Bijlage 2 - Toelichting herinrichting Verkavelingsweg

BIJLAGE 2: Toelichting herinrichting Verkavelingsweg

Aanleiding De gemeente Zwartewaterland heeft enkele jaren geleden een rijkssubsidie ontvangen voor de realisatie van 8 kruispuntplateaus. Deze subsidie maakte onderdeel uit van een pakket aan rijkssubsidies die destijds aangevraagd zijn bij het Rijk. De rijkssubsidie heeft een omvang van € 130.000 en is gebaseerd op een bijdrage van 50% van de uitvoeringskosten. Voor de cofinanciering van de overige 50% van deze maatregelen mag ook een beroep gedaan worden op een financiële bijdrage/subsidie van de provincie. Afgelopen jaar is die aanvraag gedaan en de provincie heeft aangegeven geen subsidie aan de plateaus te willen toekennen, maar juist aan de tussenliggende wegvakken met een omvang van € 138.000. Dat was de opmaat voor een bredere discussie binnen gemeente Zwartewaterland voor de herinrichting van de Verkavelingsweg, maar ook binnen gemeente Zwolle voor de herinrichting van De Doornweg (het verlengde van de Verkavelingsweg op grondgebied van de gemeente Zwolle). De Verkavelingsweg staat in de reguliere onderhoudsprogramma’s geprogrammeerd voor 2028, 2029 en 2030. Omdat er nu subsidie beschikbaar is en gemeente Zwolle ook onderhoud wil gaan plegen, is onderzocht of het geplande onderhoud c.q. de herinrichting van de Verkavelingsweg naar voren gehaald zou kunnen worden.

Het naar voren halen van deze investering heeft uiteraard financiële consequenties, omdat er dan ruimte in de begroting gevonden moet worden om deze investering vanaf nu gefaseerd over een aantal jaren uit te voeren en daar nu dan ook dekking voor gevonden moet worden. Bij de Kadernota 2024-2028 heeft de raad het besluit genomen de investering van volledige vervanging van de weg Cellemuiden ad € 3,2 miljoen in de begroting op te nemen. In dit raadsvoorstel wordt voorgesteld om een deel van het vrijvallende krediet voor de weg Cellemuiden in te zetten als dekking bij het project Verkavelingsweg. Daarnaast is in de bestaande begroting per jaar € 250.000 beschikbaar voor verkeersmaatregelen. Omdat de herinrichting van de Verkavelingsweg voor een belangrijk deel ook uit verkeersmaatregelen bestaat (kruispuntplateau’s etc.) wordt voor een deel ook uit dit budget dekking beschikbaar gesteld. Omdat de herinrichting een investering betreft, betekent dit dat kapitaallasten op de begroting gaan drukken. Die kapitaallasten komen structureel ten laste van het verkeersbudget, waardoor voor een deel op het bedrag van € 250.000 een claim komt te liggen en dit budget niet meer voor andere verkeersmaatregelen bestemd kan worden.

Gemeente Zwolle Ook gemeente Zwolle wil groot onderhoud gaan uitvoeren op De Doornweg in het verlengde van de Verkavelingsweg. Er is daarom uitgebreid overleg geweest met gemeente Zwolle hierover; zij gaan voor 2025 subsidie aanvragen bij de provincie voor de aanpak van De

Doornweg. Naar verwachting gaat ook gemeente Zwolle de werkzaamheden in 2025 uitvoeren aansluitend aan gemeente Zwartewaterland. Afgelopen periode is in een aantal afstemmingsoverleggen besproken hoe we met een eenduidige inrichting de weg willen aanpakken waarbij een aantal doelen wordt nagestreefd, te weten: • •

•

Het verbeteren van de (fiets)veiligheid. Het verbeteren van de onderhoudsstaat van de weg, zodat deze weer een lange periode van voldoende kwaliteit is om het verkeer comfortabel en veilig af te wikkelen. Breed draagvlak voor de plannen.

Bij de inrichting van de Verkavelingsweg zijn diverse stakeholders betrokken en spelen er daardoor verschillende belangen. Er is getracht zoveel mogelijk aan de deze verschillende belangen tegemoet te komen. Dat is lastig en het lukt eenvoudigweg niet altijd vanwege tegenstrijdige belangen. De ene partij wil zich zo snel mogelijk kunnen verplaatsen zonder overlast, de andere partij wil een zo veilig mogelijke weginrichting. We hebben daarin getracht een middenweg te vinden met aandacht voor alle belangen en dat betekent soms compromissen sluiten.

Fietsverkeer Vanuit de fietsveiligheid is er al langer een wens voor vrijliggende voorzieningen bijvoorbeeld langs de Verkavelingsweg of over de dijk. Hier werd ook tijdens de inloopbijeenkomst om gevraagd. Het is helaas niet mogelijk het netwerk van vrij liggende fietspaden verder uit te breiden op de dijk of langs de weg o.a. door natuurbelangen maar ook het ontbreken van de financiële middelen om dat mogelijk te maken. Er zou veel grond aangekocht moeten worden. Bovendien wonen en werken er mensen langs of in de nabijheid van de Verkavelingsweg, waardoor deze weg altijd door fietsers gebruikt zal blijven worden. De Verkavelingsweg is door de provincie aangemerkt als hoofdverbinding in het provinciale kernnet fiets. Uit metingen blijkt dat de rijsnelheid fors hoger is dan de maximale toegestane rijsnelheid van max. 60 km/h. Verder maken openbaar vervoer, landbouwers, hulpdiensten en regionaal verkeer (relatie Zwolle-Hasselt) gebruik van deze weg.

Openbaar vervoer De provincie heeft als subsidievoorwaarde opgenomen dat het openbaar vervoerbedrijf EBS moet instemmen met de maatregelen. We hebben vooroverleg met hen en de provincie hierover gehad en daarin gaf EBS aan dat de huidige snelheid al 60 km/h is en er in die zin niets wijzigt. Wel hebben ze aandacht gevraagd voor het toepassen van snelheidsremmers. Zij hebben een sterke voorkeur voor de wat langere plateaus in plaats van drempels. EBS heeft formeel ingestemd met het voorgenomen wegontwerp en de hoogte van de plateaus.

Daarnaast heeft de provincie aangegeven bezig te zijn met het onderzoeken van de mogelijkheden de buslijn over de Verkavelingsweg mogelijk te gaan verplaatsen naar de N377 richting Lichtmis en daar een hub te willen realiseren, zodat daar overgestapt kan worden op verbindingen richting Meppel, Dedemsvaart en Zwolle. Dit is nog in een verkennend stadium maar lijkt wel steeds dichterbij te komen.

Landbouwverkeer Ook LTO geeft in toenemende mate aan geen voorstander te zijn van (teveel) drempels en plateaus. Daaruit blijkt duidelijk dat er een spanningsveld bestaat tussen enerzijds het afdwingen van een gewenste maximale rijsnelheid van 60 km/h om de verkeersveiligheid te waarborgen van met name fietsers en anderzijds het verminderen van de doorstroming, overlast en vertraging voor openbaar vervoer en landbouwverkeer. Met vertegenwoordigers van LTO heeft nog een afzonderlijk gesprek plaats gevonden. Naar aanleiding hiervan zijn nog enkele wijzigingen in het ontwerp doorgevoerd. Ook landbouwverkeer vindt de langere plateaus gunstiger dan de kortere drempels. Dat sluit aan bij de wensen van het openbaar vervoer.

Fietspad Zandvoortweg In 2023 heeft de gemeenteraad ingestemd met de realisatie van een fietspad langs de Zandvoortweg. Deze willen we proberen mee te nemen in dit totale project waarbij we afhankelijk zijn van de snelheid van de grondverwerving. De aanleg van het fietspad kent een eigen financiering waarvoor ook € 78.000 euro subsidie ontvangen kan worden als het tijdig uitgevoerd wordt. Er is nog nader onderzocht of er alternatieve kruispuntsvormen en/of er verbeteringen voor de fietsoversteken mogelijk zijn. Deze zijn ook besproken in de verkeerscommissie en met de politie. Dit heeft geleid tot het ontwerp zoals opgenomen in de bijlagen. Er heeft een taxatie van de aan te kopen gronden plaatsgevonden en er wordt momenteel gewerkt aan de grondverwerving.

Het inrichtingsplan Er is een eerste ontwerp gemaakt voor de inrichting van de weg bestaande uit snelheidsremmers en een nieuwe rijbaaninrichting. We hebben de plannen voorgelegd aan de omgeving om de meningen te peilen. Er is hiervoor een inloopbijeenkomst georganiseerd op 20 maart 2024 in het gemeentehuis in Hasselt. Over het algemeen heerste er een positieve grondhouding ten aanzien van de plannen en begrip voor de keuze van de weginrichting, zeker na toelichting. Het was mogelijk om tijdens en na de bijeenkomst een reactie te geven. De schriftelijke reacties waren divers met uitschieters van “heel goede verbeteringen” tot “waardeloos plan”. Belangrijke aandachtspunten waren verder:

•

• • • •

Aandacht voor de Boerweg en de Haersterbroekweg; deze wegen zijn nu al in slechte staat en er rijdt sluip- en vrachtverkeer overheen met hoge rijsnelheid. Door herinrichting van de Verkavelingsweg kan het sluipverkeer verder gaan toenemen op deze weg. Verzoeken om fietsverbinding over de dijk door te trekken. De roep om meer snelheidscontroles; vrijwel iedereen erkent dat er veel te hard gereden wordt. Oog voor de wijze van snelheid remmen; niet te veel verhoogde plateaus of drempels De onwenselijkheid van vrachtverkeer over de route (vooral Terrazande) en de manier waarop de chauffeurs zich gedragen in het verkeer.

We hebben de reacties in de projectgroep besproken en voorzien van een antwoord. Deze is als bijlage toegevoegd.

Planning De voorbereiding voor de uitvoering is volop in gang samen met gemeente Zwolle. Na vaststelling door de gemeenteraad zal de aanbesteding plaatsvinden. Insteek is op dit moment dat de werkzaamheden aan de Verkavelingsweg binnen gemeente Zwartewaterland vanaf het voorjaar van 2025 worden uitgevoerd. Naar verwachting sluit gemeente Zwolle aan in het najaar van 2025. De wijze van uitvoering (fasering/werkwijze) wordt samen met de aannemer nog nader bepaald. Insteek is de hinder tot een minimum te beperken. De aanbesteding vindt afzonderlijk plaats door beide gemeenten maar er wordt wel gewerkt aan een gelijkwaardig bestek om een gelijkwaardige inrichting te krijgen. Gedurende het participatieproces is ook veel aandacht gevraagd voor de Boerweg en de Haersterbroekweg. Nadat de Verkavelingsweg en De Doornweg gereed zijn willen we ons gezamenlijk (Zwartewaterland en Zwolle) op deze verbinding gaan richten.

Beoogd effect Met de herinrichting van de Verkavelingsweg willen we de weg enerzijds veilig inrichten voor de verkeersdeelnemers en de aanwonenden. Daarnaast willen we het reguliere groot onderhoud aan de weg gaan uitvoeren zodat deze veilig en comfortabel gebruikt kan worden naar de toekomst toe.

Kanttekeningen De Verkavelingsweg heeft een grote lengte (meer dan 5 km) waardoor de kosten van (groot) onderhoud aanzienlijk zijn. Daarnaast worden er nog diverse verkeersmaatregelen genomen zoals de eerder aangegeven plateaus, maar ook zaken als bermverharding e.d. Het ontwerp voorziet in een rijbaan die op de huidige locatie blijft liggen, maar de huidige rijbaan wisselt in breedte. We gaan naar een uniforme inrichting met een vaste breedte over

het gehele tracé. Met name door de omvang zijn er potentiële risico’s die tot overschrijdingen kunnen leiden. Uit vooronderzoek blijkt dat er op diverse locaties teerhoudend asfalt aanwezig is. Dit dient verwijderd te worden en de afvoer en verwerking hiervan is zeer kostbaar. We hebben hiermee rekening gehouden binnen het krediet.

Geraamde kosten De totale kosten van de herinrichting Verkavelingsweg zijn geraamd op € 3.620.500,De kosten zijn opgebouwd uit de aanneemsom, onvoorzien en kosten benodigde capaciteit (uren voorbereiding en uitvoering).

Financiën/krediet De totale kosten van de herinrichting van de Verkavelingsweg zijn geraamd op € 3.620.500,-. De investering wordt gedekt door : Investeringskrediet van € 1.452.500 dat is opgenomen in het uitvoeringsprogramma werken 2024 t.l.v. het in de bestaande begroting 2024 opgenomen investeringsbedrag van € 1.875.000 voor wegen en een investeringskrediet van € 1.298.000 dat gedekt kan worden uit het reeds in de begroting opgenomen investeringskrediet voor Cellemuiden dat nu niet meer benodigd is. Investeringskrediet van € 602.000, waarvan de kapitaallasten kunnen worden gedekt uit de budgetten die voor Verkeer in de vastgestelde meerjarenbegroting beschikbaar zijn. Verkeerssubsidies € 268.000. De uitvoering van het hele project kan op deze wijze binnen de bestaande begroting worden gedekt.

Argumenten en randvoorwaarden Er wordt al langere tijd aandacht gevraagd voor de veiligheid van de fietsers op de Verkavelingsweg. Op deze weg wordt hard gereden zo blijkt ook uit metingen. Er wordt structureel harder gereden dan de maximaal toegestane 60 km/h. Dat is reden om de weginrichting aan te passen met aandacht voor snelheidsremming en veiligheid voor de zwakkere verkeersdeelnemers. Dat botst echter wel enigszins met de belangen van andere verkeersdeelnemers zoals hulpdiensten, de OV-bussen en landbouwers.

We hebben zeker uitgebreid aandacht voor deze belangen en daarom hebben we uitgebreid overleg gehad met de provincie, de busmaatschappij EBS en LTO. Zij kunnen zich vinden in het ontwerp. De toepassing van langere plateaus leidt tot minder overlast voor bussen en landbouwverkeer. We hebben binnen het ontwerp aandacht voor de locaties van de snelheidsremmende maatregelen. De verhogingen plannen we in principe alleen op verderweg gelegen locaties van bebouwing. Op een aantal locaties passen we ook alleen de uitstraling van het kruispunt aan door alleen een kleurvak aan te brengen en niet een verhoging (een ‘optisch plateau’). Een ander element dat we toepassen is het visueel doorbreken van lange rechte stukken volgens het principe van ‘natuurlijk sturen’ door gebiedseigen kenmerken in te zetten (denk aan een brugdeel of beplanting). Van deze natuurlijke maatregelen wordt verwacht dat ze een positieve invloed hebben op de beleving en het gedrag van de weggebruiker, en daarmee ook op de verkeersveiligheid.

De Verkavelingsweg is ook versneld aan onderhoud en beheer toe dan de eerder beoogde 2028, 2029 en 2030. Er ontstaat scheurvorming in het asfalt aan de bermzijden en de huidige rode fietssuggestiestroken zijn regelmatig doorbroken door zwarte herstelvakken. Mede door de subsidiemogelijkheden en het vertragen van andere onderhoudsprojecten kunnen we de werkzaamheden voor de Verkavelingsweg naar voren halen en combineren met het onderhoud dat ook gemeente Zwolle heeft gepland. Het Waterschap Drents Overijsselse Delta is bezig met werkzaamheden aan de dijk langs de Vecht. Mogelijk worden hiervoor ook werkzaamheden in de nabijheid van de Verkavelingsweg-De Doornweg uitgevoerd. Op dit moment is er echter nog geen concreet plan en kunnen we er derhalve ook geen rekening mee houden.