800813 - bijlage 3 - Bijlagen bij Protocol Veilige Publieke taak voor ambtenaren gemeente Zutphen 2024

Aangifte bij de politie is altijd zinvol en nodig voor de opsporing, vervolging en uiteindelijke veroordeling van de dader en om eventuele schade op de dader te verhalen. En om beter zicht te krijgen op de problematiek en de aanpak van agressie en geweld. Wellicht is de burger al bekend bij de politie en kan de aangifte worden meegenomen bij de afhandeling van andere strafzaken. Van niet strafbare feiten kan een melding worden gemaakt. Verschil tussen aangifte en melding Bij een aangifte stelt de politie aan de hand van de verklaring van de aangever een proces-verbaal op. De politie (in samenwerking met het Openbaar Ministerie) bepaalt vervolgens of er een dader kan worden opgespoord en vervolgd. Een melding wordt wel geregistreerd, maar er wordt door de politie geen proces-verbaal opgemaakt. Een melding leidt in beginsel niet tot een politieonderzoek en strafrechtelijke vervolging van de dader. Een melding kan ook anoniem worden gedaan.

Het doen van aangifte of melding is belangrijk. Je geeft daarmee een duidelijk signaal af: onacceptabel gedrag wordt niet getolereerd. Wanneer en hoe? In politietermen moet een incident aangiftewaardig zijn. Dat wil zeggen dat er sprake moet zijn van een overtreding van het Wetboek van Strafrecht. Bij twijfel kan de betrokken medewerker bellen met het politiebureau. De politieambtenaar kan advies geven over wat het beste is.

Van een strafbaar feit neemt de politie een aangifte op. De teammanager maakt samen met de getroffen medewerker hiervoor een afspraak op het politiebureau waar hij aangifte wil doen. Op verzoek van de medewerker kan ook een medewerker van Bureau Slachtofferhulp meegaan (zie www.slachtofferhulp.nl). Het is belangrijk dat de teammanager voorgaand aan de aangifte de verklaring samen met de medewerker doorneemt en kijkt of de toedracht op de juiste manier wordt verwoord. Eventueel kan een juridische zaken ingeschakeld worden voor advies.

Bijlage 11 Aangifte bij de politie De aangifte De medewerker en de teammanager geven als adres het werkadres op. De medewerker en de teammanager geven alle schade op die de medewerker heeft geleden en overhandigen eventueel foto's. Ook de gegevens van de eventuele getuigen worden overhandigd. De betrokken medewerker legt een getuigenverklaring af, waarin het voorval uitgebreid wordt beschreven. De teammanager doet aangifte namens de gemeente van de schade die de gemeente geleden heeft. Na het doen van aangifte ontvangen de medewerker en de teammanager van de politie een afschrift daarvan.

Aangifte voorbereiden

Alle ambtenaren van de gemeente zijn verplicht verzekerd door middel van een rechtsbijstandverzekering. Medewerkers die geconfronteerd worden met geweld en agressie, kunnen een beroep doen op juridische bijstand bij zowel strafrechtelijke als civielrechtelijke procedures.

Heeft de medewerker letsel? Dan wordt eerst een afspraak gemaakt met de rechtsbijstandverzekering zodat zij het letsel kunnen vaststellen. Maak zo mogelijk foto's van de situatie waarin er agressie of geweld is óf was en noteer gegevens van eventuele getuigen.

Voordat aangifte wordt gedaan: De teammanager zet zo mogelijk op een rij wat de (strafbare) feiten zijn; De teammanager en de medewerker noteren welke (im)materiële schade er is voor de medewerker en voor de gemeente

•

V 7

Na de aangifte

db

£

De teammanager en de medewerker hebben beiden een afschrift van de aangifte. De teammanager geeft een kopie van de aangifte aan het team PenO Arboadviseur/ agressiecoördinator De Arboadviseur/ agressiecoördinator zorgt voor registratie van het incident. Het kan zijn dat de medewerker recht heeft op een schadevergoeding. Of dit zo is en welke stappen de medewerker moet zetten, kan bij de Arboadviseur/ agressiecoördinator nagevraagd worden. Als de medewerker niet tevreden is over de aangifte of de gang van zaken rondom het incident, kan hij dit bespreken met zijn teammanager.

Bijlage 11 Aangifte bij de politie Om informatie in te winnen over de status van de aangifte kan de teammanager of de medewerker informeren bij Informatiepunt Slachtoffers Noord en Oost-Gelderland te Zutphen, telnr. 0575 - 59 36 93.

Via het Informatiepunt Slachtoffers (van het parket van de Officier van Justitie in Zutphen) wordt de gemeente op de hoogte gehouden van de afwikkeling (vervolging, bestraffing, schadevergoeding) van de aangifte. Men kan met de volgende vragen terecht bij het Informatiepunt Slachtoffers: Is de dader bekend? Welke instantie heeft de zaak in behandeling? Kan men een schadevergoeding claimen en hoe moet dit? Wordt de zaak door de rechter behandeld en hoe gaat dit?

Deze informatie, die doorgaans gericht is aan de teammanager, wordt doorgezonden c.q. besproken met de betrokken medewerker. Als er geen aangifte wordt gedaan, wordt wel contact met de politie opgenomen met het verzoek het voorval als melding op te nemen in het dagregister van de politie. Een dergelijke melding is van belang bij eventuele recidive (herhaling van gedrag).

Bijlage 12 Orde- en/ of sanctie maatregelen bij agressieve inwoners/ ondernemers Inleiding Agressief gedrag van inwoners/ ondernemers kan leiden tot oplegging van sancties. De aard van de sanctie wordt per situatie beoordeeld. Hierbij kan besloten worden tot: Een Ordegesprek. Het versturen van een waarschuwingsbrief met de aanzegging van verdere sancties bij herhaald agressief gedrag. Het ontzeggen van de toegang tot het gebouw, waarbij de noodzakelijke contacten slechts telefonisch of schriftelijk worden onderhouden dan wel via een gemachtigde. Het doen van aangifte bij de politie bij fysiek geweld of bedreigingen. Eventuele kosten van materiële (als gevolg van vernielingen) of immateriële schade verhalen op de inwoner/ ondernemer. 1. Het Ordegesprek Na een agressie-incident is een gesprek met de boosdoener altijd op zijn plaats. Bij ernstige incidenten voert bij voorkeur de teammanager een ordegesprek met de dader. Agressie gaat immers niet alleen directe slachtoffers aan. Wie een bedreiging vormt voor één medewerker kan zich een volgend keer naar een ander misdragen.

Van een ordegesprek gaat een krachtig signaal uit. De inwoner/ ondernemer wordt op zijn gedrag aangesproken en, minstens zo belangrijk, medewerkers ervaren steun in de rug. Vóór het gesprek vraag je je af welk doel je wilt bereiken. Een opmerkelijke inzet van een ordegesprek blijkt vaak het herstel van de goede relatie met de inwoner/ ondernemer. Natuurlijk, we willen met al onze inwoners/ ondernemers een goede relatie hebben. Maar of dat nu per se het doel moet zijn als iemand een medewerker gekwetst, bedreigd, beledigd of misschien zelfs mishandeld heeft? We kunnen ook van onze eigen medewerkers dan niet vragen dat de relatie in goede harmonie wordt voortgezet. Het ordegesprek moet in zo'n situatie bijdragen aan een werkbare relatie.

Achterhalen waarom de inwoner/ ondernemer zich misdragen heeft is evenmin een realistisch doel. Zeker als er ook aangifte is gedaan. Als de inwoner/ ondernemer dan in het ordegesprek schuld bekent, schaadt hij zijn eigen belang. Dat is overigens niet de enige reden om niet al te fel in te zetten op het achterhalen van de ware toedracht. Wie vraagt naar het 'waarom1 suggereert dat er een 'daarom' is.

Als onze medewerkers zich misdragen kan dat reden zijn om boos te worden. Boosheid kan en mag geuit worden. Wie boos is wil gehoord worden en zoekt een oplossing voor zijn problemen. Boosheid is goedaardig. Agressie is destructief en kwaadaardig. Voor agressie past geen begrip. Agressie wordt nooit door ons of onze medewerkers uitgelokt. Omdat ze nooit deel uitmaken van het 'daarom' blijft die vraag naar het 'waarom' beter achterwege. Het ordegesprek kijkt vooruit. Het gaat om veilige toekomstige contacten tussen de inwoner/ ondernemer en onze medewerkers.

Bijlage 12 Orde- en/ of sanctie maatregelen bij agressieve inwoners/ ondernemers 2. Versturen van een waarschuwingsbrief In enkele gevallen is het gedrag zo onacceptabel dat er een brief gestuurd moet worden. Er kunnen daarbij verschillende sancties worden opgelegd, te weten: a. Schriftelijke waarschuwing b. Ontzegging van de gebouwen c. Verlaging van de bijstandsuitkering d. Schadeclaim/ -regeling

a. Schriftelijke waarschuwing Een schriftelijke waarschuwing is een eerste maatregel ten aanzien van een inwoner/ ondernemer nadat deze zich voor de eerste keer agressief en/ of gewelddadig heeft geuit tegen een medewerker of de organisatie. Een waarschuwing kan onder andere worden gegeven vanwege : Hinderlijk/ onacceptabel gedrag. Verbaal geweld/ telefonische agressie/ schriftelijke agressie. Stalking. b. Ontzegging toegang tot het gebouw Een gebouwverbod wordt opgelegd als een inwoner/ ondernemer herhaaldelijk agressief en/ of gewelddadig gedrag heeft vertoond. Bij het vertonen van fysiek geweld wordt een gebouwverbod echter meteen opgelegd. De duur van het gebouwverbod is afhankelijk van het incident of recidive en wordt situationeel bepaald. De brief aan de inwoner/ ondernemer met de mededeling dat hem een gebouwverbod is opgelegd, wordt altijd ondertekend namens het college. In dergelijke gevallen moet er een kopie van deze brief naar: De directie. De politie. De teammanager van team Publiekszaken De Agressiecoördinator, team PenO.

c. Verlaging van de bijstandsuitkering De gemeente Zutphen heeft op basis van de door de raad vastgestelde verordening de mogelijkheid om de bijstandsuitkering van een uitkeringsgerechtigde te verlagen, die zich naar het oordeel van het college zeer ernstig misdraagt. Hieronder wordt verstaan 'gedrag dat in het normale menselijke verkeer in alle gevallen als onacceptabel kan worden beschouwd'. Als onacceptabel kan bijvoorbeeld worden beschouwd: fysiek geweld gericht op een persoon; verbale bedreiging met geweld van een persoon of bedreigingen die daarop betrekking hebben op inbreuk in de private situatie van een persoon (waaronder ook indirecte verwijzingen naar privéadres van de persoon of diens gezinssituatie, het volgen van een persoon); fysiek dreigende houding richting een persoon, al dan niet met een wapen; ongewenst lichamelijk contact, zoals spugen, krabben en beetpakken; aanhoudend of veelvuldig ongewenst gedrag, wat voortduurt na een mondelinge (of schriftelijke) waarschuwing (regelmatig schelden, vloeken, beledigende taal bezigen, discriminerende opmerkingen maken, etc.); afpersing en dreiging, zoals het willen verkrijgen van (financiële) voordelen waarop (vooralsnog) geen recht bestaat door middel van agressief gedrag.

Bijlage 12 Orde- en/ of sanctie maatregelen bij agressieve inwoners/ ondernemers Afhankelijk van de ernst van de gedraging kan de uitkering met een bepaald percentage van de uitkeringsnorm gedurende een bepaalde periode worden verlaagd. Bij herhaling binnen een bepaalde periode van de gedraging, kan de duur van de maatregel aangepast worden. De maatregel kan alleen worden opgelegd als er een verband bestaat tussen de ernstige misdraging en (mogelijke) belemmeringen voor de gemeente bij het vaststellen van het recht op een uitkering. Uiteraard moet de verlaging afgestemd worden op de situatie waarin het gedrag plaatsvindt en de persoonlijke omstandigheden van de uitkeringsgerechtigde. Het opleggen van een maatregel staat geheel los van het doen van aangifte bij de politie en eventuele andere ordemaatregelen en verloopt via de teammanager.

d. Schadeclaim/ -regeling Bij ontstane materiële of immateriële schade als gevolg van (fysiek) geweld, wordt de schade bij de verzekering opgegeven. Als het immateriële schade betreft, moet de medewerker in beginsel zelf de schade verhalen. De gemeente kan de getroffen medewerker hierbij ondersteunen. De schadevordering kan ook overgedragen worden aan de gemeente. Als het materiële schade betreft, wordt de schade door de gemeente verhaald. Zie ook bijlage 11 Aangifte bij de politie voor verdere informatie.