Raadsvoorstel Transitievisie Warmte

Raadsvoorstel Raadsvergadering: 9 december 2021

Agendapunt: (nummer)

Portefeuillehouder: 5. Weth. H, Rietman. Portefeuille: duurzaamheid en energie

Voor informatie: Martijn Oosting, telefoonnummer 14038, m.oosting@zwartewaterland.nl JOIN-nr.: 20.502 Bijlage(n): Visiedocument Transitievisie Warmte Ondenruerp: Transitievisie Warmte

Voorstel:

1. De transitievisie warmte vast te stellen In 2022 te starten met wijkuitvoeringsplannen in de wijken Greente, Achter t'Tag, Barsbeek, Hasselt om de Weede en Dedemsvaart-Zuid.

Aan de gemeenteraad, Onderwerp: Transitievisie Warmte Voorstel

1. De transitievisie warmte vast te stellen 2. In 2022 te starten met wijkuiWoeringsplannen in de wijken Greente, Achter t' Tag, BarsbeeÇ Hasselt om de Weede en Dedemsvaart-Zuid.

Samenvatting Met de transitievisie warmte stelt de gemeente vast op welke manier de woningen in de gemeente van het aardgas af kunnen, Daarmee krijgen bewoners duidelijkheid over de oplossingsrichting en

wordt handelingsperspectief gecreëerd.

Aanleiding Alle gemeenten in Nederland moeten voor het eind van 2021een Transitievisie Warmte (TVW) vaststellen, Landelijk is in het klimaatakkoord afgesproken dat alle woningen in 2050 van het aardgas af zijn.In het huidige coalitieakkoord van de gemeente staat de ambitie om dit al in 2040 bereikt te hebben. Onderzoeksbureaus Tauw en DWA hebben voor de gemeente de visie opgesteld. De visie beschrijft hoe en op welke termijn de woningen in Zwartewaterland van het aardgas af kunnen gaan. Hieruoor is een analyse gedaan naar beschikbare alternatieve warmtebronnen, een inventarisatie van de bestaande woningvoorraad en is gezocht naar logische momenten waarop een wijk aardgasvrij of aardgasvrij-ready kan zijn. Dat laatste betekent dat de wijk nog niet daadwerkelijk van het aardgas af gaat, maar wel gemakkelijk de stap kan maken. De conclusies van de visie zijn een voorkeurstechniek per wijk en eerste aanzet voor een tijdspad waarbinnen de wijken de slag kunnen en moeten. Dit tijdspad is het veftrekpunt voor het opstellen van wijkuitvoeringsplannen. Is deze wijkuitvoeringsplannen wordt per wijk gericht gekeken welke stappen gezet moeten worden om daadwerkelijk richting aardgasvrij (-ready) te gaan.

-L-

De conclusies laten zien dat de oplossingen vooral gericht zijn op individuele huishoudens en gebouweigenaren. Dat wil zeggen dat er weinig collectieve mogelijkheden zijn in de vorm van warmtenetten. Uitzondering daarop zijn de wijken Greente (Genemuiden) en Dedemsvaart-Zuid (Hasselt). Hier moet worden onderzocht of een oplossing door middel van thermische energie uit opperulaktewater tot de mogelijkheden behoort. Er zijn eveneens een aantal wijken waar de overgang naar aardgasvrij relatief eenvoudig is, omdat het wijken zijn met goed gei'soleerde woningen. De oplossing hier zal all-electric zijn. Voor de wat oudere wijken, waar de huizen minder goed gei'soleerd zijn, geldt dat per gebouw een oplossing moet worden gevonden. Dit zal per gebouw verschillend zijn. Voor de historische binnensteden waar het niet mogelijk is om voldoende te isoleren zal uiteindelijk gekeken moeten worden naar een alternatief duurzaam gas als warmtebron.

Voorgesteld wordt om de wijken waar het óf zeker van is wat de oplossing moet zijn óf waar een mogelijkheid tot een warmtenet bestaat als eerste uit te werken in een wijkuiWoeringsplan. Dat betekent concreet dat er vanaf 2022 met de wijken Barsbeek, Achter 't Tag, Greente, Hasselt om de Weede en Dedemsvaart-Zuid gestaft gaat worden met het opstellen van een wijkuitvoeringsplan met als doel om te bekijken hoe deze wijken in 2030 aardgasvrij (-ready) kunnen zijn. Voor alle overige wijken betekent dit dat er weliswaar niet in 2022 gestart wordt met een wijkuitvoeringsplan, maar dat de belangrijkste stap naar aardgasvrij (-ready) wél ingezet moet worden. Namelijk het isoleren van woningen waar mogelijk. Parallel aan de wijkuitvoeringsplannen zal er gemeentebreed worden ingezet op het verder onder de aandacht brengen van de mogelijkheden van isoleren. Dit is een voortzetting van de huidige aanpak voor de bestaande bouw (energieloket, info bijeenkomsten, energie adviesgesprekken en daarop volgende uiWoering). Vanuit die aanpak, in samenwerking met DCZ en Energiek Zwartewaterland, zal in2022 extra aandacht komen voor monumenten.

Argumenten 1.1 Elke gemeente moet een Transitieviste Warmte hebben voor het einde van 2021 Vanuit het klimaatakkoord is afgesproken dat alle gemeenten in Nederland een Transitievisie Warmte opstellen met daarin een keuze voor voorkeursalternatieven voor aardgas en een wijkvolgorde van waarop wijken van het aardgas af gaan.

1.2 De Transitievisie Warmte geeft handelingsperspectief voor de tnwoners De conclusies van de visie laten zien dat over het algemeen geldt dat de voorkeursalternatieven individueel zijn. Dat betekent dat elk huishouden zelf moet gaan werken richting aardgasvrij (ready). De visie laat per wijk zijn wat de meest waarschijnlijke oplossingen zijn en geeft inwoners en gebouweigenaren handelingsperspectief om desgewenst te starten. 1.3 De Transittevisie Warmte is het veftrekpunt voor wijkuitvoeringsplannen De visie geeft antwoord op de vraag welke voorkeursalternatieven per wijk er zijn. Met dit antwoord kan in 4 wijken gestart worden met het opstarten van een wijkuitvoeringsplan. In dit plan wordt concreter aangegeven welke stappen er genomen moeten worden om de wijk klaar te stomen voor het uiteindelijk van het aardgas af gaan. De eerste wijkuiWoeringsplannen kunnen medio 2022 gereed zijn en geven nog meer houvast voor de inwoners.

Kanttekeningen 1.1 Gemeenten hebben nog geen bevoegdheden De gemeente heeft nog geen bevoegdheid om woning- en gebouweigenaren te verplichten voor een bepaalde datum van het aardgas af te zijn. Mede ook om die reden wordt ingezet op een zoveel mogelijk faciliterende en stimulerende rol, zodat er handelingsperspectief ontstaat.

2.1 Gemeenten weten nog niet welke mddelen vanuit het rfik beschikbaar komen Voor de veftaling van de visie naar wijkuitvoeringsplannen is naar verwachting veel inzet nodig op het gebied van pafticipatie en communicatie. Voor de voorgestelde wijkuiWoeringsplannen in 2022 is dekking. Maar ook in de jaren erna zullen wijkuitvoeringsplannen moeten worden opgesteld.

2.2 Participatb brj het opstellen van een wfikuitvoeringsplan kan verwachtingen wekken die kunnen veranderen

-2-

Met het opstellen van een wijkuitvoeringsplan zullen verwachtingen in de betreffende wijken worden gegeven, Door het ontbreken van duidelijk over de in te zetten middelen vanuit het Rijk is onzeker hoe de continu'rteit van de wijkuitvoeringsplannen geborgd zal worden,

3.L De gemeenteraad gaat uit van 2040 en de TVW richt zich op 2050 van het aardgas af In het coalitieakkoord staat de ambitie om in 2040 volledig van het aardgas af te zijn. De Transitievisie Warmte richt zich op de afspraak dat in 2050 alle gebouwen van het aardgas af zijn. Reden hieruoor is de onder kanttekening 1.1 beschreven bevoegdheid en het inzicht dat de nadruk voor de eerstkomende tijd vooral op het aardgasvrij-ready maken van woningen komt te liggen. Dat wil zeggen dat gebouweigenaren vooral de goede stappen (isoleren) moeten zetten om op termijn van het aardgas af te kunnen.

Middeleninzet Na vaststelling TVW zal gestart worden met 4 wijkuitvoeringsplannen. De dekking hiervoor is

aangevraagd als resultaatbestemming via de najaarsnota 2021. Het Rijk heeft via de decembercirculaire 2019 middelen beschikbaar gesteld voor het opstellen van een TVW en de eerste wijk uitvoeringsplannen voor drie jaar (2019,2020 en 2021). Omdat participatie lastig is in verband met de COVID-19 maatregelen hebben we vertraging opgelopen en zijn niet alle activiteiten uitgevoerd en dus níet alle middelen uitgevoerd. Via de najaarsnota vragen we of deze activiteiten, met bijbehorende middelen inzet kan doorschuiven naar 2022,

Communicatie en paÉicipatie De voorliggende visie is in eerste instantie een technische analyse, maar concludeert ook dat de warmtetransitie een grote sociale component heeft. Een belangrijke volgende stap voor alle inwoners van de gemeente is dat waar mogelijk geisoleerd gaat worden. Dit vergt veel een heldere communicatie en participatie. Het opstellen van de wijkuitvoeringsplannen vergt per wijk een

participatieplan.

Planning Wij stellen u voor te besluiten conform bijgevoegd ontwerp raadsbesluit.

Burgemeester en wethouders van

de secretaris,

drs. D.S. Ruddijs

de bu

Bilder

-3-

Raadsbesluit De raad van de gemeente Zwartewaterland; Overwegende, dat ... Gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders, d.d. 16 november 202L; Gezien ; De Transitievisie Warmte Gelet op het bepaalde in Het Klimaatakkoord Besluít: De transitievisie warmte vast te stellen

1. 2. In 2022 te staften met wijkuitvoeringsplannen in de wijken Greente, Achter t'Tag, Barsbeek, Hasselt om de Weede en Dedemsvaaft-Zuid.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Zwaftewaterland van 9 december de griffier,

de voorzitter,

íng. H.W. Schotanus - Schutte

ing. E.J. Bilder

-4-