e. Bijlage 5 - (Op document bilage 4) Concept-overeenkomst inzake huisvesting van arbeidsmigranten in de gemeente Zwartewaterland 2021-2025

Conceptconvenant inzake huisvesting van arbeidsmigranten in de gemeente Zwartewaterland in de periode 2021 – 2036. De ondergetekenden:   

De gemeente Zwartewaterland , vertegenwoordigd door ………… wethouder , hierna te noemen: de gemeente; Huisvester(s), vertegenwoordigd door ……………………………. , hierna te noemen: de huisvesters(s); Uitzendbureau(s) , vertegenwoordigd door ……………………………………, hierna te noemen: de uitzendorganisatie(s);

Verstaan onder de hierna genoemde definities het volgende: •

• •

Arbeidsmigrant(en): de persoon of personen die vanuit een ander land dan Nederland zelf behorende tot de Europese Unie en behorende tot de zone waarvoor vrij verkeer van personen geldt of die op grond van een tewerkstellingsvergunning in Nederland legaal arbeid mag verrichten en naar Nederland komt met het oogmerk om al dan niet tijdelijk arbeid te verrichten; Huisvester(s): het bedrijf, de werkgever of uitzendbureau of meervoud daarvan die huisvesting verzorgt voor arbeidsmigranten. Zij moeten gecertificeerd zijn. Huisvesting: de woonruimte die door een huisvester specifiek voor arbeidsmigranten wordt ingezet of anderszins ter beschikking wordt gesteld.

In aanmerking nemende dat:   



 



Arbeidsmigratie een niet meer weg te denken verschijnsel is in onze samenleving is, mede als gevolg van het vrij verkeer van mensen en goederen binnen de Europese gemeenschap; Arbeidsmigratie op een positieve manier bijdraagt aan de landelijke en lokale economie; Het waarschijnlijk is dat het aantal arbeidsmigranten in Nederland de komende jaren zal toenemen en de groep mogelijk ook van samenstelling zal veranderen, waarbij de omvang en samenstelling mede afhankelijk zullen zijn van externe factoren waar ieder van de convenantspartijen afzonderlijk niet of nauwelijks invloed op heeft; Het voor de economische ontwikkeling van de gemeente Zwartewaterland van belang is dat arbeidsmigranten hier werken en het zowel vanuit economisch, als vanuit sociaal oogpunt van belang is dat de arbeidsomstandigheden en de huisvesting van deze groep goed geregeld zijn. Het gewenst is dat arbeidsmigranten die hier langere tijd verblijven, integreren in de lokale samenleving en de Nederlandse taal leren; Registratie van arbeidsmigranten in de Basisregistratie Personen (BRP), dan wel het Register Niet Ingezetenen (RNI) noodzakelijk wordt geacht. De werkgevers/huisvesters hiervoor een zorgplicht hebben; Werkgevers weliswaar een verantwoordelijkheid hebben voor de huisvesting van ‘hun’ arbeidsmigranten, maar het zeker bij langduriger verblijf wenselijk is dat de arbeidsmigrant zelf 1

  



die verantwoordelijkheid overneemt en daarvoor terecht kan bij professionele aanbieders van woonruimte. De gemeente wil het faciliteren van initiatieven van marktpartijen, voor voldoende kwantitatieve mogelijkheden voor (grootschalige) huisvesting, stimuleren; De huisvesters een verantwoordelijkheid hebben te zorgen voor kwalitatief voldoende huisvesting; Huisvestingsvoorzieningen voor arbeidsmigranten tenminste moeten voldoen aan de normen die gesteld zijn door de Stichting Normering Flexwonen of het AFK keurmerk en er maatregelen zijn getroffen i.v.m. het coronavirus. Als er een nieuw keurmerk komt moet hieraan worden voldaan. Bedrijven moeten dat kunnen aantonen d.m.v. registratie in het register van die Stichtingen en de getroffen maatregelen. Dat een goed beheer en desnoods handhaving van de huisvestingsvoorzieningen van belang is om een goed en veilig verblijf van de arbeidsmigranten te verzekeren en de mogelijke belasting van de omgeving sterk kan reduceren .

Hoofdstuk 1: Spreken met elkaar af: Samen te bevorderen dat er voldoende, veilige en kwalitatief passende huisvesting voor arbeidsmigranten binnen de gemeente Zwartewaterland beschikbaar is voor arbeidsmigranten die werkzaam zijn in Zwartewaterland. En met oog op dit gezamenlijk doel met elkaar dit convenant aan te gaan, in beginsel voor de duur van vijftien jaar. 1 Opgave gemeente Zwartewaterland Partijen bepalen daartoe de opgave voor de gemeente Zwartewaterland en gaan, in de periode 2021-2023, maximaal 200 plaatsen voor tijdelijke huisvesting realiseren. Deze plaatsen zijn nodig ter vervanging van huisvesting in panden en/of op plekken waar dat – zelfs na een eventuele aanpassing - niet mag en anderzijds om te voorzien in de verwachte groei in de vraag naar arbeidsmigranten. 2. Huisvestingsprogramma’s en bestuurlijke afspraken over verdeling en locaties. De gemeente Zwartewaterland zal het faciliteren van marktpartijen om maximaal 200 plaatsen mogelijk maken stimuleren. Zij blijvend streeft naar een kwalitatief en kwantitatief goede invulling van de huisvestingsbehoefte waarbij de beleidsregels “ruimtelijk kader voor huisvesting van tijdelijke arbeidsmigranten in gebouwen, niet zijnde woningen” (zie de bijlagen) als basis en uitgangspunten dienen. Absolute voorwaarde hierbij is dat de arbeidsmigranten werken in de gemeente Zwartewaterland.

De gemeente (college en raad) verplicht zich, vanuit een positieve grondhouding, een maximale inspanning te plegen om er voor te zorgen dat de benodigde aanpassing van het bestemmingsplan, inpassing in de omgeving, aanpassing van overige regelgeving, die nodig zijn om de locaties voor nieuwbouw en/of transformatie te realiseren, tijdig zijn afgerond. 3 Handhaving en regels. De gemeente de gestelde regels handhaaft en tegen geconstateerde overtredingen optreedt en daarvoor passend toezicht houdt, waarbij 2 toezichtregimes worden onderscheiden: 1. Voor convenantpartijen een passief toezicht waarbij de gemeente op signalen van aantasting van de leefbaarheid van de omgeving of van overlast, signalen van overbewoning of anderszins van de locatie altijd toezicht houdt. 2

2. Voor niet-convenantpartijen of niet aangemelde huisvestingslocaties, waarbij de gemeente gericht op (mogelijke) huisvestingslocaties actief toezicht houdt. Dit toezicht kan onaangekondigd en indien nodig meerdere keren per jaar plaatsvinden. Ingeval van een overtreding van de geldende normen of wet- of regelgeving bij een huisvestingslocatie van één van de convenantpartijen, informeert de gemeente de huisvester direct over deze constatering en stelt deze in staat om binnen een redelijke termijn de situatie te herstellen of aan te passen (waarschuwing). Pas na dit contact of deze termijn treedt de gemeente indien nodig handhavend op. 4 Afspraken over het tempo van realisatie Deze 200 plaatsen worden in de periode 2021/2023 door marktpartijen gerealiseerd. In 2023 vindt een herijking van de opgave plaats. Als een partij van mening is dat de omstandigheden tussentijds zodanig zijn veranderd, dat herijking van de opgave nodig is, dan kan die partij dat inbrengen in het overleg.

Hoofdstuk 2: Overeenkomst algemeen. Partijen onderkennen dat voor het realiseren van de huisvestingsopgave drie onderwerpen in samenhang moeten worden bezien en aangepakt: 1. Het voorzien in voldoende huisvesting die ten minste aan de SNF- of AFK-normen en aan het corona veiligheidsprofiel voldoen. Als er een nieuw keurmerk komt wordt deze van kracht. 2. De handhaving t.a.v. woon- of verblijfssituaties die niet aan de voorschriften voldoen. 3. De registratie van arbeidsmigranten in BRP dan wel RNI, zorgplicht werkgevers/huisvesters. Partijen hebben daarom hun samenwerking nader geconcretiseerd in de volgende punten die zij zijn overeengekomen: Artikel 1 Doelen van de samenwerking. 1. Te komen tot voldoende aanbod van huisvesting voor tijdelijke arbeidsmigranten die werken in de gemeente Zwartewaterland. De huisvesting moet tenminste voldoen aan de voorwaarden zoals gesteld in de normen van SNF of het AFK, coronaprotocol en het Bouwbesluit, waarbij partijen ook oog hebben voor de betaalbaarheid en de duurzaamheid van de voorzieningen. 2. Mede met het oog op het maatschappelijk draagvlak te zorgen dat zowel nieuw te realiseren als bestaande huisvestingsvoorzieningen zodanig worden beheerd dat arbeidsmigranten goed en veilig kunnen wonen en belasting van de omgeving zoveel mogelijk wordt voorkomen. 3.

Zorgen dat arbeidsmigranten volgens de in Nederland geldende wet- en regelgeving te werk worden gesteld. 4. Zorgen dat arbeidsmigranten naar mate zij langer in Nederland blijven, meer geïntegreerd raken in de samenleving en de taal leren. 5. Faciliteren dat arbeidsmigranten zich registreren in BRP dan wel RNI. 6. Zorgen dat huisvestingssituaties die niet aan de SNF-of de AFK-normen, coronaprotocol en/of lokale voorschriften voldoen z.s.m. beëindigd worden, echter in een tempo dat past bij de

3

urgentie van de overtreding en waarbij voorkomen wordt dat arbeidsmigranten de dupe worden van die beëindiging1. Artikel 2 Duur, beëindiging, wijziging en toetreding. 1. Dit convenant treedt in werking met ingang van de datum van ondertekening van het convenant en wordt aangegaan voor de duur van maximaal 15 jaar. 2. Wijzigingen in dit convenant kunnen slechts met schriftelijke instemming van alle partijen worden overeengekomen. Mondelinge afspraken missen zonder schriftelijke vastlegging elke geldingskracht. 3. Het is mogelijk dat een partij die niet deelneemt aan dit convenant, gedurende de looptijd van dit convenant als deelnemende partij toe treedt. Daartoe is instemming van de convenantpartijen vereist, welke instemming partijen alleen kunnen onthouden als zij aantoonbaar ernstig in hun belang worden geschaad door de toetreding. Partijen hebben twee weken de gelegenheid om hun bezwaren kenbaar te maken. 4. De gemeente beoordeelt in hoeverre de bezwaren van één of meer van de convenantpartijen aanleiding is om de toetredende partij te weigeren. 5.

Partijen kunnen ieder afzonderlijk dit convenant schriftelijk doen beëindigen zonder rechterlijke tussenkomst in geval van a: faillissement of surséance van betaling van een der partijen, of b: in geval van ernstige tekortkoming in de nakoming van de verplichtingen op grond van dit convenant door een der partijen indien, nadat deze partij schriftelijk in gebreke is gesteld, niet alsnog binnen een redelijke termijn aan zijn verplichtingen voortvloeiend uit dit convenant voldoet.

Hoofdstuk 3: Verplichtingen van partijen Artikel 3:: Verplichtingen van de gemeente Zwartewaterland. 1. De gemeente verplicht zich een kader vast te stellen dat voldoende mogelijkheden biedt om bestaande huisvestingscapaciteit te benutten, dan wel nieuwe te realiseren. 2. Bij de vaststelling wat ‘voldoende’ is wordt tenminste uit gegaan van het aantal arbeidsmigranten dat in de gemeente werkzaam is of zal zijn. 3. Het kader zal tenminste de criteria bevatten volgens welke de gemeente aanvragen tot het benutten van bestaande, dan wel het realiseren van nieuwe huisvesting zal beoordelen. 4. De gemeente zal daarbij ook het tijdelijk gebruik van locaties in afwijking van het bestemmingsplan serieus overwegen. 5. De gemeente verklaart zich bereid om met werkgevers of huisvesters in gesprek te gaan over hun huisvestingsportefeuille in onze gemeente en zo in goed overleg vast te stellen welke huisvestingssituaties (voor zover nodig) onder welke voorwaarden een vergunning kunnen krijgen, welke in welk tempo beëindigd moeten worden en hoe de gemeente zal faciliteren bij het vinden van alternatieven (bed voor bed regeling). 6. De gemeente zal bij de wijze waarop zij handhaaft en de bed voor bed regeling toepast ook goed werkgeverschap meewegen, ic de toepassing van de cao en de wettelijke eisen aan het werkgeverschap. 1

De bed voor bed regeling is gericht op maatwerkoplossingen bij het opheffen van overtredingen. Zie voor meer informatie: https://flexwonen.nl/de-bed-voor-bedregeling/

4

7. De gemeente verplicht zich inschrijving van arbeidsmigranten in de BRP mogelijk te maken en in overleg met werkgevers zodanige voorzieningen te treffen, dat dit op efficiënte wijze kan plaatsvinden, uiteraard binnen wettelijke kaders, maar rekening houdend met groepsgewijs aanbod en werktijden van de arbeidsmigranten. 8. De gemeente spant zich in om taalcursussen ook ter beschikking te stellen voor arbeidsmigranten en om arbeidsmigranten op maat informatie te verschaffen over het aanbod aan taalcursussen. Artikel 4: Verplichtingen van de huisvesters(s) Huisvester(s) geven inzicht in de omvang van de huisvesting van arbeidsmigranten in de gemeente Zwartewaterland, door: 1. De gemeente een overzicht te verstrekken van huisvestingslocaties en wijzigingen per maand aan de gemeente door te geven. 2. De door hen gehuisveste personen te informeren over registratie in het Register nietingezetenen (RNI) of de Basisregistratie Personen (BRP) en hen te stimuleren zich op de juiste manier in te schrijven en zich te melden bij de gemeente. 3. De huisvester(s) verplichten zich arbeidsmigranten die aangeven zich te willen vestigen, in te schrijven als woningenzoekende en te behandelen zoals gangbaar is voor woningzoekenden met een vergelijkbare huishoudenssituatie en inkomen. 4.

Zij verplichten zich actief voorlichting te geven over de mogelijkheden om aan woonruimte komen aan arbeidsmigranten die langer willen blijven. 5. De huisvesters(s) spannen zich in om woonruimte te realiseren en/of beschikbaar te stellen voor arbeidsmigranten die hier tijdelijk verblijven en werken. Parkeren moet plaatsvinden op eigen terrein. 6. De huisvesters(s) zullen alvorens dat te doen overleggen met de gemeente over de locatie, aard en omvang van die kamergewijze verhuur en de voorschriften van de gemeente dienaangaande in acht nemen. 7. De huisvesters(s ) kunnen, rekening houdend met gemeentelijk beleid, dat doen door wooneenheden of studio’s te realiseren in b.v. nieuwbouw, herbestemming van bedrijfsgebouwen of door gebruik van tijdelijke locaties. 8. De huisvesters(s) verplichten zich, rekening houdend met gemeentelijk beleid, om zowel bij het realiseren van huisvesting als bij het in gebruik geven er van tenminste de normen van de SNF en het AFK en het coronaprotocol in acht te nemen evenals alle van toepassing zijnde voorschriften van het Bouwbesluit, het geldende bestemmingsplan en andere gemeentelijke voorschriften, waaronder het bijhouden van een nachtregister als de aard van de voorziening dat vereist. 9.

De huisvesters(s) verplichten zich om voor alle vormen van huisvesting die zij aanbieden een passend beheer toe te passen, tenzij het zelfstandige woonruimte betreft. Dit impliceert dat er tenminste 24/7 iemand bereikbaar is die de taak, bevoegdheden en mogelijkheden heeft om bij calamiteiten direct handelend op te treden en waarvan de contactgegevens direct in het betreffende pand en bij hulpdiensten beschikbaar zijn. 10. De huisvesters(s) dragen, bij de huisvesting als bedoeld in artikel 9, zorg voor het voorkomen van overlast voor de omgeving, stellen daartoe huisregels op en zorgen dat die, zo nodig in vertaalde vorm, bij de bewoners bekend zijn.

5

11. De huisvestingsbehoefte niet te zwaar drukt op bepaalde buurten en kernen door zich er voor in te zetten dat de huisvesting voldoende gespreid wordt over de gemeente Zwartewaterland op plekken waar de arbeidsmigranten werkzaam zijn. 12. De huisvesters(s) verplichten zich om zorgvuldig te communiceren met omwonenden en hen te informeren over het gebruik van de huisvestingslocatie, de vorm van beheer die daarvoor geldt en de contactgegevens van degene die bij calamiteiten aanspreekbaar is. 13. De werkgever(s) die zelf huisvesting bieden aan zijn werknemers, zal voldoen aan het verzoek van de gemeente om te komen tot een overzicht van en afspraken over zijn huisvestingsportefeuille, zoals bedoeld in artikel 4 lid 3 (bed voor bed regeling), dan wel zelf het initiatief daartoe nemen. 14. De werkgever(s) die zelf huisvesting biedt aan zijn werknemers, zal die werknemers nooit verplichten om van die huisvesting gebruik te maken; een eventuele wens van de werknemer om elders huisvesting te vinden of effectuering van die wens, zal geen gevolgen hebben voor de arbeidsrelatie. 15. De werkgever(s) die zelf huisvesting biedt aan zijn werknemers zal bij beëindiging van de arbeidsrelatie de betreffende werknemer een redelijk termijn bieden om alternatieve huisvesting te vinden en zich inspannen om te voorkomen dat de ex-werknemer dakloos wordt. 16.

De huisvester(s) informeert arbeidsmigranten zo snel mogelijk over toegang tot voorzieningen voor gezondheidszorg, sociale ondersteuning, juridische bijstand, participatie, integratie en taalen beroepsonderwijs.

Hoofdstuk 4: Slotbepalingen Evaluatie en bijstelling van dit convenant 1. Ten minste één keer per jaar in een gezamenlijk overleg de uitwerking van deze samenwerking en dit convenant te monitoren en te evalueren. 2. Als de uitkomst van de monitoring en evaluatie daartoe aanleiding geven kunnen partijen gezamenlijk besluiten de afspraken uit dit convenant te wijzigen, aan te vullen of afspraken te schrappen. 3. Partijen spannen zich in het geval van een geschil over de inhoud of de uitvoering van het convenant tot het uiterste in om in onderling overleg tot een oplossing te komen en kiezen voor het geval dat niet lukt voor een arbitrage of bindend advies. 4. Dit convenant heeft uitsluitend betrekking op de convenantpartijen onderling. Derden kunnen op de afspraken en bepalingen uit dit convenant geen rechten en plichten ontlenen.

Aldus overeengekomen en ondertekend d.d. ………….te Zwartewaterland, Ondertekening Gemeente Zwartewaterland,

6