524738 - Raadsvoorstel

VOORBLAD

zaaknummer: 524738

ONTWERP RAADSVOORSTEL Onderwerp:

Biodiversiteitsplan Zutphen 2023

Programma:

2. Wonen en leefbaarheid

Forum:

Oordeelsvormend

Portefeuillehouder

Sjoerd Wannet

Inlichtingen bij:

Annemieke Breukelaar Tel:

Soort bevoegdheid:

Kaderstellend

Beleidsvrijheid:

Beperkt

E-mailadres: a.breukelaar@zutphen.nl

Programmabegrotingswijziging: Nee Programmabegrotingswijzigingsnummer: Het college van burgemeester en wethouders stelt de raad voor: het bijgaande Biodiversiteitsplan Zutphen 2023 vast te stellen.

TOELICHTING Inleiding Overal om ons heen gaan planten, dieren en andere organismen in aantallen achteruit of sterven uit. Die trend moeten we stoppen. Dat is niet alleen belangrijk voor de natuur zelf. Het gaat ook om behoud van onze voedselvoorziening, schoon drinkwater en een schone lucht. Dit betekent concreet ingrijpen op zowel de bescherming van de natuur, als het tegengaan van verspilling en het beter omgaan met natuurlijke hulpbronnen. Wij hebben op dit moment geen specifiek beleid voor het behoud van biodiversiteit. Wel is in 2018 een natuurvisie voor Zutphen opgesteld. Dit is gedaan in samenspraak met betrokken inwoners met als doel het in standhouden en verbeteren van een duurzame leefomgeving. Wij hebben op 5 februari 2019 op basis van de Natuurvisie besloten om de ambitie voor behoud en ontwikkeling van de natuur nader uit te werken in een biodiversiteitsplan. In het biodiversiteitsplan dat voor u ligt, beschrijven we hoe wij de biodiversiteit kunnen beschermen en versterken. Dat doen we bijvoorbeeld door tijdelijke natuur te faciliteren, zelf in te zetten op meer ecologisch beheer en natuurinclusief bouwen de norm te maken. Zo zorgen we voor een gezond woonen leefklimaat voor mens en natuur. Bij het biodiversiteitsplan hoort een kaart met deelgebieden. Per deelgebied is er een factsheet met beknopte informatie over de natuur in dat gebied.

Beoogd effect Het uiteindelijke doel is dat we onze omgeving leefbaar houden voor onszelf, het leven om ons heen, en toekomstige generaties. Met het biodiversiteitsplan werken we daar aan via drie wegen: 1. de biodiversiteit verbeteren binnen de beschikbare ruimte. 2. gebieden meer met elkaar verbinden met meer biodiversiteit. 3. het beheer en onderhoud meer richten op behoud en verbinding van de leefgebieden. Argumenten 1.1 De natuurwetgeving geeft onvoldoende invulling aan het behoud van biodiversiteit op gemeentelijk schaalniveau. De Wet natuurbescherming regelt de bescherming van de in Nederland in het wild voorkomende soorten (voorheen Flora en faunawet). Hoewel bij ruimtelijke ontwikkelingen de Wet natuurbescherming een belangrijk instrument is, waarbij de voorgenomen ingrepen worden getoetst aan de verbodsbepalingen uit de wet, lost dit het probleem van verlies van biodiversiteit niet op. Deze wet is te veel gericht op specifieke soorten, en niet op de totale biodiversiteit. 1.2 De natuurambities vanuit de hogere overheden vragen uitwerking op gemeentelijk schaalniveau Zowel op Rijks- als op provinciaal niveau bestaan er natuurambities die invulling geven aan de verandering naar een meer natuurinclusieve samenleving en de extra inzet die daarvoor nodig is.

Door de algehele achteruitgang van de biodiversiteit richt dit natuurbeleid zich niet meer alléén op natuurbehoud in aangewezen natuurgebieden, maar ook op natuur in stad en dorp. Hierbij wordt uitdrukkelijk de samenwerking met gemeentes gezocht. Dit biodiversiteitsplan geeft de aanzet naar betere natuur in de bebouwde kom. 1.3 De Nationale Omgevingsvisie- en Omgevingswet vraagt meer aandacht voor biodiversiteit. Op 1 januari 2024 gaat de Wet natuurbescherming op in de Omgevingswet. De Omgevingswet biedt richtlijnen voor regels en maatregelen die de natuur beschermen. Het biodiversiteitsplan helpt ons daar richting aan geven. 1.4 De ambitie van de gemeente voor biodiversiteit moet nader uitgewerkt worden. Dit biodiversiteitsplan beschrijft de ambitie en de uitvoeringstrategie van de gemeente Zutphen om op gemeenteniveau biodiversiteit te beschermen en/of te verbeteren. Het opgestelde biodiversiteitsplan is een logisch vervolg op de eerder opgestelde Natuurvisie. 1.5 Het biodiversiteitsplan wordt gedragen door de Vogelwerkgroep Zutphen en IVN Zutphen

Beide belangrijke groepen in de gemeente zijn op de hoogte van het plan. Zij hebben input gegeven voor het uiteindelijke plan dat voor u ligt, die uiteraard dankbaar is meegenomen. Kanttekeningen 1.1 Na vaststelling moet nog budget zeker worden gesteld. Met het vaststellen van het biodiversiteitsplan is het voorstel tot extra budget nog niet duidelijk. Dit kan mogelijk gevolgen hebben voor de uiteindelijke uitvoering en te realiseren ambities uit het biodiversiteitsplan. Een deel van het plan kan in elk geval doorgaan met de bestaande budgetten. Voor een groter oppervlak ecologisch beheer en extra toetsing (bij natuurinclusief bouwen) is aanvullend budget nodig. Het komend jaar wordt het plan van aanpak verder uitgewerkt en de investering wordt meegenomen voor de begroting 2025. 1.2 Uitwerking van het biodiversiteitsplan naar planregels in het omgevingsplan vraagt een concretiseringsslag. Het biodiversiteitsplan is op visieniveau voldoende concreet voor opname in de Visie landelijk gebied en in de Omgevingsvisie stedelijk gebied. Maar het beleidsprogramma is nog onvoldoende concreet voor een directe opname in de omgevingsplanregels, dit vraagt nog een vertaalslag. Echter met het vaststellen van dit biodiversiteitsplan wordt wel een basis gelegd voor het onderwerp biodiversiteit. 1.3 Uitwerking van het biodiversiteitsplan kan gevolgen hebben voor de grondopbrengst.

Niet uitgesloten is dat bepaalde terreindelen een functionele waarde voor soortgroepen heeft en behouden moet blijven en daarmee een zeker ruimtebeslag inneemt. Dit heeft mogelijk gevolgen voor de hoeveelheid uit te geven gronden ten behoeve van woningbouw en daarmee een verminderde (grond)opbrengst. Bij toekomstige ontwikkelingen komt dit tot uitdrukking in de grondexploitatie. 1.4 ‘Natuurinclusief bouwen is de norm’ is richtinggevend voor de omgevingsvisie In het Biodiversiteitsplan worden richtinggevende uitspraken gedaan die in de omgevingsvisie worden opgenomen als onderdeel van het te voeren integrale ruimtelijke beleid. Hiermee wordt bepaald dat we als gemeente prioriteit geven aan het thema biodiversiteit. In de nadere uitwerking stellen we bindende regelgeving op om de gestelde doelen te behalen. Tot het moment van vaststelling van het puntensysteem kunnen we de regels voor verbetering van biodiversiteit niet afdwingen. Bij nieuwe ontwikkelingen kunnen we deze echter wel meegeven als randvoorwaarde. Financiën Een deel van het biodiversiteitsplan kan binnen de bestaande financiën worden uitgevoerd. Om sommige acties uit het biodiversiteitsplan uit te voeren is een structurele extra bijdrage nodig. Per onderdeel is aangegeven om welke extra kosten het gaat. 1.

Natuurinclusief bouwen Aanvragers van een omgevingsvergunning moeten naast de regels uit de wet Natuurbescherming en vanaf 1 januari 2024 de Omgevingswet, rekening gaan houden met maatregelen die een extra bijdrage leveren aan de biodiversiteit. Om die bijdrage te toetsen, is extra capaciteit nodig binnen de gemeente. In 2020 betrof het aantal omgevingsvergunningen waarop een besluit is genomen 391. Op basis van dit aantal is een doorberekening gemaakt van de extra werkzaamheden die daaruit voortkomen. Uitgaande van gemiddeld 2 uur per aanvraag voor advies op het gebied van de maatregelen voor biodiversiteit én de procedurele handelingen van vergunningverlening en handhaving per omgevingsvergunning, kost dit ongeveer 800 extra werkuren per jaar. De kosten hiervoor zijn geraamd op € 52.000, = per jaar. Het daadwerkelijke aantal benodigde uren hangt af van de keuzes die we maken bij het uitwerken van de regels rondom natuurinclusief bouwen en het opstellen van de methodiek voor toetsing. De benodigde budgetten zullen vervolgens bij een volgende Voorjaarsnota (2024 of later) worden aangevraagd. 2. Inrichting en beheer van de openbare ruimte meer gericht op biodiversiteitsherstel De gemeente heeft in totaal 346 hectare te beheren openbaar groen binnen de bebouwde kom, verdeeld over allerlei verschillende gebieden.

Het invoeren van biodiversiteitsherstel in deze gebieden door ontstenen en vergroenen met het daarbij behorende beheer en onderhoud brengt kosten met zich mee. Ook aanleg en onderhoud van meer ecologisch groen bij nieuwe ontwikkelingen kost mogelijk iets meer. Daarnaast vergt dit maaibeheer de inzet van extra

werkgangen en het opleiden van mensen en wijzigingen in de werkwijze. Het komend jaar wordt het plan van aanpak verder uitgewerkt en de investering wordt meegenomen voor de begroting 2025. 3. Grondopbrengst Het kan voorkomen dat een gemeentelijk perceel niet volledig ontwikkeld kan worden door aanwezige natuurwaarden. In dat geval neemt de grondprijs van dat perceel af. Overigens geldt dit nu al door de bescherming vanuit de Wet Natuurbescherming. Om welke waarde dit gaat, hangt van de plekken en situatie af, dat is vooraf niet te zeggen. Communicatie Wij houden onze inwoners al op de hoogte van bijzondere ontwikkelingen (onder andere in het groen) via sociale media, nieuwsbrief en persberichten. Die kanalen gebruiken we ook na vaststelling van het biodiversiteitsplan. We nemen onze inwoners graag mee in onze plannen, zeker omdat we hun hulp goed kunnen gebruiken bij het vergroenen van stad en dorp.

Uitvoering Na vaststelling van het biodiversiteitsplan volgen de volgende stappen: opstellen uitvoeringsagenda (2023) opzetten puntensysteem natuurinclusief bouwen (2023/2024) opstellen kaart met natuurambities (2023/2024) verwerking in omgevingsvisies (2023/2024) opstellen maatregelencatalogus beheer openbare ruimte (2024) uitvoering (en evaluatie, bijstellen, etc) (2023 en verder) Stappen en acties genoemd in het biodiversiteitsplan (hoofdstuk 7) zetten we in gang of werken we verder uit via de uitvoeringsagenda. Evaluatie Vooral de vervolgstappen van het biodiversiteitsplan hebben tijd nodig. Toch gaan we in 2025 evalueren hoe het biodiversiteitsplan er voor staat en of de voorgestelde stappen gehaald zijn.

Bijlage(n) raad 524738 - Bijlage 1 - Biodiversiteitsplan Zutphen 524738 - Bijlage 2 – Biodiversiteitskaart 524738 - Bijlage 3 - S01 Noordflank de Hoven 524738 - Bijlage 4 - S02 Hoven zuid 524738 - Bijlage 5 - S03 Oude stad 524738 - Bijlage 6 - S04 Binnenstad 524738 - Bijlage 7 - S05 Vestingen 524738 - Bijlage 8 - S06 Hooge west 524738 - Bijlage 9 - S07 Warnsveldsewegkwartier 524738 - Bijlage 10 - S08 Rozenhof 524738 - Bijlage 11 - S09 Deventerwegkwartier 524738 - Bijlage 12 - S10 Sportpark Noordveen 524738 - Bijlage 13 - S11 De Mars 524738 - Bijlage 14 - S12 Voorsteralleekwartier 524738 - Bijlage 15 - S13 Lage Weide 524738 - Bijlage 16 - S14 Sportpark Zuidveen 524738 - Bijlage 17 - S15 De Stoven en Ziekenhuis 524738 - Bijlage 18 - S16 Nederhelbergen 524738 - Bijlage 19 - S17 Leesten 524738 - Bijlage 20 - S18 Warnsveld nieuw 524738 - Bijlage 21 - S19 Oud Warnsveld 524738 - Bijlage 22 - S20 Schouwbroek 524738 - Bijlage 23 - S21 Zuidwijken 524738 - Bijlage 24 - S22 Revelhorst 524738 - Bijlage 25 - S23 Bronsbergen

524738 - Bijlage 26 - S24 Centraal groen 524738 - Bijlage 27 - S25 Emerpark 524738 - Bijlage 28 - S26 Begraafplaats ’t Gallee 524738 - Bijlage 29 - S27 Berkelzone binnenstad 524738 - Bijlage 30 - B01 Kijfsdijken 524738 - Bijlage 31 - B02 De Marsch 524738 - Bijlage 32 - B03 De Overmarsch 524738 - Bijlage 33 - B04 Uiterwaarden IJssel 524738 - Bijlage 34 - B05 Eefse beek 524738 - Bijlage 35 - B06 Polbeek 524738 - Bijlage 36 - B07 Wolfslaere 524738 - Bijlage 37 - B08 Beekdal Berkel 524738 - Bijlage 38 - B09 Warken 524738 - Bijlage 39 - B10 Warkensche veld 524738 - Bijlage 40 - B11 Onderlaatsche Laak 524738 - Bijlage 41 - B12 Korenblik 524738 - Bijlage 42 - B13 Leestensche broek 524738 - Bijlage 43 - B14 Broeklanden 524738 - Bijlage 44 - B15 Beekdal Vierakkerse Laak 524738 - Bijlage 45 - B16 Vierakker 524738 - Bijlage 46 - B17 Poppink 524738 - Bijlage 47 - B18 Stokebrand 524738 - Bijlage 48 - B19 Kappersbos Veldersbos 524738 - Bijlage 49 - B20 Groot Gaffel Stukken die ter inzage liggen

BESLUIT

De raad van de gemeente Zutphen, gelezen het voorstel van het college van burgemeester en wethouders met nummer 524738; gelet op artikel(en) 108 van de Gemeentewet; b e s l u i t: 1.

het bijgaande Biodiversiteitsplan Zutphen 2023 vast te stellen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van de raad van de gemeente Zutphen, gehouden op:

De voorzitter,

de griffier,