Rv Adviesrecht aanvraag omgevingsvergunning (BOPA) energieopslagsysteem Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen R25.000096

*R25.000096*

Raadsvoorstel

registratienummer

onderwerp Adviesrecht aanvraag omgevingsvergunning (BOPA) energieopslagsysteem

R25.000096

Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen portefeuillehouder

behandelend ambtenaar

J.W. Schuurman

D Janse-Echtermeijer

datum

bijlagen

Openbaar, besloten of geheim

28-10-2025

3

Openbaar

raadsvergadering 18-11-2025

Aan de raad van de gemeente Zuidplas Toelichting op de beslispunten Op een aantal percelen in het gebied Knibbelweg Oost te Zevenhuizen (delen van ZVH02 G 3068 & 3071) heeft initiatiefnemer (lokale kwekerij) de wens om een energieopslagsysteem (EOS) te realiseren. Deze wens is in strijd met het tijdelijke ‘Omgevingsplan gemeente Zuidplas’ (bestemmingsplan ‘Knibbelweg Oost’). Om de realisatie mogelijk te maken heeft initiatiefnemer een aanvraag ingediend, om middels een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (hierna: BOPA) de realisatie mogelijk te maken. Op grond van het besluit van de gemeenteraad inzake adviesrecht voor de gemeenteraad bij buitenplanse omgevingsplanactiviteiten, een politiek gevoelig initiatief, wordt de raad gevraagd een advies te geven ten behoeve van de aanvraag omgevingsvergunning. De raad heeft voor dit initiatief een nota van uitgangspunten vastgesteld (R25.000002). Geadviseerd wordt de raad in het kader van bindend adviesrecht te vragen medewerking te verlenen aan de gevraagde omgevingsvergunning. Beslispunten 1. Kennis te nemen van het voorgenomen standpunt van het college; 2. Een positief advies te geven voor het verlenen van de vergunning voor het planologisch mogelijk maken van een energieopslagsysteem aan de Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen.

Inhoud van het voorstel • Aanleiding Door een lokale kwekerij een aanvraag omgevingsvergunning ingediend voor het planologisch mogelijk maken van een EOS in het gebied Knibbelweg-Oost. Het bedrijf heeft de ambitie om het bedrijf verder uit te bouwen en toekomstbestendig te maken. Voor de wens om in de toekomst zonder CO2-uitstoot te kweken is een andere bron dan aardgas benodigd. Als duurzaam alternatief voor aardgas wil het bedrijf restwarmte uitkoppelen uit een te ontwikkelen batterij-installatie, ofwel een EOS. De restwarmte die wordt geproduceerd bij het laden en ontladen zal worden uitgekoppeld voor de verwarming van de kassen waar wordt gekweekt. Dit is in strijd met het tijdelijke ‘Omgevingsplan gemeente Zuidplas’ (bestemmingsplan ‘Knibbelweg Oost’). Het bouwplan valt binnen de bestemming ‘Agrarisch Glastuinbouw’, welke gronden primair bestemd zijn voor glastuinbouwbedrijven met de daarbij behorende voorzieningen. Ter plaatse liggen ook nog de bouwaanduiding ‘specifieke bouwaanduiding afwijkingsmogelijkheid’ en ‘specifieke vorm van agrarisch - stikstof’. De bouwaanduiding ziet op een pagina 1 van 6

onderwerp Adviesrecht aanvraag omgevingsvergunning (BOPA) energieopslagsysteem Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen

registratienummer R25.000096

binnenplanse afwijkingsmogelijkheid voor de bouwhoogte en de functieaanduiding beschermt natuurgebieden door een maximum emissie- en depositieruimte op te nemen.

Afbeelding 1 Plangebied van de aanvraag.

Medewerking verlenen aan deze aanvraag is mogelijk via een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) binnen de reguliere procedure. Artikel 16.15a van de Omgevingswet geeft de gemeenteraad de mogelijkheid om gevallen aan te wijzen waarbij de gevraagde omgevingsvergunning niet eerder wordt verleend dan nadat de raad een advies geeft gegeven. Dit betreft een bindend advies, wat het college over moet nemen. Op grond van het besluit van de gemeenteraad inzake adviesrecht bij BOPA’s die betrekking hebben op een politiek gevoelig initiatief, dienen alle aanvragen voorgelegd te worden aan de gemeenteraad voor een bindend In een later stadium zal een omgevingsvergunning voor de bouwactiviteit worden aangevraagd. Het gaat hier dus alleen om de activiteit ‘Afwijken van regels in het omgevingsplan’. • Argumenten 1.1 Beslispunt 1 is in lijn met de afspraken van de BOPA-werkgroep Naar aanleiding van de BOPA-werkgroep zijn de beslispunten uit elkaar getrokken. Er is zo meer flexibiliteit in de besluitvorming. 2.1 Het plan past binnen de vastgestelde Nota van uitgangspunten Tijdens de raadsvergadering van 25 maart 2025 heeft de gemeenteraad de Nota van uitgangspunten vastgesteld voor het EOS. Het plan is hieraan uitgewerkt en ingediend in de vorm van deze aanvraag omgevingsvergunning.

2.2 Er is sprake van een evenwichtige toedeling van functies aan locaties (ETFAL) Initiatiefnemer heeft een goede onderbouwing van de effecten op de fysieke leefomgeving (GoFlo) aangeleverd. In deze onderbouwing wordt niet alleen ingegaan op de ruimtelijke inpassing, maar ook op de milieu gerelateerde zaken. Met deze onderbouwing kan geconcludeerd worden dat er sprake is pagina 2 van 6

onderwerp Adviesrecht aanvraag omgevingsvergunning (BOPA) energieopslagsysteem Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen

registratienummer R25.000096

van een ETFAL. Vanuit een milieuhygiënisch oogpunt zijn er geen bezwaren tegen het plan. Ook vanuit ruimtelijk oogpunt zijn er voldoende argumenten gevonden om af te wijken van het tijdelijk deel van het omgevingsplan. Het gebied beoogd voor een glastuinbouwcluster. In basis is het wenselijk het gebied te beschermen voor glastuin, echter wordt er met dit initiatief een maatschappelijke plus gerealiseerd. Een groot deel daarvan ziet op netcongestie en innovatieve glastuinbouw waar in de volgend argumenten dieper op wordt ingegaan. 2.3 Groot maatschappelijk belang van een goed functionerend hoogspanningsnet en vermindering van netcongestie op het hoogspanningsnet Op 5 december 2024 heeft TenneT voor vrijwel de hele provincie Zuid-Holland, inclusief een deel van de gemeente Zuidplas, congestie afgekondigd. De grenzen van het hoogspanningsnet hebben de grenzen bereikt. Eerder heeft TenneT op 15 juni 2023 een position paper gepubliceerd met daarin hun visie op de rol van (systeem)batterijen in hun netwerk. Daarin is opgenomen hoeveel batterijvermogen per provincie in het jaar 2030 minimaal nodig zal zijn voor systeemstabiliteit. Voor de provincie Zuid-Holland is een vermogen van 200 MW aangegeven. Alleen dit EOS zou met 100 MW hier dus al de helft van zijn.

Vanwege dit vermogen en de 150kV aansluiting direct op het hoogspanningsstation is dit EOS een zogenaamde ‘systeembatterij’ en deze dient hierdoor de volgende landelijke belangen: • behouden van de balans in het nationale elektriciteitsnet; • bijdragen aan de frequentiestabiliteit van het nationale net; • verminderen van het congestierisico op grote schaal; • zorgen voor minder afhankelijkheid van externe energiebronnen en hogere utilisatie van hernieuwbare energiebronnen. In tegenstelling tot zogenaamde ‘regionale batterijen’ (die aangesloten worden op het regionale middenspanningsnet) hebben systeembatterijen met hun aansluiting op een hoger netvlak voor zover bekend geen directe positieve of negatieve impact op regionale netcongestie. Indirect is het natuurlijk wel zo dat het functioneren van het regionale net sterk afhankelijk is van het functioneren van het nationale net. Vanwege de energietransitie worden zowel de bestaande gebouwde omgeving als toekomstige ontwikkelingen zoals het Middengebied wel steeds meer afhankelijk van het goed functioneren van het elektriciteitsnet als geheel (waar dit soort EOS onderdeel van uit maken). Voor de aansluiting op het nieuwe hoogspanningsstation Zuidplaspolder is door de initiatiefnemer reeds een overeenkomst aangegaan met TenneT.

2.4 Het initiatief past binnen de omgevingsvisie en draagt bij aan innovatieve en toekomstbestendige glastuinbouw in Zuidplas In de Omgevingsvisie gemeente Zuidplas 2040 wordt ingegaan op het concentreren van glastuinbouw, waarbij plaats wordt geboden aan innovatieve- en toekomstbestendige glastuinbouw. Daar is hier sprake van, waar een lokale ondernemer de ruimte krijgt voor innovatie binnen de contouren van een glastuinbouwgebied. Glastuinbouwbedrijven staan voor de uitdaging om te verduurzamen. Het Klimaatakkoord en het Convenant Energietransitie Glastuinbouw 2022-2030 benadrukken de noodzaak om over te schakelen naar duurzame energiebronnen. Het EOS kan hierbij een innovatieve oplossing bieden door het optimaliseren van energieverbruik en het balanceren van het energienetwerk. Dit maakt het mogelijk om efficiënter gebruik te maken van hernieuwbare energie, zoals zonne-energie. Door een EOS kunnen glastuinbouwbedrijven niet alleen hun ecologische voetafdruk verkleinen, maar ook inspelen op marktfluctuaties en veranderende marktomstandigheden, wat bijdraagt aan de economische groei en toekomstbestendigheid van de sector. In dit geval is er één individuele pagina 3 van 6

onderwerp Adviesrecht aanvraag omgevingsvergunning (BOPA) energieopslagsysteem Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen

registratienummer R25.000096

glastuinbouwonderneming aan de rand van het kernglastuinbouwgebied die profiteert van de kansen die de ontwikkeling van dit EOS biedt. Het uitkoppelen van restwarmte uit een EOS is een nog niet eerder toegepast concept en het innovatieve karakter van dit initiatief wordt erkend door de provincie Zuid-Holland, dat het nadere onderzoek naar de uitkoppeling van restwarmte mede-financiert. • Kanttekeningen 2.1 Het is niet uit te sluiten dat er bezwaar en beroep wordt ingediend Nadat er een definitief besluit genomen is op de aanvraag van de omgevingsvergunning staat de mogelijkheid open om in bezwaar en beroep te gaan. Het is niet uit te sluiten dat iemand van deze mogelijkheid gebruik maakt. Om de kans op bezwaar en beroep te verkleinen dient initiatiefnemer te participeren. Dit is bepaald in artikel 5 van het ‘Beleid inzake participatie Omgevingswet van Zuidplas’. De initiatiefnemer heeft reeds geparticipeerd. In dit participatieproces zijn vragen van omwonenden en andere belanghebbenden beantwoord. Naar aanleiding daarvan zijn er geen bezwaren kenbaar gemaakt. 2.2 Het bestemmingsplan ‘Knibbelweg Oost’ is nog niet onherroepelijk Tegen het bestemmingsplan ‘Knibbelweg Oost’ is beroep aangetekend. Ondanks het beroep is het bestemmingsplan wel in werking en daarmee het vigerende planologisch regime voor deze aanvraag.

2.3 De precieze mate van positieve invloed van het EOS op het net is niet met zekerheid vast te stellen Door de complexiteit van ons elektriciteitsnet is niet te bepalen waar de elektriciteit die opgeslagen zal worden vandaan komt of waar deze heen gaat bij ontlading van het EOS. Er zijn hierdoor vanuit de netbeheerders geen toezeggingen of voorspellingen te doen over precieze directe of indirecte positieve effecten op het landelijke of regionale net. Wel lijkt de positionering vooralsnog gunstig vanwege de korte afstanden ten opzichte van het hoogspanningsstation, het energie intensieve glastuinbouwgebied, en grote hoeveelheden toekomstige zonnepanelen op de daken van de grootschalige logistiek in Knibbelweg-Oost en de bedrijven zelf, en het energielandschap van het Middengebied. 2.2 De batterijopslag kan pas in gebruik genomen worden na aanleg van een calamiteitenroute Binnen de agrarische bestemming zit een voorwaardelijke verplichting die de ingebruikname van bebouwing uitsluitend toestaat indien de calamiteitenroute is gerealiseerd conform het beeldkwaliteitsplan en een aantal aanvullende eisen. Aangezien het om ingebruikname gaat kunnen beide omgevingsvergunningen (de nu aangevraagde ruimtelijke activiteit en de later aan te vragen bouwactiviteit) worden verleend, zonder dat deze voorwaardelijke verplichting daar direct invloed op heeft.

Het kan voorkomen dat de bouw van dit initiatief eerder gereed is dan de aanleg van de calamiteitenroute. De bouwwerken mogen dan nog niet in gebruik genomen worden. Dit is voor risico van aanvrager. Beoogd effect Medewerking verlenen aan het planologisch mogelijk maken van een energieopslagsysteem aan de Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen Wettelijk kader • Omgevingswet; • Algemene wet bestuursrecht. pagina 4 van 6

onderwerp Adviesrecht aanvraag omgevingsvergunning (BOPA) energieopslagsysteem Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen

registratienummer R25.000096

Beleidskader • Tijdelijke ‘Omgevingsplan gemeente Zuidplas’ (bestemmingsplan ‘Knibbelweg Oost’); • Omgevingsvisie gemeente Zuidplas 2040. Financiën Voorliggende planontwikkeling wordt op particulier initiatief verzocht. Er is een anterieure overeenkomst opgesteld, waarin het verhaal van plankosten en leges is geregeld. Deze is overeenkomst is augustus 2025 ondertekend. Communicatie/ participatie Participatie is verplicht voor het verlenen van de vergunning. Initiatiefnemer heeft geparticipeerd. Er zijn alleen vragen naar voren gekomen, geen bezwaren. Deze vragen zijn door iniatiefnemer richting de vraagstellers beantwoord. Aanpak Op basis van het bindend advies van de gemeenteraad neemt het college een besluit op de aanvraag omgevingsvergunning. De Omgevingsdienst Midden-Holland is gemandateerd de omgevingsvergunning te verlenen en/of weigeren. Zodra de vergunning voor de ruimtelijke activiteit is verleend kan initiatiefnemer verder met de uitwerking voor de later aan te vragen bouwactiviteit. Inclusie Het betreft hier een ruimtelijke procedure waarvoor de oordeelsgronden ruimtelijk van aard moeten zijn. Inclusie maakt hier geen onderdeel vanuit en mag niet een grond zijn voor het al dan niet wenselijk achten van een ruimtelijke procedure. Bijlagen 1. Tekeningenset energieopslagsysteem Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen - A25.003797 2.

Goede onderbouwing van de effecten op de fysieke leefomgeving energieopslagsysteem Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen - A25.003862 3. Nota van Uitgangspunten 100 MW energieopslag en restwarmteprodcutie - A24.002921 Met vriendelijke groet, Het college van burgemeester en wethouders,

J.F. Weber, Burgemeester

M. Burgmans gemeentesecretaris

pagina 5 van 6

onderwerp Adviesrecht aanvraag omgevingsvergunning (BOPA) energieopslagsysteem Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen

registratienummer R25.000096

Raadsbesluit

De raad van de gemeente Zuidplas; gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 28-10-2025; gelet op artikelen 5.1 en 16.15a van de Omgevingswet; besluit: 1. Kennis te nemen van het voorgenomen standpunt van het college; 2. Een positief advies te geven voor het verlenen van de vergunning voor het planologisch mogelijk maken van een energieopslagsysteem aan de Knibbelweg-Oost te Zevenhuizen.

Aldus besloten in de openbare vergadering van 18-11-2025

De raad voornoemd, De griffier,

De voorzitter,

L.J. Ligtenberg

J.F. Weber

pagina 6 van 6