1321256 - Bijlage 8 - Hanzehuis schetsontwerp gebouw
Tekst van het document
Theater-/dans-/muziekstudio Tweede verdieping Schema: | noord | Schema: | noord Overdag | Evenement studio in gebruik entree via kleedkamers | theaterstudio en voorruimte in gebruik als event space voorruimte als ontmoetingsgebied Mecanoo Architecten B.V. | Oude Delft 203, 2611 HD | info@mecanoo.nl | Mecanoo Architecten B.V. | Oude Delft 203, 2611 HD | info@mecanoo.nl +31 15 279 81 00 | Delft, The Netherlands | www.mecanoo.nl | +31 15 279 81 00 | Delft, The Netherlands | www.mecanoo.nl Opdrachtgever: | Opdrachtgever: Gemeente Zutphen | Gemeente Zutphen Projectnaam: | Projectnaam: Zutphen | Zutphen Tekeningonderdeel: | Tekeningonderdeel: Plattegrond 02 presentatie | Plattegrond 02 presentatie Referentiebeelden | Datum: | Tekeningstatus: | Datum: | Tekeningstatus: 17.12.2024 | Concept | 17.12.2024 | Concept Wijzigingen | Wijzigingen Hanzehuis, Zutphen, Nederland | Mecanoo | 86 Project fase: | Schaal: | Formaat: | Werknummer: | Tekeningnummer: | Project fase: | Schaal: | Formaat: | Werknummer: | Tekeningnummer: SO | 1:200 | A1 | A888 | 102-P | SO | 1:200 | A1 | A888 | 102-P ARCHITECTUUR “Een alzijdig gebouw, omringd door groen, activeert park en omgeving en brengt oud en nieuw samen” “De getrapte gevel zorgt voor een menselijke schaal aan de Coehoornsingel en het park.
De detaillering en balans tussen horizontaliteit en verticaliteit zijn geïnspireerd op de Buitensociëteit” Geschiedenis Buitensociëteit en Hanzehuis Tijdslagen 1977 maquette ‘ontmoetingscentrum de Hanzehof‘ bouw Hanzehof door architect L. Reinalda Hoofdstuk 1 | Ontstaan en ontwikkeling | Hoofdstuk 1 | Ontstaan en ontwikkeling Een korte geschiedenis De Buitensociëteit van Zutphen is een bijzondere | op zomerse zondagmiddagen naartoe kon om naar fanfare- of concertzaal met, volgens velen, de beste akoestiek | harmoniemuziek te luisteren. Hoewel er buiten de Zutphense van Oost-Nederland. Daarnaast is het een bouw- | vesting niet gebouwd mocht worden, had de militaire overheid kundig monument met een lange geschiedenis, | geen bezwaar tegen een houten bouwsel dat bij oorlogsdreiging Hoofdstuk 1 | Ontstaan en ontwikkeling | snel afgebroken kon worden. | 2005 waarin veel is gebeurd. | En zo werd op 10 juni 1854 een witgeschilderde, houten muziek- De architectuur van de Buitensociëteit | tent in het noordelijk vestinggebied van Zutphen officieel in | verlaging hoofdentree, toevoeging Derk Lijsen (1835-1922) kwam uit een familie van op dat moment al ruim tien jaar erg populair in Nederland en | Een geschiedenis, die al in 1854 begint. Echter, de huidige stenen | gebruik genomen met het eerste fanfareconcert.
Vanuit de bin- aannemers-architecten | die | het | vak | in | de | prak-werd veel toegepast bij overheidsgebouwen. Ook in Zutphen wa- | Buitensociëteit kwam pas in 1891. Het gebouw had een groot- | nenstad kwamen de mensen met hun krukjes en stoelen aange- | betonwanden en bouw theaterzaal tijk | leerden | en | geen | volwaardige | opleiding | tot ren al een aantal gebouwen in deze stijl neergezet, onder andere architect | hadden | genoten. | Of | hij | ervaring | had van stadsarchitect F.H. Van Etteger. Ontwerpen van zijn hand | steedse allure die je eigenlijk niet in een kleine Hanzestad ver- | lopen om het mee te maken. ‘Nieuw in Zutphen. Komt dat zien!’ met het ontwerpen van een uniek gebouw als de | waren de openbare school D in de Waterstaat, de Kohnstamm- | met toneeltoren school aan de Louisesingel, het Gymnasium aan het ’s-Graven- | wacht. Deze prachtige concertzaal in neorenaissance-stijl heeft, | Het was meteen een groot succes. Omdat de gelegenheid buiten Buitensociëteit, is niet duidelijk. | hof en het Algemeen Ziekenhuis aan de Coehoornsingel.
Ook de villa op het Bourgonjebolwerk die de Amsterdamse architect | op allerlei fronten, veel diensten bewezen en werd een geliefde | de binnenstad lag en de concerten in de buitenlucht plaats- Wel had hij veel ervaring opgedaan met het boowen van arbei-Constantijn | Muysken | ontwierp | voor | de | familie | Mispelblom | plek voor de stad en haar inwoners. Zo kan dit jaar met recht en | vonden, was de naam Buitensociëteit snel geboren. De eerste derswoningen voor de David Evekink stichting, waaronder het Beijer en het nieuwgebouwde pand Zaadmarkt 103 van architect rijtje huizen aan de David Evekinkstraat uit 1873. Later bouw-J. Uiterwijk Wz. voor het Bornhof, waren in deze stijl gebouwd. | reden haar 125-jarige bestaan gevierd worden. Hoe is het alle- | Zutphense sociëteit voor het gewone volk. de hij voor dezelfde opdrachtgever huizen aan de Berkelsingel Lijsen had dus genoeg voorbeelden in zijn nabije omgeving. (1880) en Tadamasingel (1884 en 1896). | maal zo gekomen? Schoenendoos | Vereniging De Buitensociëteit Voorbeelden | Wat betreft de ruimtelijke opzet en het interieur van de Bui- Binnen de Vereniging De Buitensociëteit was Lijsen geen on-tensociëteit, liet Lijsen zich waarschijnlijk inspireren door de Muziektent voor het volk | Met de muziektent had de drankenhandelaar een goede daad bekende.
In 1885 had hij al de muziektent in de tuin ontwor-schoenendoosvorm van het nieuwe Concertgebouw in Amster- pen en vermoedelijk heeft hij ook enkele aanpassingen aan het dam dat in 1888 werd geopend. In 1890 organiseerde het bestuur | Halverwege de 19e eeuw had Zutphen te maken met een grote | voor zijn stadsgenoten verricht. Maar als ondernemer vergat eerste, houten gebouw begeleid. Toen hij in 1890 de opdracht van de Vereniging De Buitensociëteit namelijk een rondreis met kreeg een nieuw, stenen sociëteitsgebouw voor de vereniging de architect om in het land enkele nieuwe concertzalen te be- bevolkingsgroei. Ook de samenstelling van de bevolking was | Fahro zichzelf natuurlijk niet. In een soort kiosk ging hij drankjes te ontwerpen, deed hij dat in een sobere variant van de neo- kijken. Daarbij is Amsterdam zeker aangedaan. Ook was Lijsen op | veranderd. Naast de welgestelden en gegoede burgers was de | en versnaperingen verkopen. Dat bleek een lucratieve handel, renaissance. Hij liet zich daarbij inspireren door plaatselijke en de hoogte van de zojuist gereedgekomen uitbreiding van Musis landelijke voorbeelden. De neorenaissancistische bouwstijl was Sacrum in Arnhem. Daarnaast bezocht hij vermoedelijk de in | arbeidersstand in opkomst. Al die groepen hadden behoefte aan | zeker bij zonnig zomerweer.
Helaas heeft Fahro de muziektent hun eigen vermaak en georganiseerd cultureel leven. Er bestond | en kiosk maar negen jaar kunnen uitbaten, want op 6 april 1863 al een Oranjesociëteit aan de Oude Wand voor de christelijk | stierf hij. Wie zou het van hem overnemen? georiënteerde bovenlaag; de nieuwe liberale elite ging naar | Een groepje Zutphenaren pakte het initiatief van Fahro weer de Nieuwe Sociëteit op de hoek van de Marspoortstraat en de | op onder de naam ‘Heeren directeuren der vroegeren buiten- IJsselkade. Maar voor de gewone Zutphenaren was er behalve de | sociëteit’. Zo stond het althans in een krantenartikel dat een 12 | Villa muysken 1883 | Musis Sacrum Arnhem 1890 | Algemeen Ziekenhuis Zutphen 1882 | Detail gevel BuitensociëteitAanzicht vanaf Coehoornsingel rond 1900kroeg, eigenlijk niets. Dit bracht Julius Fahro, een kastelein en week na zijn overlijden verscheen. Wie die ‘heeren directeuren’ 13 groothandelaar in sterke dranken aan de Sprongstraat, op het | precies waren, is niet bekend. Blijkbaar was er een vereniging 15.0898 Binnenwerk_Buitensoos_def.indd | 12-13 | idee een ‘culturele ruimte’ buiten de stad te openen. Hiervoor | 15-10-16 | 13:29die gebruik maakte van Fahro’s faciliteiten en die na zijn dood had hij een niet gebruikt terrein van de militaire verdedigingsli- | op zoek moest naar een nieuwe ruimte.
Een poging om uitspan-1975 1854 | 1891 | nie achter de stads- en verdedigingsgracht op het oog. Op die plek | ning De Rozenhof te kopen mislukte. De vereniging besloot daar- Eerste overdekte Buitensociëteit circa 1868 | De houten muziektent uit 1854 | zou een muziektent goed staan, waar de bevolking van Zutphen | op het anders aan te pakken en op 1 juli 1867 kreeg zij wettelijk Buitensocieteit in het park houten Buitensocieteit en muziektent | stenen Buitensocieteit in neo- | VERBOUWING 2005 6 | 7renaissance stijl door D. Lijsen 15.0898 Binnenwerk_Buitensoos_def.indd | 6-7 | 15-10-16 | 13:28 | HANZEHOF 1977 - HEDEN BUITENSOCIËTEIT 1854 - 1975 Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 91 Decoratieve details en baksteenpatronen Horizontaliteit (plinth- string course - roof fascia) Verticaliteit en halfronde dichtgemetselde ramen Architectuur Buitensocieteit bestaand Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 92 Architectuur Buitensocieteit nieuw Gevel binnenzijde zichtbaar maken Bij sloop onderdelen, tijdlagen zichtbaar laten en nieuwe gevelopeningen plaatsen Enkele dichtgemetselde ramen openen waar mogelijk 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 1415 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 ingang logistiek Analyse Hanzehof (architect L.
Reinalda)P | P 48.05 m² | 38.54 m² Waarom nieuwbouw? | laad -lossluisUP O | O A | A Toneel Nieuwbouw wordt alzijdig | B | B ingang goederen C | 9.59 m² | 117.29 m² | C 7.38 m² D | 11.68 m²55.11 m² | UP | UP D keuken UP | ingang logistiek E | Theaterzaal | UP | E UP | 37.97 m² | 737.02 m² F | F UP UP G | G 29.71 m² | 35.85 m² | 32.34 m² H | entree balkon | entree balkon | H theaterzaal | theaterzaal UP | 29.14 m² | 38.22 m² I | foyer | UP | 46.98 m² | I hoofdingang | Muzehof vleugel 746.84 m² | Hanzehof | 18.87 m² UP | trap naar | 7.20 m² K | buitensocieteit | hoofdingang | K entreehal | Muzehof UP | 6.96 m² 13.78 m² | 5.84 m² 26.49 m² Nieuwe gevellijn zorgt voor meer | L | L UP 19.48 m² | 23.59 m² | garderobe53.49 m²kassa23.55 m²kantoor17.18 m² ruimte aan de Coehoornsingel | M | toiletten | UP | M UP UP N | UP | N 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 1415 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 | 22 | 23 Constructie | Gevel en afwerking, introverte uitstraling | Niveauverschillen en slechte zichtbaarheid | Kwalitatieve nieuwbouw Geen flexibiliteit door kleine overspanning en | De gevel heeft een gesloten uitstraling, | entree | Met deze aanpassingen kan er zo weinig lage plafonds.
Voor toevoegingen van grote | voldoet niet aan de huidige | Hoogteverschillen maken het gebouw niet | behouden worden van het bestaande programma onderdelen zoals de kleine zaal | duurzaamheidseisen en het materiaal is | universeel toegankelijk | gebouw dat het vervangen door een en grote theater-/dans en muziekstudio’s | verouderd. De ruimtes die langs de gevel | duurzame nieuwbouw voor meer kwaliteit, moet een deel van de constructie worden | geplaatst zijn blokkeren het daglicht in de | lagere exploitatiekosten en een lager gesloopt. | foyer. De volledige gevel moet worden | energieverbruik zorgt. vervangen. Hanzehuis, Zutphen, Nederland | Mecanoo | 93 Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 94 Architectuur Nieuwbouw Alzijdig en transparant Verspringing en kleinschaligheid als inspiratie voor de nieuwbouw. Meer ruimtelijkheid binnen. Oude gevellijn wordt zichtbaar in het landschap met bakstenen muurtjes. Nieuwbouw krijgt 1 karakter en uitstraling en brengt de tijdslaag van de buitensociëteit en theaterzaal samen in 1 gebaar.
Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 95 Gevel nieuwbouw een abstract , transparant volume dat de bestaande buitensocieteit en theaterzaal verbindt Iconische ramen Hout en transparant Open & gesloten Groen terras Actieve terrassen De klassieke gevel met verticale en horizontale elementen Puur volume - abstracte gevel Referentiebeelden Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 96 grote ramen horizontale banden gelaagdheid van ritmesdiversiteit volumes Gevel nieuwbouw Een houten gevel, balans tussen open en gesloten Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 97
Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 98 Principes Gevel grote vlakken - grote kroon uitlijning horizontalen Buitensoos bouwhoogte afstemmen Buitensoos beëindiging volumes gelijk als kroon bestaande theaterzaal dynamische gevelritmiek tussen verschillende gebouwvolumes dynamisch schaduwwerking tussen verschillende gebouwvolumes entree afleesbaar in volume grote vlakken - middel kroon middel vlakken - kleine kroon kleine vlakken - kleine kroon A B C D A C D B Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 99 Principes Gevel groene terrassen accentueren de volumesprongen horizontale geleding door accent in kroon open- en gesloten geveldelen afgestemd op het achterliggende Programma geroteerde geveldelen creëren dynamische schaduwwerking in het gevelbeeld Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 100 daan
Hanzehuis, Zutphen, Nederland Mecanoo | 101
Oude Delft 203, 2611 HD Delft, The Netherlands Contact person Arne Lijbers Partner/Architect Mecanoo +31 639 46 0408 arne.lijbers@mecanoo.nl +31 (0)15 279 81 00 www.mecanoo.nl 27 .02.2025