Bijlage 4 Tabellen en grafieken participatie over opwekken zonne-energie A23.001847
Tekst van het document
Tabellen en grafieken participatie over opwekken zonne-energie in RES Midden-Holland 2023 Dit document dient als bijlage bij het rapport en bevat de grafieken en tabellen (voor het overzicht beide aangeduid als ‘figuur’) met de belangrijkste resultaten van de vragenlijst over het opwekken van duurzame energie in de vijf gemeenten RES Midden-Holland. Tijdens straatgesprekken is ook gevraagd naar woongemeente en leeftijd. In de vragenlijst zijn ook open vragen gesteld. Deze vragen en antwoorden zijn niet opgenomen in dit document. De volledig vragenlijst is apart bijgevoegd. Inhoud Vraag 1: Wat vindt u van de volgende stellingen over duurzame energie? .......................................... 3 Figuur 1 Stelling 1 over duurzame energie met reacties op de stelling ‘Ik vind het belangrijk dat we meer duurzame energie gaan opwekken’ ........................................................................................... 3 Figuur 2 Stelling 2 over duurzame energie met reacties op de stelling ‘Ik doe mijn best om duurzaam te leven’..............................................................................................................................................
3 Figuur 3 Stelling 3 over duurzame energie met reacties op de stelling ‘Ik vind dat de Nederlandse overheid meer moet doen om duurzame energie op te wekken’ ....................................................... 4 Figuur 4 Stelling 4 over duurzame energie met reacties op de stelling ‘De afgelopen twee jaar zijn de voordelen van duurzame energie duidelijker geworden’ ................................................................... 4 Vraag 2: Wat vindt u belangrijk bij het opwekken en gebruiken van energie? .....................................5 Figuur 5 Belangrijk bij duurzame energie totaal respondenten met de resultaten van de vraag: ‘Wat vindt u belangrijk bij het opwekken en gebruiken van energie? Zet de volgende stellingen in volgorde van meest belangrijk naar minst belangrijk.’ ........................................................................5 Vraag 4: Welk soort gebieden vindt u geschikt voor het plaatsen van zonnevelden? ......................... 6 Figuur 6 Type gebieden voor zonnevelden totaal respondenten met de resultaten van de vraag: ‘Wat vindt u belangrijk bij het opwekken en gebruiken van energie? Zet de volgende stellingen in volgorde van meest belangrijk naar minst belangrijk.’ .......................................................................
6 Vraag 6: Wat vindt u belangrijk bij projecten voor zonnevelden?........................................................ 7 Figuur 7 Voorwaarden voor zonnevelden totaal respondenten met de resultaten van de vraag: ‘Wat vindt u belangrijk bij het opwekken en gebruiken van energie? Zet de volgende stellingen in volgorde van meest belangrijk naar minst belangrijk.’ ........................................................................ 7 Vraag 8: Bent u het eens met de volgende stelling over zonnepanelen op monumenten en beschermde dorps- en stadsgezichten?............................................................................................. 8 Figuur 8 Zon op monumenten en beschermde dorps- en stadsgezichten met resultaten van de vraag ‘Bent u het eens met de volgende stelling over zonnepanelen op monumenten en beschermde dorps- en stadsgezichten? Een beschermd stads- of dorpsgezicht is een groep van gebouwen of 1
objecten die door de gemeente zijn beschermd. Deze mogen niet zomaar worden gesloopt of verbouwd. Het doel is om het historische karakter te behouden.’ ..................................................... 8 Vraag 10: Als we met de huidige zoekgebieden voor zonne-energie onvoldoende duurzame energie kunnen opwekken, wordt gekeken naar andere mogelijkheden. Welke andere mogelijkheden zijn volgens u dan geschikt? U kunt meerdere antwoorden aanvinken. ................................................... 9 Figuur 9 Alternatieven voor huidige zoekgebieden voor zonnevelden met de resultaten van de vraag: ‘Als we met de huidige zoekgebieden voor zonne-energie onvoldoende duurzame energie kunnen opwekken, wordt gekeken naar andere mogelijkheden. Welke andere mogelijkheden zijn volgens u dan geschikt? U kunt meerdere antwoorden aanvinken. ................................................................... 9 Vraag 12: Wat vindt u belangrijk als u meedoet aan projecten voor het opwekken van duurzame energie? ...........................................................................................................................................
10 Figuur 10 Stelling 1 meedoen aan projecten voor het opwekken van duurzame energie met reacties op de stelling: ‘Ik vind het belangrijk om zelf (samen met mensen in de buurt) duurzame energie op te wekken’ ............................................................................................................................................ 10 Figuur 11 Stelling 2 meedoen aan projecten voor het opwekken van duurzame energie met reacties op de stelling: ‘Ik vind het belangrijk om zelf mee te denken over pr0ject voor het opwekken van duurzame energie’............................................................................................................................ 10 Figuur 12 Stelling 3 meedoen aan projecten voor het opwekken van duurzame energie met reacties op de stelling: ‘Ik vind het belangrijk dat mensen die in de buurt wonen van projecten voor het opwekken van duurzame energie, financieel voordeel hebben van deze projecten’ ......................... 11 Figuur 13 Stelling 4 meedoen aan projecten voor het opwekken van duurzame energie met reacties op de stelling: ‘Ik vind het belangrijk dat ik kan investeren in een project voor het opwekken van duurzame energie’............................................................................................................................
11 Vraag 15: Met wie woont u?.............................................................................................................. 12 Figuur 14 Woonsituatie met reacties op de vraag: ‘Met wie woont u?’............................................... 12 Vraag 16: In wat voor soort woning woont u? en vraag 17: Woont u in een huur- of koopwoning? .... 12 Figuur 15 Woningsoort vs. koop- of huurwoning gebaseerd op het aantal keer dat de vragenlijst per gemeente is ingevuld en het aantal gesprekken dat we op straat per gemeente met inwoners voerden. ........................................................................................................................................... 12 Vraag 18: Waar woont u? .................................................................................................................. 12 Figuur 16 Type omgeving van woning met antwoorden op de vraag ‘Waar woont u?’........................ 12 Leeftijden respondenten vragenlijst en straatgesprekken ................................................................ 14 Figuur 17 Leeftijden van respondenten gebaseerd op de resultaten van vraag 14 uit de vragenlijst en inschatting van onderzoekers of antwoord van respondenten op straat...........................................
14 Woongemeente respondenten......................................................................................................... 14 Figuur 18 Woongemeente respondenten gebaseerd op het aantal keer dat de vragenlijst per gemeente is ingevuld en het aantal gesprekken dat we op straat per gemeente met inwoners voerden. ........................................................................................................................................... 14
2
Vraag 1: Wat vindt u van de volgende stellingen over duurzame energie? Ik vind het belangrijk dat we meer duurzame energie gaan opwekken 70,0% 60,0% 50,0% 40,0% 30,0% 20,0% 10,0% 0,0% 1 = Zeer mee oneens
2 = Oneens Onder 35
3 = Neutraal Tussen 35 en 54
4 = Eens
5 = Zee mee eens
Ouder dan 55
Figuur 1 Stelling 1 over duurzame energie uitgesplitst naar leeftijdsgroepen met reacties op de stelling uit de vragenlijst ‘Ik vind het belangrijk dat we meer duurzame energie gaan opwekken’
Ik doe mijn best om duurzaam te leven 60,0%
50,0% 40,0%
30,0% 20,0%
10,0% 0,0% 1 = Zeer mee oneens
2 = Oneens Onder 34
3 = Neutraal Tussen 35 en 54
4 = Eens
5 = Zee mee eens
Ouder dan 55
Figuur 2 Stelling 2 over duurzame energie uitgesplitst naar leeftijdsgroepen met reacties op de stelling uit de vragenlijst ‘Ik doe mijn best om duurzaam te leven’
3
Ik vind dat de Nederlandse overheid meer moet doen om duurzame energie op te wekken. 60,0% 50,0% 40,0% 30,0% 20,0% 10,0% 0,0% 1 = Zeer mee oneens
2 = Oneens
3 = Neutraal
4 = Eens
Totaal
Bodegraven-Reeuwijk
Gouda
Krimpenerwaard
Waddinxveen
Zuidplas
5 = Zee mee eens
Figuur 3 Stelling 3 over duurzame energie uitgesplitst naar gemeenten met reacties op de stelling uit de vragenlijst ‘Ik vind dat de Nederlandse overheid meer moet doen om duurzame energie op te wekken’
De afgelopen twee jaar zijn de voordelen van duurzame energie duidelijker geworden 45,0% 40,0% 35,0% 30,0% 25,0%
20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 0,0% 1 = Zeer mee oneens
2 = Oneens
3 = Neutraal
4 = Eens
Totaal
Bodegraven-Reeuwijk
Gouda
Krimpenerwaard
Waddinxveen
Zuidplas
5 = Zee mee eens
Figuur 4 Stelling 4 over duurzame energie uitgesplitst naar gemeenten met reacties op de stelling uit de vragenlijst ‘De afgelopen twee jaar zijn de voordelen van duurzame energie duidelijker geworden’
4
Vraag 2: Wat vindt u belangrijk bij het opwekken en gebruiken van energie? Totaal respondenten
1 692 (37,4%)
2
3 341 Dat energie altijd betaalbaar is. 351 (19,0%) (18,5%) 189 210 Dat we energie in onze eigen regio opwekken 72 (3,9%) (10,2%) (11,4%) Dat het opwekken van energie geen schade veroorzaakt aan de 445 565 413 gezondheid van mensen (24,1%) (30,6%) (22,3%) 362 340 Dat we energie duurzaam opwekken (19,6%) 311 (16,8%) (18,4%) 179 282 343 Dat het opwekken van energie het landschap niet verstoort (9,7%) (15,3%) (18,6%) 201 Dat ik zelf de energie opwek die ik gebruik 98 (5,3%) 150 (8,1%) (10,9%)
4 213 (11,5%) 373 (20,2%) 226 (12,2%) 404 (21,9%) 354 (19,2%) 278 (15,0%)
5
6 100 151 (8,2%) (5,4%) 485 519 (26,2%) (28,1%)
Gem.
Rank.
2,50
1
4,39
5
147 (8,0%) 52 (2,8%) 2,58 281 (15,2%) 150 (8,1%) 3,21 365 325 (19,8%) (17,6%) 3,77 419 702 (22,7%) (38,0%) 4,56
2 3 4 6
Figuur 5 Belangrijk bij duurzame energie totaal respondenten met de resultaten van de vraag uit de vragenlijst: ‘Wat vindt u belangrijk bij het opwekken en gebruiken van energie? Zet de volgende stellingen in volgorde van meest belangrijk naar minst belangrijk.’
5
Vraag 4: Welk soort gebieden vindt u geschikt voor het plaatsen van zonnevelden? Totaal respondenten
2
3 121 (6,5%) 500 (27,1%) 471 (25,5%) 363 (19,6%)
Een gebied met een bedrijventerrein
65 (3,5%) 202 42 (2,4%) (10,9%) 329 153 (8,3%) (17,8%) 827 158 (8,5%) (44,8%) 1308 267 (70,8%) (14,4%)
Een gebied met erfgoed
6 (0,3%)
Een natuurgebied of weidevogelgebied Een recreatiegebied Een landbouwgebied Een gebied waar in de toekomst woningen bouwen
1 74 (4,0%)
51 (2,8%)
60 (3,2%) 226 (12,2%)
4 202 (10,9%) 590 (31,9%) 364 (19,7%)
5
6 Gem.
Rank.
354 (19,2%)
925 (50,1%)
4,99
6
335 (18,1%)
72 (3,9%)
3,68
4
279 (15,1%)
145 (7,8%)
3,41
3
202 (10,9)
129 (7,0%)
62 (3,4%)
2,71
2
34 (1,8%) 349 (18,9%)
54 (2,9%)
18 (1,0%)
1,46
1
590 (31,9%)
519 (28,1%)
4,74
5
Figuur 6 Type gebieden voor zonnevelden totaal respondenten met de resultaten van de vraag uit de vragenlijst: ‘Wat vindt u belangrijk bij het opwekken en gebruiken van energie? Zet de volgende stellingen in volgorde van meest belangrijk naar minst belangrijk.’
6
Vraag 6: Wat vindt u belangrijk bij projecten voor zonnevelden? Totaal respondenten
1
2
3
4
Het zonneveld is niet zichtbaar
262 (14,2%) 337 (18,2%)
395 (21,4%) 265 (14,2%)
446 (24,1%) 223 (12,1%)
328 (17,7%) 231 (12,5%)
Er wordt rekening gehouden met planten en dieren bij het plaatsen van het zonneveld
706 (38,2%)
376 (20,3%)
300 (16,2%)
Mensen in de buurt denken mee bij het ontstaan van het zonneveld
268 147 (8,0%) (14,5%)
299 (16,2%)
Mensen in de buurt investeren in het zonneveld
36 (1,9%)
Het land wordt gebruikt voor meer dan het zonneveld, bijvoorbeeld voor landbouw
200 (10,8%)
Het zonneveld past bij het landschap
5 189 (10,2%) 281 (15,2%)
6 Gemiddeld
Ranking
68 (3,7%) 351 (19,0%)
2,99
2
3,54
3
171 (9,3%) 92 (5,0%)
43 (2,3%)
2,23
1
498 (26,9%)
82 (4,4%)
3,57
4
84 (4,5%)
467 131 (7,1%) 171 (9,3%) (25,3%)
799 (43,2%)
4,98
6
300 (16,2%)
289 (15,6%)
345 (18,7%)
3,68
5
289 (15,6%)
294 (21,3%)
265 (14,3%)
Figuur 7 Voorwaarden voor zonnevelden totaal respondenten met de resultaten van de vraag uit de vragenlijst: ‘Wat vindt u belangrijk bij het opwekken en gebruiken van energie? Zet de volgende stellingen in volgorde van meest belangrijk naar minst belangrijk.’
7
Vraag 8: Bent u het eens met de volgende stelling over zonnepanelen op monumenten en beschermde dorps- en stadsgezichten? Zonnepanelen op monumenten en beschermde stads- en dorpsgezichten mogen niet zichtbaar zijn vanaf de straat. 30,0%
25,0%
20,0%
15,0%
10,0%
5,0%
0,0%
1 = Zeer mee oneens
2 = Oneens Totaal %
Gouda %
3 = Neutraal
4 = Eens
Krimpenerwaard %
Zuidplas %
5 = Zee mee eens
Figuur 8 Zon op monumenten en beschermde dorps- en stadsgezichten met resultaten van de vraag uit de vragenlijst ‘Bent u het eens met de volgende stelling over zonnepanelen op monumenten en beschermde dorps- en stadsgezichten? Zonnepanelen op monumenten en beschermde stads- en dorpsgezichten mogen niet zichtbaar zijn vanaf de straat.’
8
Vraag 10: Als we met de huidige zoekgebieden voor zonne-energie onvoldoende duurzame energie kunnen opwekken, wordt gekeken naar andere mogelijkheden. Welke andere mogelijkheden zijn volgens u dan geschikt? U kunt meerdere antwoorden aanvinken.
70,0%
60,0%
50,0%
40,0%
30,0%
20,0%
10,0%
0,0%
Uitbreiden van mogelijke gebieden voor zonnevelden in natuur- en weidevogelgebieden Uitbreiden van mogelijke gebieden voor zonnevelden in landbouwgebieden Windmolens plaatsen in 'reservezoekgebieden' voor windenergie De windmolens die nu bij de A12 staan, vervangen voor grotere windmolens die meer energie opwekken Anders, namelijk
Figuur 9 Alternatieven voor huidige zoekgebieden voor zonnevelden met de resultaten van de vraag uit de vragenlijst: ‘Als we met de huidige zoekgebieden voor zonne-energie onvoldoende duurzame energie kunnen opwekken, wordt gekeken naar andere mogelijkheden. Welke andere mogelijkheden zijn volgens u dan geschikt? U kunt meerdere antwoorden aanvinken.
9
Vraag 12: Wat vindt u belangrijk als u meedoet aan projecten voor het opwekken van duurzame energie? Ik vind het belangrijk om zelf (samen met mensen in de buurt) duurzame energie op te wekken 40,0% 35,0% 30,0% 25,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 0,0% 1 = Erg onbelangrijk
2 = Onbelangrijk
3 = Neutraal
4 = Belangrijk
5 = Erg belangrijk
%
Figuur 10 Stelling 1 meedoen aan projecten voor het opwekken van duurzame energie met reacties op de stelling uit de vragenlijst: ‘Ik vind het belangrijk om zelf (samen met mensen in de buurt) duurzame energie op te wekken’
Ik vind het belangrijk om zelf mee te denken over projecten voor het opwekken van duurzame energie 40,0% 35,0% 30,0% 25,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0%
0,0% 1 = Erg onbelangrijk
2 = Onbelangrijk
3 = Neutraal
4 = Belangrijk
5 = Erg belangrijk
%
Figuur 11 Stelling 2 meedoen aan projecten voor het opwekken van duurzame energie met reacties op de stelling uit de vragenlijst: ‘Ik vind het belangrijk om zelf mee te denken over pr0ject voor het opwekken van duurzame energie’
10
Ik vind het belangrijk dat mensen die in de buurt wonen van projecten voor het opwekken van duurzame energie, financieel voordeel hebben van deze projecten 35,0% 30,0% 25,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 0,0% 1 = Erg onbelangrijk
2 = Onbelangrijk
3 = Neutraal
4 = Belangrijk
5 = Erg belangrijk
%
Figuur 12 Stelling 3 meedoen aan projecten voor het opwekken van duurzame energie met reacties op de stelling uit de vragenlijst: ‘Ik vind het belangrijk dat mensen die in de buurt wonen van projecten voor het opwekken van duurzame energie, financieel voordeel hebben van deze projecten’
Ik vind het belangrijk dat ik kan investeren in een project voor opwekken van duurzame energie 40,0% 35,0% 30,0% 25,0% 20,0% 15,0% 10,0% 5,0% 0,0% 1 = Erg onbelangrijk
2 = Onbelangrijk
3 = Neutraal
4 = Belangrijk
5 = Erg belangrijk
%
Figuur 13 Stelling 4 meedoen aan projecten voor het opwekken van duurzame energie met reacties op de stelling uit de vragenlijst: ‘Ik vind het belangrijk dat ik kan investeren in een project voor het opwekken van duurzame energie’
11
Vraag 15: Met wie woont u? Alleen Gezin met kinderen Gezin zonder kinderen Totaal Missing
12,3% 36,1% 36,0% 84,5% 15,5%
Figuur 14 Woonsituatie met reacties op de vraag uit de vragenlijst: ‘Met wie woont u?’
Vraag 16: In wat voor soort woning woont u? en vraag 17: Woont u in een huur- of koopwoning? Woningsoort x koop- of huurwoning
Rijtjeswoning
Boerderij
Appartement Tweeondereen-kap
Vrijstaand
Koopwoning
56,9%
2,0%
6,7%
17,1%
17,2%
Vrije sector huurwoning
44,0%
2,0%
48,0%
4,0%
2,0%
Sociale huurwoning
59,8%
0,8%
37,7%
1,6%
0,0%
Anders, namelijk...
37,5%
25,0%
12,5%
0,0%
25,0%
Figuur 15 Woningsoort vs. koop- of huurwoning gebaseerd op het aantal keer dat de vragenlijst per gemeente is ingevuld en het aantal gesprekken dat we op straat per gemeente met inwoners voerden.
Vraag 18: Waar woont u? In het centrum van een stad of dorp In een woonwijk Buiten de bebouwde kom Anders
14,3% 59,5% 8,8% 1,8%
Figuur 16 Type omgeving van woning met antwoorden op de vraag uit de vragenlijst ‘Waar woont u?’
12
Besproken onderwerpen tijdens de 347 gesprekken op straat Gebieden
917
Voorwaarden
533
Gebieden met bedrijventerrein wel geschikt
197
Behoud biodiversiteit belangrijk
112
Natuur- en weidevogelgebied niet geschikt
180
Landschappelijke inpassing belangrijk
69
Transitiegebieden wel geschikt
108
Onzichtbaarheid zonneveld belangrijk
66
Landbouwgebieden niet geschikt
106
Zichtbaarheid zonneveld onbelangrijk
51
Zonnepanelen op daken plaatsen
92
Meekoppelkansen belangrijk
49
Zonnepanelen alleen op daken
22
Inspraak burger belangrijk
45
Recreatiegebieden niet geschikt
75
Mede-eigenaarschap belangrijk
37
Landbouwgebied niet geschikt
33
Langs infrastructuur belangrijk
21
Gebieden met erfgoed wel geschikt
32
Rekening houden met agrariër belangrijk
17
Gebieden met erfgoed niet geschikt
27
Mede-eigenaarschap onbelangrijk
16
Recreatiegebieden wel geschikt
26
Inspraak burger onbelangrijk
15
Geen voorkeur voor type gebied
16
Uit de buurt van woningen belangrijk
13
Nergens zonnevelden
14
Veiligheid belangrijk
10
Transitiegebieden niet geschikt
11
Iedereen kan meedoen belangrijk
6
Nationaal beheer belangrijk
4
Behoud faciliteiten belangrijk
2
Figuur 17 Opmerkingen over type gebieden tijdens straatgesprekken
Figuur 18 Opmerkingen over voorwaarden voor het plaatsen van zonnevelden tijdens straatgesprekken
Alternatieven
180
Reservezoekgebieden voor windmolens wel een alternatief
100
Vervangen windmolens langs A12 wel een alternatief
24
Reservezoekgebieden voor windmolens geen alternatief
23
Kernenergie wel een alternatief
11
Waterstof wel een alternatief
7
Waterkracht wel een alternatief
6
Energiezuiniger leven wel een alternatief
5
Vervangen windmolens langs A12 geen alternatief
4
Figuur 19 Opmerkingen over alternatieven voor de huidige zoekgebieden voor zonnevelden tijdens straatgesprekken
13
Leeftijden respondenten vragenlijst en straatgesprekken Leeftijdscategorie
Aandeel bevolking regio
Jonger dan 18
17,2%
Aandeel respondenten vragenlijst 0,2%
Aandeel respondenten straatgesprekken 2,4%
18 – 24
11,6%
1,5%
6,1%
25 – 44
24,7%
30,9%
37,2%
45 – 64
26,4%
42,0%
31,8%
65 en ouder
20,1%
25,4%
22,5%
Figuur 20 Leeftijden van respondenten gebaseerd op de resultaten van vraag 14 uit de vragenlijst en inschatting van onderzoekers of antwoord van respondenten op straat
Woongemeente respondenten Gemeente
Aandeel bevolking regio 14,5%
Aandeel respondenten vragenlijst 14,1%
Aandeel respondenten straatgesprekken 24,5%
BodegravenReeuwijk Gouda
30,2%
24,3%
24,3%
Krimpenerwaard
23,1%
14,2%
19,0%
Waddinxveen
13,1%
21,9%
16,0%
Zuidplas
18,9%
25,3%
16,0%
Figuur 21 Woongemeente respondenten gebaseerd op het aantal keer dat de vragenlijst per gemeente is ingevuld en het aantal gesprekken dat we op straat per gemeente met inwoners voerden.
14