TOEGEVOEGD Beantwoording technische vragen PvdA over Programmabegroting 2023

Technische vragen PVDA 1. Inflatiecorrectie en budgetbepaling 2023-2026 Als uitgangspunt wordt er gerekend met 2,5% inflatie. De werkelijke inflatie op dit moment is 17,1% volgens de Europees geharmoniseerde consumentenprijsindex. In de Eurozone is dit overigens 10,0%. Wat zijn de effecten als er met een inflatie van 10,0% of 17,1% wordt gerekend voor 2023 en de jaren daarna? En hoe denkt de gemeente Zutphen daarop te anticiperen (met andere woorden: welk (financieel) vangnet heeft de gemeente Zutphen op dit moment of kan er georganiseerd worden)? Antwoord: In de begroting is, naast de inflatie van 2,5%, een bedrag van € 2.500.000 opgenomen voor extra indexering. Voor hogere energie-uitgaven is een bedrag opgenomen van € 1.000.000. In totaal is er ongeveer aan 8% aan index meegenomen in de begroting. Het Centraal Plan Bureau (CPB) gaat voor 2023 uit van een percentage van 2,6% (basisraming). Bij een hoog variant (hogere gasprijs) is de inflatie 5,5%. In de begroting is een buffer (structureel) van € 500.000 en een post onvoorzien van € 141.000 opgenomen. Tenslotte is er ook nog een risico opgenomen voor hogere energiekosten in de risicoparagraaf van de gemeente. 2. Armoedebeleid Bij Product 610 Inkomensvoorziening wordt er ingezet op een vermindering van 5% t.o.v. landelijke gemiddelde gemeten via Divosa Benchmark.

Welke middelen, behalve de uitstroom van uitkering naar werk verhogen, heeft de gemeente Zutphen tot beschikking? Antwoord: Het college zet in op een daling van de uitkeringslasten (uitgaven aan uitkeringen) met 5% ten opzichte van het landelijk gemiddelde volgens de Divosa benchmark. Dat doet het college door, naast te sturen op de uitstroom naar betaald werk (zoals u ook aangeeft), tevens te sturen op de uitstroom naar onderwijs waarvoor aanspraak op studiefinanciering bestaat (zogenaamd regulier bekostigd onderwijs); dat laatste betreft, gezien de Participatiewet, de categorie bijstandsgerechtigden tot 27 jaar. Hoe worden de kosten geraamd voor het kwijtschelden van belasting? Is er in deze raming ook rekening gehouden met een toename van inwoners die de belastingen niet kunnen betalen in verband met hogere levenskosten? Antwoord : In onze gemeente kunnen mensen kwijtschelding vragen voor de afvalstoffenheffing en de hondenbelasting. De raming voor de kosten voor het kwijtschelden is gebaseerd op ervaringscijfers. De beoordeling of iemand al of niet voor kwijtschelding in aanmerking komt is vastgelegd in de Invorderingswet, hierbij wordt rekening gehouden met de inkomenssituatie, waarbij ook enkele kosten voor levensonderhoud een rol spelen, zoals zorgkosten en woonlasten.

Het feit dat ook overige kosten toenemen, zoals boodschappen, energie en brandstof speelt bij de uiteindelijke beoordeling van het kwijtscheldingsverzoek geen rol. Vanwege de mogelijke toename van het aantal kwijtscheldingsverzoeken is de raming van de kosten voor kwijtschelding verhoogd met ruim € 31.000 t.o.v. 2022. 3. Structurele lasten in evenwicht met structurele baten (1.1) Welke financiële buffer(s) bouwt de gemeente Zutphen in? Antwoord: In de begroting is een buffer (structureel) van € 500.000 en een post onvoorzien van € 141.000 opgenomen. Voor onverwachte incidentele tegenvallers is er de algemene reserve. Onderdeel 1.5 laat een buffer zien van €500.000. Waarom niet meer of minder? Welke berekening maakt dat het bedrag €500.000 dient te zijn. De inflatie is torenhoog en zal naar verwachting van macro-economen nog minstens twee jaar aanhouden en misschien wel langer. Antwoord: De buffer is opgebouwd door het structurele positieve resultaat in 2023 van € 500.000. De buffer is met name bedoeld voor structurele uitgaven die ten tijde van het opstellen van de begroting nog niet bekend waren. Overigens moet wel bedacht worden dat de buffer van €500.000 ten opzichte van de totale begroting slechts een zeer gering bedrag is. Voor grote tegenvallers, waar tegenover geen meevallers staan, zal een beroep gedaan moeten worden op de Algemene Reserve. 4.

Controlevraag (1.2)

Zijn de mutatievoorstellen ingebracht ten opzichte van de oorspronkelijke 2023 begroting? Het lijkt er namelijk op dat het antwoord min of meer wordt gegeven in paragraaf 1.3. Daarnaast heeft het woonplaatsbeginsel een sterk nadelig financieel effect op de begroting. De najaarsbegroting spreekt niet over te nemen maatregelen

vanuit de gemeente Zutphen om het nadelige effect op welke manier dan ook te verminderen. In beginsel is dit relevant om te (be)noemen in de Najaarsbegroting. Antwoord: De basis van de begroting 2023 is de jaarschijf 2023 uit de begroting 2022-2025. Ten opzichte van deze budgetten zijn de mutatievoorstellen opgesteld. 5.

Taakstelling Jeugdzorg (1.4)

De taakstelling van €1 mio (voorheen 1,7 mio vóór 2021) wordt uit de begroting gehaald. Jeugdzorg blijft groeien qua volume/prijs. De ‘budgetplafonds’, zoals besproken tijdens het Forum van 26 september, bieden geen financiële beheersstructuur in de zin van budgetbeperking op te leveren jeugdzorg. Het geeft indirect een beheersstructuur op de ambtelijke organisatie binnen de gemeente Zutphen en de wijze waarop zorgaanbieders met de gemeente afspraken maken over te leveren jeugdzorg qua prijs en volume. Welke andere maatregelen neemt het College van B&W om de kosten voor Jeugdzorg beheersbaar te maken? Dat wordt niet echt duidelijk in de najaarsbegroting met de meegenomen context van het laatste Forum op 26 september. Antwoord: In het Forum van 26 september 2022 over budgetplafonds is aangegeven dat de gemeente de volgende instrumenten voor sturing hanteert: • • • •

Toegang – indicatieproces - accountantsprotocol Professionaliseren van contractmanagement: in gesprek met aanbieders, structureel en als er twijfels of signalen zijn. Op basis van budgetplafonds (2023), doorontwikkeling naar budgetsturing (op basis van prestatie afspraken). Ontwikkelen lichte hulpverlening en gekantelde dagbesteding (voorkomen en/of afschalen geïndiceerde zorg), samen met zorgaanbieders. Door anders financieren sturen op budgetten. Waar nodig inzet van toezicht en indien nodig handhaven.

6. Vrijmaken kredieten (3.1) → Met welke rentelast(en) dient rekening gehouden te worden? De rente is de laatste paar maanden gestegen en zal naar verwachting nog verder stijgen. In hoeverre is er in de financiële lange termijnplanning rekening gehouden met een hogere rentevoet bij toekomstige leningen? Het aangaan van lange termijnleningen kan de gemeente Zutphen zelfs geld opleveren in tijden van een hoger inflatiecijfer tegenover een lagere rentevoet. Antwoord: In 2023 is het niet nodig om nieuwe financiering aan te trekken. Volgens de lopende contracten moeten van een drietal leningen nieuwe rentepercentages afgesproken worden. Met de geldverstrekker is in de zomer van 2022 contact opgenomen en afgesproken dat twee van deze leningen boetevrij worden afgelost. Voor de derde lening zal een nieuw percentage worden afgesproken. De rente op deze lening is nu 3,88%. Op dit moment ligt de 10 jaars rente ruim onder dit percentage. 7. Energiekosten (4.1) → Wat onderneemt de gemeente Zutphen om zelf energie te besparen/isolatiemaatregelen te nemen waar kan en nodig als voorbeeldstelling voor de burger met de te verwachten besparingen? En met welke energieprijzen rekent de gemeente Zutphen op dit moment en voor 2023 tot en met 2026? Dat wordt niet geheel duidelijk in de najaarsbegroting.

Antwoord: Op gebied van energiebesparing hebben we bij onze gemeentelijke gebouwen waar mogelijk de temperaturen naar beneden bijgesteld. Voor 2023 is er in de begroting geld aangevraagd om de energetische maatregelen uit te voeren die zich binnen korte termijn terugverdienen en ook wettelijk verplicht zijn als grootverbruiker. En hier kunnen we vanuit vastgoed begin volgend jaar mee starten. Voor de vergaande verduurzaming van ons vastgoed volgt volgend jaar een bestuursopdracht waarin ook de politieke wensen in relatie tot mogelijkheden worden verwerkt. De gemeente gaat uit van de energietarieven die zijn ontvangen van de nieuwe leverancier. Als gevolg hiervan is voor 2023 een extra bedrag voor eigen energiekosten opgenomen van €1.000.000 en voor de jaren daarna van €500.000. 8.Sociaal economische ongelijkheid vs BUCK rapport Het BUCK-rapport concludeerde in 2021 dat de sociaal-economische ongelijkheid veel aandacht nodig heeft in Zutphen. Zutphen telt een grote groep kwetsbaren en met inflatie-armoede als aanjager, zal deze groep het nog moeilijker krijgen dan het nu al heeft EN zullen meer mensen moeite hebben de eindjes aan elkaar vast te knopen.

Het College van B&W dient veel meer scherpte EN resultaatgerichtheid in de najaarsbegroting in te bouwen om een groeiende groep kwetsbare Zutphenaren een betere sociaal-economische uitgangspositie te bieden (hoe groot is het probleem nu, in 2023 en verder).

Vier lopende programma’s (pagina 13/345) Kan het college van B&W verduidelijking verschaffen welke evaluatiemomenten en prestatie-indicatoren er zijn waarop de gemeenteraad kan toetsen in hoeverre de programma’s naar behoren verlopen? Met name programma 2 (Wonen/Leefbaarheid), 3 (Werken/Leren) en 4 (Zorgen/Samenleven) zijn (financieel) grote programma’s. Antwoord: Dit betreft geen technische vraag, wij verzoeken u deze vraag aan het college te stellen. 9. Mutatieformulier 1 ‘beschermd wonen’ Wanneer financiële middelen niet worden besteed, kan dit worden teruggevorderd. Dit staat weliswaar vermeld, maar is handig om te vermelden HOE dat is ingebed en wat het kost om de betreffende middelen terug te vorderen. Antwoord: Het gaat hier om een subsidie die onze gemeente ontvangt van onze centrumgemeente Deventer. Die subsidie is bedoeld om binnen de gemeente Zutphen te besteden aan personele inzet op het gebied van beschermd wonen/ maatschappelijke opvang. Het gaat hierbij om ambtelijke beleidscapaciteit bij de gemeente Zutphen. Als gemeente Zutphen de subsidie daar niet aan besteed, en onvoldoende ambtelijke beleidsinzet hiervoor levert, kan centrumgemeente Deventer de subsidie terugvorderen. Zolang onze gemeente de middelen besteed aan ambtelijke beleidscapaciteit voor beschermd wonen, is terugvordering niet aan de orde. 10.

Mutatieformulier 2 Waarom staat er €30.000 in de najaarsbegroting voor de Preabsterkamp, terwijl niemand in de wijk Noordveen en ook niet bij groenvoorziening van de gemeente Zutphen bekend is waar het verzoek vandaan komt? Antwoord: Praebsterkamp is opgevoerd vanuit team Beheer & Onderhoud. De speeltoestellen moeten opgeknapt worden en daarbij wil men het gehele terreintje verbeteren m.b.t. klimaatadaptatie en biodiversiteit. Ook zijn enkele bomen extra gewenst. Participatie met de buurt is daarbij een wezenlijk onderdeel maar dit moet nog georganiseerd gaan worden als het budget wordt toegekend. Staat nu op de lijst van niet gehonoreerde voorstellen. 11. Mutatieformulier 4 Er wordt veelvuldig over realistisch begroten/budgetteren/opstellen gesproken. In hoeverre is de najaarsnota defensief opgesteld? Met andere woorden, is de najaarsnota het meest negatieve scenario? En wat verwacht het College aan potentiële meevallers in 2023-2026? Met name Jeugdzorg is impactvol qua financiën en relatief lastig (budgettair) vooruit te plannen. Antwoord: De begroting is realistisch geraamd. Er is geen sprake van een negatief of positief scenario. Daarbij geldt altijd dat de ene post gemakkelijker is te ramen dan de andere post. Een belangrijke functie van de Burap is dan ook afwijkingen hierop weer te geven. 12.

Mutatieformulier 5 Wat gaat de gemeente Zutphen concreet doen om het gebudgetteerde bedrag, met betrekking tot het woonplaatsbeginsel, op de Rijksoverheid te verhalen? Antwoord: We hebben dit aangekaart bij de verantwoordelijke afdeling van het Ministerie van VWS. Hier moet een uitspraak over komen. Er zijn een aantal compensatieregelingen in verband met verandering van de bekostigingssystematiek, maar geen van deze regelingen lijkt van toepassing op onze situatie. We hebben desondanks wel een aanvraag ingediend. Ook de M50, het samenwerkingsorgaan van 50 middelgrote gemeenten, gaat hiervoor aandacht vragen bij het ministerie. 13. Waarom is het ‘natuurlijk spelen’ afgewezen? Het is toch een speerpunt binnen het coalitieakkoord? Antwoord: Dit betreft geen technische vraag, wij verzoeken u deze vraag te stellen aan het college. 14. Mutatieformulier 6 Er is €10.000 per jaar toegekend voor onderhoud van het ‘Cruijf Court’, terwijl er op dit moment nog geen Cruijf Court is. Er is wel een ‘Krajicek Court’ gerealiseerd, waar geen extra geld voor vrijgemaakt is. Kan er

geen koppeling worden gemaakt met het onderhoud van ‘sportvelden’ c.q. ‘speeltuinen’? Dat biedt meteen een handvat voor toekomstige vergelijkbare Cruijf/Krajicek-projecten Antwoord: Bij het opstellen van de begroting was de prognose dat het Cruijff Court op korte termijn (uiterlijk begin 2023) zou worden aangelegd. Daarom is dit bedrag voor exploitatie opgenomen in de begroting 2023. Er is geen budget gevraagd voor de exploitatie voor het aangelegde Krajicek Court, omdat dit niet of nauwelijks extra onderhoudskosten genereert. Er is uitsluitende belijning aangebracht op een bestaande ondergrond. 15. Mutatieformulier 7 → De uitbreiding bij ‘beheer en onderhoud’ zou teruggeschroefd kunnen worden in verband met enerzijds een tekort aan personeel en anderzijds, in verband met klachten onderhoud van de stad, zou structureel het toekennen van €40.000 daarvoor een oplossing bieden. Want er zijn wel extra veeg-ronden voor de binnenstad opgevoerd. Antwoord: Het voorstel voor formatie uitbreiding beheer en onderhoud is op dit moment niet opgenomen in de begroting 2023. 16.

Worden de suggesties en ideeën van een drietal Zutphenaren nog meegenomen in de ontwikkelingen van het Stationsgebied? Zoals de suggesties die specifiek voor het Stationsplein kunnen gelden EN de noordzijde van het station? Antwoord: Dit betreft geen technische vraag, wij verzoeken u deze vraag aan het college te stellen. 17. Mutatieformulier 8 Er bestaat een risico op hogere lasten, wanneer blijkt dat de €262.800 niet goed is geïndexeerd c.q. waostijgingen onvoldoende zijn meegenomen in de mogelijke financiële scenario’s. Antwoord: De opmerking is terecht. De begroting is zo reëel mogelijk geraamd waarbij de ene post gemakkelijker reëel te ramen is dan de andere. 18. Mutatieformulier 10 De verhoging van de GGD-bijdrage zal niet per definitie goedgekeurd mogen worden. Vanuit PvdA zie ik dat er GEEN verhoging zou mogen plaatsvinden. Ten opzichte van de andere gemeenten binnen deze gemeenschappelijke regeling, heeft Zutphen een relatief zwaardere , omdat we de gelden goed kunnen gebruiken voor o.a. woonplaatsbeginsel Antwoord: De inwoner bijdrage wordt verdeeld op basis van het aantal inwoners per gemeente. Als de meerderheid van de 22 deelnemende gemeenten instemt met de begrotingswijziging is Zutphen er ook aan gehouden. 19. Mutatieformulier 16 Het groot-onderhoud van parkeerterrein bij de Paardenwal biedt mogelijkheden om evenementen op te organiseren.

Maatregelen zoals het aanbrengen van aansluitingen voor electra en water, vergelijkbaar met de donderdag- en zaterdagmarkt, bieden perspectief voor het parkeerterrein als (potentieel en toekomstbestendig) evenemententerrein. Antwoord: Het groot-onderhoud wordt uitgevoerd op de houtwal. Het streven is van spreiding van evenementen. Met deze aansluitingen wordt de Houtwal aantrekkelijker. Tegelijkertijd moeten we ons realiseren dat hier weer eenmalig en structurele kosten aan verbonden zijn. Met name als het gaat om elektra zijn de kosten aanzienlijk en afhankelijk van de benodigde capaciteit. 20. Blijven de camperplaatsen waar ze nu zijn? Worden het er meer of minder? Antwoord: De gemeente exploiteert 8 camperplaatsen op de houtwal. Het aantal blijft gelijk.