Coalitieakkoord met hoofd en hart voor onze dorpen 2026-2030 A26.003155

Met hoofd en hart voor onze dorpen

Coalitieakkoord 2026-2030

Inhoudsopgave

Met hoofd en hart voor onze dorpen

4

Coalitieakkoord in het kort

8

1 . Wonen, Ruimte en Leefomgeving

10

2. Samenleving, Zorg en Welzijn

16

3. Voorzieningen en Economie in onze dorpen

22

4. Mobiliteit, Veiligheid en Bereikbaarheid

28

5. Bestuur en Participatie

34

Financieel Kader

38

Portefeuilleverdeling

42

Coalitieakkoord 2026 - 2030 |

3

Met hoofd en hart voor onze dorpen De fracties van de ChristenUnie/SGP, VVD, D66 en Nieuw Elan Zuidplas

De partijen in deze coalitie verschillen soms in achtergrond, overtuiging

De komende jaren staan we voor belangrijke opgaven. We bouwen

Hoe we het samen doen

zijn verheugd om het coalitieakkoord 2026-2030 aan u te presenteren.

en politieke accenten. Die verschillen mogen er zijn en blijven zichtbaar.

verder aan het realiseren van Cortelande, de druk op onze voorzieningen

We kiezen voor een bestuursstijl die open, benaderbaar en transparant

We zetten ons met hoofd en hart in voor onze dorpen. Met dit akkoord

Wat ons bindt is een gezamenlijke verantwoordelijkheid voor de

neemt toe en de financiële ruimte van de gemeente staat onder

is. Inwoners kennen hun leefomgeving het beste. We betrekken hen

leggen we op hoofdlijnen de koers vast voor de komende bestuurs-

toekomst van Zuidplas. We hebben elkaar gevonden in de overtuiging

spanning. Daarnaast staan we voor uitdagingen op het gebied van

daarom tijdig bij plannen die hun leefomgeving raken. Het betrekken van

periode, beschrijven we de richting die we kiezen en de keuzes die

dat goed bestuur begint met luisteren, samenwerken en het maken van

bereikbaarheid, leefbaarheid, duurzaamheid en zorg. Dit vraagt om

inwoners draagt bij aan betere besluiten en meer betrokkenheid bij de

daarbij horen. De focus ligt daarbij op de onderwerpen waarop een

heldere en uitlegbare keuzes. Niet alles kan en zeker niet tegelijkertijd.

een samenhangende en toekomstgerichte aanpak, realiteitszin,

samenleving. We stellen duidelijke kaders, zijn zichtbaar, gaan actief het

bestuurlijke keuze nodig is. Daarmee is niet alles voor alle onderwerpen

Daarom zijn we eerlijk over de mogelijkheden én de beperkingen die er zijn.

bestuurlijke daadkracht en de bereidheid om keuzes te maken.

gesprek aan en zijn open over de afwegingen die we maken bij plannen

Keuzes die niet alleen vandaag, maar ook morgen verantwoord zijn.

en keuzes die de samenleving raken. Tegelijkertijd zijn we eerlijk over de

vooraf vastgelegd. Met dit coalitieakkoord ligt er een solide basis voor de komende bestuursperiode. Tegelijk ligt er ruimte voor verdere

De opgaven van de gemeente Zuidplas

uitwerking voor de gehele gemeenteraad en het college.

Met dit coalitieakkoord kiezen we ervoor om met de gehele gemeente-

In dit akkoord kiezen we bewust voor realisme én richting. We investeren

moeten keuzes worden gemaakt die niet iedereen tevredenstellen.

raad verder te bouwen aan een gemeente die dicht bij haar inwoners

in wat het dagelijks leven van inwoners direct versterkt: passende zorg,

Daarbij gaan we zorgvuldig om met de middelen die ons zijn toe-

Wat ons bindt

staat. Een gemeente waarin inwoners, ondernemers, verenigingen,

betaalbare woningen, sterke dorpen, bereikbare voorzieningen, een

vertrouwd. Een gezonde financiële huishouding is een voorwaarde om

Zuidplas is een gemeente van dorpen en buurtschappen met ieder een

geloofsgemeenschappen en maatschappelijke organisaties zich

aantrekkelijk ondernemersklimaat en een veilige en groene leef-

ook in de toekomst te kunnen investeren in wat belangrijk is. Daarom

eigen karakter en identiteit. Een gemeente waar mensen elkaar kennen,

gehoord voelen en actief kunnen meedenken over de toekomst van

omgeving. Groei, versterking van bestaande dorpen en een financieel

maken we bewuste keuzes, stellen we prioriteiten en hebben we aandacht

elkaar groeten en naar elkaar omzien. Waar het prettig wonen, werken,

hun leefomgeving. Vanuit wederzijds respect, betrokkenheid en

gezonde gemeente moeten hand in hand gaan. We zijn daarbij realistisch

voor de gevolgen van besluiten in onze gemeenteraad voor huidige én

ondernemen, opgroeien en ouder worden is. Deze kracht vormt het

verantwoordelijkheid werken we samen aan dorpen waar iedereen

over onze financiële ruimte. We maken scherpe en eerlijke keuzes.

toekomstige generaties.

fundament van onze gemeenschap en koesteren we.

mee kan doen en zich thuis voelt.

4 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

verwachtingen: niet elke wens kan worden gerealiseerd en soms

Coalitieakkoord 2026 - 2030 |

5

Met hoofd en hart voor onze dorpen We doen het voor onze inwoners

Onze ambitie

We hebben oog voor wat mensen in onze dorpen dagelijks ervaren.

Met hoofd en hart werken we aan een Zuidplas waar ruimte is voor

Gebiedsontwikkelingen zijn belangrijk, maar prettig leven ontstaat

initiatief en waar ondernemers kansen krijgen. Zuidplas is een

ook door kleinere, zichtbare verbeteringen in de directe leefomgeving.

gemeente waar voorzieningen bereikbaar blijven en waar inwoners zich

Een veilige straat, zorg als je het nodig hebt, een goed onderhouden

herkennen in hun dorp én zich verbonden voelen met hun leefomgeving.

speelplek, een bereikbaar zwembad of een verkeersknelpunt dat

Zo bouwen we samen aan een toekomstbestendige gemeente waarbij

wordt opgelost.

we verder kijken dan de komende vier jaar. Met vertrouwen in elkaar en met respect voor wat ons verbindt, gaan we de uitdagingen aan die

Stap voor stap bouwen we aan een gemeente die doet wat zij belooft.

voor ons liggen.

Vertrouwen ontstaat niet vanzelf; dat groeit door betrouwbaar en benaderbaar te zijn, afspraken na te komen en zichtbaar te maken wat er met ideeën, zorgen en wensen gebeurt.

6 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Met hoofd en hart voor onze dorpen.

Coalitieakkoord Coalitieakkoord 2026 2026 - 2030 - 2030|| 7

Met hoofd en hart voor onze dorpen In Zuidplas kan je fijn wonen, werken, ondernemen, opgroeien en ouder worden. Daarnaast is elk dorp en buurtschap in Zuidplas uniek en bijzonder. Met hoofd en hart bouwen we samen aan sterke, leefbare dorpen.

Wonen, ruimte en leefomgeving

Samenleving, zorg en welzijn

• We pakken de woningnood aan

• Zorg beschikbaar voor wie het

• Voorzieningen blijven dichtbij • Duurzaamheid, leefbaarheid en dorps karakter • Inwoners voelen zich thuis in hun eigen dorp

nodig heeft • Regels eenvoudiger, loketten beter vindbaar. • Verbinding tussen zorg, sport, cultuur en onderwijs. • Gezondheid en welzijn zijn breder dan alleen zorg

8 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Voorzieningen en economie in onze dorpen • Minder regeldruk, snelle dienstverlening • Herkenbare voorzieningen in ieder dorp • Toekomstbestendige sport- en beweegvoorzieningen • Cultuur en erfgoed versterken identiteit • Veilige schoolomgevingen en routes

Mobiliteit, veiligheid en bereikbaarheid • Zichtbare handhaving en aanpak van overlast

Bestuur en participatie • Duidelijke communicatie en menselijke maat

Financieel kader • Regie op de gemeentefinanciën • Investeren in wat de samenleving

• Schone, veilige openbare ruimte

• Inwoners, ondernemers en

• Investeren in wegen, fietspaden,

organisaties doen mee

• Inkomsten en uitgaven in balans

• Vooraf helder welke invloed

• Lokale lasten betaalbaar houden

OV en verkeersveiligheid • Goede verbindingen tussen dorpen en regio

mogelijk is • We bieden ruimte, verbinden

sterker maakt

• Solide financieel beleid onder alle ambities

en ondersteunen Coalitieakkoord 2026 - 2030 |

9

1

Wonen, Ruimte en Leefomgeving

We zetten ons actief in om de woningnood aan te pakken en

Eigen en toekomstige inwoners een plek kunnen bieden

woonvormen, zoals flexwoningen, kangoeroewoningen, wonen op

Om voldoende betaalbare woningen te realiseren en tegemoet te

voorzieningen te versterken in Zuidplas. Voor ons staat voorop dat

We zetten de komende jaren stevig in op woningbouw. De prioriteit

water en andere woonconcepten. Daarbij geven we ruimte aan nieuwe

komen aan de woningbouwopgave, zoeken we ruimte voor hogere

inwoners zich thuis blijven voelen in hun eigen dorp. Jongeren die hun

ligt bij betaalbare woningen voor starters, jonge gezinnen, senioren en

ontwikkelingen door actief mee te denken, belemmeringen weg te

bebouwing waar dit passend is en maatwerk voor locaties waar

ouderlijk huis verlaten, willen we de mogelijkheid bieden om binnen

inwoners die nu moeilijk een passende woning kunnen vinden. Onze

nemen en initiatieven waar mogelijk te faciliteren. De gemeente

woningbouw lastig van de grond komt. Daarbij staat een zorgvuldige

onze gemeente een passende woning te vinden, en waar mogelijk in

eigen inwoners moeten zoveel mogelijk in hun eigen dorp kunnen blijven

hanteert een actieve ‘ja, mits’ houding bij woningbouwinitiatieven die

inpassing in de omgeving centraal en moet de ontwikkeling bijdragen

hun eigen dorp. We vinden het belangrijk dat mensen dicht bij hun

wonen of ernaar terug kunnen keren. Dit maken we via voorrangs-

bijdragen aan de woningbouwopgave. Hiermee dragen we niet alleen

aan een aantrekkelijke en kwalitatief sterke leefomgeving.

familie, vrienden en sociale netwerk kunnen blijven wonen.

regelingen mogelijk tot de maximale wettelijke ruimte. We streven naar

bij aan een gevarieerd woningaanbod, maar bevorderen we ook de

Bebouwing van vier tot zes lagen kan op daarvoor geschikte locaties

voldoende betaalbare woningen voor starters, gezinnen en senioren.

doorstroming op de woningmarkt.

worden toegestaan. Op uitzonderlijke locaties kan, afhankelijk van de

We bouwen vanuit de kracht en identiteit van Moerkapelle, Moordrecht,

We voldoen aan de wettelijke verplichtingen ten aanzien van sociale

Nieuwerkerk aan den IJssel, Zevenhuizen, buurtschappen en het nieuwe

huur en betaalbare koop. Daarbij hanteren we maatwerk per locatie en

Sneller bouwen, zorgvuldig inpassen

zijn tot een maximum van acht bouwlagen. We benutten de ruimte die

dorp in wording, Cortelande. Elk dorp behoudt zijn eigen karakter en

sturen we op een evenwichtige woningmix.

We willen dat er sneller gebouwd wordt. Dat vraagt om duidelijke

er al is door inbreiding, transformatie van (leegstaande) locaties en

ruimtelijke kaders, snelle transparante procedures, vereenvoudigen

creatief gebruik van bestaande gebouwen.

nodige voorzieningen. Groei moet bijdragen aan leefbare dorpen

ruimtelijke kwaliteit en de omgeving, ook hogere bebouwing mogelijk

waar mensen prettig wonen, elkaar ontmoeten en gebruik kunnen

We stimuleren zowel traditionele woningbouw als woonvormen met

van regels en een gemeente die initiatiefnemers tijdig duidelijkheid

maken van voorzieningen. Vanuit sterke dorpen bouwen we samen

een maatschappelijke waarde, zoals seniorenwoningen, levensloop-

biedt. Tegelijk blijven kwaliteit en draagvlak leidend. Nieuwe

Voor de huisvesting van arbeidsmigranten realiseert de gemeente

aan een sterk Zuidplas.

bestendige woningen en woonvormen die ontmoeting en

ontwikkelingen moeten passen bij het landschap, het karakter en

zelf geen huisvesting, maar stellen we wel duidelijke kaders om

onderlinge ondersteuning bevorderen, zoals hofjes en kleinschalige

de schaal van de dorpen.

marktpartijen te faciliteren.

woonconcepten. Daarnaast bieden we ruimte aan minder traditionele

10 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 11

Wonen, Ruimte en Leefomgeving Cortelande: een sterk nieuw dorp voor Zuidplas

daarvoor ligt bij de parken zelf. Deze initiatieven moeten ten minste

We willen inwoners en ondernemers tijdig duidelijkheid geven over de

Bij duurzame energieopwek houden we vast aan de uitgangspunten

De ontwikkeling van Cortelande is één van de belangrijkste kansen

voldoen aan de geldende wet- en regelgeving.

toekomstige warmtevoorziening. We betrekken hen daarom al vanaf

van de RES. Daarbij ligt de nadruk op benutting van bestaande ruimte,

de verkennende fase.

innovatie en samenwerking, waarbij energieprojecten in of net buiten

voor Zuidplas in de komende jaren. Dit nieuwe dorp biedt ruimte voor woningen, maar ook voor de voorzieningen die nodig zijn om prettig te

Duurzaamheid

wonen en leven. We ontwikkelen Cortelande stap voor stap, met oog

We kiezen voor een toekomstbestendig Zuidplas waarin duurzaamheid,

We gaan inwoners en ondernemers een aantrekkelijk alternatief

voor kwaliteit, leefbaarheid en gezonde financiën. Daarbij streven we

leefbaarheid, betaalbaarheid en het dorpse karakter in balans zijn.

bieden voor aardgas. Ten aanzien van collectieve oplossingen wegen

naar een goede balans tussen voortgang en zorgvuldigheid. De

De energietransitie benaderen we vanuit realisme en uitvoerbaarheid,

betaalbaarheid, betrouwbaarheid, uitvoerbaarheid en draagvlak zwaar

Netcongestie

ontwikkeling van Cortelande is een meerwaarde voor de hele

met aandacht voor draagvlak en betaalbare oplossingen voor inwoners

mee in onze afwegingen. Hier moet duidelijkheid over zijn voordat we

Een belangrijke randvoorwaarde voor zowel verduurzaming als

gemeente: een sterk nieuw dorp dat bijdraagt aan de kwaliteit van

en ondernemers. In onze aanpak is onderscheid te maken tussen

besluiten dat een gebied op termijn (minstens acht jaar na het

economische ontwikkeling is het oplossen van netcongestie. De

voorzieningen, zonder afbreuk te doen aan de kracht van de bestaande

nieuwbouw van woningen, voorzieningen, bedrijventerreinen enerzijds

besluit) aardgasvrij wordt. Zoals in de Wet gemeentelijke instrumenten

beperkte capaciteit van het elektriciteitsnet vormt een directe

dorpen. Zo bouwen we aan een toekomstbestendig Zuidplas waarin

en verduurzaming van bestaande bouw anderzijds. Op voorhand sluiten

warmtetransitie (WGIW) beschreven staat houden inwoners en

belemmering voor woningbouw, bedrijfsontwikkeling en elektrificatie.

groei en leefbaarheid hand in hand gaan.

we geen oplossingen uit. Bij voorkeur dragen oplossingen bij aan het

ondernemers, bij bestaande bouw, ruimte om te kiezen voor

Daarom zetten we in op een intensieve samenwerking met

verzachten of oplossen van netcongestie.

een individuele oplossing.

netbeheerders en andere overheden om de uitbreiding van het netwerk

Zuidplas moeten passen bij de kwaliteit van het landschap, schaal van

te versnellen. Tegelijkertijd wordt ingezet op slimme oplossingen, zoals

Toekomstbestendige recreatieparken Voor recreatieparken zetten we in op een toekomstbestendige

De gemeente heeft een faciliterende en regisserende rol. We gaan

ontwikkeling. We continueren de huidige aanpak die voorziet in

aan de slag met de realisatie van de doelen die in de transitievisie

maatwerk per park. Wanneer er onvoldoende recreatieve betekenis

Warmte zijn beschreven. In deze raadsperiode maken we een

is van een park, staan we open voor transformatie. Het initiatief

warmteprogramma.

12 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

de dorpen en maatschappelijke acceptatie.

“We kiezen voor een toekomstbestendig Zuidplas waarin duurzaamheid, leefbaarheid, betaalbaarheid en het dorpse karakter in balans zijn.’’

lokale opslag van energie, het delen van energie binnen gebieden en het beter afstemmen van vraag en aanbod. Door vanaf het begin rekening te houden met de beschikbare netcapaciteit bij nieuwe ontwikkelingen kunnen knelpunten worden voorkomen.

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 13

Wonen, Ruimte en Leefomgeving

Wat gaan we doen: • We zorgen voor een evenwichtige woningbouw-

Ook wordt meer regie genomen op de ordening van de ondergrond,

en herinrichting van wijken zorgen we voor voldoende waterberging,

programmering die aansluit bij de behoeften van

zodat energie-, water- en andere infrastructuren beter op elkaar

schaduw en groen, zodat we beter bestand zijn tegen hitte, droogte en

worden afgestemd.

hevige regenval. Samen met het hoogheemraadschap werken we aan

verschillende doelgroepen.

oplossingen voor waterbeheer. de leefomgeving. Inwoners en ondernemers worden tijdig betrokken bij

Een veilige en verzorgde leefomgeving

plannen, zodat de energietransitie niet alleen technisch haalbaar, maar

De gemeente streeft naar een openbare ruimte die veilig, toegankelijk

ook maatschappelijk gedragen en economisch verantwoord is.

en functioneel is. Zolang de financiële ruimte beperkt is, voeren we het

zij langer zelfstandig kunnen blijven wonen en tegelijkertijd de doorstroming op de woningmarkt wordt bevorderd.

• We zetten instrumenten zoals een doelgroepenverordening

• Om de druk op de woningmarkt te verlichten benutten

in om te sturen op de beschikbaarheid van passende

we de bestaande woningvoorraad en alternatieve

en betaalbare woningen voor inwoners van Zuidplas.

De energietransitie wordt nadrukkelijk verbonden met de inrichting van

• Daarnaast realiseren we extra woningen voor ouderen, zodat

• We maken inzichtelijk hoe de woningbouwopgave over

woonvormen beter. • We blijven maatregelen inzetten die speculatie tegengaan

de verschillende dorpen wordt verdeeld. Hierbij wordt

en kansen voor eigen inwoners vergroten. Instrumenten

gekeken naar de kansen en mogelijkheden per dorp,

zoals het anti-speculatiebeding en de zelfbewoningsplicht

beheer en onderhoud van wegen, groen, pleinen en speelvoorzieningen

zodat de woningbouwontwikkeling aansluit bij de identiteit,

Groen en klimaatbestendig

uit op een minimaal verantwoord kwaliteitsniveau, passend binnen de

We zetten in op groene, klimaatbestendige dorpen met voldoende

beschikbare financiële middelen. Daarbij ligt de nadruk op het waarborgen

schaal en behoeften van de lokale gemeenschap.

ruimte voor waterberging, schaduw en biodiversiteit. Dit draagt niet

blijven daarbij belangrijke hulpmiddelen. • Zodra Zuidplas structureel voldoet aan de wettelijke

• We zoeken een geschikte locatie voor de flexwoningen

taakstelling voor de huisvesting van statushouders, kan

van veiligheid, bruikbaarheid en duurzaamheid, zodat de openbare

de aanwijzing van statushouders als bijzondere doelgroep

alleen bij aan het opvangen van effecten van klimaatverandering, maar

die voortvloeien uit de overeenkomst met het COA.

ruimte haar functie behoudt en een prettige leefomgeving blijft bieden

ook aan de gezondheid en het welzijn van inwoners. Een groene en

voor inwoners en bezoekers. Tegelijk stimuleren we inwoners,

Daarnaast realiseren we flexwoningen in Cortelande.

klimaatbestendige leefomgeving is een basisvoorwaarde voor prettig

ondernemers en verenigingen om samen verantwoordelijkheid te

wonen. We hechten waarde aan behoud en beheer van bomen, parken,

nemen voor hun leefomgeving en ondersteunen we initiatieven die

natuurvriendelijke oevers en biodiversiteit. Bij nieuwe ontwikkelingen

bijdragen aan een schoon en aantrekkelijk Zuidplas.

binnen de huisvestingsverordening vervallen.

Dit doen we voor alle doelgroepen: reguliere woning-

• We houden vast aan de uitgangspunten van de RES.

zoekenden, spoedzoekers en statushouders.

• We ondersteunen de oprichting van lokale energie-

• We zetten in op de realisatie van een substantieel aantal kleine, betaalbare woningen die geschikt zijn voor starters, eenpersoonshuishoudens en andere doelgroepen die

coöperaties waarbij inwoners mede-eigenaar zijn van duurzame energie-opwek. • We maken deze raadsperiode een warmteprogramma.

moeilijk toegang hebben tot de woningmarkt.

14 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 15

2

Samenleving, Zorg en Welzijn

Zuidplas is een gemeente waar mensen naar elkaar omzien en iedereen

Vrijwilligers en professionals richten zich op wat mensen wél kunnen.

We investeren actief in een nauwe samenwerking met onder andere

De toegang binnen het sociaal domein verbindt zorg, welzijn,

de kans krijgt om mee te doen. Een sterke samenleving begint bij

Zij stimuleren mensen om actief mee te doen, zelf keuzes te maken en

het onderwijs, zorgaanbieders, maatschappelijke organisaties en

vrijwilligers(werk) en andere vormen van ondersteuning. We vinden

inwoners zelf: bij gezinnen, buurten, verenigingen, vrijwilligers,

gebruik te maken van steun uit hun omgeving. Zij gaan naast hen staan

vrijwilligers. Sport, cultuur, onderwijs en maatschappelijke activiteiten

het essentieel dat de toegang laagdrempelig en herkenbaar is voor

ondernemers en maatschappelijke organisaties. Zij vormen samen

en moedigen hen aan om eigen doelen te bereiken.

zien we daarbij niet als losse beleidsterreinen, maar als belangrijke

inwoners van alle dorpen. De komende jaren zetten we voor de

bouwstenen voor gezondheid, ontwikkeling en welzijn.

gehele zorgketen in op verdere professionalisering. Dit vertaalt zich

het sociale fundament van onze dorpen. Gezondheid en welzijn gaan voor ons over meer dan zorg alleen. Het

in duidelijke verantwoordelijkheden, mandaten en goede sturing op

We zien dat niet iedereen dezelfde kansen en/of mogelijkheden heeft.

gaat ook over mentale veerkracht, zingeving, bestaanszekerheid, werk,

Toegankelijke ondersteuning en passende zorg

en inzicht in resultaten. Daarvoor is ook frequent overleg nodig met

De vraag naar jeugdzorg, maatschappelijke ondersteuning en schuld-

onderwijs, ontmoeting, sport, cultuur en het gevoel erbij te horen.

We willen dat inwoners zo lang mogelijk zelfstandig kunnen blijven

onze uitvoerende partners.

hulpverlening groeit, terwijl financiële middelen en beschikbaarheid van

wonen in hun eigen omgeving, met behoud van kwaliteit van leven.

personeel onder druk staan. We kiezen een samenhangende aanpak om

Een sterke sociale basis

Dat vraagt om passende woningen, toegankelijke voorzieningen,

Ondersteuning wordt zo licht als mogelijk en zo zwaar als noodzakelijk

het beroep op professionele zorg en ondersteuning terug te dringen.

We versterken de sociale basis in onze dorpen en wijken. We

sterke sociale netwerken en goede ondersteuning dichtbij huis.

ingezet, met duidelijke doelen en periodieke evaluatie. Hierbij zetten

Dat doen we zodat zorg beschikbaar blijft voor wie het echt nodig heeft.

stimuleren ontmoeting, vrijwilligerswerk, mantelzorg (inclusief

De menselijke maat staat voorop.

we in op het versterken en professionaliseren van de regiefunctie en

respijtzorg) en initiatieven die bijdragen aan sociale samenhang.

uitvoeringskracht van Stichting ZO! en adequate indicatiestelling door

Preventie, vroegsignalering en laagdrempelige ondersteuning dichtbij

Preventie en vroegsignalering krijgen nadrukkelijk aandacht.

Waar het past zetten we ervaringsdeskundigen of getrainde vrijwilligers

professionals aan de voorkant. Daarom werken we aan een betere

huis zijn nodig. We helpen inwoners om snel passende ondersteuning te

Problemen op het gebied van bijvoorbeeld mentale gezondheid,

in. Zij verdienen waardering en praktische hulp om hun belangrijke werk

verbinding tussen preventie, vroegsignalering, algemene voorzieningen,

vinden door regels te versimpelen en loketten beter vindbaar te maken.

opvoeding, schulden en eenzaamheid willen we zo vroeg mogelijk

vol te kunnen houden. Tegelijkertijd vinden we het belangrijk dat zorg

maatwerkondersteuning en specialistische zorg. Daarbij sturen we op

Wachtlijsten zijn soms onvermijdelijk. In die situaties bekijken we of ter

herkennen en aanpakken.

doelgericht wordt ingezet en inwoners worden ondersteund om waar

kwaliteit, effectiviteit en passende ondersteuning. Hierdoor kunnen we

mogelijk zelfstandig verder te kunnen.

de kwaliteit van zorg verbeteren en de uitvoeringskosten verlagen.

overbrugging ondersteuning door vrijwilligers mogelijk is.

16 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 17

Samenleving, Zorg en Welzijn Meedoen, bestaanszekerheid en kansen

belangrijke stap naar integratie en zelfredzaamheid. Daarom

Werk, participatie en bestaanszekerheid vormen de basis voor

verbinden we inburgering, taalontwikkeling, scholing, participatie,

zelfstandigheid en maatschappelijke betrokkenheid. Het zijn

(vrijwilligers)werk en lokale werkgevers zoveel als mogelijk met elkaar.

belangrijke voorwaarden om mee te kunnen doen in de samenleving.

Dit zijn randvoorwaarden voor een succesvolle integratie en acceptatie.

Iedereen verdient de kans om mee te doen, via betaald werk, vrijwilligerswerk, onderwijs, dagbesteding of andere vormen van participatie.

“We willen kansen benutten die innovatie en technologie bieden om inwoners langer zelfstandig te laten functioneren en zorgprofessionals beter te ondersteunen.’’

Toekomstige tijdelijke opvang We staan voor een beleid voor tijdelijke opvang langs de volgende lijnen: • Opvang met zoveel mogelijk regie door de gemeente Zuidplas. • De toekomstige opvang vindt plaats op een schaal en omvang die past bij de dorpen in Zuidplas en wordt evenwichtig verdeeld over de dorpen.

Innoveren en toekomstbestendige zorg De uitdagingen in zorg en welzijn vragen om keuzes. We willen kansen

Daarbij sturen we op kwaliteit en maatschappelijke resultaten, zodat

Voor inwoners die te maken hebben met schulden, armoede of

benutten die innovatie en technologie bieden om inwoners langer

beschikbare middelen terechtkomen waar zij de grootste meerwaarde

andere sociale problemen zetten we in op tijdige ondersteuning en

zelfstandig te laten functioneren en zorgprofessionals beter te

een integrale aanpak. Dat kan bijvoorbeeld door eerst te zorgen voor

ondersteunen en efÏciënter te laten werken. Daarbij blijven we rekening

rust of stabilisatie op financieel gebied van de inwoner(s) voordat we

hebben voor onze inwoners.

• We zetten in op een tijdige en zorgvuldige communicatie en participatie met belanghebbenden. • Veiligheid en leefbaarheid, voor zowel de omgeving als de mensen die we opvangen, zijn essentieel voor het kunnen opvangen van

houden met inwoners die minder digitaal vaardig zijn. Om de zorg ook

Vluchtelingenopgave en integratie

vluchtelingen en worden, voorafgaand aan de vergunningverlening,

verder ondersteuning bieden. We kijken dus niet alleen naar de

in de toekomst toegankelijk en betaalbaar te houden, zetten we in op:

We staan voor een duurzame en gedragen opvang in Zuidplas en geven

vastgelegd in een Samenlevingsplan.

financiële situatie, maar ook naar gezondheid, gezinssituatie,

• Versterking van voorliggende voorzieningen.

uitvoering aan landelijke wet- en regelgeving. De tijdelijke opvang van

opleiding en mogelijkheden om mee te doen. We bieden perspectief

• Tijdige afschaling van ondersteuning.

verschillende doelgroepen vindt momenteel voornamelijk plaats in

aan inwoners die tijdelijk of langdurig ondersteuning nodig hebben.

• Innovatie en doorontwikkeling van ICT-mogelijkheden. • Meer sturing op en samenwerking met onze

Ook voor nieuwkomers vinden we het belangrijk dat zij zo snel mogelijk kunnen deelnemen aan de samenleving. We zien werk als een

18 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

maatschappelijke partners.

Nieuwerkerk aan den IJssel. We kiezen voor duidelijke kaders van het opvangbeleid.

• We vinden integratie van hen die we opvangen van groot belang en zullen daarom inzetten op adequate zorg en welzijn, onderwijs, het overbrengen van onze normen en waarden, en het helpen bij dagbesteding en werk. • De financiële gevolgen van opvang zijn en blijven de verantwoordelijkheid van het Rijk en het COA.

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 19

Samenleving, Zorg en Welzijn Effect op het dossier van de Regionale Opvang Locatie

De wijze waarop toezicht en integratie via onderwijs, zorg,

Wat gaan we doen:

We respecteren de afgegeven vergunning voor de ROL. Tegelijk

dagbesteding en werk vorm krijgt, waarbij ook hier het

• We vertalen de visie sociaal-maatschappelijk domein naar een

krijgt het nieuwe college de opdracht in overleg met het COA

vertrekpunt is dat het Rijk en COA de kosten dekken.

uitvoeringsagenda voor toegang, sociale basis, maatwerk, jeugd,

afspraken te herbevestigen en te bepalen welke aanpassingen er,

Heldere afspraken over evaluatie en de consequenties

WMO, bestaanszekerheid, inburgering en preventie.

in lijn met de bovenstaande kaders voor opvang, mogelijk zijn binnen

bij het niet nakomen van afspraken.

het huidige plan voor de ROL.

Het herbevestigen van de tijdelijkheid van de opvang

daarvan. Daarom zetten we in op het versterken van de zelf- en

voor 10 jaar en een maximum van 300 personen.

samenredzaamheid, tijdige uitstroom middels heldere doelen en het stellen van eindtermijnen bij indicatiestelling.

• Onder bestuurlijke verantwoordelijkheid van het college gaat, een extern persoon, voortvarend in gesprek met het COA

• We willen scherper zijn in welke zorg we toekennen en de intensiteit

• Naast het gesprek met het COA zetten we in op:

• We verbinden zorg en welzijn nadrukkelijk met sport, cultuur, onderwijs,

Het maken van het Samenlevingsplan voor de ROL mede

werk, ontmoeting en geloofsgemeenschappen omdat deze voorzieningen

De beëindiging van de opvang in hotel Van der Valk

op basis van de aangenomen moties en amendementen.

bijdragen aan gezondheid, kansengelijkheid en sociale samenhang.

zodra de ROL opent.

Voortvarende realisatie van de flexwoningen binnen de

Op welke manier het COA een bijdrage gaat leveren

gemeente Zuidplas.

onderwijs en bedrijfsleven. Hiermee koppelen we ondernemers actief aan

aan het Samenlevingsplan.

Een andere invulling op de kavel aan de Spoorzone over 10 jaar

werkzoekenden, inclusief mensen met afstand tot de arbeidsmarkt.

De mogelijkheden om de doelgroep (statushouders en

(10 jaar na ingebruikname ROL).

evident kansrijke asielzoekers) te spreiden over meerdere

Een vervangende locatie buiten Nieuwerkerk aan den IJssel

locaties, waaronder de locatie Spoorzone.

voor (een deel van) de Oekraïne-opvang.

over de volgende uitgangspunten:

De borging van de afspraken op gebied van flexwoningen en financiële afspraken, waarbij het vertrekpunt is dat het Rijk en COA de kosten dekken.

20 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

• We investeren in de samenwerking met het werkcentrum, het UWV,

• We behouden beschut werk, ondersteuning richting werk en maatwerk binnen de Participatiewet. • We handhaven de taal-eis en de tegenprestatie voor de bijstand als onderdeel van de Participatiewet. • We streven in overleg met de Regio Midden-Holland naar een overzichtelijk zorglandschap waarin kwaliteit, samenwerking en resultaten centraal staan.

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 21

3

Voorzieningen en Economie in onze dorpen

Zuidplas is een gemeente met een bijzonder karakter. Tussen

samen met de gemeente voor levendige dorpscentra en werk-

accommodaties, spreiding en clustering van functies. Een groeiende

evenwichtige combinatie van sterke centrale voorzieningen en een

stedelijke dynamiek en open landschap liggen dorpen en buurt-

gelegenheid dichtbij huis. Daarbij hoort ruimte voor ondernemerschap,

gemeente vraagt bovendien om voorzieningen die meegroeien,

goed aanbod van sport- en beweegmogelijkheden in alle dorpen.

schappen met ieder hun eigen identiteit, geschiedenis en

recreatie, cultuur en evenementen, maar ook aandacht voor

waarbij we zullen inzetten op een evenwichtig aanbod van centrale

We kijken niet alleen naar sportaccommodaties, maar ook naar

gemeenschap. Juist die combinatie van ruimte, verbondenheid en

bereikbaarheid, veiligheid en leefbaarheid.

voorzieningen enerzijds en herkenbare basisvoorzieningen in ieder

speelplekken, wandel- en fietsroutes en mogelijkheden om

dorp anderzijds. Daarbij zijn de beschikbare ruimtes en financiële

laagdrempelig te bewegen in de openbare ruimte. Het moet

middelen niet onbeperkt. Niet alles kan en zeker niet tegelijkertijd.

veilig bereikbaar zijn en uitnodigen tot actief gebruik.

voorzieningen dichtbij maakt Zuidplas aantrekkelijk om te wonen, te werken, te ondernemen en op te groeien.

Leefbare dorpen als gezamenlijke opgave Levendige dorpen ontstaan niet vanzelf. Ze vragen om aantrekkelijke

Verenigingen, scholen, culturele activiteiten, winkels, horeca,

voorzieningen, actieve verenigingen, betrokken ondernemers,

Sport en bewegen

Sportverenigingen, commerciële aanbieders en maatschappelijke

ondernemers, kerken en maatschappelijke organisaties vormen

vrijwilligers, culturele activiteiten, sport, onderwijs en een

Sport en bewegen zijn van grote waarde voor de gezondheid, het

organisaties vervullen hierbij een belangrijke rol. We stimuleren

samen het kloppend hart van onze dorpen. Voor kinderen die opgroeien

aantrekkelijke openbare ruimte. De realiteit is ook dat de druk op de

welzijn en de sociale cohesie van onze inwoners. Zij dragen bij aan

samenwerking tussen deze partijen en ondersteunen initiatieven

bij de sportclub, ouderen die elkaar ontmoeten in het dorpshuis,

ruimte en voorzieningen toeneemt. Veel maatschappelijke organisaties,

inclusiviteit, een gezonde leefstijl, het tegen gaan van eenzaamheid

die bijdragen aan een gezond, actief en verbonden Zuidplas.

ondernemers die investeren in de maatschappij en vrijwilligers die

verenigingen en ontmoetingsplekken hebben te maken met stijgende

en het versterken van de mentale weerbaarheid van inwoners.

activiteiten mogelijk maken. Voorzieningen zijn een fundament voor

kosten, toenemende wet- en regelgeving en een groeiende

Sport en bewegen zijn daarmee niet alleen een vrijetijdsbesteding,

Onderwijs en onderwijshuisvesting

de sociale samenhang en identiteit van onze gemeente.

afhankelijkheid van vrijwilligers.

maar ook een belangrijke investering in preventie en gezondheid.

Onderwijs vormt de basis voor gelijke kansen en een sterke samenleving. We willen dat kinderen dichtbij huis goed onderwijs

Een sterke lokale economie vormt een belangrijke basis voor het

Voorzieningen zijn geen sluitpost, maar een voorwaarde voor sterke

Daarom blijven we werken aan toegankelijke en toekomstbestendige

kunnen volgen, leren en ontwikkelen in veilige, gezonde en

voorzieningenniveau en de aantrekkelijkheid van onze gemeente.

en leefbare dorpen. De visie op voorzieningen en de visie op cultuur

sport- en beweegvoorzieningen, zowel binnen als buiten. Bij de

toekomstbestendige schoolgebouwen.

Ondernemers, winkels, horeca en maatschappelijke initiatieven zorgen

vormen een belangrijke leidraad voor keuzes over investeringen,

(door)ontwikkeling van sportvoorzieningen kiezen we voor een

22 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 23

Voorzieningen en Economie in onze dorpen Scholen vervullen daarnaast een bredere maatschappelijke functie.

vast aan de vastgestelde visie op maatschappelijke voorzieningen.

aan culturele initiatieven, evenementen, lokale kunstenaars en

ruimte voor evenementen, horeca, recreatie en ondernemerschap

Zij zijn niet alleen een plek om te leren, maar ook een ontmoetingsplaats

Tegelijkertijd vraagt de financiële positie en technische staat van

verenigingen die ontmoeting en verbondenheid stimuleren voor

die bijdragen aan levendige dorpen en een sterke lokale economie.

voor sport, cultuur, welzijn, jeugdactiviteiten en ondersteuning.

maatschappelijke accommodaties om nieuwe vormen van

verschillende leeftijdsgroepen.

Daarbij bewaken we de balans met leefbaarheid, bereikbaarheid,

Daarom stimuleren we multifunctioneel gebruik van maatschappelijke

samenwerking, multifunctioneel gebruik en toekomstbestendige

accommodaties en zoeken we actief naar combinaties van functies die

exploitatie. We zetten in op meer (commerciële) koppelkansen.

elkaar versterken.

Subsidies worden periodiek geëvalueerd op doelmatigheid, effectiviteit en maatschappelijke meerwaarde.

We vinden het belangrijk dat onderwijs toegankelijk en bereikbaar blijft

veiligheid en draagvlak in de omgeving.

“We zien cultuur niet als een extra voorziening, maar als een wezenlijk onderdeel van een leefbare gemeente.”

We willen een gemeente zijn die ondernemers ondersteunt en meedenkt. Daarom zetten we in op minder regeldruk, duidelijke procedures, snelle dienstverlening en een toegankelijke overheid met een duidelijke ‘ja, mits’-houding. Ondernemers moeten weten

voor de inwoners van alle dorpen. Daarbij zetten we ons in voor het

Cultuur en erfgoed

behoud van basisscholen in de kernen en voor een passend aanbod

Cultuur en erfgoed geven kleur aan onze gemeente en versterken

Erfgoed en karakteristieke plekken die Zuidplas uniek maken

waar zij terecht kunnen met vragen en initiatieven (de één-loket-

van voortgezet onderwijs binnen de gemeentegrenzen. Ook hebben

de identiteit van onze dorpen. Culturele activiteiten, verenigingen,

verdienen bescherming. Historische gebouwen, landschappen

gedachte). Ten aanzien van winkelopenstelling, evenementen en

we nadrukkelijk aandacht voor veilige schoolomgevingen en

bibliotheekvoorzieningen, evenementen en lokale initiatieven brengen

en verhalen verbinden verleden, heden en toekomst en hebben

dienstverlening op zondag brengen we geen verandering aan.

verkeersveilige routes naar school.

inwoners samen en dragen bij aan talentontwikkeling, welzijn en

recht op een zichtbare plaats binnen onze gemeente.

sociale verbondenheid.

Maatschappelijke voorzieningen

We stimuleren lokaal ondernemerschap, lokaal kopen en samenwerking

Ondernemerschap en lokale economie

tussen ondernemers, onderwijs en maatschappelijke organisaties.

Maatschappelijke voorzieningen spelen een essentiële rol in het

We zien cultuur niet als een extra voorziening, maar als een wezenlijk

Ondernemers zorgen voor werkgelegenheid, innovatie, voorzieningen

Ook activeren we ondernemers om in te zetten op leerwerkplekken,

dagelijks leven van inwoners. Ze zijn plekken van ontmoeting,

onderdeel van een leefbare gemeente. Daarom werken we vanuit de

en levendige dorpscentra. Zij dragen bij aan de aantrekkelijkheid van

stages en mogelijkheden voor inwoners om zich te ontwikkelen

ontwikkeling, ondersteuning en participatie. Daarom houden we

cultuurvisie aan een divers cultureel aanbod. We willen ruimte bieden

Zuidplas als woon-, werk- en verblijfsgemeente. We bieden

richting werk.

24 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 25

Voorzieningen en Economie in onze dorpen Agrarische sector en buitengebied

Recreëren

Wat gaan we doen:

Agrariërs, tuinders en veehouders zijn belangrijk voor Zuidplas. Zij zorgen

Recreatie en toerisme bieden kansen voor economie en leefbaarheid,

• We zetten in op het activeren van inwoners om te

voor voedselproductie, werkgelegenheid en beheer van het landschap.

mits passend bij het karakter van Zuidplas. Een aantrekkelijke

sporten en te bewegen. Daartoe versterken we de

We willen ruimte bieden aan toekomstbestendige landbouw, innovatie

leefomgeving vraagt om voldoende mogelijkheden voor ontspanning,

verbinding tussen sport, gezondheid, preventie en het

en verbreding van activiteiten (bijvoorbeeld op het gebied van

recreatie en ontmoeting. Daarom staan we positief tegenover de groei

tegengaan van eenzaamheid door middel van

recreatie, streekproducten of duurzaamheid) en de mogelijkheid

van recreatiemogelijkheden, maar deze groei mag niet verstorend zijn

buurtsportcoaches en laagdrempelige beweeginitiatieven.

bieden om in te spelen op veranderende maatschappelijke en

voor leefbaarheid, gezondheid, rust en veiligheid. Ook bewaken we de

• We onderzoeken diverse scenario’s ten aanzien van de

economische ontwikkelingen. Dit vraagt om balans tussen

balans tussen recreatie en natuur. We benutten kansen om recreatieve

zwemvoorzieningen binnen Zuidplas. Vanuit functie(s),

ambachtscentrum (als onderdeel van een toekomst-

ondernemen, natuur, recreatie en ruimtelijke kwaliteit.

verbindingen, wandel-, fiets- en vaarroutes en aantrekkelijke

bereikbaarheid, betaalbaarheid, zwemveiligheid,

bestendige en circulaire afvalketen), waarbij

verblijfsplekken in en rondom onze dorpen te versterken.

benodigde capaciteit en maatschappelijke meerwaarde

bereikbaarheid, dienstverlening, duurzaamheid en

maken we een zorgvuldig afgewogen keuze.

Het buitengebied van Zuidplas is meer dan de ruimte tussen onze

• We maken evenementenbeleid en zorgen voor duidelijke en werkbare regels. • We behouden de stimuleringsregeling voor samenwerking tussen en met ondernemers. • We onderzoeken scenario’s met betrekking tot een afvalbrengstation in combinatie met een circulair

financiële haalbaarheid belangrijke uitgangspunten zijn.

• We harmoniseren het subsidiebeleid voor binnen-

• We stimuleren de ontwikkeling van integrale kindcentra

Ook afval en circulariteit vragen om toekomstgerichte keuzes. We willen

en buitensport en betrekken daarbij vastgoed en

(IKC’s) waar scholen, opvang, zorg, sport en cultuur

bezoekers. De toenemende vraag naar recreatie, natuurontwikkeling,

afvalinzameling gebruiksvriendelijk, betaalbaar en duurzaam organiseren.

accommodaties.

woningen en ruimte voor economische activiteiten vraagt om een

Via de uitvoeringsplannen zetten we in op betere afvalscheiding,

zorgvuldige afweging van belangen in het buitengebied.

hergebruik van grondstoffen en materialen, circulaire initiatieven,

dorpen. Het biedt ruimte aan wonen, werken, landbouw, recreatie,

Circulariteit en afval

natuur en water. We vinden dit van grote waarde voor inwoners en

voorlichting en gerichte handhaving in de dorpen.

• We evalueren het huidige subsidiebeleid op actuele ontwikkelingen. • We werken aan nieuwbouw van de basisscholen in de wijk Zuidplas in Nieuwerkerk aan den IJssel en maken hierover concrete afspraken.

samenkomen. Dit is dan ook het uitgangspunt bij nieuwe schoolgebouwen. • We onderzoeken (en passen indien gewenst aan) of de huidige openingstijden voor dienstverlening van het afvalbrengstation en het publieksplein nog passend zijn voor onze inwoners. Hierbij is de zondag uitgesloten.

• We vertalen de visie op maatschappelijke voorzieningen naar uitvoeringsprogramma’s per dorp.

26 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 27

4

Mobiliteit, Veiligheid en Bereikbaarheid

Zuidplas groeit. Onze dorpen ontwikkelen zich, nieuwe woonwijken

daarnaast om zichtbare handhaving en een stevige aanpak van

ontstaan en de mobiliteit van inwoners verandert. Daarom is het

criminaliteit en overlast. Veiligheid is meer dan handhaving alleen.

belangrijk dat Zuidplas veilig, bereikbaar en leefbaar blijft voor

We zien dat maatschappelijke vraagstukken rondom mentale

iedereen. Of het nu gaat om kinderen die veilig naar school fietsen,

gezondheid en onbegrepen gedrag steeds vaker vragen om een

ouderen die zelfstandig voorzieningen kunnen bereiken, ondernemers

goede verbinding tussen zorg en veiligheid.

die goed bereikbaar willen zijn of inwoners die zich prettig en veilig willen voelen in hun eigen buurt.

Ook bij specifieke (feest)dagen, zoals de jaarwisseling, kiezen we voor een aanpak die inzet op veiligheid, leefbaarheid en

Mobiliteit, veiligheid en bereikbaarheid raken het dagelijks leven van

verantwoordelijkheid.

al onze inwoners en vormen de basis voor een leefbare, verbonden en toekomstbestendige gemeente. In Zuidplas willen we dat inwoners zich

Mobiliteit en bereikbaarheid

veilig, vlot en prettig kunnen verplaatsen. De groei van onze dorpen en

Ontsluiting, bereikbaarheid en veiligheid zijn belangrijke voorwaarden

de ontwikkeling van nieuwe woonwijken vragen om slimme keuzes in

voor prettig wonen, werken en ondernemen in Zuidplas. Hierbij is

infrastructuur, verkeersveiligheid en bereikbaarheid. We investeren in

nadrukkelijk ook aandacht voor een veilige en duurzame inpassing van

lopen, fietsen, openbaar vervoer, automobiliteit en andere vormen van

landbouwverkeer tussen andere weggebruikers. De groei van onze

vervoer, zodat inwoners zelf kunnen kiezen hoe zij zich verplaatsen.

gemeente vraagt om noodzakelijke investeringen in wegen, fietspaden,

Inwoners moeten erop kunnen vertrouwen dat de openbare ruimte

openbaar vervoer en verkeersveiligheid.

schoon, overzichtelijk en veilig is. Een veilige leefomgeving vraagt

28 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

“Ontsluiting, bereikbaarheid en veiligheid zijn belangrijke voorwaarden.”

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 29

Mobiliteit, Veiligheid en Bereikbaarheid Daarbij kijken we niet alleen naar de bereikbaarheid en ontsluiting

De bereikbaarheid en ontsluiting van de dorpen blijft een belangrijk

Openbaar vervoer speelt een belangrijke rol in een bereikbaar Zuidplas.

van nieuwe woongebieden, maar ook naar de leefbaarheid en

aandachtspunt. We zetten ons in voor goede verbindingen tussen

Daarom lobbyen we voor betere busverbindingen tussen de dorpen en

toegankelijkheid van onze bestaande dorpen.

de dorpen en met de regio, onder andere via openbaar vervoer,

met omliggende steden zoals Gouda, Rotterdam en Zoetermeer, de

(snel)fietsverbindingen, vaarverbindingen en het wegennet. Ook

realisatie van een nieuw treinstation nabij de Pleisterplaats in Moordrecht

hier geldt dat scherpe keuzes nodig zijn.

en spitstreinen op de lijn tussen Rotterdam en Gouda.

verkeersknelpunten dragen bij aan een veilige leefomgeving. We

We werken samen met provincie, regio en Rijk. Deelmobiliteit kan

Veiligheid

betrekken inwoners actief bij het signaleren van onveilige situaties.

bijdragen aan de bereikbaarheid van onze dorpen en nieuwe woon-

Een veilige gemeente vraagt om zichtbare aanwezigheid van politie,

Waar dit past bij de omgeving en aantoonbaar bijdraagt aan de

gebieden. De gemeente ondersteunt initiatieven die voorzien in

handhaving en maatschappelijke partners. Inwoners moeten erop

verkeersveiligheid, kiezen we voor meer 30 km/u-zones met behoud

deelmobiliteit, maar ziet voor zichzelf vooral een faciliterende en

kunnen vertrouwen dat meldingen serieus worden genomen en dat

van doorstroming op gebiedsontsluitingswegen. Daarbij geldt dat de

voorwaardenscheppende rol.

overlast wordt aangepakt. We hechten veel waarde aan de samenwerking

Verkeersveiligheid krijgt nadrukkelijk aandacht. Veilige schoolroutes, goed verlichte fiets- en wandelverbindingen en het aanpakken van

inrichting van de weg de gewenste snelheid moet ondersteunen. We

tussen politie, BOA’s, buurtpreventieteams en inwoners. De capaciteit

kiezen voor een daadkrachtige aanpak waarbij praktische maatregelen

Bij nieuwe gebiedsontwikkelingen nemen we mobiliteit vanaf het

van ons veiligheidsteam laten we meegroeien met de groei van

snel worden uitgevoerd en onderzoeken niet langer duren dan nodig is.

begin mee in de planvorming. Bereikbaarheid mag geen sluitpost zijn.

de gemeente. Ons uitgangspunt is dat er één BOA of wijkagent

We stimuleren lopen, fietsen en openbaar vervoer en zorgen voor een

beschikbaar is per 5.000 inwoners. Daarnaast blijven we aandacht

goede bereikbaarheid per auto. We bouwen voort op de uitgangspunten

vragen voor voldoende politiecapaciteit en een snelle aanrijtijd van

van de mobiliteitsvisie en de vastgestelde parkeernormen.

hulpdiensten in onze gemeente. Ook stimuleren we actief de werving

“We zetten ons in voor goede verbindingen tussen de dorpen en met de regio.”

30 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

en het behoud van vrijwilligers voor de brandweer.

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 31

Mobiliteit, Veiligheid en Bereikbaarheid Bij de aanpak van criminaliteit richten we ons op zowel preventie

Veiligheid en zorg raken steeds vaker met elkaar verweven. Mensen

Wat gaan we doen:

als handhaving. Ondermijnende criminaliteit, cybercriminaliteit,

met verward of onbegrepen gedrag hebben passende ondersteuning

• We prioriteren mobiliteit expliciet bij elke gebiedsontwikkeling.

woninginbraken en overlast blijven we onder de aandacht brengen

nodig, terwijl tegelijkertijd de veiligheid van de omgeving moet worden

• We maken een uitvoeringsagenda met verkeersknelpunten per dorp.

van ondernemers, maatschappelijke organisaties en inwoners.

gewaarborgd. Daarom zetten we in op de samenwerking tussen

• We maken een brede veiligheidsagenda, waarin zorg en

Een sterke gemeenschap speelt hierin een belangrijke rol. Inwoners

zorgorganisaties, politie, woningcorporaties en gemeente. Door

die elkaar kennen, naar elkaar omzien en signalen van onveiligheid

signalen eerder te herkennen en passende ondersteuning sneller in

• We maken werk van het versterken van de ontsluiting

tijdig herkennen, dragen bij aan de leefbaarheid en het veiligheids-

te zetten, willen we escalatie voorkomen en zowel inwoners als hun

van onze dorpen, met Moerkapelle als voorbeeld.

gevoel in onze dorpen. Daarom stimuleren we buurtpreventie en

omgeving beter ondersteunen.

initiatieven die de sociale samenhang versterken.

veiligheid samen komen.

• We prioriteren bij infrastructurele werkzaamheden veilige schoolroutes.

Ook de jaarwisseling vraagt om duidelijke keuzes. We streven naar een

• We organiseren een vaste route voor zorg rondom

Waar nodig zetten we toezicht- en handhavingsinstrumenten in,

feestelijke en veilige viering met zo min mogelijk schade, overlast en

onbegrepen gedrag, huiselijk geweld, femicide en suïcide.

waaronder preventief cameratoezicht, om criminaliteit en overlast

risico’s voor inwoners en hulpverleners. In dat kader verkennen we de

• We verkennen en benutten de mogelijkheden voor private

tegen te gaan en de veiligheidsbeleving te vergroten. De wettelijke

mogelijkheden van het faciliteren van professionele vuurwerkshows,

mogelijkheden die er zijn willen we maximaal benutten.

als manier om gezamenlijk invulling te geven aan de jaarwisseling.

laadoplossingen in de openbare ruimte. • We stimuleren en faciliteren oplossingen vanuit de omgeving om openbaar vervoer te versterken, zoals een streekbus. • We geven prioriteit aan 30 km/u-zones waar dit past bij de omgeving en aantoonbaar bijdraagt aan de verkeersveiligheid. • Om beperkte financiële middelen zo goed mogelijk in te zetten en hinder te verminderen, proberen we op middellange termijn werkzaamheden, zoals reconstructie en weginrichting, te combineren. Voor de korte termijn geven we uitvoering aan de huidige beheerplannen.

32 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 33

5

Bestuur en Participatie

Een sterke gemeente begint bij vertrouwen. Vertrouwen van inwoners

inwoners mogen rekenen op een gemeente die duidelijk communiceert,

We doen wat we zeggen en zeggen wat we doen

Participatie

in hun bestuur, vertrouwen dat belastinggeld zorgvuldig wordt

afspraken nakomt en oog heeft voor de menselijke maat.

We gaan voor een open bestuurscultuur waarin besluiten inzichtelijk

Inwonersparticipatie draagt bij aan betere besluiten en meer

zijn, informatie toegankelijk wordt gedeeld en inwoners goed kunnen

betrokkenheid bij de samenleving. Inwoners weten als geen ander

besteed en vertrouwen dat de gemeente luistert, uitlegt en doet wat zij belooft. Nieuwe ontwikkelingen, maatschappelijke opgaven en

Aan de andere kant verandert de rol van de gemeente. Veel maat-

volgen hoe beleid tot stand komt. Daarbij worden ook onderzochte

wat er speelt in hun buurt en we nemen hun inbreng serieus. We

financiële onzekerheden vragen om een overheid die betrouwbaar,

schappelijke initiatieven ontstaan vanuit inwoners, ondernemers en

alternatieven en gemaakte afwegingen helder inzichtelijk gemaakt.

betrekken inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties

transparant en benaderbaar is.

verenigingen zelf. De gemeente hoeft niet altijd zelf aan het stuur te

Heldere communicatie, begrijpelijke taal en openheid over de

daarom tijdig bij plannen die hun leefomgeving raken. Daarbij maken

staan, maar kan ook ruimte bieden, verbinden en ondersteunen.

redenen achter besluiten zijn vanzelfsprekend. Openbaarheid is

we vooraf duidelijk welke invloed mogelijk is en hoe de uitkomsten

De gemeente staat midden in de samenleving. Inwoners,

Dat vraagt om een voortdurende afweging tussen loslaten en

daarbij het uitgangspunt.

worden betrokken bij de besluitvorming.

ondernemers, verenigingen en maatschappelijke organisaties

verantwoordelijkheid nemen. Waar kan de samenleving zelf initiatief

beschikken over kennis en ervaring die onmisbaar zijn voor het

nemen en waar blijft een actieve rol van de overheid noodzakelijk?

Goede communicatie en dienstverlening zijn essentieel voor het

We streven naar participatie die een brede afspiegeling vormt van de

vertrouwen in de overheid. Inwoners moeten de gemeente eenvoudig

samenleving met de verschillende meningen en belangen en bouwen

maken van goed beleid. Participatie is bij uitstek een middel om betere en gedragen besluiten te nemen. Dat vraagt om duidelijke

Daarnaast groeit niet alleen de gemeente, maar ook de gemeentelijke

kunnen bereiken en kunnen rekenen op tijdige en begrijpelijke

daarbij voort op het bestaande participatiekader. De uiteindelijke

verwachtingen over wanneer inwoners kunnen meedenken, waar

organisatie. Nieuwe taken, een groter inwonertal en toenemende

antwoorden. We verbeteren communicatie door meer door de bril van

verantwoordelijkheid voor besluiten in het algemeen belang ligt bij

invloed mogelijk is en hoe de gemeente omgaat met de uitkomsten.

complexiteit vragen om voldoende capaciteit en deskundigheid.

de ontvanger te kijken. Ook hechten we waarde aan een servicegerichte

het college en de gemeenteraad. Goede participatie vraagt om een

Kerntaken, efÏciëntie en aantoonbare noodzaak zijn altijd onderdeel

houding van de organisatie. We zetten in op digitalisering en innovatie

professionele uitvoering.

van de afweging.

waar het kan en op persoonlijk contact waar dat nodig is.

Inwoners mogen een betrouwbare overheid en adequate dienstverlening verwachten. Of het nu gaat om een vergunningaanvraag, een melding in de openbare ruimte of een vraag aan het gemeenteloket:

34 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 35

Bestuur en Participatie De gemeente zijn we met elkaar

De gemeentelijke organisatie

Wat gaan we doen:

We zien de gemeente niet alleen als regelgever, maar ook als partner

Inwoners verwachten dat de gemeente efÏciënt werkt en zorgvuldig

• We betrekken inwoners tijdig bij plannen die

van inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties.

omgaat met publieke middelen. De uitdaging voor de komende jaren

Initiatieven vanuit de samenleving verdienen ruimte en ondersteuning

is daarom om een organisatie te bouwen die zowel professioneel als

• We communiceren in begrijpelijke taal, geven

waar dat mogelijk is. We willen daarom kritisch blijven kijken naar regels,

wendbaar is en die de groei van Zuidplas kan blijven ondersteunen.

snel antwoord, zijn toegankelijk en werken

procedures en de rol van de gemeente zelf. Daarbij verkennen we of, en

hun leefomgeving raken.

oplossingsgericht.

zo ja onder welke voorwaarden, taken en verantwoordelijkheden door

We investeren als groeiende gemeente in voldoende deskundigheid,

maatschappelijke organisaties, inwoners of marktpartijen

continuïteit en uitvoeringskracht. We streven naar een gemeentelijke

participatiekader en -verordening uit.

kunnen worden uitgevoerd.

organisatie met een zo groot mogelijk aandeel vaste medewerkers.

• We onderzoeken de wijze waarop we

• We voeren het recent vastgestelde

uitdaagrecht goed kunnen integreren in de

Maatschappelijke weerbaarheid

Externe inhuur zetten we in principe alleen in voor tijdelijke projecten,

Het is belangrijk dat we de continuïteit van de samenleving bij crises

specialistische expertise en vervanging van vast personeel. We

kunnen borgen. Door het aanpassingsvermogen van onze samenleving

werken in deze raadsperiode toe naar een gefaseerde verlaging van

te vergroten zorgen we dat inwoners, ondernemers en de gemeente

de externe inhuur, gericht op het landelijk gemiddelde bij vergelijkbare

zelfredzaam en veerkrachtig zijn bij bijvoorbeeld langdurige

gemeenten van 20%.

stroomuitval, cyberaanvallen of geopolitieke dreigingen.

reeds bestaande participatiemogelijkheden. • We investeren in de capaciteit en vaardigheden van onze organisatie. • Om goede dienstverlening te continueren gaan we aan de slag met het uitwerken van scenario’s ten aanzien van de gemeentelijke huisvesting. • We lobbyen actief richting rijk, provincie en regio

“We investeren als groeiende gemeente in voldoende deskundigheid, continuïteit en uitvoeringskracht.”

36 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

voor mobiliteit, weerbaarheid, woningbouw, gemeentefonds en groeiopgaven. • We maken een weerbaarheidsplan voor crisissituaties.

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 37

Financieel Kader Een solide financieel beleid vormt de basis onder alle ambities.

Hierbij hanteren we de volgende uitgangspunten:

De komende jaren staat Zuidplas voor grote opgaven in woningbouw,

• Bij nieuwe (beleids)voorstellen vanuit college en raad moet voorafgaand aan vaststelling duidelijk zijn wat het doel is, hoe

P&C-cyclus de dilemma’s die inzicht geven in de gemaakte keuzes.

de kosten worden gedekt en hoe het wordt uitgevoerd.

Incidentele meevallers in inkomsten worden gebruikt om het eigen

bereikbaarheid, voorzieningen en maatschappelijke ondersteuning.

Begrotingsdiscipline

Aan de andere kant zijn de financiële vooruitzichten voor onze gemeente

• We houden regie op onze gemeentefinanciën. Dit betekent dat we

• Extra taken vanuit de Rijksoverheid moeten passen binnen het

niet gunstig en nemen de kosten op verschillende beleidsterreinen toe.

uitgaan van een sluitende begroting die voldoet aan de wettelijke

beschikbaar gestelde budget of moet door beleidsvrijheid

Dat vraagt om zorgvuldige keuzes, realistische verwachtingen en een

vereiste van structureel en reëel evenwicht. Reserves zijn bedoeld om

passend gemaakt kunnen worden.

gezonde financiële huishouding waarin structurele uitgaven worden

risico’s op te vangen en niet om structurele tekorten af te dekken.

gedekt door structurele inkomsten.

• We hanteren een begrotingsdiscipline. Dit houdt in dat we bij de

• Ten aanzien van financiële mee- en tegenvallers schetsen we in de

vermogen te versterken, tenzij anders besloten via de P&C-cyclus. • We maken een expliciete afweging over een inspanning, als incidentele Rijksmiddelen wegvallen.

• We bewaken dat middelen die door de Rijksoverheid beschikbaar worden gesteld voor verduurzaming en de energietransitie

Lokale lasten

uitvoering van de vastgestelde begroting ernaar blijven streven om

doelgericht worden ingezet. Deze budgetten worden niet structureel

• We willen de lokale lasten betaalbaar houden voor inwoners en

binnen het door de raad vastgestelde financieel kader te blijven.

gebruikt om gaten in de gemeentelijke begroting te dichten.

Daarnaast spreken we af dat we de raad tijdig informeren over beschikbare bijsturingsmaatregelen (bijvoorbeeld door het bijsturen van ambities) als gedurende het jaar blijkt dat een budget-

• We ontwikkelen Cortelande binnen een gezonde en verantwoorde financiële basis voor de gemeente Zuidplas. • We kijken kritisch naar nut en noodzaak van investeringen.

overschrijding dreigt. Dit kan binnen de huidige P&C-structuur. • We staan voor een financieel gezond bestuur, wat betekent dat we ook investeren in wat de samenleving sterker maakt. We verkennen of we in de P&C-cyclus beter zichtbaar kunnen maken wat het maatschappelijk rendement is van investeringen.

ondernemers. Dat betekent dat we ernaar streven dat het tarief voor de OZB-woningen niet sneller stijgt dan het inflatiepercentage. Een eventuele OZB-verhoging boven dit percentage moet merkbaar zijn in de voorzieningen en/of onderhoud. • Leges zijn kostendekkend. Specifiek voor begraven maken we

Omgaan met mee- en tegenvallers

hier een uitzondering op en houden we vast aan marktconforme

• Maatregelen om inkomsten te verhogen moeten in balans zijn met

tarieven, ook als deze niet kostendekkend zijn.

maatregelen om kosten te verlagen. Bij het verlagen van kosten: Kijken we bij de uitvoering van wettelijke taken naar efÏciëntie en uitvoeringsniveau. Beschermen we basisvoorzieningen, de sociale basis en veiligheid.

38 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Coalitieakkoord 2026 - 2030 | 39

Financieel Kader Maatschappelijke impact

Verbonden partijen

Iedere publieke euro willen we zo effectief mogelijk inzetten.

Verbonden partijen leveren een belangrijke bijdrage in de uitvoering van

Daarom sturen we op doelmatigheid, uitvoerbaarheid en het

onze wettelijke taken en bij het realiseren van onze bestuurlijke ambities

inzichtelijk maken van maatschappelijke resultaten. Nieuw beleid moet uitvoerbaar zijn en bestaande regelingen worden regelmatig geëvalueerd en kritisch tegen het licht gehouden.

en doelen. Via de P&C-cyclus sturen we op beleidsdoelen, inhoud en financiën. De systematiek van het sturen op verbonden partijen vraagt om een actualisatie. We hebben de ambitie om de afstand tussen verbonden partijen en de gemeente te verkleinen en de

Subsidies blijven een belangrijk instrument om maatschappelijke doelen

grip erop te versterken.

te realiseren en initiatieven in de samenleving mogelijk te maken. We willen subsidies transparant, uitlegbaar en doelgericht inzetten.

Ambities waarmaken

Daarnaast blijven we actief lobbyen richting provincie, regio en rijk

We spreken niet alleen ambities uit, maar willen deze ook waarmaken.

voor een eerlijke financiële positie van Zuidplas, zeker gezien de

We vragen het college om voorstellen te doen die passen bij de

groeiopgaven waarvoor de gemeente staat.

uitdagingen van deze tijd en bij de groei van Zuidplas, zodat het debat daarover in de gemeenteraad kan worden gevoerd. Daarmee laten we toetsen of plannen uitvoerbaar, betaalbaar en haalbaar zijn. Met realiteitszin en verantwoordelijkheid zorgen we ervoor dat inwoners kunnen vertrouwen op een gemeente die haar afspraken nakomt.

40 | Coalitieakkoord 2026 - 2030

Dit gaan we doen: Voor 2027 verwachten we een tekort van € 7,5 miljoen. We nemen de volgende maatregelen om te komen tot een sluitende begroting voor 2027: • Het eenmalig inzetten van de middelen voor Duurzaamheid. Dit levert circa € 3 miljoen op. • Het versnellen van de OZB-verhoging voor niet-woningen. Dit levert circa € 1,1 miljoen op. • Diverse maatregelen rondom de Regionale Belasting Groep, zoals waardevast afschrijven en het inzetten van de stelpost groei, levert circa € 1 miljoen op. Na deze maatregelen resteert er naar verwachting nog een opgave van circa € 2,4 miljoen voor 2027. Deze resterende opgave wordt als opdracht aan het college meegegeven om met passende voorstellen te komen die passen binnen de gestelde uitgangspunten.