Bijlage 2 - Toelichting-SD-2024-01-V02

Januari t/m maart 2024

Toelichting dashboardrapportage Sociaal Domein

Januari t/m maart 2024

1. WMO MATERIEEL PARKEERKAARTEN, HULPMIDDELEN, WOONVOORZIENINGEN, VERVOERSVOORZIENINGEN EN TAXIVERVOER

Er is een lichte groei te zien van het aantal voorzieningen. Dit valt met name terug te zien bij de Gehandicaptenparkeerkaarten en Woonvoorzieningen. Hier is het effect van de vergrijzing zichtbaar. Er komen meer ouderen, die langer thuis (moeten) blijven wonen. Voor hen zijn op de lokale woningmarkt niet altijd passende woningen beschikbaar waar zij naar toe kunnen verhuizen als de situatie daar om vraagt, waardoor woningaanpassingen nodig zijn. Dit onderwerp betrekken we beleidsmatig bij de nog op te stellen Woonzorgvisie.

2. WMO IMMATERIEEL HULP BIJ HET HUISHOUDEN, INDIVIDUELE BEGELEIDING, DAGBESTEDING

Bij deze voorzieningen is de groei sterker dan bij de materiële voorzieningen. We zien dat met name terug bij de individuele begeleiding en dagbesteding. Ook hier zien we de effecten van vergrijzing, en het langer thuis blijven wonen, terug. De verwachting is dat binnen deze beweging de groei van de huishoudelijke hulp in de loop van het jaar weer zal normaliseren.

3. JEUGDZORG DEZE ONDERSTEUNING KAN GERICHT ZIJN OP DE JONGERE, MAAR OOK OP HUN OUDERS/VERZORGERS

Toelichting dashboardrapportage Sociaal Domein

In het 1e kwartaal van 2024 zien we een stabiliteit in de aantallen jongeren met jeugdhulp vergeleken met het jaar daarvoor. In de afgelopen jaren hebben we geïnvesteerd in het voorliggend veld. Zo is op elke school het schoolmaatschappelijk werk ingezet en wordt er goed samengewerkt met de jeugdverpleegkundigen van de GGD en de ib’ers (intern begeleider). We zien dat de lichte opvoedvragen ook steeds meer daar terecht komen en worden afgehandeld. Bij het team jeugd van de gemeente komen vooral de complexere casussen binnen waarbij vaak sprake is van meervoudige problematiek. Samen met ouders en de jongere wordt dan gekeken wat de hulpvraag is en wat er voor passende ondersteuning geboden kan worden.

Januari t/m maart 2024

In het 1e kwartaal zien we een lichte stijging in de gemiddelde kosten per cliënt. Dit heeft o.a. te maken met de hoge indexatie als gevolg van prijs- en loonontwikkelingen (circa 10/15%). Daarnaast zien we dat we minder gebruik maken van ‘lichte’ voorzieningen, omdat deze niet passend zijn in de casus. We hebben op dit moment te maken met een behoorlijk aantal complexe casussen (denk aan eetstoornisproblematiek, meervoudige complexe gedragsproblemen, e.d.) waarbij veel hulpverlening ingezet moet worden. Dit om de veiligheid van de jongere en zijn/haar omgeving te borgen. We zien dat we in het 1e kwartaal van 2024 ook meer jongeren in een 24 uurs setting geplaatst hebben. De kosten hiervan zijn hoger dan een regulier ambulant traject. In overleg met ouders en de jongere wordt altijd gekeken naar wat passend is en of er afgeschaald kan worden. Op basis van de 1e drie maanden is de verwachting dat we boven het budget uitkomen. Een exacte prognose voor de rest van het jaar kunnen we echter nog niet geven.

4. PARTICIPATIEWET SAMENVOEGING VAN DE VOORMALIGE WET WERK EN BIJSTAND (WWB), DE WSW (SOCIALE WERKVOORZIENING) EN DE WAJONG (JONGGEHANDICAPTEN)

Toelichting dashboardrapportage Sociaal Domein

In het eerste kwartaal van 2024 is er sprake van een toename van het aantal uitkeringen (stijging van 8,4% in vergelijking met april 2023). Belangrijkste instroomreden is verhuizing vanuit een andere gemeente. Belangrijkste uitstroomredenen zijn het verkrijgen van werk en normwijzigingen. Het bijstandsvolume is afhankelijk van meerdere variabelen. Wij zetten actief in op preventie en op re-integratie naar werk. Ondanks de stijging, spreken we in Zwartewaterland nog steeds over een laag percentage huishoudens met een bijstandsuitkering. In totaal zijn er 232 personen met een bijstandsuitkering waarvan 75 personen met een verblijfsstatus. Het huidige zittende bestand in de Wet sociale werkvoorziening (Wsw) wordt afgebouwd op basis van (voornamelijk) natuurlijk verloop. In het eerste kwartaal vond er geen uitstroom plaats. Het aantal Wsw’ers daalde vorig jaar echter sneller dan was voorzien. Dit leidde tot een relatief hogere subsidiebijdrage per werkplek. Anderzijds stegen de loon- en uitvoeringskosten. We blijven goed volgen of deze trend zich in 2024 doorzet en welke financiële gevolgen dit heeft. In het kader van het armoedebeleid en schuldhulpverlening zijn er naast de diverse minimaregelingen projecten in gang gezet en voortgezet, waaronder Financieel Sterk. Het bereik van onze inwoners blijft een aandachtspunt.

Het voorstel is om met de monitoring van het minimabeleid, en een onderzoek naar de behoeftebepaling, een groter bereik te realiseren.

Januari t/m maart 2024

5. HUISVESTING STATUSHOUDERS Kijkend naar de huisvesting van het aantal statushouders in relatie tot onze taakstelling, hebben we te maken met een geringe achterstand. De instroom is toegenomen en 2023 is afgesloten met een achterstand (-2). Ook zijn er dit eerste kwartaal relatief veel alleenstaande statushouders gehuisvest, die in afwachting zijn van gezinshereniging. Zodra deze ‘nareizigers’ instromen, verandert het beeld.

6. WACHTLIJSTEN We zien nu net als in het eerste kwartaal 2023 een oplopende wachtlijst bij de Wmo. De wachtlijst bedraagt op dit moment 100 cliënten (zowel nieuwe meldingen als herindicaties). Ook nu bedraagt de wachttijd voor meldingen 13 weken. Spoedmeldingen wel direct opgepakt. Om de wachtlijst te verminderen is de formatie tijdelijk uitgebreid. Van invloed op de werkdruk is de groei van het aantal meldingen (onder meer veroorzaakt door vergrijzing en langer zelfstandig thuis wonen) en een toename van de complexiteit van de meldingen / hulpvragen. De wachtlijsten bij de aanbieders / leveranciers van de maatwerkvoorzieningen Wmo zijn over het algemeen weer binnen de afgesproken/ gewenste normen. Bij team Jeugd is een wachttijd van circa 6 tot 8 weken. Dit is minder dan vorig jaar. Ook met het aantrekken van een nieuwe jeugdconsulent ziet het er naar uit dat de wachtlijst in de komende weken wordt weggewerkt. Na aanmelding wordt met ouders en de jongere altijd gekeken of er overbruggingszorg ingezet moet worden. Binnen de Participatiewet worden aanvragen levensonderhoud binnen de vastgestelde wettelijke termijn van 8 weken afgehandeld. Er is geen sprake van een wachtlijst.

Toelichting dashboardrapportage Sociaal Domein

7. BESCHERMD WONEN EN BESCHERMD THUIS De toegang voor beschermd wonen en beschermd thuis was een taak van de GGD. Vanwege de doordecentralisatie van beschermd wonen is dat per 1 april jl. belegd bij de gemeente; de lokale toegang.

Januari t/m maart 2024

8. SLOTSOM Er zijn geen significante afwijkingen m.b.t. het aantal verstrekte maatschappelijke voorzieningen m.u.v. huishoudelijke hulp, ten opzichte van de vorige periode. Overall is er financieel gezien opnieuw een lichte plus. Alleen bij de Jeugdzorg zijn de uitgaven van het 1e kwartaal niet in lijn met de begroting, Het geprognosticeerde tekort heeft te maken met prijsstijging van de ingezette ondersteuning, prijsindexatie en complexere casuïstiek. Dit houden we continue in de gaten. Verder zien we enkele onzekerheden op het economisch vlak. Dat wil zeggen een lichte toename van de werkloosheid, omdat de economische groei stagneert. Dat raakt vaak inwoners met een kwetsbare arbeidsmarktpositie.

Toelichting dashboardrapportage Sociaal Domein