600974 - Raadsvoorstel

VOORBLAD

ONTWERP RAADSVOORSTEL

zaaknummer: 600974

Onderwerp:

Ontwerpregeling gemeenschappelijke regeling Regio Stedendriehoek

Programma:

1. Politiek dichtbij

Forum:

Technisch blok (hamerstuk)

Portefeuillehouder

Eva Boswinkel

Inlichtingen bij:

Groters-Bronkhorst, Mieke Tel: 0648495096

Soort bevoegdheid:

Kaderstellend

Beleidsvrijheid:

Beperkt

E-mailadres: M.GrotersBronkhorst@zutphen.nl

Programmabegrotingswijziging: Nee Programmabegrotingswijzigingsnummer: Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor: 1. kennis te nemen van het ontwerp van de wijziging van de gemeenschappelijke regeling Regio Stedendriehoek. 2. geen zienswijze bij het college naar voren te brengen op het ontwerp van de wijziging van de gemeenschappelijke regeling Regio Stedendriehoek. 3. de Regioraad van de Regio Stedendriehoek voor te stellen een raadsadviescommissie in te stellen.

TOELICHTING Inleiding De Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) is per 1 juli 2022 gewijzigd. Die wijziging vraagt van de Gemeenschappelijke Regeling (GR) Regio Stedendriehoek om voor 1 juli 2024 de regeling aan te passen. Het doel van de wijziging is de democratische legitimatie van de gemeenschappelijke regelingen en de positie van de raden te versterken. In de vaststellingsprocedure hebben de raden een belangrijke rol. In de afgelopen periode is, in afstemming met colleges en raden, gewerkt aan het opstellen van de ontwerpregeling, zoals die nu voor ligt. Elk college dient het ontwerp van de wijziging van de GR Regio Stedendriehoek vast te stellen en de raad de mogelijkheid te bieden over het ontwerp een zienswijze naar voren te brengen. Op basis van de Wet gemeenschappelijke regelingen heeft de raad hier 8 weken tijd voor, maar in verband met het zomerreces, is deze termijn vanuit de regio verlengd tot uiterlijk 1 november. Beoogd effect Tijdig een aangepaste gemeenschappelijke regeling Regio Stedendriehoek die voldoet aan de gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen; met als doel om de democratische legitimatie van de gemeenschappelijke regelingen en de positie van de raden te versterken.

Oprichting van een regionale adviescommissie voor raadsleden ter versterking van de rol van de gemeenteraden binnen de regionale samenwerking in de gemeenschappelijke regeling Regio Stedendriehoek. Argumenten 1.1 De wijziging is wettelijk verplicht en past binnen de stappen die het afgelopen jaar zijn gezet. Op basis van de wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen is het noodzakelijk dat de huidige GR Regio Stedendriehoek wordt aangepast. Naast de wettelijk verplichte wijziging, geeft deze verplichting ook de kans om de regeling aan te passen vanwege politiek-bestuurlijke wensen, de huidige praktijk of technisch, tekstuele of verduidelijkende redenen. De actualisatie past binnen de stappen die de Regio Stedendriehoek het afgelopen jaar heeft gezet met de Strategische Agenda, de Uitvoeringsagenda en de samenvoeging van de werkorganisatie van de GR en de Strategische Board. 1.2 De wijzigingen zijn in lijn met de gesprekken die zijn gevoerd met de colleges en de informele raadscommissies. De wijzigingen van de regeling zijn uitgebreid besproken met colleges en de informele raadscommissies waarin alle gemeenteraden vertegenwoordigd zijn. De volgende wijzigingen kwamen daarbij als belangrijkste naar voren: Algemeen Bestuur en Dagelijks Bestuur: Het algemeen bestuur (AB) wordt verkleind van twee leden per gemeente, naar één lid per gemeente.

Daarnaast wordt het dagelijks bestuur (DB) verkleind van acht leden naar drie leden. Hiermee wordt de bestuurlijke drukte verminderd. De besluitvorming door de Regio Stedendriehoek ligt bij het AB. Het DB is verantwoordelijk voor de dagelijkse gang van zaken binnen de regio, werkt als een presidium en heeft geen beslissingsbevoegdheid. Het AB bepaalt de samenstelling van het DB, waarbij minimaal één bestuurder afkomstig is uit Apeldoorn, Zutphen of Deventer en minimaal één bestuurder afkomstig is vanuit de overige gemeenten. De voorzitter van het AB is ook de voorzitter van het DB. Collegeregeling: Formeel is de huidige regeling een regeling tussen de gemeenteraden, colleges en burgemeesters. Dit past niet bij de huidige praktijk, waarbij de regio geen enkele bevoegdheid van raden of burgemeesters uitoefent. Bovendien hebben raadsleden of burgemeesters (als zelfstandig bestuursorgaan) geen formele rol binnen de regio. Om die reden wordt de regeling aangepast naar louter een collegeregeling. Dit heeft geen consequenties voor de formele rol die raden hebben bij het indienen van zienswijzen. Stemverhouding: De huidige stemverhouding in het AB is gebaseerd op één stem per 10.000 inwoners. In de praktijk worden besluiten in het AB echter genomen op basis van consensus en unanimiteit. Daarom wordt voorgesteld dat iedere gemeente één stem heeft in het AB.

Dit versterkt de gelijkwaardigheid tussen gemeenten en geeft partnerschap op basis van vertrouwen weer. Voor verhoging van de gemeentelijke bijdrage geldt een meerderheid van tweederde van de uitgebrachte stemmen. Bij wijziging van de gemeenschappelijke regeling zelf geldt dat tenminste vijf gemeenten, die tenminste driekwart van het aantal inwoners vertegenwoordigen, moeten instemmen wil een wijziging tot stand komen.

Uittreding: De huidige regeling bevat al een uittredingsregeling voor een gemeente die de samenwerking wil beëindigen. Deze regeling is nu geactualiseerd en verder uitgewerkt, wat op grond van de gewijzigde Wgr moet. Een gemeente meldt twee jaar voor uittreding de wens tot uittreding. De uittredende gemeente draagt de kosten die het rechtstreekse gevolg zijn van uittreding én betaalt nog twee jaar na uittreding een bijdrage: het eerste jaar 80% en het tweede jaar 60% van de deelnemersbijdrage. Wettelijke paragrafen: De wet verplicht een GR om in de regeling aandacht te geven aan participatie, evaluatie en actieve informatieplicht. Wat betreft participatie is, onder andere tijdens de bijeenkomsten met raadsleden, vastgesteld dat regionale participatie zinvol is wanneer een regio over verordenende bevoegdheden beschikt die de raden aan de regio hebben overgedragen. In Regio Stedendriehoek is dit niet het geval. Daarnaast geldt dat individuele gemeenten vaak zelf een participatiebeleid voeren. Daarom is er voor gekozen om in de regeling op te nemen dat het AB een participatienota opstelt waarin de kaders voor regionale participatie verder worden uitgewerkt. Het tweede punt dat wettelijk is vereist is een paragraaf over evaluatie.

Voorgesteld wordt om de regeling tenminste eens in de vier jaar te evalueren, waarbij het AB met een voorstel komt hoe hier invulling aan wordt gegeven (in overleg met de eventuele raadsadviescommissie). De raden werden al regelmatig geïnformeerd over de ontwikkelingen in de regio. Met de actieve informatieplicht ontvangen de raden alle openbare stukken (waaronder besluitenlijsten) en achtergrondinformatie. Zienswijzen: De gewijzigde wet geeft de mogelijkheid om de termijnen voor het uitbrengen van zienswijzen te verlengen. In de praktijk betekent dit dat het AB de begroting uiterlijk 14 september vaststelt en de raden daarmee meer tijd krijgen dan voorheen voor het uitbrengen van zienswijzen. Naast de verruiming in tijd, biedt de wet ook ruimere mogelijkheden waarover een raad een zienswijze kan indienen. In de regeling is ervoor gekozen om de mogelijkheid van zienswijze in elk geval toe te passen op besluiten die veel impact hebben op de (koers van de) regio, zoals een Meerjarige Kadernota of een Strategische visie. 1.3 De ontwerp gemeenschappelijke regeling is zorgvuldig voorbereid. Begin 2023 is er vanuit de Regio Stedendriehoek gestart. Om dit te doen en de wensen en bedenkingen met betrekking tot de aanpassingen goed in kaart te brengen, zijn verschillende gesprekken gevoerd.

Een team van betrokken adviseurs en juristen hielp bij de totstandkoming van deze ontwerpregeling. Daarnaast is er op 16 mei 2023 een sessie geweest met geïnteresseerde raadsleden, en konden betrokken ambtenaren van alle gemeenten en de gemeentesecretarissen op 25 mei 2023 hun input leveren. De Regioraad (het Algemeen Bestuur van de regio) stemde op 5 juli unaniem in met de voorstellen. 2.1 Er is geen aanleiding om een zienswijze in te dienen. De wijzigingen van de regeling zijn besproken met de informele raadscommissies, waarin alle gemeenteraden vertegenwoordigd zijn, en de colleges. De wijzigingen zijn in lijn met de uitkomst van de gevoerde gesprekken en de ontwerpregeling is zorgvuldig voorbereid. Om deze redenen zien wij voor de raad geen aanleiding om bij het college een zienswijze over het nu voorliggende ontwerp van de gemeenschappelijke regeling in te dienen. 3.1 Tijdens de gesprekken met de raadsleden is breed de wens geuit om te komen tot een adviescommissie. Met de wijziging van de wet, wordt de formele mogelijkheid geboden om een regionale adviescommissie van raadsleden in te stellen (artikel 24a Wgr). Dit kan op voorstel van de gemeenteraden van de deelnemende gemeenten gezamenlijk. De commissie is bedoeld als adviescommissie voor het AB, maar kan ook fungeren als afstemmingsoverleg tussen gemeenteraden.

De commissie kan echter niet zelfstandig een zienswijze indienen, deze bevoegdheid ligt bij de individuele raden. Wanneer de raden een adviescommissie willen instellen, dan komt het AB met een voorstel over de taken, bevoegdheden, samenstelling en werkwijze van de commissie. Daarna worden de raden in de gelegenheid gesteld eventuele wensen en/ of bedenkingen in te dienen, waarna installatie van de commissie plaatsvindt. Kanttekeningen Geen. Financiën De besluitvorming over de gewijzigde regeling heeft geen financiële consequenties.

Communicatie Na de besluitvorming door de raad, informeren wij de Regio Stedendriehoek over het besluit van de raad. Uitvoering Nadat de Regio Stedendriehoek alle zienswijzen heeft ontvangen, gaat de regio samen met de ambtelijke en bestuurlijke vertegenwoordigers een nieuw (definitief) ontwerp opstellen met inachtneming van de zienswijzen. Het definitief ontwerp wordt vervolgens vastgesteld door de Regioraad (het algemeen bestuur). Daarna gaat de regeling, voor de op grond van de Wgr vereiste toestemming, naar de raden. De Regioraad streeft ernaar dit in december 2023 te doen. Evaluatie Zoals hiervoor al is beschreven, is een paragraaf over evaluatie wettelijk vereist. Het voorstel is om de regeling tenminste eens in de vier jaar te evalueren, waarbij het AB met een voorstel komt hoe hier invulling aan wordt gegeven (in overleg met de eventuele raadsadviescommissie). Bijlage(n) raad 600974 - bijlage 1- Aanbiedingsbrief DB Ontwerpregeling en -toelichting GR Regio Stedendriehoek aan raad van colleges 600974 - bijlage 2 - Toelichting op ontwerpregeling GR Regio Stedendriehoek 600974 - bijlage 3 - Ontwerpregeling GR Regio Stedendriehoek 600974 - bijlage 4 - Artikelsgewijze toelichting GR Regio Stedendriehoek Stukken die ter inzage liggen

BESLUIT

De raad van de gemeente Zutphen, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders met nummer 600974; gelet op artikel(en) 1 tot en met 39f van de Wet gemeenschappelijke regelingen; b e s l u i t: 1. kennis te nemen van het ontwerp van de wijziging van de gemeenschappelijke regeling Regio Stedendriehoek. 2. geen zienswijze bij het college naar voren te brengen op het ontwerp van de wijziging van de gemeenschappelijke regeling Regio Stedendriehoek. 3. de Regioraad van de Regio Stedendriehoek voor te stellen een raadsadviescommissie in te stellen. Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Zutphen, gehouden op:

De voorzitter,

de griffier,