CConstaterende datZwartewaterland
Koppel je AI →
Document · PDF

Bijlage 1 - Regiovisie Jeudghulp IJsselland 2026-2031

Raadsvergadering 22 januari 2026, gemeente ZwartewaterlandBij agendapunt: Raadsvoorstel Regiovisie Specialistische Jeugdhulp 2026-203110.959 woorden

Open het PDF bij iBabs ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen · deel 1 van 2

Regionale visie Jeugdhulp IJsselland 2026-2031

Een jeugdige groeit het mooist op zijn eigen wortels.

Datum:

10-10-2025

Voorwoord Voor u ligt een geactualiseerde Regiovisie jeugdhulp IJsselland 2026 - 2031. Een kind groeit het mooist op zijn eigen wortels. Dat is voor ons in IJsselland de manier waarop wij kijken naar opgroeien en opvoeden van onze kinderen en jeugdigen. Elk kind in IJsselland verdient een thuis: een plek waar je mag zijn wie je bent, waar je wordt gezien en waar je mag blijven, wat er ook gebeurt. Het liefst is dat thuis bij de eigen ouders. We streven daarom naar nul uithuisplaatsingen. Als een uithuisplaatsing onvermijdelijk is, zorgen we voor een plek die zoveel mogelijk voelt als een thuis, met school, vrienden en sport in de buurt. Dat is de ambitie waar we in IJsselland met elkaar voor gaan. Deze ambitie sluit aan bij artikel 3 van het Kinderrechtenverdrag, waarin staat dat het belang van het kind altijd voorop moet staan bij besluiten die hen raken. Onze ambitie en visie is niet nieuw, dit fundament staat. En toch verdienen een aantal landelijke ontwikkelingen en regionale aanscherpingen een actualisatie. We zien dat de jeugdhulp aan het veranderen en verbeteren is. Het lukt steeds vaker om gezinnen te helpen met oplossingen in hun eigen leven. Tegelijkertijd zien we dat de maatschappij verandert.

Jeugdigen hebben te maken met een toenemende prestatiedruk, een dynamische, complexe samenleving, een veranderende manier van opvoeden en de groeiende invloed van sociale media. Ook voor ouders is opvoeden niet eenvoudiger geworden. We zien door deze maatschappelijke veranderingen de druk op de gezinnen toenemen. En dat leidt ook tot een onverminderde vraag naar jeugdhulp. Dat vraagt van ouders, scholen, gemeenten, maatschappelijke organisaties en jeugdhulpaanbieders dat we blijven ontwikkelen om steeds weer passende keuzes te maken die kinderen effectief ondersteunen waar nodig. Dit begint bij stevige lokale teams in de gemeenten die laagdrempelig, effectief en integraal ondersteuning kunnen bieden aan gezinnen. En die specialistische jeugdhulp kunnen inzetten als dat nodig is. Daarbij is het essentieel dat kinderen ook zelf gehoord worden, zoals vastgelegd in artikel 12 van het Kinderrechtenverdrag: het recht van ieder kind om zijn of haar mening te geven over zaken die hen aangaan, en dat die mening serieus wordt meegewogen bij beslissingen over ondersteuning en hulp. Landelijke ontwikkelingen hebben invloed op onze opdracht. Zo zijn we volop bezig met het uitvoeren van de landelijke Hervormingsagenda Jeugd. In de Wet verbetering beschikbaarheid jeugdzorg is vastgelegd op welke thema’s we regionaal moeten samenwerken.

Daarnaast is een wetsvoorstel in voorbereiding met kaders voor de stevige lokale teams en met een aanscherping van de reikwijdte van de Jeugdwet. En in 2027 zal de deskundigencomissie Van Ark een tweede advies uitbrengen over de voortgang van de Hervormingsagenda Jeugd en het financiële perspectief voor gemeenten op de langere termijn. In deze turbulente tijd is het van groot belang dat we elkaar blijven vinden in de regio en samen werken aan duurzame verbetering van de ondersteuning voor onze jeugdigen. Niet alleen voor de kinderen van nu, maar juist ook voor de kinderen van de toekomst. We hebben deze visie opgesteld in samenwerking met een groot aantal aanbieders van jeugdhulp, met gemeenten, de GGD, Gecertificeerde Instellingen, jeugdigen en hun ouders. Dat stemt hoopvol, want alleen samen kunnen we de komende jaren de stappen zetten die nodig zijn. We gaan verder in de richting die we de afgelopen jaren zijn ingeslagen. Dat zorgt voor stabiliteit en een koers voor de lange termijn. Geen beleidswijzigingen maar samen werken aan verbetering van de uitvoering, met concrete ambities en realistische uitvoeringsplannen. Zodat alle kinderen in IJsselland een thuis hebben en mogen opgroeien in een gezonde, veilige en liefdevolle omgeving.

Michiel van Willigen Voorzitter RSJ IJsselland

Inhoudsopgave Voorwoord

2

Leeswijzer

4

Deel A: Visie, ambities, leidende principes

7-14

Overzicht

6

Context

7

Visie

8

Ambities

10

Leidende principes

13

Visie in praktijk brengen

14

Deel B: Meer achtergrond

16-18

Stand van zaken in de regio

16

Proces

19

Betrokkenen

20

Landelijke ontwikkelingen

21

3

Leeswijzer

Dit document bestaat uit twee delen:

Deel A beschrijft onze visie op jeugdhulp in de regio IJsselland: waar we voor staan, welke ambities we hebben en welke principes ons richting geven.

Dit visiedocument staat niet op zichzelf, maar vormt samen met andere documenten een geheel dat laat zien hoe we in IJsselland de komende jaren werken aan toekomstbestendige jeugdhulp. Regiovisie jeugd IJsselland – dit document: het totaalbeeld van onze visie. Leidende principes – de uitgangspunten die we samen gebruiken bij het vormgeven van het jeugdstelsel en de ondersteuning aan jeugdigen en gezinnen. Overzicht – deze praatplaat laat in het kort de visie en de leidende principes zien.

Deel B geeft de context en achtergrond die belangrijk waren bij het ontwikkelen van deze visie.

Regionale uitvoeringsagenda: een levend document dat de brug slaat richting de praktijk: wat gaan we doen, wanneer en met welke middelen.

Visie

In dit document staan verhalen die zijn geïnspireerd op gesprekken met jeugdigen en ouders over hun ervaringen met jeugdhulp. Deze inbreng hebben we verwerkt tot fictieve personen die laten zien wat zij in 2030 merken van wat er in deze visie staat.

Leidende principes

Overzicht

Uitvoeringsagenda

4

Deel A:

Overzicht, visie, ambities, leidende principes

Overzicht: Regionale visie op jeugdhulp IJsselland

Een jeugdige groeit het mooist op zijn eigen wortels In de regio IJsselland: Groeien kinderen het mooist op hun eigen wortels

Zijn ouders de eerstverantwoordelijke opvoeders

We willen dat ieder kind een thuis heeft: een plek waar je mag zijn wie je bent, waar je wordt gezien en waar je mag blijven, wat er ook gebeurt. Dat thuis vormt de basis voor een gezonde en veilige ontwikkeling. Het liefst is dat thuis bij de eigen ouders. We streven naar nul uithuisplaatsingen. Als dat niet mogelijk is, zorgen we voor een plek die zoveel mogelijk voelt als een thuis, met school, vrienden en sport in de buurt. Een plek waar onvoorwaardelijk wonen het uitgangspunt is, ook als er hulp nodig is.

Elke leeftijdsfase kent zijn eigen uitdagingen. Ouders hebben de taak hun kinderen daarin te begeleiden, te ondersteunen en op te voeden. Zij vormen het fundament van de opvoeding en verdienen het vertrouwen en de ruimte om die rol te vervullen. Als dat niet lukt, staan ze er niet alleen voor. Sterke lokale teams bieden ondersteuning dichtbij, afgestemd op wat een gezin nodig heeft. Bij signalen van onveiligheid richten we ons op het versterken van bestaanszekerheid en toekomstperspectief voor het kind. Wanneer meer nodig is, werken we met een integraleaanpak, door domeinoverstijgend samen te werken met aanpalende domeinen zoals onderwijs, volwassen GGZen Welzijn.

Hebben mensen zelf de regie over hun leven

Sluit hulp aan op de leefwereld van het gezin en jeugdige

We geloven in eigen kracht en autonomie. Ondersteuning bieden we waar dat nodig is, tijdelijk en met het doel dat jeugdigen en hun opvoeders weer verder kunnen met het leven. Ouders houden de regie; professionals nemen de opvoeding niet over, maar ondersteunen de ouders. We stoppen zodra het gezin het weer zelf kan, maar blijven beschikbaar als er opnieuw hulp nodig is. Specialistische, diagnosegerichte ondersteuning zetten we pas in wanneer dat van toegevoegde waarde is.

Wanneer een jeugdige of gezin ondersteuning nodig heeft, helpen we zo licht als kan en zo kort als nodig. De hulp zorgt ervoor dat het gewone leven – in het gezin, op school en in de wijk – zoveel mogelijk door kan gaan. Onze ondersteuning is menselijk, overzichtelijk en in samenhang georganiseerd. Met meer ruimte om te doen wat nodig is. Gemeenten, aanbieders, jeugdbescherming, Raad voor de Kinderbescherming, onderwijs en zorg werken als één team samen met gezinnen, zodat jeugdigen en ouders niet van het kastje naar de muur worden gestuurd.

Iedere professional die een jeugdige tegenkomt draagt bij aan diens ontwikkeling Of je nu werkt in het onderwijs, de zorg of het sociaal domein: elke ontmoeting met een jeugdige doet ertoe. Samen dragen we de verantwoordelijkheid voor een veilige en stimulerende omgeving waarin jeugdigen kunnen groeien en zich gezien voelen.

Hier zetten we op in: 1 It takes a village to raise a child In IJsselland willen we dat jeugdigen veilig en gezond kunnen opgroeien. Ze krijgen de mogelijkheden om zich te ontwikkelen, mee te doen in de samenleving en hebben daarbij zo min mogelijk professionele hulp nodig. Dat lukt het best als er een steunende omgeving om hen heen staat. Daarom investeren we in een stevige pedagogische en sociale basis: een veilige, ondersteunende omgeving waarin jeugdigen zich kunnen ontwikkelen, zowel thuis, op school en daarbuiten.

Ons uitgangspunt is normaliseren: het gewone leven sterker maken. Hulp draait niet alleen om behandelen of oplossen, maar om verder kunnen en leren omgaan met. We ondersteunen jeugdigen en gezinnen zo veel mogelijk in hun eigen omgeving: thuis, op school, in de buurt of bij een vereniging. Als behandeling nodig, doen we dat gericht, met als doel dat de jeugdige daarna zelf weer verder kan, of beter leert omgaan met zijn uitdagingen. Hierbij staat centraal dat de hulp aansluit op de leefwereld van de jeugdige en gezin.

2 Hoe verleen je samen jeugdhulp? In IJsselland zien we jeugdhulp niet als een automatische stap, maar als een bewuste keuze. We willen voorkomen dat jeugdigen en gezinnen onnodig in een hulpverleningstraject belanden. Het gaat erom dat zij de juiste hulp krijgen, op het juiste moment en op een manier die past bij hun situatie en omgeving. Dat betekent geen snelle medicalisering of doorverwijzing, maar bewust en doelgericht inzetten wat nodig is. Hulpverlening is tijdelijk en gericht op versterking. Het is niet bedoeld om het probleem volledig over te nemen of op te lossen voor de jeugdige of gezin, maar om tijdelijk mee te lopen en hen te versterken zodat ze het uiteindelijk zelf weer kunnen.

Lokale teams, Huisartsen, aanbieders en Gecertificeerde Instellingen kijken breed naar de hulpvraag. Zij kijken verder dan diagnoses, maar ook naar wat er speelt binnen het gezin, de leefomgeving en op andere leefgebieden. We ondersteunen niet alleen het kind, maar het hele gezin, en betrekken hun netwerk waar dat kan. Dat vergroot de kans dat de geboden hulp goed aansluit op wat nodig is. Iedereen die hulp zoekt, moet ergens terecht kunnen. Bij welk loket iemand aanklopt maakt niet uit, er is altijd een passende route naar ondersteuning. Het lokale team heeft hierin een sleutelrol om toegankelijk en zichtbaar te zijn voor de mensen met een hulpvraag. Specialistische expertise is dichtbij beschikbaar en kan door de lokale teams worden ingezet voor consultatie en de inzet van specialistische jeugdhulp.

3 Systeemwijzigingen In de regio IJsselland werken gemeenten, aanbieders en partners intensief samen om jeugdhulp te verbeteren. Toch lopen jeugdigen en professionals in de praktijk nog vaak aan tegen wetten, regels of financieringsstromen die niet goed op elkaar aansluiten. Zij ervaren daardoor dat samenwerking stokt en dat jeugdigen en gezinnen soms tussen wal en schip vallen. Als regio willen we deze belemmeringen samen doorbreken. Dit vraagt om een gezamenlijke structuur en cultuur, waarin we voortdurend leren en verbeteren. Geleerde lessen dragen we actief uit en verspreiden we regionaal. Soms vraagt dit om een systeemwijziging in landelijke wetgeving. Dan streven we ernaar dit goed onderbouwd onder de aandacht te brengen van de landelijke overheid.

Leidende principes in hoe we (samen) werken: We stellen de leefwereld van jeugdigen centraal

We ondersteunen veerkrachtig opgroeien

Samen zien we meer

We creëren ruimte om samen te leren 6

Context Aanleiding en totstandkoming

Regionale en maatschappelijke ontwikkelingen

Van wie is deze visie?

In IJsselland willen we dat jeugdigen en gezinnen gezond, veilig en kansrijk kunnen opgroeien, zo veel mogelijk in hun eigen omgeving en met passende hulp waar nodig. De elf1 gemeenten in onze regio zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van de Jeugdwet en zorgen ervoor dat passende ondersteuning en zorg beschikbaar zijn. Dat doen zij samen met jeugdhulpaanbieders en andere partners in het veld. Deze visie geeft richting aan de samenwerking en gezamenlijke ambities voor de komende jaren.

In de regio IJsselland neemt het aantal jeugdigen dat jeugdhulp nodig heeft toe. Die stijging zien we in het hele land, al blijft de groei in IJsselland relatief beperkt3. Tegelijkertijd worden de hulpvragen complexer. Dat hangt samen met bredere maatschappelijke ontwikkelingen. Jongeren ervaren meer prestatiedruk, de samenleving wordt complexer, de manier van opvoeden verandert en sociale media hebben een steeds grotere invloed. In combinatie met schaarste aan personeel en beperkte financiële ruimte om te vernieuwen, vormt dit een belangrijke uitdaging waar we voor staan.

Deze visie is van alle partijen die gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor de uitvoering van de Jeugdwet: lokale teams bij gemeenten, jeugdhulpaanbieders, scholen, huisartsen, GGD-jeugdgezondheidszorg en de jeugdbescherming. Samen werken we aan toegankelijke, samenhangende en effectieve jeugdhulp in de regio IJsselland.

De visie is ontwikkeld met gemeenten, aanbieders, jeugdigen2 , GGD en jeugdbescherming. Samen keken we terug op de afgelopen jaren: wat ging goed, wat kan beter, wat is er de komende tijd nodig? De inhoudelijke koers klopt nog steeds, maar er is winst te behalen in de uitvoering. Met deze visie zetten we die stap – van woorden op papier naar merkbare verandering in de praktijk.

Over wie gaat deze regiovisie? Deze regiovisie gaat over jeugdigen en gezinnen in de regio IJsselland die tijdelijk specialistische jeugdhulp nodig hebben om passende ondersteuning te krijgen bij complexe opgaven in hun leven. Dat kan gaan over ondersteuning bij opvoeden, opgroeien of psychische en sociale ontwikkeling. Met jeugdhulp bedoelen we alle vormen van hulp en ondersteuning. Van lichte, ambulante begeleiding tot intensieve, gespecialiseerde zorg, al dan niet in een beschermende setting. Met jeugdzorg bedoelen we jeugdhulp, aangevuld met jeugdbescherming en jeugdreclassering.

De regionale beweging De afgelopen jaren hebben we in IJsselland stappen gezet om de jeugdhulp beter te organiseren. We werkten aan sterke lokale team, een gezamenlijke aanpak van wachttijden, nauwere samenwerking tussen gemeenten en aanbieders, en de af- en ombouw jeugdzorgplus4. Er zijn nieuwe initiatieven ontstaan, wachttijden worden beter aangepakt en we hebben leidende principes ontwikkeld die richting geven aan hoe we samenwerken in de regio. We groeien steeds meer naar één regionale manier van werken en denken over wat een sterk lokaal team is en wat dit vraagt in de praktijk. Daarnaast kijken we hoe we samen met andere domeinen jeugdigen en gezinnen eerder kunnen ondersteunen om zwaardere hulp later te voorkomen.

1. 2. 3. 4.

Dalfsen, Deventer, Hardenberg, Kampen, Olst-Wijhe, Ommen, Raalte, Staphorst, Steenwijkerland, Zwartewaterland en Zwolle Er zijn 21 jongeren betrokken bij de deze visie CBS cijfers 2024 en RIJM De lessen van afgelopen vijf jaar staan in bijlage 1: Zeilboten

7

Visie In de regio IJsselland: Groeien kinderen het mooist op hun eigen wortels. We willen dat ieder kind een thuis heeft: een plek waar je mag zijn wie je bent, waar je wordt gezien en waar je mag blijven, wat er ook gebeurt. Dat thuis vormt de basis voor een gezonde en veilige ontwikkeling. Het liefst is dat thuis bij de eigen ouders. We streven naar nul uithuisplaatsingen. Als dat niet mogelijk is, zorgen we voor een plek die zoveel mogelijk voelt als een thuis, met school, vrienden en sport in de buurt. Een plek waar onvoorwaardelijk wonen het uitgangspunt is, ook als er hulp nodig is. Specialistische, diagnosegerichte ondersteuning zetten we pas in wanneer dat van toegevoegde waarde is.

“Het was naar om niet meer thuis te wonen. Maar het gaat nu wel beter. We zijn met een kleine groep en doen dingen samen. Ik ben blij dat ik een plek heb waar ik kan vertellen waar ik mee zit.”

Hebben mensen zelf de regie over hun leven.

Zijn ouders de eerstverantwoordelijke opvoeders.

We geloven in eigen kracht en autonomie. Ondersteuning bieden we waar dat nodig is, tijdelijk en met het doel dat jeugdigen en hun opvoeders weer verder kunnen met het leven. Jeugdigen en ouders houden de regie; professionals nemen de opvoeding niet over, maar bieden ondersteuning. We stoppen zodra het gezin het weer zelf kan, maar blijven beschikbaar als er opnieuw hulp nodig is.

Elke leeftijdsfase kent zijn eigen uitdagingen. Ouders hebben de taak hun kinderen daarin te begeleiden, te ondersteunen en op te voeden. Zij vormen het fundament van de opvoeding en verdienen het vertrouwen en de ruimte om die rol te vervullen. Als dat niet lukt, staan ze er niet alleen voor. Sterke lokale teams bieden ondersteuning dichtbij, afgestemd op wat een gezin nodig heeft. Bij signalen van onveiligheid richten we ons op het versterken van bestaanszekerheid en toekomstperspectief voor het kind. Wanneer meer nodig is, werken we met een integrale

“Toen de hulp begon, had ik er echt geen zin in. Dacht dat ze alleen maar zouden vertellen wat ik fout deed en gingen zeggen wat ik moest doen. Maar dat was helemaal niet zo. Er wordt echt naar me geluisterd en we kijken samen wat werkt en wat ik nodig heb.”

aanpak, door domeinoverstijgend samen te werken met aanpalende domeinen zoals onderwijs, volwassen GGZ en Welzijn.

“Op gegeven moment lukte het gewoon niet meer. Ik stond echt even met lege handen. Sinds er hulp is, voelt het niet meer alsof ik het allemaal alleen hoef te doen.”

2030 2030

Bram, 17 jaar. Woont begeleid en wordt behandeld.

2030

Sarah, 14 jaar. Krijgt nu een half jaar ambulante zorg.

Madik, vader en 43 jaar. Zoon krijgt jeugdhulp. 8

Visie Sluit hulp aan op de leefwereld van het gezin en kind.

Iedere professional die een jeugdige tegenkomt draagt bij aan diens ontwikkeling.

Wanneer een jeugdige of gezin ondersteuning nodig heeft, helpen we zo licht als kan en zo kort als nodig. De hulp zorgt ervoor dat het gewone leven – in het gezin, op school en in de wijk – zoveel mogelijk door kan gaan. Onze ondersteuning is menselijk, overzichtelijk en in samenhang georganiseerd. Met meer ruimte om te doen wat nodig is. Gemeenten, aanbieders, jeugdbescherming, Raad voor de Kinderbescherming, onderwijs en zorg werken als één team samen met gezinnen, zodat jeugdigen en ouders niet van het kastje naar de muur worden gestuurd.

Of je nu werkt in het onderwijs, de zorg of het sociaal domein: elke ontmoeting met een jeugdige doet ertoe. Samen dragen we de verantwoordelijkheid voor een veilige en stimulerende omgeving waarin jeugdigen kunnen groeien en zich gezien voelen.

“Ik wil er graag zijn voor mensen en niet bezig zijn met papierwerk of regels. Door goed te luisteren en samen te werken snappen we beter wat er speelt en wat er nodig is. Het is niet altijd makkelijk om integraal te werken, maar ik merk dat het veel oplevert als we als één team rond een gezin staan.” 2030

Chantal, professional en 27 jaar. Werkt bij een middelgrote gemeente 9

Wat merken jeugdigen, ouders en professionals in de praktijk?

Ambities 1

It takes a village to raise a child

In IJsselland willen we dat jeugdigen veilig en gezond kunnen opgroeien. Ze krijgen de mogelijkheden om zich te ontwikkelen, mee te doen in de samenleving en hebben daarbij zo min mogelijk professionele hulp nodig. Dat lukt het best als er een steunende omgeving om hen heen staat. Daarom investeren we in een stevige pedagogische en sociale basis: een veilige, ondersteunende omgeving waarin jeugdigen zich kunnen ontwikkelen, zowel thuis, op school en daarbuiten.

Waar werken we naartoe: • Gezinnen kunnen terugvallen op sterke basisvoorzieningen die aansluiten op hun leefwereld. • Alle professionals, die met kinderen werken, zijn getraind om pedagogisch te handelen.

Ons uitgangspunt is normaliseren: het gewone leven sterker maken. Hulp draait niet alleen om behandelen of oplossen, maar om verder kunnen en leren omgaan met. We ondersteunen jeugdigen en gezinnen zo veel mogelijk in hun eigen omgeving: thuis, op school, in de buurt of bij een vereniging. Als behandeling nodig, doen we dat gericht, met als doel dat de jeugdige daarna zelf weer verder kan, of beter leert omgaan met zijn uitdagingen. Hierbij staat centraal dat de hulp aansluit op de leefwereld van de jeugdige en gezin.

“Ik vond het doodeng om iets te vertellen op school, bang dat het verkeerd viel. Nu weten docenten wat er speelt en dat helpt echt.” 2030

Sarah, 14 jaar. Krijgt nu een half jaar ambulante zorg. 10

Hoe verleen je samen jeugdhulp: van oplossen, naar een stukje meelopen 2

In IJsselland zien we jeugdhulp niet als een automatische stap, maar als een bewuste keuze. We willen voorkomen dat jeugdigen en gezinnen onnodig in een hulpverleningstraject belanden. Het gaat erom dat zij de juiste hulp krijgen, op het juiste moment en op een manier die past bij hun situatie en omgeving. Dat betekent geen snelle medicalisering of doorverwijzing, maar bewust en doelgericht inzetten wat nodig is. Hulpverlening is tijdelijk en gericht op versterking. Het is niet bedoeld om het probleem volledig over te nemen of op te lossen voor de jeugdige of gezin, maar om tijdelijk mee

Waar werken we naartoe: • Een toekomstbestendig (jeugd)zorglandschap dat financieel houdbaar is en aansluit bij de (tijdelijke) hulpvragen van gezinnen. • Het aantal IJssellandse jeugdigen dat in een zorginstelling verblijft daalt jaarlijks, ons morele doel is nul uithuisplaatsingen. • De tijdelijke geboden hulp sluit goed aan bij de behoeften van jeugdige en gezin. • Kwalitatief betrouwbare data en monitoring voor tijdig (bij)sturen en leren binnen onze jeugdhulpregio.

te lopen en hen te versterken zodat ze het uiteindelijk zelf weer kunnen. Lokale teams, Huisartsen, aanbieders en Gecertificeerde Instellingen kijken breed naar de hulpvraag. Zij kijken verder dan diagnoses, maar ook naar wat er speelt binnen het gezin, de leefomgeving en op andere leefgebieden. We ondersteunen niet alleen het kind, maar het hele gezin, en betrekken hun netwerk waar dat kan. Dat vergroot de kans dat de geboden hulp goed aansluit op wat nodig is. Iedereen die hulp zoekt, moet ergens terecht kunnen. Bij welk loket iemand aanklopt maakt niet uit, er is altijd een passende route naar ondersteuning. Het lokale team heeft hierin een sleutelrol om toegankelijk en zichtbaar te zijn voor de mensen met een hulpvraag. Specialistische expertise is dichtbij beschikbaar en kan door de lokale teams worden ingezet voor consultatie en de inzet van specialistische jeugdhulp.

“Ik vond het best lastig om hulp te vragen en wist niet zo goed waar ik moest beginnen. Maar ze hielpen me om de juiste hulp te vinden. Ze dachten goed mee en keken wat bij ons past. Fijn om te weten dat ik altijd ergens terechtkan.” 2030

Madik, vader en 43 jaar. Zoon krijgt jeugdhulp 11

3

Systeemwijzigingen

In de regio IJsselland werken gemeenten, aanbieders en partners intensief samen om jeugdhulp te verbeteren. Toch lopen jeugdigen en professionals in de praktijk nog vaak aan tegen wetten, regels of financieringsstromen die niet goed op elkaar aansluiten. Zij ervaren daardoor dat samenwerking stokt en dat jeugdigen en gezinnen soms tussen wal en schip vallen. Als regio willen we deze belemmeringen samen doorbreken. Dit vraagt om een gezamenlijke structuur en cultuur, waarin we voortdurend leren en verbeteren. Geleerde lessen dragen we actief uit en verspreiden we regionaal. Soms vraagt dit om een systeemwijziging in landelijke wetgeving. Dan streven we ernaar dit goed onderbouwd onder de aandacht te brengen van de landelijke overheid.

Waar werken we naartoe: • Doorwerking naar beleid en bestuur: inzichten uit de praktijk leiden tot concrete aanpassingen in bestuurlijke afspraken, convenanten en verantwoording. We brengen bestuurders meer in positie om daadwerkelijk te kunnen sturen. • Kwaliteit en blijvend leren: we bouwen aan een gezamenlijke structuur en cultuur waarin voortdurend leren en verbeteren vanzelfsprekend is. • Financiering wordt georganiseerd rondom jeugdige en gezin: we slagen erin om financieringsstromen (Jeugdwet, Wmo, onderwijs, volwassen-ggz, reclassering) te koppelen, zodat de jeugdige en het gezin centraal staan in plaats van het systeem.

“Door praktijkervaring en beleid samen te brengen, leren we sneller en beter. Niet voor één keer, maar structureel. Het wordt steeds makkelijker om nieuwe uitdagingen aan te pakken.”

2030

Chantal, professional en 27 jaar. Werkt bij een middelgrote gemeente 12

Leidende principes Voor alle partijen die zich committeren aan deze visie zijn dit de principes die ons leiden in hoe we (samen) werken. We spreken elkaar erop aan als iemand hiervan afwijkt.

We stellen de leefwereld van jeugdigen centraal

We zien en kunnen samen meer

• De leefwereld van jeugdigen en ouders is leidend bij de vraag of en welke hulp nodig is én bij de uitvoering van die hulp. • Als je werkt met jeugdigen, werk je met alle relaties die ertoe doen; in en om jeugdigen en gezinnen. • De specialist voegt zich in de leefwereld; de jeugdige en de ouder niet in de systeemwereld.

• Hoe je begint bepaalt hoe het verder gaat. • Bij hulpvragen kijken we naar oorzaken op alle leefgebieden om te voorkomen dat we met jeugdhulp slechts symptomen bestrijden. • We werken samen met onze partners, met respect voor onze verschillende rollen en (deel)belangen – ook als het spannend wordt. • We benutten altijd het lokale team om samen de ondersteuning dicht bij de leefwereld van inwoners te bieden.

We ondersteunen veerkrachtig opgroeien

We creëren ruimte om samen te leren

• Kinderen en jongeren hebben de kracht om zich positief te ontwikkelen, ook in moeilijke omstandigheden. • Ouders zijn en blijven verantwoordelijk voor de opvoeding van hun kinderen. • Professionals nemen de verantwoordelijkheid niet over, maar ondersteunen waar nodig bij het opgroeien en opvoeden.

• We zijn een innovatieve regio en leren samen door kennis op te bouwen en uit te wisselen, goede voorbeelden te delen en in de praktijk te leren. • We geven onze professionals ruimte, steun en vertrouwen om oplossingen te vinden. • We beseffen dat er soms dingen fout gaan en daar leren we van. • We gebruiken de kennis en kracht van ervaringsdeskundigheid, om vanuit de praktijk te veranderen.

13

Visie in praktijk brengen

De visie beschrijft waar we in IJsselland de komende jaren samen aan werken. We willen elkaar langdurig commitment, vertrouwen en stabiliteit bieden. Dat vraagt een lange adem en een gedeelde koers. Die koers hebben we samen vastgelegd in dit document. We weten waar we naartoe willen. Tegelijkertijd is de uitvoering van de visie adaptief. We sturen bij op basis van wat we in de praktijk zien en leren. Dat doen we voortdurend binnen de projecten waar we aan werken. Ook evalueren we tweejaarlijks met onze partners (gemeenten, inkoop en contractmanagers, jeugdigen en jeugdhulpaanbieders) de voortgang op de uitvoering van de visie. Vanuit hun perspectief kijken we wat er speelt, of we op de juiste koers liggen en waar bijsturing nodig is. De uitvoeringsagenda vormt het instrument waarmee we de visie vertalen naar concrete projecten in de praktijk, die we monitoren, evalueren en verder ontwikkelen. De meest actuele versie van deze uitvoeringsagenda is te vinden via: linkje naar website/ regio agenda

14

Deel B:

Meer achtergrond

De regio Cijfers en feiten In de regio IJsselland wonen 548.227 inwoners, waarvan 110.354 jeugdigen tot 18 jaar. In 2024 kregen 12.887 jeugdigen jeugdhulp, wat neerkomt op 11,7 procent. Dat is iets minder dan het landelijk gemiddelde van 13,7 procent. Tegelijk zien we een lichte stijging ten opzichte van 2019 (10.283 jeugdigen). In 2024 kregen 11.323 jeugdigen jeugdhulp zonder verblijf en 223 jeugdigen ontvingen jeugdhulp met wonen en verblijf. Daarnaast verbleven 26 jeugdigen in JeugdzorgPlus en stonden 584 jeugdigen onder toezicht van de jeugdbescherming (een daling ten opzichte van 629 in 2019). De totale kosten voor jeugdhulp waren in 2024 ongeveer 200 miljoen euro. We zien dus dat er ondanks de inspanningen in de regio een lichte toename is in het gebruik van jeughulp, zowel in absolute aantallen als procentueel. Terwijl het aantal jeugdigen met een maatregel juist iets is gedaald.

2019

2024 110.354

100.000

10%

10.283

12.887

+1,7%

13,7% 11,7%

*wonen en verblijf is incl. pleegzorg, logeren. 16

Stand van zaken Wat gaat er goed – afgelegde weg De afgelopen vijf jaar werkten we, op basis van de Regionale Visie Jeugdhulp IJsselland 2021-2025, aan het verder ontwikkelen en verbeteren van de jeugdhulp in de regio. Terugkijkend zien we dat deze visie nog steeds de juiste onderwerpen raakt en inhoudelijk grotendeels actueel is. We zien ook dat de gemeenten de visie hebben omarmd en vertaald naar hun eigen beleid. Regionaal hebben we gezamenlijke concrete ambities gesteld, zoals het morele doel van nul uithuisplaatsingen en de inrichting van een integraal crisisoverleg. Bovendien weten we elkaar beter te vinden, is er meer oog voor elkaars perspectief en vindt het inhoudelijke gesprek aan de juiste tafel plaats. Daarnaast zien we op verschillende plekken in de regio een duidelijke lerende beweging ontstaan.

Reflectie op vorige visie Terugkijkend op de afgelopen jaren en de Regionale visie Jeugdhulp IJsselland 20212025 hebben we samen met de betrokken partners de volgende uitgangspunten geformuleerd die richting geven aan de nieuwe regionale visie 2026-2031: • De visie is concreet, realistisch en te vertalen naar de eigen organisatie (niet abstracte doelen op niveau van ‘wereldvrede’); • De nadruk ligt op de uitvoering: ongeveer 70% van de inzet gaat over hoe we het doen en 30% over wat we doen; • We denken en handelen vanuit het perspectief van de jeugdige en het gezin; • De uitvoering van de visie is adaptief. Als de context verandert, beweegt de uitvoeringsagenda mee; • Het inkoopmodel sluit aan op de visie en is, net als de visie zelf, adaptief; • Eigenaarschap ligt bij iedereen die bijdraagt, over de grenzen van organisaties heen; • We hebben aandacht voor aanpalende domeinen; • Er komt ook een korte, toegankelijke variant van de visie, in de vorm van een visual of brochure.

“We hadden laatst een hele ingewikkelde casus. Een paar jaar geleden was dat zeker een uithuisplaatsing geweest. Maar nu hebben we samen met een wijkcoach, schuldhulp en ambulante hulp gekeken wat er nodig was. Door snel te schakelen en maatwerk te bieden kon het gezin bij elkaar blijven. Ik ben trots dat we dat als gemeente zo hebben durven oppakken.”

Chantal, professional en 27 jaar. Werkt bij een middelgrote gemeente

17

Uitdagingen die voor ons liggen De komende jaren ligt onze uitdaging in het omgaan met steeds complexere hulpvragen van jeugdigen en gezinnen. We staan niet alleen voor de opgaves die voortkomen uit de Hervormingsagenda Jeugd, maar voor bredere maatschappelijke ontwikkelingen die de druk op de jeugdhulp vergroten, zoals toenemende prestatiedruk onder jongeren, een complexere samenleving en de groeiende invloed van sociale media. Tegelijkertijd hebben we te maken met schaarste aan personeel en beperkte financiële ruimte om te vernieuwen. Dit vraagt om een andere manier van werken. Eerder in het leven van jeugdigen en gezinnen aanwezig zijn, problemen helpen voorkomen en ondersteuning bieden die verschil maakt. We willen het beste voor alle jeugdigen en gezinnen in onze regio, niet alleen in de toekomst, maar met concrete stappen in het hier en nu. Hieronder de belangrijkste uitdagingen op een rij: • • • • •

Financiële ruimte versus realisatie ambities Schaarste personeel versus toename jeugdhulpgebruik Vakmanschap vergroten binnen de lokale teams Stelsel is complex; en onvoorspelbaar Veranderen is mensenwerk

“Ik voel steeds meer druk. School die veel van me vraagt, social media die niet ophoudt, en alles om me heen wordt ingewikkelder.”

Sarah, 14 jaar. Krijgt nu een half jaar ambulante zorg. 18

Hoe is deze regiovisie tot stand gekomen?

Proces Deze visie is gezamenlijk ontwikkeld met verschillende partners. Samen keken we terug op de afgelopen jaren, wat ging goed, wat kon beter en wat willen we de komende periode anders doen. We hebben gesproken over de schurende dilemma’s en samen nagedacht over onze stip op de horizon: hoe willen we dat de jeugdhulp er over vijf tot tien jaar uitziet? De uitkomsten van deze gesprekken vormen de basis van deze visie. We streven naar een regiovisie die concreet en realistisch is en past bij de leefwereld van jeugdigen en gezinnen.

Sessie 1 Reflectie en opzet

Gemeenten Jeugdhulpaanbieders RSJ

mei

Leidende principes Inhoudsopgave Doelen

Sessie 2 Doelen concretiseren

Gemeenten Jeugdhulpaanbieders RSJ

Bij de totstandkoming van deze visie hanteerden we een aantal leidende principes:

• De jeugdhulp raakt aan andere domeinen, zoals onderwijs, huisartsen, GGD, bestaanszekerheid en participatie. Hoewel deze visie zich richt op jeugdhulp, moeten deze partijen betrokken worden om echte verandering teweeg te brengen. We werken actief samen met aanpalende domeinen, laten onderwijs meebeslissen en betrekken de andere partijen waar dat kan.

• Het draait allemaal om de jeugdigen en gezinnen. Om hen goed te kunnen ondersteunen is het belangrijk dat we systemisch werken en dat we jeugdigen en gezinnen een stem geven; • We maken de visie samen met alle gemeenten en vertegenwoordigers van jeugdhulpaanbieders. Gezamenlijk formuleren we de visie, bespreken we de uitkomsten en nemen we verantwoordelijkheid voor de uitvoering;

Sessie 4 Jongeren sessie Aanscherpen visie Validatie visie met managers Jongeren Gemeenten Sessie 5 Begeleiders Jeugdhulpaanbieders Validatie visie

Themasessies aanscherpen thema’s

Sessie 3 Thema’s & opzet valideren Bijdragen concretiseren

Gemeenten Jeugdhulpaanbieders RSJ

Gemeenten Jeugdhulpaanbieders RSJ

juni

RSJ

Gemeenten Jeugdhulpaanbieders RSJ

september

juli

Visie & thema’s uitwerken in tekst

Opzet visie met 7 thema’s

Unnamed area

Opzet innovatieportfolio IJsselland | Innovatieportfolio Versie juni 2024

Horizon 1 | tot 2027

Horizon 2 | tot 2030

Kleine projecten, testen wat werkt

Grotere projecten, focus op instroom - doorstroom - uitstroom

Breed in kaart brengen in systeem (ITAVTRAC)

Bewust in zorg komen

Focus op gezinshulp vragen ipv jeugdhulp (TJ/R). Verklarende analyse (SSMA) (SWC) Consultatie mogelijkheden lokale team -> aanbieder -> specialistische aanbieder. (SWC) No Wrong door Principe (SSMA)

Geen RET inzet (DEdZ)

Sociale basis voorziet in lichte opvoedvragen (TJ/R)

Breder behandelen

B: Casusregie: samen, positie nemen, D: Casusregie: prioriteren samen, positie nemen, prioriteren

Versie: concept Datum: sep 2025

Hoe maak je een zorgtraject eindig?

B: Opgehaald in sessie 5 juni Bred e Uit innovatie portfolio WT anal yse bij de toeg ang Transformatiein sam enw erkin g met voor veld EN speci alisti sche zorg

Horizon 3 | tot 2040

Gemeente

Wat is er al

Samenspel in de wijk (Zwolle) Reizend specialistisch team (Groningen en Drente) Training systemisch werken Reikwijdte ontwikkeling

Wat is er nodig

Acceptatieplicht - gecontracteerde aanbieders Samenwerken ipv doorschuiven - voorveld versterken, expertise toevoegen van aanpalende domeinen, professionals hebben alternatieven paraat. Toetsen bij gezin of de aanpak ook aansluit. Geef het gezin/kind een stem. Breed kijken al op school (SMW/IB'er) MDO/ casustafel Pakket normaliseren: samenwerking Steungezinnen

Aanbieder RSJ/Overig

PH

RBa

Nauwe verbinding onderwijs en ZVW Consultatie aanbieden

Het samenwerkingsgesprek

Routekaart niet gecontracteerd aanbod Voldoende professionals & organisaties Er is veel data!

Uitsluitend gecontracteerde aanbieders (DedZ)

Via projecten gericht aan de slag met effectiviteit Datagericht werken

Benodigde jeugdzorg over 5 jaar in beeld (DedZ) Regionaal dashboard wachttijd voortgangsmonitor + Innovatiemonitor Verbinden van relevantie informatie (D&M) Pilot retrospectieve casusanalyses als vervanger van beschikkingen controleren

Strategische partners per categorie gekozen door gemeenten samenwerkend met elkaar Inkoopstrategie die het "marktmeesterschap" faciliteert Eenduidigheid in meetinstrumenten wijkgericht monitoren

Pilot reflecteren en leren o.b.v. casuïstiek E: Retrospectieve casusanalyses

JIM OKO klein en fijn projecten - huiskamer VO, jongeren in balans (H'berg) regionale werkplaats normaliseren

G: Hoe kijken we naar zorg? Herziene regiovisie IJsselland

Hulp en ondersteuning van jeugdige en gezinnen worden in de sociale/pedagogische basis opgelost (ITAVTRAC) Kennis verrijken over leeftijdsfases in de pedagogische basis

Loskomen van financieringsstroom Consultatiebureau 2.0 (voor iedereen) Aanbieders/ onderwijs / toegang hebben altijd het gesprek over toezicht op veerkracht. normaliseren in alle domeinen.

Thuis waar het kan, kleinschalig waar het moet Ontwikkelruimte Ambulante Alternatieven/ Versterking sociale basis (TWK,KWM)

Systeem wijzigingen

1

Preventieve interventies in de wijk en onderwijs

(domeinoverstijgend) Samenwerken

5

financiering samenwerking hinderen en kiezen

spreken dit vanaf de start af en zorgen voor

voor wat werkt voor jeugdigen en gezinnen.

nazorg en terugvalpreventie, zodat gezinnen

We bouwen aan een gezamenlijke structuur en

voorspelbaarheid en helderheid hebben.

lerende cultuur, delen lessen actief regionaal en

Een jeugdige groeit het mooist op zijn eigen wortels

realiseren waar nodig systeemaanpassingen.

Dit moet je weten over deze visie

2

Context (kort)

1

4

Systeemwijzigingen

We doorbreken schotten waar regels en

startpunt, ontwikkelpad en eindpunt. We

Eindigheid van zorg

Jeugdhulp is tijdelijk: met een duidelijk

5

Integraal zorgpad

Systeemwijzigingen Jeugdhulp wordt georganiseerd als één

6

Bewust in zorg komen

Jeugdhulp is een bewuste keuze, geen

We doorbreken schotten waar regels en

automatische stap. We kijken eerst breed naar pad rond startpunt, ontwikkelpad en eindpunt. We financieringsamenhangend, samenwerking hinderendomeinoverstijgend en kiezen 6 af en zorgen voor spreken dit vanaf de start voor wat werkt jeugdigen en gezinnen. context en maken vooraf een analyse, zodat we de voor hulpvraag van jeugdige en gezin. Organisaties nazorg enom terugvalpreventie, zodat gezinnen We bouwen aan IJsselland een gezamenlijke structuur en De jeugdhulp regio vormt steeds meer een eenheid over wat een stevig In de regio IJsselland werken elf gemeenten1 samen met aanbieders de Jeugdwet medicalisering en onnodige doorverwijzingen stemmen af,actief hetregionaal lokaleenteam bewaakt het overzicht voorspelbaarheid en helderheid hebben. lerende cultuur, delen lessen lokaal team in de praktijk is. En of er op een andere manier ook eerder invoorkomen het leven van uit te voeren. Deze visie geeft die samenwerking en de bijhorende ambities richting. realiseren waar nodig systeemaanpassingen. en ‘first time right’ werken met het n zorgt dat inzet één geheel vormt zonder jeugdigen een rol is weggelegd (in samenwerking met aanpalende domeinen) om later Deze visie is gezamenlijk met de gemeenten, jeugdhulpaanbieders, jongeren2 , de GGD principe ‘no wrong door’. versnippering. 6 Bewust in zorg komen 2 Integraal zorgpad erger te voorkomen. en de jeugdbescherming opgesteld.

Er is gereflecteerd op de afgelopen jaren, wat ging

Aanleiding en totstandkoming

5

1

Jeugdhulp is een bewuste keuze, geen Jeugdhulp wordt georganiseerd als één goed en wat gaan we komende jaren beter doen3. 4 automatische stap. We kijken eerst breed naar samenhangend, domeinoverstijgend pad rond Van wiecontext is deze visie? 6 De conclusie van deze analyse is dat er ‘inhoudelijk’ geen compleet nieuwe visie nodig en maken vooraf een analyse, zodat we de hulpvraag van jeugdige en gezin. Organisaties 3 enBreder 7 Effectiviteit van zorg vergroten behandelen medicalisering onnodige af, het lokale team bewaakt het overzicht De visie is een leidraad voordoorverwijzingen partijen die gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor de Zo zien de ideale is,wij maar dat desituatie focus meer op de praktijk moet komen te liggen.stemmen Met dit document voorkomen en ‘first time right’ werken met het en zorgt dat inzet één geheel vormt zonder handelen vanuit eenjeugdhulpaanbieders, brede blik op leefstijl, scholen, huisartsen, We willen hulp uitvoering: lokale teams GGD-die merkbaar verschil maakt, willen we die brug; richting de praktijk, vormgeven. principe ‘noWe wrong door’.bij gemeenten, versnippering. 5 jeugdgezondheidsdienst en de jeugdbeschermingsketen. thuissituatie, school, sociale omgeving en andere toegankelijk is en financieel houdbaar. Daarom

Visie

1

Regionale en maatschappelijke ontwikkelingen

2 2

leefgebieden. Hetvergroten lokale team voert regie en verminderen we schakels en administratie, 3 Breder behandelen 7 Effectiviteit van zorg Samen zorgen samenhangende en effectieve jeugdhulp in de regio schakelt specialistische expertise gericht in, zodat benutten digitalisering, en sturen met data en Er is een groeiende vraag naar jeugdhulp in de regio IJsselland (zowel invanuit absolute We handelen een brede blik op leefstijl, We willenvoor hulp dietoegankelijke, merkbaar verschil maakt, sociale omgeving en IJsselland. andere toegankelijk is en financieel houdbaar. Daarom UIT TE WERKEN: NOG In de regio IJsselland: aantallen als procentueel). Dit is een trend die in het hele land tethuissituatie, zien is, school, waarbij de hulp samenhangend is en aansluit op de situatie monitoring om tijdig bij te sturen en grip te houden leefgebieden. Het lokale team voert regie en verminderen we schakels en administratie, groter uitlichten toename in IJsselland relatief gezien meevalt4. van jeugdigen op kwaliteit én financiën. schakelt specialistische expertise gericht in, zodat benutten digitalisering, en sturenen metgezinnen. data en Datum: hulp samenhangend is en aansluit op de situatie om tijdig bij te sturen en grip te houden Groeien kinderen van hetjeugdigen mooist op hun eigen wortels. Over wiemonitoring gaat deze regiovisie? De hulpvragen worden complexer.

Hierin spelen verschillende 30-09-2025 van jeugdigen en gezinnen. op kwaliteit én financiën. 7 In IJsselland streven wefactoren ernaar dat ieder een thuis heeft: een plektoegenomen waar je mag Deze regiovisie gaat over jeugdigen (tot 18 jaar) en het gezin in de regio IJsselland die maatschappelijke mee. Dekind aanhoudende prestatiedruk, 7 1 zijn wie je bent, waar wordt gezien enveranderende waar je onvoorwaardelijk mag Dit thuis ondersteuning nodig om verder te kunnen met hun leven. Dat complexiteit vanjede samenleving, opvoedcultuur enblijven. digitalisering 4 Ithebben takes a village to raise a child kan gaan om 4 It takes a village to raise a child vormtveroorzaken de basis voor een gezonde enhulpvragen veilige ontwikkeling. ondersteuning bij opvoeden, opgroeien of psychische en sociale ontwikkeling. een toename van in de jeugdzorg. Dit vormt in combinatie met In IJsselland willen we dat jeugdigen veilig, In IJsselland willen we dat jeugdigen veilig, Tekening jeugdige in gezinssetting, met systeem eromheen een schaarste3aan personeel en minimale financiële ruimte om gezond te kunnen ontwikkelen en met gelijke kansen opgroeien, met zo zond en met gelijke kansen opgroeien, met zo Hebben mensen zoveel mogelijk3zelf de regie over hun leven. licht mogelijke ondersteuning. We versterken de tot de uitdagingen waarvoor we staan.

pedagogische en sociale basis en normaliseren: licht mogelijke ondersteuning. We versterken de We geloven in eigen kracht en autonomie. We ondersteunen als dat nodig is tijdelijk het gewone leven sterker maken, dicht bij huis met

en met doel dat jeugdigen en hun opvoeders ‘verder kunnen’. Diagnose specifieke lokale teams als laagdrempelig aanspreekpunt. Dealsregionale beweging ondersteuning wordt pasiswordt geboden dat echt nodig is. sterk lokaal team, visie op De afgelopen jaren ingezet op hetals ontwikkelen van een wachttijden, samenwerking tussen gemeenten en jeugdhulpaanbieders en de af- en

Zijn ouders de eerstverantwoordelijke opvoeders. ombouw jeugdzorgplus . Dit heeft gewerkt5. Er zijn nieuwe initiatieven ontplooid, hechte

“Een jeugdige groeit het mooist op zijn eigen wortels.”

pedagogische en sociale basis en normaliseren:

het gewone leven sterker maken, dicht bij huis met UIT TE WERKEN: lokale teams als laagdrempelig aanspreekpunt. NOG Mooi opmaken

Zij vormen het fundament van de opvoeding en verdienen vertrouwen en ruimte om hun samenwerkingsprincipes op bestuurlijk niveau er is een samenhangende aanpak op de wachttijden. zorgen voor ondersteuning dichtbij. De regio IJsselland werkt als er meer nodig is met

Leidende principes in hoe we (samen) rol tewerken: vervullen. Maar als dat niet gaat staan ze er niet alleen voor, stevige lokale teams We stellen de leefwereld van jeugdigen centraal

We ondersteunen We samen creëren ruimte om met aanpalende een integrale aanpak, doorzien domein overstijgend te werken Samen we meer veerkrachtig opgroeien samen te leren

1 Dalfsen, Deventer, Hardenberg, Kampen, Olst-Wijhe, Ommen, Raalte, Staphorst, Steenwijkerland, Zwartewaterland en Zwolle domeinen zoals onderwijs, volwassen GGZ Welzijn. 2 Er zijn 21 jongeren betrokken bij de deze visie, daten is gebeurd in een sessie en een survey..

Leidende principes in hoe we (samen) werken: 3 4 5

Zie meer in Deel B CBS cijfers 2024 De lessen van afgelopen vijf jaar staan in bijlage X

6

Is elke professional die een kind tegenkomt, ook een opvoeder. Of je nu werkt in het onderwijs, de zorg of het sociaal domein: jouw ontmoeting met een

We stellen de leefwereld van jeugdigen centraal

7

kindondersteunen draagt bij aan diens ontwikkeling. Samen dragen we verantwoordelijkheid voor een We We creëren ruimte om we meer veilige, stimulerende omgeving waarinSamen kinderenzien kunnen groeien. veerkrachtig opgroeien samen te leren

6

Delen ervaringen Hardenberg over OKO en Jongeren in balans.

8

2 1 Waar in deze visie over ‘wij’ wordt gesproken, worden de elf gemeenten in de regio IJsselland bedoeld: Dalfsen, Deventer, Hardenberg, Kampen, Olst-Wijhe, Ommen, Raalte, Staphorst, Steenwijkerland, Zwartewaterland en Zwolle 3 Bron CBS jeugdhulpmonitor 22 Deze regiovisie 4 is richtinggevend voor gezamenlijke opgaven, maar schrijft geen lokaal beleid van gemeenten voor. Gemeenten Bron RIJM behouden hun eigen verantwoordelijkheid voor de inrichting van jeugdhulp op lokaal niveau. Tegelijk hebben de elf gemeenten afgesproken om gezamenlijk invulling te geven aan deze visie, en de regionale samenwerking in te zetten voor versterking van lokaal beleid en uitvoering.

Leren in de praktijk en dat doorzetten in het systeem

3 4

GOZ ASH Ik weet niet Fact waar deze bij horen Pleegzorg dichtbij kindgericht werken project KWV transformatieconvenant team BOOST

Eindigheid van zorg

Jeugdhulp is tijdelijk: met een duidelijk

2

Deze regiovisie is richtinggevend voor gezamenlijke opgaven, beleid maarvisie schrijft geen lokaal beleid van gemeenten voor. Gemeenten en uitvoering. naast inhoudelijke uitwerking persoonlijke verhalen van betrokkenen. 1 ook Ambulante alternatieven Tijdig sturen, gezonde behouden hun eigen verantwoordelijkheid voor de inrichting van jeugdhulp op lokaal niveau. Tegelijk hebben de elf gemeenten ondersteunen mensen/ school adviseren, kwgte ontwikkelen middelen afgesproken om gezamenlijk invulling geven aan deze visie, en de regionale samenwerking in te zetten voor versterking van lokaal 2 meedenken op scholen. training mdw beleid en uitvoering.

Analyse van doorplaatsing

Gezamenlijke verantwoordelijkheid zonder risico's vertragen/verdragen (TWK,KWM)

te abstract

Regionale visie op jeugdhulp IJsselland

1 Waar in deze visie over ‘wij’ wordt gesproken, worden de elf gemeenten in de regio IJsselland bedoeld: Dalfsen, Deventer, Hardenberg, behouden hun eigen verantwoordelijkheid voor de inrichting van jeugdhulp op lokaal niveau. Tegelijk hebben de elf gemeenten Om tastbaar maken de impact is van beleidsamenwerking voor de jeugdigen bevat Kampen, Olst-Wijhe, Ommen, Raalte, Staphorst, Steenwijkerland, Zwartewaterland ente Zwolle afgesproken om gezamenlijk invullingwat te geven aan deze visie, en het de regionale in te zetten en voorgezinnen, versterking van lokaaldeze

Inkoop vormgeven reikwijdte bepalen, ... niet vanuit beleid praktijk richting geven, maar andersom

Reflectie en leren over domeinen heen (SSMA)

Een jeugdige groeit het mooist op zijn eigen wortels.

lokaal team, visie op wachttijden, samenwerking tussen gemeenten en jeugdhulpaanbieders en de af en ombouw jeugdzorgplus.

duidelijke randvoorwaarden . Zo wordt de visie geen papieren afspraak, maar eenkaders praktisch kompas krijgen een plek. zijn leidend waar we de komende Om tastbaar te centrale maken wat deDeze impact is van het beleidvoor voorde deprioriteiten jeugdigen en gezinnen, bevat dezejaren 2 voor de regionale mee aaninhoudelijke de slag gaan. Daarnaast biedt de visie een inhoudelijk en financieel kader dat bijdraagt aan betere hulp voor jeugdigen en hun gezinnen. visie aast uitwerking ook persoonlijke verhalen van betrokkenen. Verbinden domeinen inkoopstrategie. Integraal werken Om tastbaar te maken wat de impact is van het beleid voor de jeugdigen en gezinnen, bevat deze verbeteren zijn alleen woorden op papier. De Hetverhalen belangrijkste uitgangspunt is dat deze visie méér moetOnderdeel zijn dan visie naast inhoudelijke uitwerking ook persoonlijke van betrokkenen. van lokaal team Deventer, Hardenberg, Profs voor 1alle vormen/ zorgen vanover ‘wij’ wordt gesproken, Training swolsche school Waar in deze visie worden de elf gemeenten in de regio IJsselland bedoeld: Dalfsen, visie bevat concrete keuzes die richting geven aan de praktijk.

Daarmee schetst de regiovisie niet en aanpalende jeugdzorg Kampen, Olst-Wijhe, Systemisch werken uitleggen Ommen, Raalte, Staphorst, Steenwijkerland, Zwartewaterland en Zwolle domeinen 2 de gewenste koers,opgaven, maar maar vertaalt ook naar haalbare doelen, gedeelde prioriteiten en Deze regiovisie is alleen richtinggevend voor gezamenlijke schrijftdeze geen lokaal beleid van gemeenten voor. Gemeenten 1 Waar in deze visie over ‘wij’ wordt gesproken, 2 van worden de elf gemeenten in depapieren regio IJsselland bedoeld: Dalfsen,een Deventer, Hardenberg, behouden hun eigen verantwoordelijkheid voor de inrichting jeugdhulp lokaal geen niveau. Tegelijk hebben de elf gemeenten duidelijke randvoorwaarden . Zo wordt deop visie afspraak, maar praktisch kompas Kampen, Olst-Wijhe, Ommen, Raalte, Staphorst, Steenwijkerland, Zwartewaterland Zwolle afgesproken om gezamenlijk invulling te geven aan deze visie, en de regionale samenwerking in te en zetten voor versterking van lokaal 2 dat bijdraagt aan betere hulp voor jeugdigen en hun ezinnen. Deze regiovisie is richtinggevend voor gezamenlijke opgaven, maar schrijft geen lokaal beleid van gemeenten voor. Gemeenten beleid en uitvoering.

F: Hybride vormen van hulp = samen ondersteunen

Samenwerking GGD Samenwerking JGZ - Voorveld - jeugdhulp (TJ/R) Integraal opgroeien

It takes a village to raise a child

Regionale visie Jeugdhulp IJsselland 2026-2031

2

Kindgesprek Grip en samenwerking andere domeinen F: Intensiveren samenwerking voorveld

Een jeugdige groeit het mooist op zijn eigen wortels

Tegelijkertijd zien we dat we nog steeds voor grote uitdagingen staan. Hulpvragen worden complexer, wachttijden lopen op en de druk op professionals en het systeem neemt verder toe. We beseffen bovendien dat we te maken hebben met een complex stelsel dat iet in één beweging te Inhoudsopgave hervormen is. We hebben de afgelopen jaren waardevolle lessen geleerd en gezien waar het beter Inleiding Waarom deze regiovisie? kan en moet. Dat lijkt meer in de ‘hoe’ te zitten dan in de ‘wat’. Inhoudelijk is er dan ook geen hele Voorwoord .................................................................................................................................................... 1 In de regio IJsselland willen wij1 dat kinderenieuwe en gezinnen gezond, veilig eniskansrijk kunnen visie ontwikkeld, maar gekozen voor een herijking op de inhoud, met meer nadruk op Inleiding opgroeien,Waarom zo veel mogelijk in hun eigen omgeving en metin passende ondersteuning waar nodig. deze regiovisie? bruikbaarheid de praktijk voor de toekomst. Over wie gaat 1deze regiovisie? Inleiding ........................................................................................................................................................

2 In de regio IJsselland willen wij dat kinderen en gezinnendoor gezond, veilig en kansrijk kunnen De afgelopen jaren hebben weregiovisie hier al belangrijke stappen teouders werken sterk Deze gaat overstaat kinderen, jongeren en inaan deeen regio IJsselland die tijdelijk, of langdurig er ingezet, deze dezeopgroeien, regiovisie? .................................................................................................................................. 2 zo veel mogelijk in hunWat eigen omgeving metregiovisie? passende ondersteuningenwaar Waarom deze regiovisie? Waarom lokaal team, visie op wachttijden, samenwerking tussen gemeenten jeugdhulpaanbieders dekanodig. ondersteuning nodig hebben om verder te hoe kunnen met hunenleven. Dat zijn op vlakken als IJsselland de komende Deze regiovisie beschrijft gemeenten jeugdhulpaanbieders in de regio 1 In de regio IJsselland willen wij dat kinderen gezinnen gezond, veiligopgroeien enwe kansrijk kunnen Wat staat er en inDedeze regiovisie? ........................................................................................................................ 2 sterk af ombouw jeugdzorgplus. opvoeden, psychische en aan sociale ontwikkeling.

afgelopen jaren hebben hier alof belangrijke stappen in gezet, door te werken aan een jaren samen werken toekomstbestendige jeugdhulp die aansluit bij wat jeugdigen en gezinnen opgroeien, zo veel mogelijk in hun eigen omgeving enteam, met passende ondersteuning waar odig.tussen gemeenten en jeugdhulpaanbieders en de visie op wachttijden, samenwerking Over wie gaatlokaal deze regiovisie? .......................................................................................................................... 3 de regiovisie 2021-2025 Over wie gaat deze regiovisie? nodig We beeld bouwen voortjongere op deworden ingezette koers uit versterken dit Tegelijkertijd zien we dat we nog steeds voor grotehebben. uitdagingen staan.gezin/ Hulpvragen (foto?) af en ombouw jeugdzorgplus. De afgelopen hebben we hier alziet belangrijke stappen in gezet, te...................................................................................................... werken een inzichten sterk en het Deze regiovisie gaat overjaren kinderen, jongeren n ouders in de regio IJsselland die tijdelijk, ofaan langdurig met nieuwe en systeem ontwikkelingen. Hierbijtoe.

sluiten Inleiding wachttijden lopen opdoor en de druk op professionals neemt verder We we Hoecomplexer, de jeugdhulpregio IJsselland eruit? 3 aan op landelijke kaders, zoals de lokaal team, visie opom wachttijden, samenwerking tussen gemeenten en jeugdhulpaanbieders en e Hervormingsagenda Jeugd en het Toekomstscenario Kinden Gezinsbescherming. Daarnaast geldt de visie als leidraad voor partijen die gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor de Ook geven we ondersteuning nodig hebben verder te kunnen met hun leven. Dat kan zijn op vlakken als beseffen bovendien dat zien we tewe maken hebben met een stelsel dat staan. iet in Hulpvragen één beweging te Tegelijkertijd dat we nog steeds voorcomplex grote uitdagingen worden RKaverder aan WS opvoeden, af GPen ombouw CD en sociale JW SPuitdagingen RBu Dewaardevolle Da MRheten RKowaar HM AP jeugdzorgplus. invulling aanopafspraken uit en bouwen we uitvoering: lokale jeugdhulpaanbieders, scholen, huisartsen, GGDopgroeien of psychische ontwikkeling. Stand van zakencomplexer, en .................................................................................................................... 5 toe. hervormen is. We hebben de afgelopen jaren lessen geleerd gezien het beter wachttijden lopen opteams en de gemeenten, druk professionals entransformatieconvenant het systeem neemt verder We Waarom deze regiovisie? contractmanagement.

Belangrijke bewegingen zoals de doorontwikkeling van stevige lokale teams jeugdgezondheidsdienst en de jeugdbeschermingsketen. Samen zorgen wij voor toegankelijke, kan en moet. Dat lijkt in de temaken zittenworden dan in demet ‘wat’. is er dan hele beseffen bovendien dat‘hoe’ we te hebben eenInhoudelijk complex stelsel datook ietgeen in één beweging te uitdagingen die voor ons eer liggen ................................................................................................................... 5 Tegelijkertijd zien we dat we nogDe steeds voor grote uitdagingen staan. Hulpvragen 1 beeld gezin/ jongere (foto?) gemeenten, de af en ombouw van gesloten jeugdzorg In de regio IJsselland willen wij dat kinderen en gezinnen veilig en kansrijk kunnen enbinnen effectieve jeugdhulp inlessen degezond, regio IJsselland. ontwikkeld, maar is gekozen voor een herijking op met meer adruk op hervormen is.samenhangende We de afgelopen jaren waardevolle geleerd en gezien waar het beteren kwaliteit en blijvend leren complexer, wachttijden lopen op ennieuwe de drukvisie op professionals en hebben het systeem neemt verder toe. Wede inhoud, opgroeien, zo veel mogelijk in hun eigen omgeving en met passende ondersteuning waar odig. krijgen een centrale plek. Deze kaders zijn leidend voor de prioriteiten waar we de komende jaren bruikbaarheid in de praktijk voor dedat toekomst.

Daarnaast geldt de visie als leidraad partijen die gezamenlijk verantwoordelijk zijn voor de - bestemming 7 hele kan ....................................................................................................................................... en moet. Dat lijkt meer in iet deregio ‘hoe’ zitten dan in de ‘wat’. Inhoudelijk iseventueel er dan ookdetails geen beseffen bovendien dat wevoor te Koers maken hebben met een complex in éénte beweging te Plaatstelsel organisatie (ook omliggende velden, inenvel dernaast) mee en aanpartners de slag gaan. Daarnaast biedt de visie een inhoudelijk financieel kader voor de regionale nieuwe visie ontwikkeld, maar iswe gekozen voor inhoud, meer nadruk opsterk uitvoering: hervormen lokale teams jeugdhulpaanbieders, scholen, huisartsen, GGDjaren hebben hierwaar al belangrijke stappenopinde gezet, doormet te werken aan een is. gemeenten, We hebben de afgelopen waardevolle geleerd en gezien het een beterherijking Watjaren staat erDe in afgelopen dezelessen regiovisie? inkoopstrategie. Taal. Visie. doelen ....................................................................................................................................... 8 VA implementeren toegang bruikbaarheid invisie de praktijk voor toekomst.

jeugdgezondheidsdienst en de Samen wijziet voor toegankelijke, Hoe jeugdhulpregio eruit? lokaal team, op de wachttijden, samenwerking en jeugdhulpaanbieders en de kan en moet. Dat lijktjeugdbeschermingsketen. meer in Inhoudelijke de ‘hoe’ teregiovisie zitten dan in dezorgen ‘wat’. is en erde dan ook geenIJsselland hele tussen Omschotten Initiatieven korte wachtverzachter Deze beschrijft hoeInhoudelijk gemeenten jeugdhulpaanbieders in degemeenten regio IJsselland de komende Implementatie VA 3 verwijsroute en Lokaal team verminderen gezinswerkers samenhangende effectieve jeugdhulp ingekozen de regiovoor IJsselland. nieuwenvisie ontwikkeld, maar isVA een op de inhoud, met Het meer nadruk op aansluit belangrijkste uitgangspunt isjeugdigen dat visie méér moet zijn18 dan woorden op papier. De afherijking en ombouw jeugdzorgplus. In onze regio wonen 548.227 inwoners. Hiervan zijn erdeze 110.354 jeugdigen ot jaaralleen . Ongeveer perceelbijeenkomst jaren samen werken aan toekomstbestendige jeugdhulp die bij wat en gezinnen verbeteren instroom dekkend sociale basislandschap Wat staat er in deze regiovisie? ontwikkelingen delen jeugdhulp bruikbaarheid in de praktijk voor denodig toekomst. visie bevat concrete keuzes die richting geven aanomt de praktijk. schetst de regiovisie niet 12.887 van de jeugdigen tot 18 kreeg in 2024 jeugdhulp, dat neer opDaarmee 11,7%. Dat is een hebben.

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij iBabs is leidend. Bron: https://api.notubiz.nl/document/16455493/1