Behorend bij inspreker 5: Tekst 7 april 2025

De echte crisis. Met dank dat Juun Looijmans mag inspreken groet ik u voorzitter, raadsleden en overige aanwezigen. Als je maar vaak en lang genoeg (langer dan deze vier minuten) hetzelfde verhaal vertelt, gaan mensen meebewegen. Als je aan dat verhaal een lading angst toevoegt en het verhaal bewaakt door andere geluiden niet toe te laten, durft men uit angst voor uitsluiting geen ander geluid meer te uiten, neemt men geen verantwoordelijkheid meer en stopt met zelf nadenken.¹ Wat bezielt al die insprekende burgers? Misschien omdat zij buiten de gecontroleerde media in aanraking komen met niet gehoorde onderzoeken van gerenommeerde wetenschappers die in het gangbare narratief bevrijdende nuances aanbrengen, of dat narratief geheel onderuit halen.² Waarom worden deze wetenschappers niet betrokken in een open, door iedereen te volgen debat? Sterker nog: zij worden geïsoleerd, door journalisten beschimpt en soms zelfs toegang tot hun universiteit ontzegd.

Het is de insprekende, aan alle klimaattafels geweerde burger³ die voor genoemde informatie aandacht vraagt om eerlijke afwegingen te kunnen maken.⁴ Want wat is de winst van milieuverontreinigende, dierdodende, ziekmakende windturbines⁵ en grond verarmende zonneparken; van de ziekmakende, insectendodende en boomaantastende straling van 5G⁶, van energie en kostbaar water slurpende datacentra,⁷ van de 1000 miljard kostende greendeal en energietransitie, die de prijs van instabiele energievoorziening opjaagt waardoor de middenstand failliet gaat of afhaakt, industrieën en ondernemers het land verlaten, werknemers werkloos achterblijven die met minder inkomen de almaar stijgende kosten van levensonderhoud nog nauwelijks kunnen betalen. Ook zij hebben kinderen. Hoe verhoudt zich dit met de op de wapperende vlaggen prijkende SDG doelen om gezondheid te bevorderen, om zorg te dragen voor natuur en milieu en om armoede de wereld uit te helpen? Deze ontwikkeling ontrolt zich nu, op dit moment voor onze ogen. Toch gaat men gestaag door op de ingeslagen weg en met de wet in de hand en handhavers op gemeentelijk niveau worden nieuwe crises gecreëerd die zich generaties lang zullen doen gevoelen.

Dat zijn uw en mijn kinderen en kleinkinderen die nergens meer kunnen wonen omdat er onvoldoende woningen gebouwd worden, hen het reizen zal worden verboden, opgesloten zullen zijn in een ‘regelbureaucratie’ binnen de digitale gevangenis zoals de de ‘slimme’ 15 minuten steden. Het klimaat laat zich niet redden en het stikstof verhaal is aan het schuiven⁸ maar ons milieu is straks verknald, de welvaart verdwenen en de niet opgeloste crises bungelen met onze nazaten aan de strop van een onbetaalbare schuld. Er zijn burgers die hun zonnepanelen van het dak afhalen, van de alles behalve duurzame elektrische auto af willen, omdat de overheid de subsidies waarmee zij

werden verleid, terugdraait en de eens meebuigende burger laat zitten met een niet terug te verdienen investering. Tot slot: De soep wordt niet zo heet gegeten als zij wordt opgediend. Vele klimaatrampen zijn ons decennia lang voorspeld⁹. Uit steeds meer onderzoeken blijken onaantastbare modellen niet te kloppen, en vissers alsmede boeren ten onrechte uit de zee en van het land zijn gejaagd. Enig idee wat het heropstarten van een boerenbedrijf of een vissersboot moet gaan kosten? Enig idee wat een immens probleem het opruimen van die windturbines gaat betekenen? Er staan er nog duizenden te wachten. Trap nu op de rem. Na ons komen nog meer generaties. Waar zadelen wij die mee op? In godsnaam: zet de angst opzij, open je blik, luister en debatteer zodat het beste idee gestalte kan krijgen en wij ons nageslacht in hun angstvrije ogen kunnen kijken. Laten wij er vandaag hier in Zutphen mee beginnen Dank voor jullie aandacht.

1)”De grondstroom van totalitarisme is het blinde geloof in een soort statistisch- cijfermatig onderbouwde ‘wetenschappelijke fictie’ die een ‘radicale minachting voor de feiten’ vertoont: “Het ideale subject voor een totalitair regime is niet de overtuigde nazi of de overtuigde communist, maar iemand voor wie het onderscheid tussen feit en fictie en het onderscheid tussen waar en vals niet bestaat.” Uit: De psychologie van totalitarisme”, Mattias Desmet, blz 9 en 10 waar Desmet Hannah Arendt aangehaald. 2) https://m.youtube.com/watch?v=h_wi3T0z6ZE (Statencommissiedag 15 januari 2025 - Bijdrage Wouter de Heij 3) “Waarachtige burgerparticipatie in het klimaatbeleid”, ir. Kees Pieters, uitgave van Nederwind. 4) https://www.youtube.com/watch?v=VMLhEQ7V06E#bottom-sheet (Insprekers gemeente Winterswijk) 5) Windhandel”, Bert Weteringe, uitgever Obeliskboeken.nl 6) https://youtu.be/MRll6_do5jI?si=rTwuEeCiynOqC3Vv (Dr Cornelia Waldman) 7) https://www.stichting-jas.nl/ (12 augustus 2022 over watergebruik datacentre van Microsoft 8) https://www.youtube.com/watch?v=6fZKTG1eF6M (Quinten Pluymaekers - over stikstof in juridische termen) 9)