CU-bijdrage Kadernota 2023-2026

Het betere verhaal voor Zwartewaterland

Beste Voorzitter, Nu noodgedwongen vanwege de verkiezingen een beleidsarme kadernota voor ons ligt, biedt het de ChristenUnie de mogelijkheid voor een andere insteek bij deze algemene beschouwingen. Meer op hoofdlijnen en vanuit de bedoeling. We zijn daarbij geïnspireerd door het boek van Kim Putters. Het boek Het einde van de BV Nederland van Putters gaat over de noodzaak van een verhaal voor onze samenleving. Putters was jarenlang directeur van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP). Bij zijn afscheid stelde hij als het ware een testament op voor Nederland. Vanuit de vraag: wat is het verhaal van Nederland in de snel veranderende wereld? Een verhaal als bindmiddel is nodig vanwege het afbrokkelende sociaal contract tussen de overheid en burgers. Als reactie op crises die zich in een snel tempo opstappelen in: wonen, stikstof, asiel, klimaat, kansengelijkheid en democratie. Er is behoefte aan duiding. De overheidssturing schiet met enige regelmaat te kort, waardoor er geen sprake meer is van eerlijke kansen voor iedereen. Te weinig ruimte voor maatwerk. De gemiddelde Nederlander bestaat niet. Een samenleving in transitie heeft houvast en een thuisgevoel nodig. Eerst de analyse, dan de toepassing op Zwartewaterland en tot slot het christelijk-sociaal perspectief van de ChristenUnie. 1. Putters komt met een eigen analyse: 1.

Het betere verhaal moet niet gaan over zelfredzaamheid en de burger als klant, maar over solidariteit, rentmeesterschap, zorgzaamheid en brede welvaart. 2. Het betere verhaal moet meer gaan over grote maatschappelijke opgaven als klimaat, sociale gelijkheid, tweedeling in de samenleving, Oekraïne en stikstof. 3. Het betere verhaal is een overheid die focust op de uitvoering (niet los van beleid), investeert in langere termijn denken met een focus op het welzijn van alle burgers en de samenleving. 4. Het betere verhaal gaat over een overheid die mensen ziet en hoort, die het onderling vertrouwen centraal stelt en zelf betrouwbaar is. 5. Het betere overheid gaat over publieke instellingen als de zorg, het onderwijs, de politie, de brandweer en de rechtspraak, die sterker worden in plaats van zwakker. 6. Het betere verhaal gaat over versterking van de democratische bewustzijn van de samenleving onder meer door burgerschapsonderwijs. 7. Het betere verhaal gaat over een overheid die investeert in vakmanschap en de tijd neemt voor rust en reflectie en de wetenschap op een kritische wijze benut. 8. Het betere verhaal investeert in visie en koers die het vertrouwen herstelt tussen de burgers (boeren en buitenlui) en de overheid. 9.

Het betere verhaal streeft naar economische, sociale, ecologische en culturele doelen ontworpen vanuit maatschappelijke opgaven; dichtbij de burgers met een groot draagvlak.

1

2. Toepassing op Zwartewaterland Deze analyse gaat niet aan Zwartewaterland voorbij. Dat betekent dat we aan de slag moeten de komende vierjaar als lokale politiek om deze trend om te buigen. Als het aan de ChristenUnie ligt, dan betekent dit onder meer het volgende: 1. In vertrouwen verder bouwen. Dat vraagt openheid, moed en kwetsbaarheid van ons lokale bestuurders, raadsleden en ambtenaren. Vanuit bezieling. Zeker nu de crises zich opstappelen. 2. We geven ruimte vanuit vertrouwen aan maatschappelijke en inwoners-initiatieven. We zetten in op onze kernwaarden als integer, integraal, participatief en kwaliteitsgericht. Geen scheiding tussen beleid en uitvoering, maar (sociaal) maatwerk. 3. We zorgen ervoor dat in iedere kern locaties beschikbaar zijn waar activiteiten gericht op ontmoeting en thuiskomen voor verschillende doelgroepen mogelijk zijn.. 4. Door de coronacrisis is de eenzaamheid onder jongeren en ouderen toegenomen. Hier zetten we extra op in de preventie-agenda. Samen Zwartewaterland geldt als goed voorbeeld. 5. We versnellen de zoektocht en ontwikkeling van betaalbare en alternatieve woonlocaties voor onze kernen en buitengebied in de bouwsteen wonen o.l.v. de woonaanjager. 6.

Binnen de Regio Zwolle werken we via de Human Capital Agenda (HCA) samen aan een wendbare en toekomstbestendige arbeidsmarkt, waarin iedereen mee kan doen en zijn of haar talenten kan inzetten in maatwerk. 7. Bij het opstellen van de visie op het buitengebied zetten we in op een toekomstbestendige en duurzame agrarische sector met de boeren zelf en met het oog op versterking van de biodiversiteit en onze mooie natuurgebieden. 8. De maatschappelijke, culturele en educatieve rol van onder andere de bibliotheken en scholen verder te ontwikkelen via cultuur- en sportcoaches vanuit de brede welvaart. 9. We stimuleren de verduurzaming van het vervoer en vinden het van wezenlijk belang dat onze kernen en bedrijventerreinen goed toegankelijk zijn met het OV en de fiets. 10. We spelen als rentmeesters in op de veranderingen in het klimaat als wateroverlast, droogte, hitte en de kans op overstromingen. 3. Het christelijk-sociaal verhaal van de ChristenUnie De ChristenUnie wil vooruitkijken vanuit de christelijke hoop. Daarvoor ga ik, voorzitter, terug in de geschiedenis om actueel te blijven. In 412 schreef de Afrikaanse kerkvader Augustinus aan zijn vriend Marcellinus het boek De Stad Gods als antwoord op de val van het grote Romeinse Rijk.

Augustinus schetst in dit boek dat we moeten blijven geloven in en streven naar aardse vrede voor iedereen (Augustinus XIX, 17) vanuit een hemels perspectief. In het streven naar vrede is het van belang, volgens Augustinus, dat de deugden beoefend worden. Deugden die gericht zijn op het goede. Het verwaarlozen hiervan heeft onder meer, volgens hem, geleid tot de ondergang van het grote Romeinse Rijk. Een belangrijk deugd voor Augustinus is het streven naar gerechtigheid: ‘De gerechtigheid nu is de deugd waardoor aan ieder het zijne wordt toegekend’ (XIX, 21). Augustinus ziet rechtvaardigheid of eerlijkheid dus als een belangrijke deugd voor het sociale en politieke leven. De mens is veel meer dan een instrument om economische welvaart te bevorderen. Augustinus kent veel waarde tot aan het streven naar het goede voor alle mensen als basis voor het menselijk bestaan. Daar klinken de woorden van Kim Putters in door als hij het heeft over brede welvaart voor alle mensen, zorgzaamheid, rentmeesterschap, maatschappelijke opgaven als wonen, stikstof, asiel en kansengelijkheid. Concreet wordt dat bijvoorbeeld in het bestrijden van energie-armoede. 2

Kortom in vertrouwen verder bouwen: van ik naar wij. De ChristenUnie zal dat blijven doen vanuit de christelijke hoop. Wellicht tegen de stroom in, maar het betere verhaal voor Zwartewaterland begint bij het Verhaal zelf: Christus en in het werkelijk ontmoeten van mijn naaste om verantwoordelijk te handelen voor het welzijn van alle inwoners van Zwartewaterland en daarbuiten. Het brengt ons tot slot voorzitter tot een aantal vragen: 1. Herken het college de noodzaak van een verhaal voor onze lokale samenleving zoals boven beschreven. 2. Wanneer kunnen we als raad de verdere doorvertaling van het coalitieakkoord verwachten? 3. De initiatieven van de OKG ten aanzien van het verduurzamen zijn wel opgenomen in de kadernota. Met welke intentie?

De fractie van ChristenUnie Tamme Spoelstra Alberdine Kijk in de Vegte-Floor Marc Ooms Jan de Velde

3