Bijlage 3 Memo advies gemeenteraad inzake werkgroep BOPA Z25.003593

*Z25.003593*

Memo

onderwerp Memo advies gemeenteraad inzake werkgroep BOPA ter attentie van

datum 15/12/2025

kenmerk Z25.003593

kopie aan

bijlage

afzender J Verburg

telefoon 0180-330300

e-mail jessie.verburg@zuidplas.nl

cluster Griffie

Inleiding Per 1 januari 2024 is de omgevingswet in werking getreden. Net als voorheen, is het onder de Omgevingswet mogelijk om voor initiatieven via een omgevingsvergunning van de planologische regels af te wijken. Waar het niet volstaat om onder voorwaarden ‘binnenplans’ af te wijken, kan er ‘buitenplans’ worden afgeweken. Dit wordt een buitenplanse omgevingsplanactiviteit (BOPA) genoemd. De Omgevingswet geeft de mogelijkheid om een raadsbesluit te nemen over het bindend adviesrecht bij een aanvraag voor een BOPA. De gemeenteraad van Zuidplas heeft op 8 maart 2022 categorieën aangewezen waar zij advies over willen uitbrengen aan het college. De gemeenteraad heeft op 12 maart 2024 unaniem ingestemd met de aparte set aan vergaderregels betreft de BOPA- raadsvergaderingen en heeft daarbij unaniem de motie 2024M16 Advies Inwinnen Spelregels BOPA en bindend advies raad aangenomen. Het verzoek in de motie aan de gemeenteraad is om een werkgroep in stellen, in samenwerking met de griffie en ondersteund door de ambtelijke organisatie. Een heldere opdrachtomschrijving is belangrijk geweest bij het instellen van deze werkgroep.

De opdracht bestond uit verschillende aspecten: Een gedegen evaluatie van de BOPAraadsvergaderingen, na een viertal BOPA-raadsvergaderingen en de set vergaderregels maar ook het advies inwinnen over het proces met betrekking tot het bindend adviesrecht van de raad op BOPAaanvragen; met daarin de verschillende opties over hoe dit proces vormgegeven kan worden en voorbeelden van andere gemeenten. Activiteitenanalyse Na de instelling van de werkgroep heeft deze in de eerste periode gekeken naar hoe de werkdruk te verlagen, gezien het feit dat er elke week BOPA-raadsvergaderingen in de agenda stonden, maar die niet benut werden. Daarom heeft de werkgroep een voorstel voor de gemeenteraad voorbereid betreft

Pagina 1 van 3

onderwerp Memo advies gemeenteraad inzake werkgroep BOPA

registratienummer Z25.003593

de actualisatie van de spelregels om de vergaderdruk te verlagen, door de BOPA-raadsvergaderingen niet meer wekelijks apart in de agenda op te nemen, maar meer op te nemen in de reguliere cyclus. Dit heeft de gemeenteraad vastgesteld op 22 januari 2025. Daarnaast is in overleg met de werkgroep voorgesteld om te investeren in een vroegtijdige feitelijke informatievoorziening, zonder formeel oordeel of besluitvorming. Bijvoorbeeld door meldingen van BOPA-aanvragen met bindend adviesrecht op te nemen in de wekelijkse raadsinformatiebrief en het publiceren van de publiceerbare aanvraag, welke verstrekt wordt door het ODMH. Op deze wijze kunnen raadsleden zich vroegtijdig oriënteren op een dossier. Ten slotte heeft de werkgroep ook stil gestaan bij de opbouw van het raadsvoorstel en in het verlengde daarvan ook het bindend adviesrecht van de gemeenteraad. De gemeenteraad van Zuidplas heeft nu, anno november 2025, vijf BOPA’s behandeld en daarbij gebruik gemaakt van het bindend adviesrecht. De werkgroep heeft geconstateerd dat eerdere voorstellen onvoldoende aanknopingspunten boden voor een genuanceerd oordeel door de raad. In het bijzonder bleek het moeilijk om gemotiveerd een negatief advies te formuleren, of om inhoudelijk te amenderen.

In samenwerking met de ambtelijke organisatie is ervoor gepleit om in toekomstige voorstellen kanttekeningen op te nemen ten aanzien van bijvoorbeeld ruimtelijke inpassing, milieu, gezondheid en veiligheid. Deze kanttekeningen bieden de gemeenteraad concrete bouwstenen voor het formuleren van een gemotiveerd advies of amendement. Daarnaast is verzocht om beslispunten vollediger en explicieter te formuleren, zodat amendementen technisch mogelijk en juridisch houdbaar zijn. De resultaten van deze inspanningen zijn zichtbaar geworden in de BOPA-aanvraag die op 13 mei 2025 in de raad is behandeld. Waar in de eerste BOPA-vergadering van 27 augustus 2024 het beslispunt summier was geformuleerd als "In te stemmen met het verlenen van de gevraagde omgevingsvergunning door middel van het bindend advies", bevatte het voorstel van mei 2025 een meer uitgewerkte besluitstructuur met onder meer: •

Kennisname van het voorgenomen standpunt van het college;

•

Een expliciet positief advies met duidelijke locatieaanduiding;

•

Inhoudelijke kanttekeningen op milieu en omgevingskwaliteit.

Deze ontwikkeling vormt een eerste stap richting een meer transparante, motiverende en juridisch houdbare vorm van bindend advies door de gemeenteraad. Advies werkgroep In het raadsbesluit tot instellen van de werkgroep is opgenomen dat na afronding van de evaluatie en deze evaluatie besproken te hebben in de gemeenteraad het voorstel is de werkgroep op te heffen. De griffie ziet dat er mooie resultaten zijn behaald door de werkgroep en dat het prettig was om hierin nauw samen te werken met de organisatie. De werkwijze die de werkgroep op verschillende terreinen (vroegtijdige informatievoorziening en sterker opgebouwde raadsvoorstellen) heeft voorgesteld, met instemming van de gehele gemeenteraad, is iets dat blijft bestaan; ook richting een nieuwe

Pagina 2 van 3

onderwerp Memo advies gemeenteraad inzake werkgroep BOPA

registratienummer Z25.003593

gemeenteraad. De opdracht van de werkgroep is dan ook afgerond. Daarmee zou de griffie dan ook adviseren om de werkgroep op te heffen. De werkgroep hecht echter waarde aan deze werkgroep waarin complexe materie aan de orde wordt gebracht, maar toch vooral een informele, maar technische werkgroep betreft. Het biedt een andere context dan commissie/ raad tegenover college; het biedt de mooie mogelijkheden dat de organisatie het een en ander kan uitleggen. Raadsleden zitten met de eigen inhoudelijke experts binnen de organisatie aan tafel waarbij de winst is dat er met elkaar het open gesprek gevoerd kan worden. De werkgroep zou dan ook graag adviseren aan de gemeenteraad om deze werkgroep opnieuw in te stellen in de nieuwe raadsperiode. Gezien ook de evaluatie van de omgevingswet naar alle waarschijnlijkheid volgt, blijft het een actueel thema dat aandacht behoeft. Conclusie De werkgroep BOPA zou de gemeenteraad willen adviseren om in de nieuwe raadsperiode de werkgroep opnieuw in te stellen om zo met elkaar de mogelijkheid te creëren om, in samenwerking met de ambtelijke organisatie, in gesprek te blijven over deze toch wel complexe materie.

Met de verwachting ook dat in de nieuwe raadsperiode meer BOPA-aanvragen zullen voorkomen, kan de werkgroep een bijdrage leveren aan het evalueren van de BOPA-raadsvergaderingen, de set vergaderregels daarvoor en het bindend adviesrecht van de gemeenteraad.

Pagina 3 van 3