgevoerd indien het wettelijk kader daar aanleiding toe geeft. De benoemde trillingsonderzoeken bij realisatie van een nieuwe drempel of uitritconstructie vinden niet altijd plaats.
De Regiegroep Verkeersveiligheid is inmiddels vervangen door de Verkeers Advies Commissie.
6
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Ter aanscherping van het GVVP uit 2008 is in 2011 is een speerpuntenplan opgesteld voor de periode 2012-2015. In dit plan is ingezet op de volgende speerpunten: 1. kennis vergroten van de voorrangsregels; 2. aandacht vragen voor het naleven van de snelheidslimieten; 3. voorrangssituaties op een eenduidige manier vormgeven; 4. het veilig inrichten van de bermen; 5. het beter zichtbaar maken van het wegverloop; 6. bij alle maatregelen extra aandacht vragen voor de kwetsbare verkeersdeelnemers. De speerpunten hebben invulling gekregen door middel van een uitgebreid programma voor verkeerseducatie en gedragsbeïnvloeding, wat succesvol wordt toegepast. Daarnaast is volgens het werk met werk principe bij reconstructies en (groot) onderhoud de weginrichting aangepast naar de actuele inzichten voor Duurzaam Veilig. Buiten de komgrenzen heeft dit vooral invulling gekregen met toepassing van de juiste markering en draagkrachtige bermen. Binnen de komgrenzen is vooral met verkeersmaatregelen de voorrangssituatie benadrukt en hebben fietsers en voetgangers een meer prioriteit gekregen.
3.2 Inventarisatie huidige verkeerssituatie Verkeersstructuur Figuur 3.1 toont de huidige verkeerstructuur in Zwartewaterland met de maximum rijsnelheden. Voor de volledigheid zijn naast de gemeentelijke wegen ook de provinciale wegen (N-wegen) binnen de gemeentegrenzen opgenomen. Vanuit een Duurzaam Veilig wegencategorisering (zie bijlage II) gelden binnen de gemeente de volgende maximumsnelheden: • erftoegangsweg: 30 km/uur (binnen komgrens) & 60 km/uur (buiten komgrens); • gebiedsontsluitingsweg: 50 km/uur (binnen komgrens) & 80 km/uur (buiten komgrens).
Figuur 3.1
Verkeerstructuur met huidige maximum snelheid
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
7
Binnen de bebouwde kom zijn bijna alle gemeentelijke wegen gecategoriseerd als ‘erftoegangsweg 30 km/uur’, waar de maximum snelheid in principe ook op aansluit. Uitzonderingen zijn de bedrijventerreinen in Zwartsluis en Genemuiden en drie invalswegen van Genemuiden (Provinciale Weg, Kamperdijk en Tagweg). Buiten de bebouwde kom zijn alle gemeentelijke wegen gecategoriseerd als ‘erftoegangsweg 60 km/uur’. Alleen op de Conradsweg en Waterkeringspad sluit de maximum snelheid van 80 km/uur hier niet op aan. De provinciale wegen N331, N334, N377, N759 en N760 kennen een juist snelheidsregime van 80 km/uur buiten de bebouwde kom, waarbij de snelheid conform Duurzaam Veilig binnen de bebouwde kom wordt teruggebracht naar met 50 km/uur. Naast de maximum snelheid speelt de weginrichting ook een rol bij een geloofwaardige wegencategorisering. Figuur 3.2 toont een overzicht van de locaties waar de maximum snelheid niet aansluit bij de wegencategorisering, de weginrichting niet voldoet of beide aspecten niet aansluiten bij de wegencategorisering.
Figuur 3.2
Locaties waar weginrichting niet voldoet
De locaties waar de maximum snelheid niet aansluit zijn hiervoor al beschreven. Wat betreft de weginrichting die niet voldoet gaat het binnen de komgrenzen vooral om woongebieden, gecategoriseerd als erftoegangsweg B, die zijn uitgevoerd met (brede) asfaltwegen. Ook zijn er enkele erftoegangswegen A die niet zijn uitgevoerd met het wensbeeld van asfalt. Tevens voldoet op een aantal locaties de markering niet. Voor de wegen in het buitengebied die niet voldoen, gaat het hoofdzakelijk om de markering. Zie figuur 3.3 voor voorbeelden.
8
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Figuur 3.3
Voorbeeld asmarkering erftoegangsweg (links) en brede asfaltwegen in 30 km/u zone (rechts)
In de (historische) kernen van Hasselt, Genemuiden en Zwartsluis geldt op verschillende locaties een verkeerscirculatie met éénrichtingsverkeer. Dit is vooral gebaseerd op de breedte in het wegprofiel, wat niet aansluit op het hedendaags gebruik in twee richtingen. Figuur 3.4 toont de circulatie in de verschillende kernen. Uit de enquête blijkt dat de respondenten over het algemeen tevreden zijn over de verkeerssituatie met het éénrichtingsverkeer in Genemuiden. De tevredenheid in Zwartsluis ligt iets lager en in Hasselt is men over het algemeen ontevreden.
Figuur 3.4
Verkeercirculatie centra Hasselt (links), Genemuiden (midden) en Zwartsluis (rechts)
Figuur 3.5 toont het bestaande fietsnetwerk voor zowel utilitair- als recreatief fietsverkeer. Het netwerk voor utilitair fietsverkeer betreft het provinciale Kernnet Fiets, waar lokale en regionale fietsroutes zijn aangewezen. Binnen de komgrenzen ontbreekt vooralsnog een fijnmaziger netwerk voor lokaal fietsverkeer. Het recreatieve fietsnetwerk in Zwartewaterland bestaat uit het regionale fietsknooppuntennetwerk. Landelijke fietsroutes door de gemeente sluiten ook aan op dit netwerk. Uit de enquête blijkt dat de respondenten over het algemeen veilig en comfortabel kunnen fietsen in de gemeente. Wel ligt er een kans om met meer en betere fietsvoorzieningen nog meer inwoners uit de auto op de fiets te krijgen. De respondenten zijn over het algemeen tevreden over het aanbod van recreatieve fietsroutes.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
9
Figuur 3.5
Huidige fietsnetwerk (utilitair & recreatief)
Bereikbaarheid Figuur 3.6 toont de hoofdwegenstructuur voor Zwartewaterland. De gemeente is qua ontsluiting over de weg vooral gericht op de A28. Zwartewaterland heeft een provinciaal wegennet dat alle kernen met elkaar verbindt en aansluit op het rijkswegennet. Een uitzondering hierop is de verbinding tussen Genemuiden en Zwartsluis. De verbinding tussen deze twee kernen is via een veerpont over het Zwarte Water. De N331 vormt de centrale noord/zuid as in de gemeente. Deze provinciale weg en loopt vanaf Zwolle/A28 via Hasselt en Zwartsluis in de richting van Emmeloord/A6. Verkeer vanuit midden van Nederland rijdt in hoofdzaak via de A28 en N331 door Zwolle naar de gemeente. Via de N759/Nieuwe Weg ontsluit ook Genemuiden op de N331. Figuur 3.6
10
Hoofdwegenstructuur
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
De N334 voorziet in een directe verbinding richting Giethoorn en Steenwijk. De N377 kent bij de Lichtmis een directe aansluiting op de Rijksweg A28. Ook de route via de N375/N334 (via Meppel) vormt een ontsluiting op de A32 in noordelijke richting. De N760/Kamperzeedijk is vooral voor Genemuiden een ontsluiting voor verkeer in de richting van IJsselmuiden en Kampen. De gemeente kent geen monitoringsprogramma voor het meten van verkeersintensiteiten. Incidenteel worden op ad-hoc verkeersmetingen uitgevoerd. De provincie Overijssel heeft wel een monitoringsprogramma. In 2019 (pre-Corona) reden dagelijks 12.200 voertuigen/werkdag op de N331 ten zuiden van Hasselt. Tussen Hasselt en Zwartsluis lag dit aantal op 9.700 voertuigen per werkdag en ten noorden van Zwartsluis reden op werkdagen 6.100 motorvoertuigen per etmaal. Op de N334 ten oosten van Zwartsluis lag de intensiteit in 2019 op 5.100 voertuigen per werkdag. De intensiteit op de N377 tussen Hasselt en de A28 lag op 7.000 voertuigen per werkdag. Op de N759 reden in 2019 op werkdagen dagelijks 10.700 voertuigen tussen Genemuiden en de aansluiting op de N331. Op de N760 tussen Genemuiden en IJsselmuiden lag de intensiteit op 5.100 voertuigen per werkdag. Uit de enquête volgt dat de respondenten over het algemeen tevreden zijn over de bereikbaarheid per auto en landbouwvoertuig in de gemeente.
Het vrachtverkeer kan volgens de respondenten moeilijker op een bestemming komen. Hulpdiensten maken in principe gebruik van alle wegen in de gemeente, waarbij de aanrijdroutes vooral uit de (provinciale) hoofdwegen bestaan. Vanuit de bereikbaarheid zijn er geen substantiële knelpunten. Wel ervaren de hulpdiensten dat er relatief veel verkeersmaatregelen in de gemeente aanwezig zijn. Dit beeld volgt ook uit de enquête, waarbij 2/3 van de respondenten indirect aangeeft dat er (te) veel verkeersmaatregelen in de gemeente aanwezig zijn. Wat betreft het openbaar vervoer kent de gemeente alleen een aantal buslijnen van Connexxion, binnen de OV regio IJsselmond. Figuur 3.7 toont de routes van de volgende buslijnen: • Lijn 70: Steenwijk – Zwartsluis – Zwolle v.v. • Lijn 71/171: Emmeloord – Vollenhove – Zwartsluis – Zwolle v.v. • Lijn 74: Kampen – Genemuiden – Hasselt – Zwolle v.v.; • Lijn 674: Kampen – Hasselt – Staphorst - Hoogeveen v.v. (scholierenlijn). In Hasselt en Zwartsluis zijn OV-knooppunten voor de buslijnen, waar passagiers kunnen overstappen. Het openbaar vervoer is hiermee erg geschikt om tussen de kernen te reizen. Tijdens de spits maken forenzen en scholieren veel gebruik van het openbaar vervoer. De gemeente kent geen treinstation, maar de stations in de omliggende plaatsen Zwolle, Kampen en Meppel zijn goed bereikbaar per bus.
Uit de enquête blijkt dat het merendeel van de respondenten ontevreden is over de mogelijkheden met het openbaar vervoer.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
11
Figuur 3.7
Buslijnen Zwartewaterland
Verkeers(on)veiligheid Vanuit de risicogestuurde aanpak uit het Strategisch Plan Verkeersveiligheid zijn de huidige risicothema’s voor de gemeente Zwartewaterland reeds inzichtelijk gemaakt. Een verdere uitwerking en invulling van de risicogestuurde aanpak volgt de komende periode. De risicothema’s voor Zwartewaterland zijn: • Veilige weginrichting: 30 km/uur wegen; • Veilige weginrichting: 60 km/uur wegen; • Kwetsbare verkeersdeelnemer: fietsers; • Snelheid in het verkeer: 30 km/uur wegen; • Snelheid in het verkeer: 60 km/uur wegen; • Heterogeniteit in het verkeer: landbouwverkeer; • Verkeersovertreders; • Afleiding in het verkeer; • Rijden onder invloed. Een andere - meer traditionele - indicator voor verkeers(on)veiligheid is het aantal en soort ongevallen dat heeft plaats gevonden (objectieve verkeersveiligheid). Om dit inzicht te verkrijgen is een ongevalsanalyse uitgevoerd voor de periode 2016-2020. Figuur 3.8 toont de locaties en aantallen geregistreerde ongevallen en in bijlage III is de uitgebreide ongevalsanalyse opgenomen. Bij de interpretatie van de ongevalsdata moet rekening gehouden worden met het feit dat Zwartewaterland, net als de rest van Nederland, vanaf maart 2020 te maken had met maatregelen ter bestrijding van het Corona virus. Hierdoor was er met name in de beginperiode minder verkeer aanwezig op de weg. Ook is de registratiegraad niet volledig.
De mate van onderregistratie van ongevallen wordt groter naarmate de ernst van de afloop ervan afneemt. Concreet ligt vooral het aantal ongevallen met uitsluitend materiële schade (UMS) in de praktijk een stuk hoger. Het betreft bijvoorbeeld éénzijdige fietsongevallen. Ook niet alle letsel- en dodelijke slachtoffers zijn geregistreerd.
12
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Figuur 3.8
Geregistreerde ongevallen in aantallen (2016-2020)
In de analyseperiode van vijf jaar zijn in Zwartewaterland 432 ongevallen geregistreerd, waarbij 58 slachtoffers zijn gevallen, waarvan 5 met dodelijke afloop. Er is een dalende trend waarneembaar in het aantal (geregistreerde) ongevallen. Bij 32 ongevallen (= 7%) is een fietser/E-bike betrokken geweest, waarbij 17 bestuurders letsel hebben opgelopen. Bij 39 bromfietsongevallen (= 9%) zijn totaal 13 letselslachtoffers gevallen. Er zijn 2 ongevallen geregistreerd waarbij een fietser is verongelukt. Tot slot zijn er 5 ongevallen met voetgangers geregistreerd. Hierbij de kanttekening dat het daadwerkelijke aantal ongevallen met (brom)fietsers en voetgangers hoger ligt dan de data doen vermoeden.
Belangrijkste conclusies uit de ongevalsanalyse 2016-2020 zijn: • er is een dalende trend in het aantal ongevallen (in tegenstelling landelijke trend); • meest voorkomende ongevallen zijn ‘rijongevallen’ (flank, kop/staart of éénzijdig); • 3 van de 5 ongevallen met dodelijke afloop zijn frontaal van aard; • de leeftijdsgroep 18-59 jaar is relatief vaak betrokken bij ongevallen; • de meeste slachtoffers vallen in de leeftijdscategorieën 70+ en 18-49 jaar; • bij 18% van de ongevallen is een (brom)fietser, E-bike en/of voetganger betrokken geweest; • meeste ongevallen vinden plaats op gemeentelijke wegen (57%); • de meeste ongevallen buiten de bebouwde kom vinden plaats op provinciale wegen; • er zijn geen ongevallen met landbouwverkeer geregistreerd; Naast de geregistreerde ongevallen speelt ook het gevoel van onveiligheid in het verkeer een belangrijke rol. Figuur 3.9 toont een overzicht van de locaties die in de enquête zijn aangegeven als onveilig. Hierbij zijn ook de daadwerkelijke geregistreerde ongevallen weergegeven. Opvallend is dat er in de enquête niet of nauwelijks onveilige locaties in het buitengebied zijn aangegeven.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
13
Figuur 3.9
Locaties waar verkeersonveiligheid ervaren wordt
De locaties waar in de afgelopen 5 jaar 3 of meer ongevallen hebben plaatsgevonden en/of als onveilig ervaren worden zijn: • Hasselt: o Kruispunt N377/Vaartweg – Zandvoortweg; o Kruispunt N377/Vaartweg – Burg. Malcorpslaan; o Fietsoversteek N377/Vaartweg – Erfgenamenwegje; o Kruispunt N377/Vaartweg – Buiten de Venepoort; o Wegvak/kruispunten Hoogstraat tussen Raamstraat en Markt; o Fietsoversteek Zwartewaterweg nabij Breman; • Genemuiden: o Wegvak/kruispunten Stuivenbergstraat tussen Dorus Rijkerstraat en Trompstraat o Kruispunt Majoor Generaal Simondstraat – Stuivenbergstraat; o Kruispunt Majoor Generaal Simondstraat – Pr. Julianstraat; o Kruispunt Majoor Generaal Simondstraat – Havenplein; o Kruispunt Oosterbrugstraat – Klaas Fuitestraat; o Wegvak Tageweg tussen Kapberg en Schuurbeg; o Wegvak Schering tussen Nijverheidsstraat en Inslag; • Zwartsluis: o Kruispunt N334/Het Singel – Buitenkwartier; o Kruispunt N334/Het Singel – Berkenlaan; o Kruispunt N331/provinciale weg – De Nieuwesluis. o Wegvak Grote Kraneweerd tussen N331 en Conradsweg; o Wegvak Zomerdijk achter tankstation; • Buitengebied: o Kruispunt Verkavelingsweg – Klinkerweg; o Kruispunt N331/provinciale weg – Euroweg.
14
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Overige enquête resultaten In voorgaande paragrafen zijn de resultaten uit de enquête deels opgenomen. Andere conclusies die volgen zijn: • De respondenten denken wisselend over de aandacht voor verkeerseducatie in de breedste zin van het woord. Ongeveer 1/3 is van mening dat er voldoende aandacht voor is, 1/3 vindt dat er onvoldoende aandacht voor is en 1/3 heeft geen mening; • Slechts een kwart van de respondenten vindt de belangrijkste routes van/naar de scholen verkeersveilig en overzichtelijk; • Bijna 2/3 van de respondenten vindt dat er in woonwijken onvoldoende parkeerplaatsen zijn; • Bijna 80% van de respondenten vindt dat er te weinig parkeerplaatsen in het centrum van Hasselt zijn. In Genemuiden ligt dit percentage op 40% en in Zwartsluis op ongeveer 60%; • De respondenten denken wisselend over de toegankelijkheid in de openbare ruimte. Ongeveer 1/3 van de respondenten heeft geen mening, 1/3 is tevreden en 1/3 is ontevreden; • Het elektrisch laden is vooralsnog geen groot thema in de gemeente. Bijna 60% van de respondenten heeft hier geen mening over. Van de respondenten die wel een mening heeft, vindt bijna 75% dat er te weinig openbare laadpunten zijn. In de enquête konden de respondenten op kaart ook knelpunten en wensen op het gebied van verkeer aangeven. Het merendeel van deze knelpunten en/of wensen had betrekking op het thema ‘verkeersveiligheid’ (60%).
Andere belangrijke thema’s waren ‘parkeren’ (25%) en bereikbaarheid (5%). In de woordenwolk in figuur 3.10 zijn de belangrijkste begrippen uit de respons opgenomen. Figuur 3.11 toont de locaties waar de meeste knelpunten en/of wensen zijn aangegeven.
Figuur 3.10
Woordenwolk knelpunten/wensen enquête
Figuur 3.6
Belangrijkste locaties knelpunten & wensen
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
15
Ruimtelijke ontwikkelingen De ruimtelijke ontwikkelingen die de komende periode het meeste invloed hebben op de verkeer- en vervoerssituatie in de gemeente zijn de ontwikkeling van de nieuwbouwwijken ‘Tag-West’ in Genemuiden en ‘Hasselt om de Weede’. Tag-West ligt aan de westzijde van Genemuiden en is de enige woningbouw ontwikkelingslocatie in Genemuiden. De ontwikkeling is in handen van een private partij (OCG). Het plan voorziet in totaliteit in 480 woningen, verdeeld over 2 planologische fasen. De eerste fase van 240 woningen is bijna afgerond (momenteel circa 180 woningen), dat zal in 2022 circa klaar zijn. Voor de tweede fase is net de procedure gestart met het bestemmingsplan. Zodra het bestemmingsplan voor de tweede fase gereed is (begin 2022), zullen er jaarlijks circa 30-35 woningen gerealiseerd worden. Dit betekent circa 7 a 8 jaar qua doorlooptijd. De wijk ontsluit via de centraal gelegen Tagweg op de Kamperzeedijk/Randweg en Greenteweg. Deze weg is nog steeds een bouwweg, maar wordt op termijn ingericht als erftoegangsweg 30 km/uur. Hasselt om de Weede betreft een nieuwbouwwijk aan de oostzijde van Hasselt, waar totaal 565 woningen zijn voorzien. Ongeveer de helft van de woningen is reeds gebouwd. Het plangebied ontsluit op de zuidelijk gelegen N377/Vaartweg. De komende jaren worden er jaarlijks ongeveer 30 woningen bijgebouwd.
Trends & ontwikkelingen Demografie Volgens de prognoses neemt het inwonersaantal in Zwartewaterland tot 2030 toe met 2%. Tegen die tijd zal 23% van de bevolking bestaan uit inwoners ouder dan 65 jaar. Dit is toename van 5% ten opzicht van de huidige situatie. De prognoses geven verder aan dat de bevolkingsgroep van 20 jaar tot 64 jaar juist afneemt met 2,5%. Ook het aantal 0 tot 19 jarigen neemt met 2% af. Hier is uit te herleiden dat de bevolking van Zwartewaterland langzaam vergrijst. Mede doordat ouderen langer zelfstandig actief in het verkeer blijven heeft dit impact op het gebruik van de infrastructuur (toegankelijkheid) en ook de verkeersveiligheid (lichamelijke beperkingen en verminderd reactievermogen). Modal Shift Door Covid-19 zijn veel mensen thuis gaan werken. Dit is terug te zien in de daling van het verkeersaanbod. Zeer waarschijnlijk zullen mensen ook ná de pandemie meer thuis gaan werken. Veel werknemers ervaren het nut van minder reistijd en zullen ook in de toekomst wellicht minder (vaak) naar het werk gaan. Dit zal met name terug te zien zijn in het verkeersaanbod rondom werkgelegenheden en bedrijventerreinen. Mede door de Covid-19 pandemie zijn mensen ook steeds vaker en meer online hun aankopen gaan doen. Dit betekent dat minder mensen winkels bezoeken. Wat leidt tot minder verkeer in en om de historische kernen.
Echter lijdt deze trend wél tot meer verkeersbewegingen in woonwijken door bezorging van pakketten. Hier moet rekening mee worden gehouden, zodat in woonwijken de veiligheid en bereikbaarheid wordt gewaarborgd.
16
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Onder de noemer Smart Mobility komt ook deelmobiliteit op gang. Hierbij worden voertuigen gedeeld door bewoners en/of werknemers van een bedrijf. Er lopen vanuit de provincie en omliggende gemeenten verschillende initiatieven om concepten voor deelmobiliteit te implementeren. Gevolg is dat mensen zich makkelijker en beter kunnen verplaatsen in de gemeente, maar ook dat het autobezit teruggedrongen kan worden. Dit zorgt voor een minder grote parkeerbehoefte in bijvoorbeeld woongebieden. Tot slot biedt de opkomst van de reguliere elektrische fiets en de speed-pedelec kansen voor afstanden die voorheen alleen door auto’s werden afgelegd. Echter neemt de snelheid van fietsers hierdoor gestaag toe wat voor extra aandachtspunten zorgt betreft verkeersveiligheid. Klimaatadaptatie Het klimaat veranderd: het weer wordt extremer, langere periodes van droogte en hevige regenval wat kan leiden tot overstromingen. Dit vraagt ook om aanpassingen aan de infrastructuur en waterberging. Zwartewaterland heeft in haar Groenbeleid 2019 aangegeven extra aandacht te besteden aan klimaatadaptatie. Zo geven zij aan meer groen aan te leggen voor waterberging en infiltratie, in zowel woonwijken als op bedrijventerreinen. Sterk versteende gebieden dragen verder bij aan de hittestress. Het asfalt of steen houdt de warmte meer vast en zo ontstaan er gebieden die extreem warm worden.
Alternatieve (semi) open verhardingen en meer groen dragen bij aan het verminderen van de hittestress. Duurzame brandstoffen De klimaataanpak leidt tot meer ontwikkeling en gebruik van duurzame brandstoffen. Waar waterstof nog net uit de voeten komt, is het elektrisch rijden al volop aan de gang. Zowel met de elektrische fiets als met de elektrische auto wordt er steeds meer gereden. Deze toename in elektrische voertuigen vraagt om nieuwe behoeften voor deze voertuigen, zoals meer laadvoorzieningen. Wat betreft het rijden op waterstof liggen er wel concrete plannen om nabij de gemeente (in Steenwijk) een waterstofstation te realiseren.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
17
3.3 Knelpunten Belangrijkste aandachtspunten/knelpunten vanuit de evaluatie & inventarisatie zijn: • Een aantal voorziene maatregelen uit het voorgaande GVVP zijn (nog) niet gerealiseerd, waaronder rotondes op de N377 en een fietsverbinding Cellemuiden - Zevenhont; • De maximum rijsnelheid en/of weginrichting sluit niet aan bij de wegencategorisering: o Conradsweg, Waterkeringspad, Zwartewaterweg; o Diverse invalswegen Genemuiden; o bedrijventerreinen Genemuiden en Hasselt; o weginrichting/verharding diverse woonwijken; o weginrichting/markering diverse (dijk)wegen buitengebied. • De verkeerscirculatie in centrum Hasselt is niet optimaal; • Bedrijventerrein Zevenhont is tijdens de piekmomenten niet altijd goed bereikbaar; • De bereikbaarheid per openbaar vervoer staat onder druk; • De gemeente kent veel verkeersmaatregelen (drempels e.d.), wat niet altijd als wenselijk wordt ervaren; • Wat betreft parkeren wordt in de woonwijken een capaciteitstekort ervaren; • In de (oude) centra wordt een parkeercapaciteitstekort ervaren en is de regulering niet optimaal; • Binnen de komgrenzen is er behoefte aan parkeervoorzieningen voor vrachtwagens; • De volgende locaties worden objectief en/of subjectief als onveilig ervaren: o Hasselt: ▪ Kruispunt N377/Vaartweg – Zandvoortweg; ▪ Kruispunt N377/Vaartweg – Burg.
Malcorpslaan; ▪ Fietsoversteek N377/Vaartweg – Erfgenamenwegje; ▪ Kruispunt N377/Vaartweg – Buiten de Venepoort; ▪ Wegvak/kruispunten Hoogstraat tussen Raamstraat en Markt; ▪ Fietsoversteek Zwartewaterweg nabij Breman; o Genemuiden: ▪ Wegvak Stuivenbergstraat tussen Dorus Rijkerstraat en Trompstraat ▪ Kruispunt Majoor Generaal Simondstraat – Stuivenbergstraat; ▪ Kruispunt Majoor Generaal Simondstraat – Pr. Julianstraat; ▪ Kruispunt Majoor Generaal Simondstraat – Havenplein; ▪ Kruispunt Oosterbrugstraat – Klaas Fuitestraat; ▪ Wegvak Tageweg tussen Kapberg en Schuurbeg; ▪ Wegvak Schering tussen Nijverheidsstraat en Inslag; o Zwartsluis: ▪ Kruispunt N334/Het Singel – Buitenkwartier; ▪ Kruispunt N334/Het Singel – Berkenlaan; ▪ Kruispunt N331/provinciale weg – De Nieuwesluis. ▪ Wegvak Grote Kraneweerd tussen N331 en Conradsweg; ▪ Wegvak Zomerdijk achter tankstation; o Buitengebied: ▪ Kruispunt Verkavelingsweg – Klinkerweg; ▪ Kruispunt N331/provinciale weg – Euroweg. • De schoolroutes en -omgevingen worden niet overal als voldoende veilig ervaren; • Oversteeklocaties voor fietsers-/voetgangers vormen een aandachtspunt vanuit veiligheid; • De volgende fietsverbindingen ontbreken: o Hasselt – Genemuiden; o Hasselt – Zwolle; o Genemuiden – Oude Wetering; • Een kwaliteitsimpuls in fietsvoorzieningen biedt een kans om fietsgebruik te stimuleren.
18
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
4 Ambities Inleiding Visie xxxx De volgende thema’s komen in dit hoofdstuk aan bod: 1. Gemotoriseerd verkeer; 2. Fiets; 3. Verkeersveiligheid; 4. Parkeren 5. Schoolroutes- en omgevingen; 6. Recreatief en toeristisch verkeer; 7. Openbaar Vervoer; 8. Toegankelijkheid; 9. Overig; 10. Wensbeeld weginrichting.
4.1 Gemotoriseerd verkeer Ambities gemotoriseerd verkeer • • •
Xxx Xxx Xxx
Wegencategorisering Wensbeeld wegencategorisering Vracht- en landbouwverkeer Wensbeeld hoofdstructuur vracht- en landbouwverkeer Verkeerscirculatie ambitie Verkeersmaatregelen ambitie Smart Mobility Ambitie deelmobiliteit/hubs e.d.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
19
4.2 Fiets Ambities fietsverkeer • • •
Xxx Xxx Xxx
Hoofdstructuur fiets Wensbeeld hoofdstructuur fiets Recreatief fietsverkeer Knooppuntennetwerk/voorzieningen Voorzieningen Toelichting ambities voorzieningen
4.3 Verkeersveiligheid Ambities verkeersveiligheid • • •
Xxx Xxx Xxx
Verkeersonveilige locaties Overzicht aanpak onveilige locaties Gedragsbeïnvloeding/verkeerseducatie Ambitie -> belangrijk ambitie punt!
Schoolroutes en schoolomgevingen ambitie
20
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
4.4 Parkeren Ambities parkeren • • •
Xxx Xxx xxx
Parkeerbeleid • • • •
Nieuwbouwlocaties/herontwikkelingen Bestaande woonwijken Bedrijventerreinen Centra (capaciteit en blauwe zones)
Parkeernormen o.b.v. autobezit en ambitie
4.5 Recreatief en toeristisch verkeer Ambities recreatief en toeristisch verkeer • • •
Xxx Xxx xxx
Ambitie bereikbaarheid & voorzieningen
4.6 Openbaar Vervoer Ambities openbaar vervoer • • •
Xxx Xxx xxx
Routes ambitie Voorzieningen ambitie
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
21
4.7 Toegankelijkheid Ambities toegankelijkheid • • •
Xxx Xxx xxx
ambitie
4.8 Overig Ambities overige aspecten • • •
Xxx Xxx xxx
Laadvoorzieningen ambitie Handhaving ambitie Hulpdiensten ambitie Verkeersadviescommissie ambitie
4.9 Wensbeeld weginrichting p.m. -> aansluiten op bestaande wensbeeld (bijlage II?)
22
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
5 Uitvoeringsprogramma 5.1 Maatregelen p.m.
5.2 Prioritering p.m.
5.3 Uitvoeringsprogramma p.m.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
23
I. Kaartmateriaal A3 formaat
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
II.
Duurzaam Veilig
Voor uitgebreide toelichting zie: www.duurzaamveiligwegverkeer.nl Beschrijving Duurzaam Veilig Wegverkeer Duurzaam Veilig Wegverkeer is een visie op hoe het verkeer systematisch maximaal veilig gemaakt kan worden. Het beschouwt de mens als de ‘maat der dingen’: de mens die kwetsbaar is, fouten maakt en zich bewust niet altijd aan regels houdt. De visie gaat uit van een proactieve benadering: de verkeersomgeving moet zó zijn vormgegeven, dat er geen ernstige ongevallen gebeuren. Mocht er tóch een ongeval plaatsvinden, dan moet de ernst ervan beperkt zijn. Duurzaam Veilig is een systeembenadering: alle elementen van het verkeerssysteem worden in interactie met elkaar beschouwd. Verkeersveiligheid is daarmee een basiskwaliteit van het wegverkeer. In praktijk betekent Duurzaam Veilig het volgende: • Wegen, wegomgeving, voertuigen en technologische oplossingen sluiten aan bij de menselijke capaciteiten en geven ondersteuning. Daarnaast bieden ze maximale bescherming aan alle verkeersdeelnemers in of op het voertuig en in hun directe omgeving. Verantwoordelijke organisaties en de centrale overheid als eindverantwoordelijke zien erop toe dat altijd aan deze voorwaarden wordt voldaan en dat onvolkomenheden worden verbeterd; • Verkeersdeelnemers zijn door educatie, voorlichting en training zo goed mogelijk voorbereid op hun verkeerstaak.
Zij kennen de veiligheidsconsequenties van hun eigen keuzen en weten wat ze daaraan kunnen doen. Verkeersprofessionals die betrokken zijn bij het ontwikkelen, aanleggen, beheren en in stand houden van het verkeerssysteem, weten wat zij moeten doen om een duurzaam veilig wegverkeer te realiseren; • Inspecteurs en handhavende instanties controleren of het systeem maximaal veilig functioneert (zowel weginrichting, voertuigen, als het gedrag van verkeersdeelnemers) en of verkeersprofessionals zich voldoende inspannen voor een duurzaam veilig wegverkeer. Handhaving vindt plaats op basis van een zo effectief mogelijke afstemming van regelgeving, controle en sanctie. Onveilig gedrag van verkeersdeelnemers en verkeersprofessionals wordt (vooraf) zo veel mogelijk uitgesloten of onaantrekkelijk gemaakt door zo goed mogelijk gebruik te maken van kennis over ‘de menselijke maat’ in het ontwerp van het verkeerssysteem; • Traumazorg en – daar waar mogelijk – technische hulpmiddelen in het voertuig zorgen voor een snelle, optimale verzorging en maximale revalidatie van (ernstig gewonde) verkeersslachtoffers. Ook korte aanrijtijden van hulpdiensten en voldoende ruimte voor verlening van traumazorg in ziekenhuizen zijn daarbij belangrijk. Met een Duurzaam Veilig Wegverkeer streven we naar een zo maximaal veilig verkeerssysteem, dat wil zeggen een zo veilig mogelijk systeem.
De visie onderkent en erkent de mobiliteitswensen van verschillende groepen binnen de bevolking, het belang van goede bereikbaarheid en de behoefte aan persoonlijke keuzevrijheid. Dat sommige vervoerswijzen minder veilig zijn (denk aan fietsen, brom/snorfietsen en motoren), of dat de veiligheid van sommige verkeersdeelnemers door hun eigenschappen minder vanzelfsprekend is dan van andere verkeersdeelnemers (denk aan kinderen, jongeren, ouderen), wordt als een gegeven beschouwd. We maken daarbij onderscheid tussen het elimineren, minimaliseren en mitigeren van risico’s. Principes Duurzaam Veilig Wegverkeer Duurzaam Veilig is uitgewerkt in drie ontwerpprincipes en twee organisatieprincipes. De drie ontwerpprincipes zijn: • Functionaliteit: wegvakken/kruispunten met slechts één functie: stromen of uitwisselen; • (Bio)mechanica: afstemming van snelheid, richting, massa, afmetingen en bescherming van de verkeersdeelnemer; • Psychologica: afstemming van omgeving en competenties van verkeersdeelnemers. De bescherming van en uitvoerbaarheid voor kwetsbare verkeersdeelnemers (vooral fietsers en ouderen) zijn een belangrijk uitgangspunt bij de verdere uitwerking van deze principes.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
De twee organisatieprincipes zijn: • Verantwoordelijkheid: verantwoordelijkheden zijn eenduidig vastgesteld en sluiten aan bij de taken van betrokken partijen. • Leren en innoveren: verkeersprofessionals onderzoeken doorlopend de oorzaak vak ongevallen en ontwikkelen daarop effectieve en preventieve systeeminnovaties. Bij de ontwerpprincipes vormen de kwetsbare vervoerswijzen (vooral voetgangers/fietsers) en de competenties van oudere verkeersdeelnemers explicieter de norm. • DV3 heeft meer aandacht voor fietsongevallen zonder betrokkenheid van gemotoriseerd verkeer; • Verantwoordelijkheid krijgt meer nadruk als het gaat om de rol en mogelijkheden van betrokken actoren bij het realiseren van een inherent veilig verkeer; • DV3 bepleit diepgaande analyse van alle dodelijke ongevallen in het wegverkeer om lessen te kunnen trekken uit wat er nog misgaat; • DV3 werkt proactief en risico gestuurd door naast ongevallen ook risicofactoren als veiligheidsindicator in te zetten en te beïnvloeden. Wegencategorisering Het uitgangspunt van functionaliteit van wegen is in de Duurzaam Veilig visie omgezet in een eenduidige categorisering van wegtypen. Er worden drie categorieën wegen onderscheiden met een verschillende functie: • stroomwegen (SW); • gebiedsontsluitingswegen (GOW); • erftoegangswegen (ETW). Bijna alle wegen zijn in deze drie typen gecategoriseerd.
Meestal is dit opgenomen in een categoriseringsplan, dat vaak onderdeel uitmaakt van het verkeersbeleid van een gemeente of provincie. Stroomwegen (SW) Stroomwegen (nationaal of regionaal) zijn bedoeld voor een betrouwbare afwikkeling van relatief grote hoeveelheden verkeer met een hoge gemiddelde snelheid. De maximumsnelheid van een stroomweg is 130 km/uur (nationale stroomweg/snelweg) of 100 km/uur (regionale stroomweg/autoweg). Nabijgelegen stroomwegen zijn de snelweg A28 en de autowegen N50.
Stroomwegen hebben een primaire verkeersfunctie, waarbij de doorstroming centraal staat en zijn derhalve niet toegankelijk voor langzaam verkeer en landbouwverkeer en kennen in de Duurzaam Veilig visie geen gelijkvloerse kruisingen. Een ander essentieel kenmerk van Duurzaam Veilige stroomwegen is een fysieke rijbaanscheiding, bijvoorbeeld in de vorm van een middenberm, om het verkeer in beide richtingen te scheiden. Voor veel enkelbaans autowegen die zijn gecategoriseerd als regionale stroomweg is nog geen budget beschikbaar om essentiële kenmerken als een fysieke rijbaanscheiding en ongelijkvloerse kruisingen te realiseren. Op deze enkelbaans autowegen wordt echter wel een dubbele asmarkering met groene vulling toegepast om inhalen te verbieden en te ontmoedigen en de herkenbaarheid van dit type weg te vergroten.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Gebiedsontsluitingswegen (GOW) Gebiedsontsluitingswegen zijn wegen die zowel doorstroming als uitwisselen tot doel hebben. Gebiedsontsluitingswegen zorgen ervoor dat woonwijken, bedrijventerreinen, winkelcentra etc. bereikbaar blijven. Zij moeten voor het verdelen en het verzamelen van verkeer zorgen. Het is volgens de Duurzaam Veilig filosofie echter ongewenst om uitritten van erven op gebiedsontsluitingswegen te laten uitkomen. Voorbeelden van gebiedsontsluitingswegen in de gemeente zijn de provinciale wegen N353 en N371. Buiten de bebouwde kom mag er 80 km/uur gereden worden, binnen de bebouwde kom 50 km/uur. Het homogeniteitsprincipe leidt ertoe dat langzaam en snelverkeer van elkaar moet worden gescheiden. Binnen de bebouwde kom kan dit door fietsstroken of vrijliggende fietspaden aan te leggen; buiten de bebouwde kom door parallelle fietspaden of parallelwegen in de vorm van erftoegangswegen. Hierbij moet worden bedacht dat ook medegebruik van een gebiedsontsluitingsweg door langzaam landbouwverkeer ongewenst is. Bromfietsen vormen hier een aparte groep, binnen de bebouwde kom delen ze de weg met de auto's, buiten de bebouwde kom met de fietsers.
Inhalen op gebiedsontsluitingswegen is ongewenst, met name buiten de bebouwde kom, hetgeen betekent dat het beste een dubbele asmarkering kan worden toegepast, eventueel gecombineerd met een moeilijk overrijdbare rijbaanscheiding.
Erftoegangswegen (ETW) Erftoegangswegen zijn bedoeld voor het veilig toegankelijk maken van percelen, ze staan beter bekend als de 30km/uur- en 60km/uur-zones. Op erftoegangswegen moeten verkeersdeelnemers (voetgangers, fietsers en automobilisten, etc.) van dezelfde rijbaan gebruik kunnen maken, waarbij voetgangers vaak wel een eigen verkeersruimte wordt geboden in de vorm van een trottoir. Manoeuvres als keren, draaien, het laten in- en uitstappen van passagiers, het laden- en lossen van goederen het oversteken moet veilig kunnen gebeuren. Omdat deze zogenaamde verblijfsfunctie het belangrijkst is moet de snelheid van het gemotoriseerde verkeer omlaag om toch te voldoen aan de vereiste van homogeniteit van het verkeer. Om deze lagere snelheid (ten opzichte van de gebiedsontsluitingswegen) af te dwingen zijn de laatste jaren veel snelheidsremmende maatregelen getroffen. Door de lagere snelheid wordt doorgaand verkeer zoveel mogelijk geweerd, hetgeen weer beter past bij de functie van erftoegangswegen als weg voor bestemmingsverkeer. Naast het terugbrengen van de snelheid worden in principe geen andere verkeersmaatregelen zoals fietsstroken of zebrapaden toegepast.
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Voorbeelden wegencategorisering
130
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
III.
Ongevalsanalyse Zwartewaterland 2016-2020
Ongevallen naar wegbeheerder gemeente provincie onbekend totaal
2016 60 34 0
2017 51 43 3
2018 39 40 0
2019 48 34 1
2020 47 32 0
totaal 245 183 4
94
97
79
83
79
432
Afloop UMS letsel dodelijk ongevallen slachtoffers
2016 79 13 3 94 16
2017 85 14 1 97 15
2018 70 10 0 79 10
2019 75 9 0 83 9
2020 71 7 1 79 8
ongevallen 380 53 5 432 58
slachtoffers n.v.t. 53 5 58 -
2018 6 4 10
2019 7 2 9
2020 5 3 8
slachtoffers 32 26 58
dodelijk 2 3 5
Slachtoffers naar wegbeheerder gemeente provincie totaal
2016 9 7 16
2017 5 10 15
Ongevallen naar locatie binnen komgrens buiten komgrens niet ingevuld totaal
bocht 14 36 3 53
kruispunt 75 36 4 115
wegvak 72 65 3 140
rotonde 7 17 0 24
onbekend 7 6 87 100
totaal 175 160 97 432
2018 86 8 4 13 6 8 0 3 0 7 135
2019 73 16 1 13 9 11 2 5 0 7 137
2020 98 14 0 14 3 7 1 6 0 5 148
totaal 438 56 10 57 37 40 5 26 2 37 708
Vervoerswijze betrokken partijen personenauto bestelauto motor vrachtauto (E)fiets bromfiets voetganger vast/los object dier overig totaal
2016 85 10 4 8 8 8 1 6 0 12 142
2017 96 8 1 9 11 6 1 6 2 6 146
Tijdsperiode nacht 0-7 u ochtendspits 7-9 u ochtend 9-12 u middagspits 12-14 u middag 14-16 u avondspits 16-18 u avond 18-24 u totaal
2016 12 15 13 13 9 17 15 94
2017 6 5 12 12 13 25 24 97
2018 2 11 14 6 7 17 22 79
2019 9 11 16 9 9 9 20 83
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
2020 7 9 10 10 19 9 15 79
totaal 36 51 65 50 57 77 96 432
Aard 2016 27 4 8 9 9 3 0 1 33 0 94
flank vast voorwerp kop/staart eenzijdig frontaal los voorwerp dier voetganger onbekend geparkeerd voertuig totaal
2017 23 7 9 8 7 1 2 1 39 0 97
2018 24 2 13 5 7 1 0 0 27 0 79
2019 18 6 14 4 6 0 0 2 33 0 83
2020 29 7 12 8 4 0 0 1 17 1 79
totaal 121 26 56 34 33 5 2 5 149 1 432
Maand januari februari maart april mei juni juli augustus september oktober november december totaal
2016 1 5 2 8 7 11 6 10 8 8 8 4 89
2017 11 9 9 8 6 10 5 10 10 9 5 9 101
2018 5 4 3 10 7 6 12 6 9 1 6 6 75
2019 4 8 6 4 5 7 9 7 7 8 12 10 87
2020 9 11 4 8 8 7 6 6 9 13 5 7 93
totaal 41 37 24 38 33 41 38 39 43 39 36 36 445
2017 18 19 19 15 10 11 5 97
2018 13 19 9 9 10 14 5 79
2019 14 14 8 11 17 12 7 83
2020 9 13 14 13 16 8 6 79
totaal 60 84 66 68 69 60 25 432
Dag maandag dinsdag woensdag donderdag vrijdag zaterdag zondag totaal
2016 6 19 16 20 16 15 2 94
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
IV.
Resultaten enquête
Vraag 1: Wat is uw leeftijd?
Vraag beantwoord door 540 respondenten Vraag overgeslagen door 0 personen Vraag 2: Ik vul deze enquête over verkeer in Zwartewaterland in als
Vraag beantwoord door 539 respondenten Vraag overgeslagen door 1 persoon Vraag 3: In ben woonachtig in
Vraag beantwoord door 538 respondenten Vraag overgeslagen door 2 personen
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Vraag 4: De voorzieningen in de gemeente zijn goed bereikbaar per auto
Vraag beantwoord door 538 respondenten Vraag overgeslagen door 2 personen Vraag 5: Het vrachtverkeer kan in de gemeente goed op de bestemming komen
Vraag beantwoord door 538 respondenten Vraag overgeslagen door 2 personen Vraag 6: Het landbouwverkeer in de gemeente kan goed op de bestemming komen
Vraag beantwoord door 537 respondenten Vraag overgeslagen door 3 personen
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Vraag 7: Ik ben tevreden over de verkeerssituatie in het centrum van Hasselt
Vraag beantwoord door 524 respondenten Vraag overgeslagen door 16 personen Vraag 8: Ik ben tevreden over de verkeerssituatie in het centrum van Genemuiden
Vraag beantwoord door 526 respondenten Vraag overgeslagen door 14 personen Vraag 9: Ik ben tevreden over de verkeerssituatie in het centrum van Zwartsluis
Vraag beantwoord door 524 respondenten Vraag overgeslagen door 16 personen
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Vraag 10: In de gemeente zijn te weinig verkeersmaatregelen (drempels e.d.)
Vraag beantwoord door 537 respondenten Vraag overgeslagen door 3 personen Vraag 11: In de gemeente kan ik veilig en comfortabel fietsen
Vraag beantwoord door 539 respondenten Vraag overgeslagen door 1 persoon Vraag 12: Met betere voorzieningen voor fietsers pak ik eerder de fiets dan de auto
Vraag beantwoord door 538 respondenten Vraag overgeslagen door 2 personen
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Vraag 13: In de gemeente zijn er voldoende recreatieve fietsroutes
Vraag beantwoord door 540 respondenten Vraag overgeslagen door 0 personen Vraag 14: In de gemeente voel ik mij veilig in het verkeer als automobilist
Vraag beantwoord door 532 respondenten Vraag overgeslagen door 8 personen Vraag 15: In de gemeente voel ik mij veilig in het verkeer als voetganger
Vraag beantwoord door 536 respondenten Vraag overgeslagen door 4 personen
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Vraag 16: Er is voldoende aandacht voor verkeerseducatie (campagne, voorlichting, verkeersles, training e.d.)
Vraag beantwoord door 538 respondenten Vraag overgeslagen door 2 personen Vraag 17: De belangrijkste routes van/naar school zijn verkeersveilig en overzichtelijk voor fietsers en voetgangers
Vraag beantwoord door 537 respondenten Vraag overgeslagen door 3 personen Vraag 18: In de woonwijken zijn voldoende parkeerplaatsen
Vraag beantwoord door 536 respondenten Vraag overgeslagen door 4 personen
Gemeentelijk verkeer- en vervoersplan (GVVP) Zwartewaterland 2021 - 2030 – Rapport R01-C01-31114203-sws2
Vraag 19: In het centrum van Hasselt zijn voldoende parkeerplaatsen
Vraag beantwoord door 523 respondenten Vraag overgeslagen door 17 personen Vraag 20: In het centrum van Genemuiden zijn voldoende parkeerplaatsen
Vraag beantwoord door 530 respondenten Vraag overgeslagen door 10 personen Vraag 21: In het centrum van Zwartsluis zijn voldoende parkeerplaatsen
Vraag beantwoord door 523 respondenten Vraag overgeslagen door 17 personen