definitief onderzoeksrapport rekenkamercommissie Omgevingswet 27-10-2021

Naast de genoemde 500.000 Euro is ook nog budget geraamd voor extra ambtelijke capaciteit voor de implementatie van de Omgevingswet. Zutphen kampt momenteel met personele ondercapaciteit op dit beleidsterrein. Aan het begin van het tweede kwartaal

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

52 / 68

van 2021 is nog circa 495.000 Euro beschikbaar. Dit zou naar verwachting eventuele inhuur van externen dekken voor zowel 2021 als 2022.47 In de overgangstermijn naar 2030 volgt te zijner tijd een verzoek om incidenteel budget voor het opstellen van een gemeente-dekkend Omgevingsplan. Eerste bevindingen 2020-2021 2020 kende als gevolg van corona minder bestuurlijke interactie dan gepland. De ambtelijke planning voorziet in het behalen van de minimale inspanningsactiviteiten voor 1-1-2022. De raadswerkgroep en de raad beschikken niet over deze informatie. De financiële middelen zijn volgens deze opgave toereikend, het hete hangijzer is de ambtelijke capaciteit die ook weer gevolgen heeft voor het behalen van de doelstellingen. De raad heeft zich tot het eerste kwartaal van 2021 nog niet uitgesproken over de kaders die zij wenst in de omgevingsvisie stedelijk gebied, voor het omgevingsplan landelijk gebied en voor burgerparticipatie.

47 Informatie controller E. Peters 3-5-2021

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

53 / 68

8

Rol van de raad

8.1 Inleiding en leeswijzer Met de komst van de nieuwe Omgevingswet krijgt de gemeenteraad de ruimte om (inter)actief mee te denken over de toekomst van de fysieke leefomgeving van alle grondgebieden van de gemeente en meer te focussen op de relatie met de samenleving. Daarmee ontstaat een nieuwe dynamiek tussen de gemeenteraad, het college en de samenleving. Gemeenten hebben tot nu toe een meer instrumentele en ruimtelijkjuridische focus op de ontwikkelingen en veranderingen rondom de implementatie van de nieuwe wet, maar de gevolgen gaan zich ook uiten in de organisatiestructuur en -cultuur binnen de gemeente.48 Dit hoofdstuk gaat in op de verschillende rollen van de gemeenteraad – kaderstelling, controle en volksvertegenwoordiging – in relatie tot de Omgevingswet. Dit hoofdstuk geeft daarnaast inzicht in waar de raad staat in het traject richting de implementatie van de Omgevingswet; hoe de raad is geïnformeerd; wat de rol en positie van de raad is en of deze concreet is gedefinieerd; en in hoeverre er concrete afspraken zijn (gemaakt) op basis waarvan de raad zijn controlerende rol kan uitvoeren. Voor elk van de drie rollen van de raad wordt eerst in zijn algemeenheid ingegaan op de mogelijkheden die de Omgevingswet biedt en vervolgens hoe dit in Zutphen is gegaan.

8.2

De drie rollen van de raad: kadersteller, controleur en volksvertegenwoordiger

Eerder werd al genoemd dat de meest relevante kerninstrumenten voor de raad de omgevingsvisie en het omgevingsplan zijn omdat hierin de integrale afwegingen en kaders voor de fysieke leefomgeving worden gemaakt.49 In deze fasen worden raadsleden aangezet tot het denken in kansen en mogelijkheden in plaats van in onmogelijkheden. Dit gebeurt niet alleen in de raadzaal, maar ook in de omgang met inwoners en andere betrokkenen. In totaal zijn de volgende instrumenten uit de Omgevingswet de belangrijkste om de verschillende rollen te kunnen nemen. Hierover is bepaald of het een eis of advies is: Bepaling ambities, strategie, aanpak en financiën Omgevingsvisie in voorbereiding Plan(ning) nieuw omgevingsplan Procedure vergunning aanvragen Aanpassing legesmodel, mandaatregelingen, verordening planschade Instelling gemeentelijke adviescommissie ruimtelijke kwaliteit

advies advies advies eis eis eis

48 Via https://www.binnenlandsbestuur.nl/ruimte-en-milieu/nieuws/impact-omgevingswet-

onderschat.9540208.lynkx 49 Via https://vng.nl/publicaties/spiekbriefjes-omgevingswet-voor-de-juridische-kerninstrumenten Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

54 / 68

8.2.1 De raad als kadersteller Eén van de drie rollen van de gemeenteraad is het stellen van kaders. In het geval van de (implementatie van) de Omgevingswet is er een aantal aandachtspunten waar de raad actief op kan inzetten om adequaat kaders te stellen en het voortouw te nemen. In ieder geval belangrijk om voor ogen te hebben en houden: de raad bepaalt vanuit zijn kaderstellende rol voor een aantal onderwerpen hoe beperkt of ambitieus de gemeente invulling geeft aan het werken met de Omgevingswet. Denk bijvoorbeeld aan het niveau van dienstverlening of de wijze van participatie. 50 Concreet gezien kan de raad kaders stellen via twee van de instrumenten van de Omgevingswet, te weten: de omgevingsvisie en het omgevingsplan. Daarnaast heeft de VNG aangeraden om op voorhand een ambitiedocument op te stellen. Hierin kan voordat met het invoeringstraject daadwerkelijk gestart wordt een visie worden bepaald waar men naar toe wil met de Omgevingswet. Er kan een impactanalyse worden gemaakt: wat zijn de gevolgen van bepaalde keuzes? Welke risico’s brengen bepaalde keuzes met zich mee? Welke kansen zijn er? Ambitiedocument Het ambitiedocument waarin de raad zijn ambitie voor de fysieke leefomgeving kan weergeven en kan inzetten op verschillende verbeterdoelen die de raad wil behalen met de invoering van de Omgevingswet is niet verplicht en vormvrij.

51 De raad is leidend in de totstandkoming van zo’n ambitiedocument en stelt het ook zelf vast, waardoor het een basis of leidraad kan vormen voor de erna vorm te geven en vast te stellen omgevingsvisie. Andere bestuurslagen en belanghebbenden kunnen in dit proces worden betrokken. Ondanks dat het ambitiedocument niet verplicht is voor gemeenteraden kan het een stevig handvat bieden in het stellen van beleidskaders, alvorens de omgevingsvisie door het college wordt aangedragen. Het ambitiedocument is zelfbindend voor de gemeenteraad. De gemeenteraad van Zutphen heeft geen ambitiedocument opgesteld. De zogeheten ambitiedocumenten te weten: het Koersdocument en het programmaplan zijn ambtelijk opgesteld met advies van externe bureaus. Omgevingsvisie Het eerste verplichte én zeer relevante kerninstrument, is de omgevingsvisie. In dit strategische document worden de doelen voor de fysieke leefomgeving voor de lange termijn opgenomen. Het is een vormvrij document, dat de raad dient vast te stellen. De totstandkoming van de omgevingsvisie, gebeurt in samenspraak met het college, de ambtelijke organisatie, maar juist ook met de samenleving en andere betrokkenen. De raad wordt op deze manier vanuit verschillende hoeken ondersteund in zowel het proces als de inhoud.

Participatie is een belangrijk doel van de Omgevingswet en wordt gezien als een essentieel onderdeel om te komen tot een gedragen omgevingsvisie. Inwoners, ondernemers en maatschappelijke partners weten bij uitstek wat er speelt in de

50 VNG: Minimale acties Omgevingswet voor gemeenten. Februari 2020. 51 NVRR (Nederlandse Vereniging voor Rekenkamers en Rekenkamercommissies) ‘Handreiking

Omgevingswet’, via https://www.nvrr.nl/bibliotheek/83018/Handreiking-Omgevingswet. Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

55 / 68

samenleving. Indien alle partijen en verschillende inwoners worden betrokken, wordt een inclusieve aanpak gehanteerd om tot een omgevingsvisie te komen. Daarnaast speelt de raad een concrete rol in het bewaken van het algemeen belang: dit kan vooraf georganiseerd worden, bijvoorbeeld door het maken van afspraken over hoe uitkomsten van participatietrajecten met inwoners en andere belanghebbenden worden meegenomen. Hierin komt ook de volksvertegenwoordigende rol van de raad sterk naar voren. Aangezien de raad uiteindelijk de omgevingsvisie vaststelt, is en blijft de raad eigenaar van het document. Het maken van inhoudelijke en procesmatige keuzes zorgt ervoor dat de raad deze verantwoordelijkheid goed kan nemen en hiertoe kan het zeer waardevol zijn als de raad voorafgaand aan dit proces al een ambitiedocument heeft opgesteld en vormgegeven. Dit kan bijdragen aan een heldere positie ten opzichte van het college. 52 De Omgevingswet is complex en omvangrijk. Dit overwegende, kan niet ieder raadslid een Omgevingswet-expert zijn. Veel raden kiezen er daarom voor om een soort werkgroep of koplopersgroep op te richten, zodat de nodige expertise zich op één plek bevindt en een soepele samenwerking met het college en de ambtelijke organisatie gefaciliteerd kan worden.

Hierdoor kan er efficiënt gewerkt worden, maar het kan anderzijds ook in de hand werken dat niet de hele raad betrokken wordt bij het zeer belangrijke en ingrijpende onderwerp Omgevingswet. De raadsgriffie kan een ondersteunende rol spelen, zoals in het organiseren van participatie van de samenleving of het vinden van effectieve werkvormen. De gemeente Zutphen heeft de omgevingsvisie landelijk gebied in 2015 vastgesteld. Dit was kort voor het traject van invoering van de Omgevingswet. Raad, college en ambtelijke organisatie hebben zodoende geen specifieke ervaring opgedaan met het werken met omgevingsvisie en –plan voor dit instrument. Voor de omgevingsvisie stedelijk gebied loopt momenteel het voorbereidingstraject. Omgevingsplan In het omgevingsplan staan de regels voor de fysieke leefomgeving op het gemeentelijke niveau, bijvoorbeeld toedelingen van functies aan locaties of regels voor activiteiten. Het omgevingsplan is een middel aan de hand waarvan de raad kan zorgen dat bepaalde doelen of ambities die in de omgevingsvisie zijn gesteld, te waarborgen met concrete regels ofwel richtlijnen in het omgevingsplan. Het college van B&W is het bevoegde gezag voor het toetsen van initiatieven en ruimtelijke ontwikkelingen aan het omgevingsplan, en het al dan niet verschaffen van omgevingsvergunningen.

Indien de situatie zich voordoet dat een initiatief in strijd is met het opgestelde omgevingsplan, hoeft de raad geen instemming te geven om het initiatief alsnog vergunning te verlenen. In de nieuwe constructie geniet de raad zogenaamd adviesrecht aan het college. Het college krijgt dus meer bevoegdheid in het uitvoeren van

52 Ibidem.

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

56 / 68

het beleid, en de raad wordt nadrukkelijker belast met de hoofdlijnen en het toezicht op het beleidsproces.53

Mogelijkheden kaderstelling gemeenteraad Omgevingswet: - Het voortouw nemen: een ambitiedocument opstellen; - Concrete beleidskaders stellen door het vaststellen van de omgevingsvisie; - Regels en richtlijnen stellen door het vaststellen van het omgevingsplan; - Adviseren over omgevingsvergunningen, indien moet worden afgeweken van het vastgestelde omgevingsplan. Eerste bevindingen kaderstellende rol raad Zutphen De raad wacht de concept documenten vanuit de ambtelijke organisatie en college af. Voor de omgevingsvisie stedelijk gebied wordt gewacht op de verwerking van de inspraakreacties en de bestuurlijke afstemming. In het voorontwerp omgevingsplan landelijk gebied zijn pilots met burgerparticipatie uitgevoerd, maar de raad is niet betrokken geweest bij voorontwerp.

Dit brengt ons naar de volgende taak van de raad: controleren.

8.2.2 De raad als controleur De controlerende rol van de gemeenteraad kan zich op verschillende manieren uiten, maar in het geval van de Omgevingswet kan dit op een aantal specifieke manieren. Wetende dat deze wet een complex en omvangrijk dossier is, is het van belang dat de raad zichzelf een goede informatiepositie aanmeet. Aan de hand van periodieke informatiemomenten, met name op voor de raad relevante onderwerpen van de Omgevingswet, kan de raad vinger aan de pols houden. Op basis van de aangevraagde en gegeven informatie kan de raad ook vooraf al bedenken hoe het te maken beleid vervolgens gecontroleerd zal gaan worden. Kortom, de raad – en wellicht kan een raadswerkgroep of koplopersgroep daarin het voortouw nemen – dient voor zichzelf te beslissen op welke momenten en op welk (detail) niveau hij geïnformeerd wil worden. Naast het vooraf inkaderen van de informatiepositie, kan de raad controleren op andere gestelde kaders, zoals die in het ambitiedocument of de omgevingsvisie. De raad kan algemeen gezien monitoren of de afspraken en richtlijnen vanuit de bedoeling van de Omgevingswet worden nageleefd, maar ook meer specifiek controleren op het functioneren van de beleidscyclus. Daarnaast kan de raad actief controleren op participatie en voor de raad des te relevanter in verband met zijn rol als volksvertegenwoordiger.

Indien er daarnaast verbeterdoelen of iets dergelijks zijn vastgesteld, is ook hier de raad aan zet om te bewaken dat deze doelen niet uit het oog worden verloren.

53 VNG. Handreiking voor gemeenteraden: Rol gemeenteraad bij afwijkingen van het Omgevingsplan,

september 2017. Via https://vng.nl/sites/default/files/publicaties/2017/20170926-rolgemeenteraad-bij-afwijken-omgevingsplan.pdf Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

57 / 68

Tot slot is het zeer relevant om te noemen, dat zich zeer waarschijnljik een transitie zal voordoen in de roldeling van de gemeenteraad ten opzichte van het College van B&W. In de citatie van VNG, eerder in dit hoofdstuk, werd aangegeven dat die rolverdeling nagenoeg onveranderd zal blijven,54 maar de verwachting kan eigenlijk scherper worden gesteld. De rol van de gemeenteraad zal meer veranderen richting een ‘procesbewaker van de gestelde kaders’ dan dat de raad een daadwerkelijke ‘controleur’ is. De raad zal meer een soort adviesrol innemen en het college zal zwaarder belast zijn met de uitvoering.55 Mogelijkheden controle gemeenteraad Omgevingswet - Monitoren volgens afgestemde afspraken en richtlijnen binnen de bedoeling van de Omgevingswet; - Controleren of de beleidscyclus functioneert en hierin eventueel ingrijpen; - Bewaken of besluiten met voldoende participatie tot stand komen; - Controleren of specifiek geformuleerde kaders na worden geleefd, alsook of algemene verbeterdoelen van de Omgevingswet worden gewaarborgd. Eerste bevindingen kaderstellende rol raad Zutphen De raad heeft de informatiepositie zodanig ingekaderd dat een raadswerkgroep is ingesteld die op gezette, afgesproken tijden voortgangsinformatie ontvangt vanuit de ambtelijke organisatie. De documentatie biedt niet voldoende mogelijkheid om de controlerende rol inhoud te geven.

8.2.3 De raad als volksvertegenwoordiger Tot slot is de raad volksvertegenwoordiger. Zo kan de raad vanuit die rol een concrete rol spelen in het bewaken van het algemeen belang. Dit aspect is bijvoorbeeld van belang bij het vooraf maken van afspraken over hoe uitkomsten van participatietrajecten met inwoners en andere belanghebbenden worden meegenomen. Dit houdt nauw verband met de eerder gestelde kaders en de manier waarop die gecontroleerd worden. De raad kan in die zin als volksvertegenwoordiger vooral een verbindende rol aannemen, maar dat gaat verder dan alleen representatie. De proactieve en verbindende rol kan namelijk bijdragen aan de inhoudelijke kwaliteit van de raad waardoor standpunten beter worden gedragen en er onder inwoners een breder draagvlak komt voor het bestuur en het gevoerde beleid. Op die manier heeft de raad ook meer controle over de participatieprocessen en blijft hij daarvan meer zelf eigenaar. De Omgevingswet is voor de raad een goede kans om te investeren in de brug naar en de betrokkenheid van inwoners. De raad kan bijvoorbeeld extra inzetten op het betrekken van alle burgers wanneer het gaat om participatie. Daarnaast is duidelijkheid naar

54 VNG. Handreiking voor gemeenteraden: Rol gemeenteraad bij afwijkingen van het Omgevingsplan,

september 2017. Via https://vng.nl/sites/default/files/publicaties/2017/20170926-rolgemeenteraad-bij-afwijken-omgevingsplan.pdf 55 NVRR (Nederlandse Vereniging voor Rekenkamers en Rekenkamercommissies) ‘Handreiking Omgevingswet’, via https://www.nvrr.nl/bibliotheek/83018/Handreiking-Omgevingswet.

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

58 / 68

bewoners zeer relevant, omdat de overheid hoge verwachtingen heeft van initiatiefnemers in de nieuwe wet. Om teleurstelling te voorkomen, en verwachtingen te managen, is duidelijkheid vanuit de raad van belang. Wat zijn de grenzen van de mogelijkheden en welke participatieprocedures zijn er? Door aan de voorkant helderheid te scheppen, kan de samenleving goed worden betrokken. Tot slot is het niet geheel onbelangrijk om de positie van raadsleden te bespreken. Raadsleden zijn per slot van rekening ook gewoon inwoners van de gemeente. Zij hebben daarmee ook de mogelijkheid om te participeren in trajecten die verband houden met de Omgevingswet. Dit zou in sommige situaties kunnen schuren met de rol van raadslid en mogelijk kunnen leiden tot belangenverstrengeling. De raad zou er daarom goed aan doen om vooraf gezamenlijk te bepalen hoe hiermee om te gaan. Mogelijkheden volksvertegenwoordiging gemeenteraad Omgevingswet - Bepalen van de grens van (inwoners)participatie; - Vervullen van een verbindende rol richting samenleving; - Alle inwoners betrekken en verwachtingen managen; - Innemen van de positie om mogelijke belangenverstrengelingen te voorkomen. Eerste bevindingen volksvertegenwoordigende rol raad Zutphen De raad heeft nog geen richtinggevende uitspraken gedaan over burgerparticipatie in het kader van de Omgevingswet, ook niet naar aanleiding van de pilots.

Bevinding rol van de raad in het geheel De Zutphense raad heeft zich over geen van de in dit hoofdstuk genoemde instrumenten uitgesproken over de te vervullen rol.

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

59 / 68

Bijlage A Zutphense raad en Omgevingswet in de praktijk: resultaten raadsenquête Bijna de helft van de Zutphense raadsleden geeft aan niet voldoende zicht te hebben op de betekenis van de Omgevingswet voor de rol van de raad. 56 Dit onderdeel van het onderzoek zal ingaan op hoe de rol van de gemeenteraad van Zutphen ten aanzien van de Omgevingswet er in de praktijk uitziet. De deelvragen 8, 9 en 10 komen daarin aan bod: In hoeverre is de raad tijdens de afgelopen jaren geïnformeerd en meegenomen in de Zutphense ontwikkelingen rondom de Omgevingswet? En waar staat de raad momenteel in dit traject? Is de rol van de raad in de voorbereidende fase van de Omgevingswet en de fase na implementatie gedefinieerd en vastgesteld? Zo ja, op welke manier? In hoeverre zijn concrete doelen en afspraken gemaakt op basis waarvan de raad in de toekomst het beleid rondom de Omgevingswet kan controleren? Er zal antwoord worden gegeven op deze deelvragen, aan de hand van bevindingen uit een enquête die is gehouden onder de raadsleden van de Zutphense gemeenteraad. De meeste raadsleden geven aan niet goed te weten welk traject in Zutphen is uitgezet in de voorbereiding naar de implementatie van de Omgevingswet. Het merendeel van de bevraagde raadsleden heeft aangegeven ontevreden te zijn over de mate van informatievoorziening over de voorbereiding van de Omgevingswet.

Dat niet alleen, raadsleden zijn doorgaans ook ontevreden over de mate van informatie over de huidige stand van zaken – de informatie die zou moeten laten zien hoe de gemeente Zutphen er in de routeplanner voorstaat ten aanzien van de implementatie in 2022. Raadsleden hebben de neiging om zichzelf via andere kanalen te informeren, aangezien de informatievoorziening vanuit het college te wensen overlaat. Dit gebeurt dan onder meer via de eigen partij. Sommige raadsleden wensen daarom ook meer algemene informatie in de Fora, maar ook informatie aan de hand van casussen en gerichte informatie ten behoeve van de rol van de raad in de te nemen beslissingen. Daarnaast wordt als mogelijkheid voor informatievoorziening genoemd dat er door de organisatie specifieke voorlichting kan worden gegeven aan partijvertegenwoordigers, in plaats van de huidige presentaties in Forum en raad. De helft van de respondenten heeft niet het idee goede handvatten te hebben om kaders te stellen ten aanzien van het onderwerp Omgevingswet. Ook heerst er

56 Op basis van enquête onder Zutphense raadsleden, uitgevoerd december 2020 / januari 2021.

Aantal respondenten: 14. Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

60 / 68

onduidelijkheid over de manieren waarop de gemeenteraad controlerend kan optreden in het toekomstige Omgevingswetbeleid. Voorgenoemde doet vermoeden dat er vanuit de raad meer vraag is naar meer concrete informatie over de betekenis van de nieuwe wet voor de rol van de raad en hoe de raad zich hierin kan positioneren – maar het roept ook de volgende vraag op: hoe verhoudt zich dit tot de raadswerkgroep Omgevingswet? De raadswerkgroep zou als een soort sluis moeten fungeren: raadsleden die zitting hebben in de werkgroep zien toe op de aard van de informatie die door college met raad gedeeld wordt en kan op die manier concreet sturen op de informatievoorziening. De raadswerkgroep wordt gezien als zijnde van toegevoegde waarde, omdat de werkgroep ervoor zorgt dat alle raads- en forumleden in een vroeg stadium bij het onderwerp betrokken worden en dat er door deze constructie ruimte is voor het beïnvloeden van de voorlichting vanuit de organisatie naar de raad. Desalniettemin zijn er onder raadsleden ook geluiden die duiden op weinig effect van de raadswerkgroep, of die vragen om meer informatie vanuit de werkgroep over de processen en de stand van zaken. Eerste bevindingen de Zutphense raad en de Omgevingswet De enquête is anoniem ingevuld.

Er is niet uit af te leiden of de beantwoording een afspiegeling van is van alle fracties, evenmin – al ligt het voor de hand dit aan te nemen – kan worden nagegaan of de enquête is ingevuld door het raadslid dat het meest betrokken is bij dit dossier (de specialist) of niet. Informatie wordt verstrekt in de memo’s die op de lijst van ingekomen stukken worden geplaatst en in de Forum (specials) die de raadswerkgroep laat organiseren. Het is niet bekend of en hoe de behoeftevraag om informatie vanuit de fracties wordt doorgegeven aan de raadswerkgroep. Het was voor de rekenkamercommissie niet mogelijk om in dit stadium vast te stellen of de gemelde tekortkomingen in de informatievoorziening voorkomen uit een niet adequate informatiestroom van het college richting raad of van een onvoldoende functioneren van de raadswerkgroep met betrekking tot het delen van informatie of anderszins.

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

61 / 68

Bijlage B Lijst met gesproken personen Datum

23-02-2021

Functie / rol in kader van de Omgevingswet Ambtelijk Programma manager Omgevingswet Programma secretaris Omgevingswet Informatie adviseur Team Informatie en Automatisering Financieel adviseur fysiek Domein Gemeentesecretaris Teamleider Vergunningverlening en Handhaving, teamleider Ruimte, Economie en Duurzaamheid Medewerker griffie

11-11-2020 06-04-2021

Bestuurlijk Wethouder Omgevingswet en stadontwikkeling Lid raadswerkgroep Omgevingswet

11-11-2020

16-11-2020 16-11-2020

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

62 / 68

Bijlage C Bestudeerde bronnen en documenten Bronnen en documenten Zutphen Omgevingswet 2015 30 november 2015 | presidium verslag via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/vergaderverslag/afsprakenlijst-presidium-30-november-2015-17-30-18-45 Zutphen Vooruit – programma met koers, uit 2015 via https://raad.zutphen.nl/data/raadsstuk-raad/presentatie-zutphen-vooruit-veranderende-rol-basis-op-orde-en-organisatieontwikkeling-in-2015/Zutphen%20vooruit%20-%20visie-%20en%20voortgangsdocument.pdf 2016 25 mei 2016 | Masterclass OGW in Apeldoorn, voor RL van de Stedendriehoek Koersdocument van Antea over Omgevingswet in Zutphen, 15 maart 2017 via https://raad.zutphen.nl/data/raadsstuk-raad/memo-implementatie-omgevingswet-in-zutphen-proces-2017-2018/Koersdocument%20van%20Antea%20over%20Omgevingswet%20in%20Zutphen.pdf.

4 juli 2016 | Presentatie OGW via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/presentatie-omgevingswet 7 november 2016 | Raadswerkgroep initiatief Provincie via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/vergaderverslag/afsprakenlijst-presidium-7-november-2016 2017 16 januari 2017 | Memo presidium raadswerkgroep via https://raad.zutphen.nl/data/vergaderstuk-raad/raadswerkgroep-omgevingswet/Memo%20raadswerkgroep%20Omgevingswet%20P160117.pdf Forum 22 mei 2017 I Memo Betrokkenheid van de raad in het proces om te komen tot het Omgevingsplan Landelijk Gebied via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/betrokkenheid-raad-in-het-proces-om-te-komen-tot-het-omgevingsplan-landelijk-gebied Forum 11 september 2017 Memo Implementatie Omgevingswet in Zutphen, 15 mei 2017 via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/memo-implementatie-omgevingswet-in-zutphen-proces-2017-2018

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

63 / 68

Forum 11 september 2017 Memo Koersdocument van Antea Group over Omgevingswet in Zutphen via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/memo-implementatieomgevingswet-in-zutphen-proces-2017-2018

2018 18 juni 2018 | Forum over stavaza en aanpak OGWvia https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/presentatie-over-de-aanpak-implementatie-omgevingswet 11 oktober 2018 | Forum over OGW, de betekenis en het traject met de raad via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/forumspecial-omgevingswet Memo Betrokkenheid van de raad in het proces om te komen tot het Omgevingsplan Landelijk Gebied. Forum 22 mei 2017, via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/betrokkenheid-raad-in-het-proces-om-te-komen-tot-het-omgevingsplan-landelijk-gebied Verslag Forum 22 mei 2017 via https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/betrokkenheid-raad-in-het-proces-om-te-komen-tot-het-omgevingsplan-landelijk-gebied 2019 ‘Invoering Omgevingswet, hoe pakken we dat in Zutphen aan?’ Gemeente Zutphen, augustus 2019 14 november 2019 | Over de bevoegdheden van de raad t.o.v. OGW https://raad.zutphen.nl/vergaderstukken/raadsstuk/forumspecial-omgevingswet-14-november-2019

Overige documenten Omgevingswet Eenvoudig beter. Waarom een nieuwe Omgevingswet?’ Ministerie van Infrastructuur en Milieu, najaar 2011 https://www.omgevingswetportaal.nl/publicaties/documenten/publicaties/2018/01/19/infographic-de-zes-instrumenten https://www.omgevingswetportaal.nl/wet-en-regelgeving/wet/kerninstrumenten https://vng.nl/publicaties/spiekbriefjes-omgevingswet-voor-de-juridische-kerninstrumenten https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/regelgeving/instrumenten/omgevingsvisie-gemeente https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/regelgeving/instrumenten/programma/kenmerken-programma https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/regelgeving/instrumenten/omgevingsplan/hoofdlijnen https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/regelgeving/instrumenten/omgevingsvergunning

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

64 / 68

https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/regelgeving/instrumenten/omgevingsvergunning/vergunningplicht https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/regelgeving/instrumenten/projectprocedure-projectbesluit/projectbesluit https://www.omgevingswetportaal.nl/wet-en-regelgeving/dso https://iplo.nl/regelgeving/regels-voor-activiteiten VNG Factsheet Omgevingsvisie, mei 2018, via https://vng.nl/publicaties/de-omgevingsvisie. ‘Het omgevingsplan van nu tot 2029’, via https://aandeslagmetdeomgevingswet.nl/regelgeving/instrumenten/omgevingsplan/2029 VNG: Minimale acties Omgevingswet voor gemeenten. Februari 2020, via https://vng.nl/sites/default/files/2021-08/minimale-acties-omgevingswet_v4.pdf Checklist informatievoorziening Omgevingswet V1.1, VNG 16-4-2018 https://www.binnenlandsbestuur.nl/ruimte-en-milieu/nieuws/impact-omgevingswet-onderschat.9540208.lynkx VNG. Handreiking voor gemeenteraden: Rol gemeenteraad bij afwijkingen van het Omgevingsplan, september 2017. Via https://vng.nl/sites/default/files/publicaties/2017/20170926-rol-gemeenteraad-bij-afwijken-omgevingsplan.pdf NVRR (Nederlandse Vereniging voor Rekenkamers en Rekenkamercommissies) ‘Handreiking Omgevingswet’, via https://www.nvrr.nl/bibliotheek/83018/Handreiking-Omgevingswet ‘Goede raad voor de Omgevingswet’.

Een vergelijkend onderzoek van vijf Brabantse Rekenkamer(commissie)s naar de implementatie van de Omgevingswet, maart 2018 ‘Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Stichtse Vecht. Rapport rekenkamercommissie gemeente Stichtse Vecht, 2021 Rekenkamerbrief voorbereiding invoering Omgevingswet, rekenkamer Nijmegen, 30-42020 Omgevingswetonderzoek, Groene Hart rekenkamer gemeente Gouda, 8-6-2018 Rekenkamerbrief invoering Omgevingswet gemeente Haren, 13-6-2018 Omgevingswet ambitiedocument voor het invoeringsprogramma gemeente Utrechtse Heuvelrug, 5-4-2017 QuickScan bestuurlijke veranderopgave Omgevingswet Waterschap Rivierenland, Twynstra Gudde i.o.v. rekenkamercommissie Rivierenland, 27-3-2018

Invoering van de Omgevingswet in de gemeente Zutphen 2016-2021

65 / 68