Rv Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025 R25.000064

*R25.000064*

Raadsvoorstel

registratienummer

onderwerp

R25.000064

Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025

raadsvergadering 16/09/2025 datum

portefeuillehouder

behandelend ambtenaar

J.W. Schuurman

S. Tjon Poen Gie

bijlagen

Openbaar, besloten of geheim

5

Openbaar

Aan de raad van de gemeente Zuidplas Toelichting op de beslispunten Om te kunnen blijven sturen op de toewijzing van schaarse betaalbare woningen is een wijziging nodig van de Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2023. Op 5 november 2024 heeft het college de raad geïnformeerd over de voorgenomen wijzigingen naar aanleiding van de aanpassingen van de Huisvestingswet. De raad wordt gevraagd om de Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025 vast te stellen. Beslispunten 1. Vaststellen van de reactiebrief op de zienswijze van de Provincie Zuid-Holland (U25.001309) en deze te versturen naar de Provincie Zuid-Holland. 2. Vaststellen van de Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025 (A25.002202). 3. Intrekken van de Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2023 (A25.000375). Inhoud van het voorstel • Aanleiding De Huisvestingswet 2014 moet zorgen voor een evenwichtige en rechtvaardige verdeling van woonruimten. De wet geeft aan aantal instrumenten die de gemeente in de Huisvestingsverordening (hierna: de verordening) kan opnemen. Per 1 januari 2024 is de Huisvestingswet gewijzigd, waardoor er meer sturingsmogelijkheden zijn voor o.a. koopwoningen en ruimere mogelijkheden voor toewijzing aan lokaal gebonden woningzoekenden. Het college heeft bij behandeling van de Huisvestingsverordening in 2023 aangekondigd om te onderzoeken welke ruimte nodig of wenselijk is.

Over de voorgenomen wijzigingen van de verordening is op 5 november 2024 een informatienota gestuurd aan de raad (B 1768). Met deze informatienota is ook een update gegeven over de voortgang van moties MO24 ‘woningschaarste’ en MO41 ‘doorstroming middels prestatieafspraken’. In de bijlage treft u de finale rapportage in reactie op deze moties (Z25.001833). Eind 2024 is gestart met het vormgeven van het ontwerp en de regionale afstemming. De ontwerpverordening is vervolgens in april j.l. openbaar ter inzage gelegd. Hierop is één reactie van de Provincie Zuid-Holland ontvangen. Deze reactie heeft niet geleid tot een wijziging van de ontwerptekst. Op hoofdlijnen is het volgende gewijzigd met de Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025:  Het toevoegen van betaalbare koopwoningen tot € 405.000 (prijspeil 2025); pagina 1 van 6

onderwerp Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025

 

registratienummer R25.000064

De verruiming van voorrang met lokale en regionale binding tot 50% (dat was 25%); Enkel technische wijzigingen ter verduidelijking van begrippen of regels, zoals hospitahuur.

• Argumenten 1.1 Het is wettelijk verplicht om de verordening voor te leggen aan de Provincie. Op basis van de Huisvestingswet (art. 6) is het verplicht om de Provincie om advies te vragen over wijzigingen van de verordening. Naast de reactie van de Provincie Zuid-Holland zijn geen zienswijzen ingediend. Er is daarom voor gekozen om geen nota van beantwoording op te maken, maar enkel een reactiebrief (zie bijlage 4). De Provincie adviseert over de gevolgen voor de regionale woningmarkt en woningbouwopgave, daarbij maken zij ook een verbinding met het groeiplan naar 30% sociale huur in de woningvoorraad (zie informatienota B1841). De Provincie waardeert dat met de verordening rekening wordt gehouden met regionale woningzoekenden. Ze adviseert aandacht te besteden aan de monitoring en evaluatiecyclus van de bindingseis (zie argument 2.3). Ze vragen naar een monitoringsverslag. De jaarbrief wonen geeft hier antwoord op, waar de Provincie in het vervolg (jaarlijks) op geattendeerd wordt. 2.1

De verordening is weer vier jaar geldig en wordt nog tussentijds vernieuwd. Op basis van de Huisvestingswet geldt een huisvestingsverordening voor vier jaar. De Huisvestingsverordening 2023 loopt formeel tot en met juni 2027. Er is gekozen voor een nieuwe verordening (en geen wijzigingsverordening) om het overzichtelijk te houden, waarbij nog enkele spel- en taalfouten eruit zijn gehaald. Deze nieuwe verordening is weer vier jaar geldig. Naar verwachting wordt deze nog tussentijds aangepast (zie ook onder vervolg).

2.2

Vanwege schaarste aan betaalbare koopwoningen in bijsturen nodig. Het schaarste onderzoek van Rigo (2022) is te zien dat er schaarste is aan betaalbare koopwoningen in Zuidplas. De afgelopen jaren is deze schaarste steeds meer zichtbaar. Uit de NVM-rapportage blijkt dat de woningmarkt in Zuidplas zich sterker ontwikkelt dan het landelijk gemiddelde. Zo is de gemiddelde transactieprijs van een tussenwoning in Zuidplas ca. € 493.000 en van een appartement € 428.000 (Q1, 2025 NVM rapportage). Betaalbare koopwoningen tot € 405.000 (middelduur koop lage-grens o.b.v. de geactualiseerde Woonvisie 2025) komen weinig tot niet vrij. In nieuwbouw wordt er wel gestuurd op het toevoegen van koopwoningen tot € 405.000 (prijspeil 2025). Doordat deze nieuwbouwwoningen in de verordening zijn opgenomen, zorgen we ervoor dat deze bij de middeninkomens terecht komen.

2.3

Lokaal en regionaal maatwerk is nodig om doelgroepen te huisvesten en doorstroming te stimuleren. Met de Huisvestingsverordening 2025 wordt het mogelijk tot 50% van de jaarlijkse verhuringen van sociale- en nieuwbouw middenhuurwoningen én nieuwe betaalbare koopwoningen met voorrang toe te wijzen aan woningzoekenden die economisch of maatschappelijk gebonden zijn aan de gemeenten en/of de regio1 (de bindingseis). Dit percentage geldt voor de jaarlijks vrijkomende woningen (huur of koop) van de aangewezen woningcategorieën.

1

Let op! De definitie van economische en maatschappelijke binding is wettelijke vastgelegd, dit is niet hetzelfde als ingezetenen van de gemeente. pagina 2 van 6

onderwerp Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025

registratienummer R25.000064

Aandachtspunt is dat onder de Regiewet straks alle aandachtsgroepen en urgenten, die onder deze definitie vallen, meetellen voor het percentage. In 2024 is ongeveer 19% van de sociale huurwoningen toegewezen aan urgenten (exclusief statushouders), dat betekent respectievelijk nog 31% ruimte voor voorrang met bindingseisen. Er is ruimte nodig om lokaal bij te sturen om doorstroming te stimuleren (bijv. van sociale naar middenhuur) en kansen van lokale starters op de woningmarkt te vergroten. Ook heeft Zuidplas straks een taak in samenwerking met de regio om verdeelafspraken te maken voor huisvesting van aandachtsgroepen, waarvoor regionale voorrang nodig is. 2.4

De wijzigingen sluiten aan bij het collegeprogramma 2022-2026 Ruimte voor iedereen en het beleid in de regio. o Met de verordening wordt bijgedragen aan het de doelstelling van het college om bij te dragen aan passend en betaalbaar aanbod voor alle doelgroepen. o De huisvestingsverordening is een regionaal stuk met lokale verschillen. In Waddinxveen en Bodegraven-Reeuwijk is betaalbare koop al opgenomen in de Huisvestingsverordening. Gouda heeft haar verordening onlangs ook gewijzigd, waarbij betaalbare koop en een verruiming van de bindingseisen is opgenomen. Alle gemeenten willen toe naar de maximale mogelijkheden om voorrang met lokale- of regionale binding toe te passen.

3.1

Intrekken van de oude verordening is nodig bij vaststelling van een nieuwe. Als de Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025 is vastgesteld kan de Huisvestingsverordening 2023 worden ingetrokken. De nieuwe verordening is dan weer vier jaar geldig.

• Kanttekeningen 2.1

Er is geen nieuwe schaarste onderbouwing uitgevoerd. De wijzigingen in de Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025 zijn gebaseerd op de schaarste onderbouwing die in 2022 door RIGO is uitgevoerd. In de toelichting van de Huisvestingsverordening 2025 is opgenomen waarom het noodzakelijk, proportioneel en geschikt is om betaalbaalbare koopwoningen toe te voegen aan de verordening. Ook heeft geen aanvullend onderzoek plaatsgevonden naar de te korten aan cruciale beroepsgroepen In de gemeenten. De gemeente kan namelijk bepalen dat beroepsgroepen voorrang krijgen, maar dat moet dan wel onderbouwd worden.

Beoogd effect Het evenwichtig en rechtvaardig verdelen van schaarse woningen, zodat deze terecht komen bij de doelgroepen die hierop zijn aangewezen. Wettelijk kader Huisvestingswet 2014. Beleidskader Actualisatie Woonvisie 2025 (2025). Financiën/ middelen Het toevoegen van nieuwbouw betaalbare koopwoningen aan de huisvestingsverordening maakt dat er meer uitvoeringskracht nodig is voor het afgeven van vergunningen. Er is voor gekozen om alleen de pagina 3 van 6

onderwerp Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025

registratienummer R25.000064

eerste bewoning van deze nieuwbouwwoningen vergunningplichtig te maken, zodat het proportioneel en uitvoerbaar is. Voor het afgeven van deze vergunningen worden – net als bij sociale- en nieuwbouw middenhuurwoningen – leges gevraagd van € 35,70 (prijspeil 2025). Communicatie/ participatie De ontwerpverordening is tot stand gekomen in afstemming regiogemeenten. Ook Gouda heeft recent haar verordening op een gelijke manier gewijzigd. De ontwerptekst is daarnaast voorgelegd bij woningcorporaties en makelaars om input op te halen gericht op de uitvoerbaarheid. Ook is de adviesraad geïnformeerd. Zij hebben verduidelijkende vragen gesteld over de verordening en ontwerptekst. Deze partijen hebben uiteindelijk geen gebruik gemaakt van hun mogelijkheid om advies c.q. een zienwijze in te dienen. De ontwerpverordening heeft gedurende zes weken ter inzage gelegen, waarop alleen een reactie van de Provincie Zuid-Holland is ontvangen. Aanpak De Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025 wordt na vaststelling officieel bekendgemaakt en digitaal gepubliceerd. Inclusie De huisvestingsverordening is bedoeld om schaarse woningen evenredig en evenwichtig te verdelen onder (kwetsbare) doelgroepen.

Evaluatie en monitoring Een evaluatie op onderdelen van de huisvestingverordening zoals de urgentieregeling (in verband met de Regiewet), toewijzing woonwagenstandplaatsen en wijzigingen in de woningvoorraad (in relatie tot het omgevingsplan) gaat nog plaatsvinden. Op dit moment wordt gewerkt, in samenwerking met woningcorporaties, aan verbetering van monitoring van toewijzingsbeleid via WoningNet. De nog te ontwikkelen dashboard wonen is als doelstelling opgenomen in het collegeprogramma en draagt bij aan monitoring van de lokale woningmarkt en de effecten van het toewijzingsbeleid. Dit dashboard moet nog ontwikkeld worden. Vervolg De huisvestingsverordening wordt de komende jaren nog gewijzigd of zelfs helemaal vernieuwd Vanwege diverse ontwikkelingen: • zo moet onder het wetsvoorstel Wet Versterking regie volkshuisvesting (hierna: Regiewet) de urgentieregeling worden gewijzigd, en moet de gemeente afspraken maken over de verdeling van aandachtsgroepen in de regio. Hierop moet de verordening in 2027 zijn aangepast; • op dit moment wordt in regionaal verband onderzocht hoe we doorstroming kunnen verbeteren en of het huidige toewijzingsbeleid (B/L-score) toekomstig bestendig is. Dit geeft mogelijk aanleiding tot aanscherping of wijziging van de verordening; • er worden voorbereidingen getroffen voor het omgevingsplan.

Er wordt nog bekeken of het nodig en logisch(er) is om het deel ‘wijzigingen in de woningvoorraad (hoofdstuk 6)’ straks daarin onder te brengen; • er wordt gewerkt aan een actualisatie van het toewijzingsbeleid voor woonwagenstandplaatsen waarop de verordening nog aangepast moet worden en; • de huisvestingsverordening is (straks) een instrument om doelen uit het nog op te stellen volkshuisvestelijke programma te kunnen realiseren. pagina 4 van 6

onderwerp Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025

registratienummer R25.000064

Bijlagen 1. A25.002202 – Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025 2. A25.002201 – Was-Wordt lijst Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025 3. I25.001569 – Zienswijze Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025, Provincie ZuidHolland 4. U25.001309 – Reactie zienswijze Provincie Zuid-Holland 5. Z25.001833 – Informatienota verdeling van schaarse woningen

Met vriendelijke groet, Het college van burgemeester en wethouders,

J.F. Weber, Burgemeester

M. Burgmans gemeentesecretaris

pagina 5 van 6

onderwerp Huisvestingsverordening Gemeente Zuidplas 2025

registratienummer R25.000064

Raadsbesluit

De raad van de gemeente Zuidplas; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 8 juli 2025; gelet op de Huisvestingswet 2014; besluit: 1. Vaststellen van de reactie op de zienswijze van de Provincie Zuid-Holland 2. Vaststellen van de Huisvestingsverordening gemeente Zuidplas 2025 3. Intrekken van de Huisvestingsverordening gemeente Zuidplas 2023

Aldus besloten in de openbare vergadering van 16 september 2025,

De raad voornoemd, De griffier,

De voorzitter,

M.L. Engelsman

J.F. Weber

pagina 6 van 6