524738 - Bijlage 6 - S04 Binnenstad
Tekst van het document
Binnenstad Het gebied betreft het deel van de binnenstad, net buiten het middeleeuwse centrum. Er zijn in het gebied winkelstraten, kerken, scholen, parkeerterreinen, een groot winkelcentrum en ook het stationsgebied valt binnen deze eenheid. Kortom, een grote variatie in bouwjaren (vanaf de Middeleeuwen), bouwstijlen en gebruik. Het weinige groen (de groene delen rond de Berkel vormen een separaat deelgebied, Berkelzone binnenstad (S27)) bevindt zich vooral in de binnenplaatsen en rond pleinen en parkeerterreinen.
Gebiedskenmerken Oppervlakte:
38 ha
Functie:
Wonen/winkels
Jaar van ontwikkeling:
1850
Dynamiek:
gemiddeld
Verhouding grijs/groen/blauw:
90/10/0
Karakteristieke soorten (totaal aantal waargenomen soorten NDFF: 197) Vogels (57 waargenomen soorten) Europese Kanarie, Huiszwaluw, Huismus, Kramsvogel, Zwarte mees, Oeverloper, Spotvogel, Boerenzwaluw , Ransuil, Slechtvalk, Gierzwaluw, Zwarte roodstaart Amfibieën en reptielen ( 1 waargenomen soort) Gewone pad Dagvlinders (17 waargenomen soorten) Kleine ijsvogelvlinder , Kleine vos, Bruin zandoogje, Distelvlinder, Atalanta, Bont zandoogje, Boomblauwtje, Citroenvlinder, Dagpauwoog, Klein koolwitje Insecten (6 waargenomen soorten) Knollenbladwesp, Struiksprinkhaan, Rosse metselbij, Ichneumon, Bruine sprinkhaan, Zuidelijk spitskopje
Vleermuizen Gewone dwergvleermuis
(1 waargenomen soort)
Vaatplanten (84 waargenomen soorten) Ruige weegbree, Klein liefdegras, Tijmereprijs, Muurvaren, Draba, Kleine veldkers, Uitstaande vetmuur, Vroege haver, Wilde reseda, Aziatische veldkers Libellen ( 1 waargenomen soorten) Bruinrode heidelibel
(Korst)mossen (2 waargenomen soorten) Slanke haarmuts, Boomsnavelmos
Zoogdieren (4 waargenomen soorten) Egel, Bosmuis, Bruine rat, Huismuis Vissen -
(0 waargenomen soorten)
Nachtvlinders (23 waargenomen soorten) Muntvlindertje, Buxusmot, Agaatvlinder, Gamma-uil, Bonte brandnetelroller, Bruine meelmot, Kolibrievlinder, Gestreepte goudspanner, Lijnsnuituil, Huismoeder Overige (1 waargenomen soort) Geschubde inktzwam
*in ieder geval de rode lijstsoorten worden genoemd, alsmede enkele typische soorten.
Natuurkwaliteit en bedreigingen + De natuurkwaliteit in het gebied wordt gevormd door de variatie in bouwjaren en bouwstijlen. + Er zijn veel soorten waargenomen. Deels is dit te danken aan de kwaliteiten binnen het gebied zelf, deels door de omliggende gebieden met groen en water. Deze delen van de stad zijn als separate deelgebieden beschreven. + Een belangrijke kwaliteit van het gebied zelf is de mogelijke functie voor vleermuizen. Verwacht mag worden dat zich kraamkolonies in de bebouwing bevinden. Er zijn echter nauwelijks gegevens hieromtrent. + Kwaliteiten zijn de leefgebieden in de oudere delen van het gebied voor soorten als gierzwaluw, huismus, zwarte roodstaart en vleermuizen. -
Renovaties en restauraties kunnen leiden tot verlies van nestlocaties. Ook behoud van het leefgebied, dus voedselaanbod, veiligheid en water zijn belangrijk. Potentiele bedreigingen zijn renovaties of restauraties waarbij verblijfmogelijkheden of groeiplaatsen van muurvegetatie verdwijnen. Oude bomen in de binnenstad kunnen leiden onder ziektes en plagen. Mede door klimaatverandering zijn er nieuwe plagen te verwachten. Ook lichtvervuiling is een bron van verstoring. Er is relatief weinig groen.
Ontwikkelmogelijkheden ▪
Een verbeterpunt voor het gebied is de hoeveelheid groen. De ruimte is beperkt, maar voor wie goed kijkt zijn er veel plekken waar verharding aanwezig is, zonder dat er een functie voor is. Te denken valt aan de stroken tussen rijbanen en fietspaden. Ook op de soms grote parkeerplaatsen is ruimte voor meer groen. Dit kan beperkt blijven tot begroeiing met kruiden en bloemen en kan zeer extensief beheerd worden. In het openbaar groen is nu vaak een eentonige, dichte en lage struiklaag aanwezig. Aangezien deze door weinig soorten worden gebruikt kunnen ze beter vervangen worden door vegetaties die door insecten gebruikt kunnen worden. -
▪
Bloemrijke/kruidenrijke stroken aanleggen ter plaatse van ongebruikte verhardingen; Beplanten van boomspiegels (momenteel vaak voorzien van ijzeren platen); Bloemrijke/kruidenrijke stroken aanleggen ter plaatse parkeerterreinen; Vervangen van eenvormige struiken als dwergmispel en lauriersoorten uit het openbaar groen door gevarieerde beplanting.
Bij de waterhuishouding spelen bomen een belangrijke rol. Infiltratie na hevige regen zal in de toekomst steeds belangrijker worden. -
Parkeervoorzieningen voorzien van halfverharding. Aanleggen stroken met bloeiende kruiden/vaste planten en heesters;
Project 10853.001 factsheet van deelgebied S04
▪
Afkoppelen hemelwater (niet meer lozen op riool, maar ter plekke infiltreren in de bodem).
Bij openbaar groen wordt vaak gekozen voor onderhoudsarme beplanting. Ook het beeld dat wordt nagestreefd is vaak ingegeven door het idee dat het er netjes en verzorgd uit moet zien. Dit beeld dient te worden herzien en via communicatie uitgedragen naar de stad. -
▪
Openbaar groen gebruiken voor versterking leefgebieden insecten; Inwoners betrekken bij onderhoud en aanleg beplantingen in boomspiegels, stroken langs wegen en fietspaden; Informatie verstrekken over behoud muurvegetatie in ouder delen van de wijk (brochure); Informatie verstrekken (brochure) over behoud leefgebied huismus (dichte struiken, drinkplaatsen, stofbaden en insecten).
Van mogelijk een belangrijke soortgroep in het gebied ontbreken gegevens: de vleermuizen. Van deze soorten wordt vooral op projectbasis bij ruimtelijke ingrepen enorm veel onderzoek gedaan. De resultaten van deze onderzoeken komen nauwelijks ten goede aan de voorwaarde voor een duurzame instandhouding van vleermuispopulaties. Of er sprake is van toe- of afname is vrijwel onbekend. -
Opzetten meetnet vleermuizen, inventarisatie met inzet van wijkbewoners; Bij ruimtelijke ontwikkelingen aandacht voor behoud leefgebieden (en niet alleen de verblijfplaatsen).
Project 10853.001 factsheet van deelgebied S04