Bijlage 1 Financieel toezicht begroting 2024 I23.004484

provincie Zuid/Holland

Gedeputeerde Staten

123.004484 ! 06/12/2023 Gemeente Zuidplas

Domein bestuur en omgeving Team financieel toezicht Postadres Provinciehuis Postbus 90602 2509 LP Den Haag 070 - 441 66 11 www.zuid-holland.nl Datum Zie verzenddatum linksonder

Gemeenteraad van Zuidplas T.a.v. de raadsgriffier

Postbus 100 2910 AC NIEUWERKERK A/D IJSSEL

Ons kenmerk PZH-2023-844317230 DOS-2023-0000219

Uw kenmerk n.v.t. Bijlagen

Onderwerp

Financieel toezicht begroting 2024

Geachte raad, Wij danken u voor het tijdig indienen van uw begroting. De provincie heeft een

toezichthoudende taak. Voorafgaand aan het begrotingsjaar toetsen wij of uw begroting structureel en reëel in evenwicht is.

•

•

Structureel evenwicht houdt in dat in het desbetreffende begrotingsjaar de structurele lasten gedekt zijn door structurele baten. Hiermee zorgt u ervoor dat u structurele taken en beleid voorziet van structurele dekking. Reëel ramen houdt in dat de ramingen realistisch en haalbaar zijn.

Naast onze toezichthoudende taak hebben wij een adviserende rol, waarmee wij gemeenten, gemeenschappelijke regelingen en waterschappen helpen hun financiële positie te verbeteren. Deze brief is bedoeld om u te informeren over de toets die wij Bezoekadres

hebben uitgevoerd en ons besluit of uw gemeente komend jaar onder repressief (regulier)

Zuid-Hollandplein 1

of preventief (verscherpt) begrotingstoezicht staat. Daarnaast informeren wij u over

2596 AW Den Haag

specifieke aandachtspunten voor uw gemeente.

Tram 9 en bus 65

Besluit Naar ons oordeel voldoet uw begroting aan de criteria voor repressief toezicht. Dit

stoppen dichtbij het provinciehuis. Vanaf

station Den Haag CS is

betekent dat u uw begroting komend jaar kunt uitvoeren.

hel tien minuten lopen.

De parkeerruimte voor

auto's is beperkt.

Hoe komen wij tot dit besluit? Wij voeren het financieel toezicht risicogericht en proportioneel uit. Op basis van een

aantal indicatoren krijgt iedere gemeente bij de begroting een risicokleur toegekend, waarbij groen staat voor weinig risico en geel en oranje voor meer risico. De risicokleur is geen norm, maar slechts een indicatie over de financiële positie. Concreet betekent dit dat

er meer aandacht uit gaat naar gemeenten met een gele of oranje risicokleur. Wij nemen

1/5 Verzonden op 05-12-2023

PZH-2023-844317230 dd. 04-12-2023

provincie Zuid/Holland

Ons kenmerk PZH-2023-844317230

de risicokleur van iedere gemeente op in ons jaarverslag financieel toezicht. Deze kunt u vinden op onze website^ Uw gemeente kennen wij op basis van uw begroting 2024 de risicokleur oranje toe.

Hieronder hebben wij de risicokleur van uw gemeente van de afgelopen drie jaar opgenomen. Risicokleuren 2022 tot en met 2024 Begroting | 2022

2023

.'fealü

Risicokleur

fe/.Oranje»^.

Het financieel beeld is ten opzichte van vorig jaar verslechterd. Voor 2024 blijft de

risicokleur 'oranje'. Uw begroting is structureel in evenwicht, maar de meerjarenraming

vertoont voor alle jaren tekorten. Met name de jaren vanaf 2026 geven flinke tekorten

weer en worden niet geheel veroorzaakt door de daling van de algemene uitkering. De tekorten voor 2026 en 2027 zijn ten opzichte van de begroting 2023 verdubbeld. Verder

stijgt de schuldquote en daalt de solvabiliteit naar signaleringswaarde 'hoog risico' en moeten uw beheerplannen geactualiseerd worden.

Ongeacht de risicokleur kijken we ieder jaar naar het structurele begrotingsresultaat omdat

dit bepaalt onder welk toezichtregime u valt. Het structurele begrotingsresultaat is het

saldo van baten en lasten zonder de incidentele baten en lasten. Ook onderzoeken wij of de ramingen reëel en concreet onderbouwd zijn. Zo niet, dan kunnen wij het begrotingsresultaat bijstellen. Op het bijgestelde structurele resultaat baseren wij ons

oordeel en het toezichtregime. Dit leidt tot het volgende beeld:

Saldi begrotingen meerjarenraming 2,000 o o X nj fc

0

-2,000

-4,000 -6,000

5

O)

oc

-8,000 -10,000

2024

2025

2026

2027

Jaar ■ Begrotingsresultaat

■ Structureel en reëel resultaat

https://www.zuid-holland.nl/onderwerpen/lokaal-bestuur/financieel-toezlcht/

2/5

PZH-2023-844317230 dd. 04-12-2023

provincie Zuidr'Holland

Ons kenmerk

PZH-2023-844317230

Wij gaan in ons oordeel uit van de cijfers inclusief de begrotingswijzigingen 1 tot en met 3

en aangenomen amendementen.

Uw financiële positie staat onder druk. In de begroting heeft u voorgenomen maatregelen

van fase 1 en fase 2 (herstelplan) verwerkt. Het is van belang deze maatregelen gedurende het jaar goed te monitoren, zodat u bij tegenvallende resultaten tijdig alternatieve maatregelen kunt treffen.

Conclusie Omdat het structurele resultaat van uw begroting positief is, valt uw gemeente in 2024 onder repressief (regulier) toezicht. Wel maken wij ons grote zorgen over uw financiële positie op de langere termijn, omdat uw meerjarenraming niet structureel in evenwicht is en de tekorten van grote omvang zijn. Wij vragen nadrukkelijk uw aandacht komend jaar

voor het structureel evenwicht van de meerjarenraming en verwachten daarbij dat u

moeilijke bestuurlijke keuzes niet uit de weg gaat. Financiële positie en specifieke aandachtspunten Prognose kengetallen schuldquote en solvabiliteit Conform BBV moet de begroting een set kengetallen bevatten die samen een indicatie

geven van de financiële positie en de meerjarige ontwikkeling daarvan. Dit is een hulpmiddel voor u als raad bij de sturing op een duurzaam financieel gezonde gemeente.

Wij zien in de meerjarenraming een ontwikkeling van de schuldquote boven de signaleringswaarde van 130%. Bij een signaleringswaarde boven 130% is er sprake van een verhoogd risico. Ook laat de solvabiliteit een sterke daling zien. Wanneer de signaleringswaarde van de

solvabiliteit onder de 20% daalt, is er sprake van een verhoogd risico. Daarbij hebben wij

geconstateerd dat bij de berekening van de solvabiliteit in de begroting met een lager

bedrag rekening is gehouden dan de begrotingsresultaten uit de begroting en meerjarenraming. Normaliter heeft het niet meenemen van de resultaten maar een beperkt effect op de solvabiliteit. Nu de gemeenten door de terugval van de algemene

uitkering veelal kampen met forse tekorten in 2026 en 2027 hebben wij deze ontwikkeling met de actuele cijfers opgenomen in onderstaande tabel. Hieronder ziet u de ontwikkeling van de schuldquote en de solvabiliteit waarbij rekening is gehouden met de meerjarige begrotingssaldi. Het effect van het Middengebied fase IA is hier nog niet in verwerkt, maar

zal de kengetallen verder verslechteren.

Kengetal

Begroting

Begroting

2024

2025

Begroting

Begroting

2026

2027

Risicoprofiel op basis

signaleringswaarde 2024 - 2027

i Netto schuldquote

Netto schuldquote gecorrigeerd voor verstrekte leningen

Solvabiliteit

3/5

113,0%

120,0%

142,0%

162,0% hoog risico

109,0%

116,0%

138,0%

158,0% poog risico

23,0%

22,0%

17,0%

13,0% jjoog^jsi^

--W’

I-

PZH-2023-844317230 dd. 04-12-2023

provincie Zuid/Holland

Ons kenmerk

PZH-2023-844317230

Schuldpositie Vorig jaar hebben wij u geschreven dat er nog onvoldoende beleid ontwikkeld is ten aanzien van de gewenste ontwikkeling van de schuldpositie. Het beleid zou zich moeten richten op tempering van stijging van de schuldenpositie of de omvang ervan naar beneden

te brengen. Dit heeft een directe relatie met de solvabiliteit die een sterke en risicovolle dalende trend laat zien. U heeft in een schriftelijke reactie daarop aangegeven deze zorg te

erkennen en een lange termijnvisie op te stellen. Wij willen de urgentie van deze lange termijnvisie onderstrepen en zien deze komend jaar graag tegemoet. Niet structureel sluitende meerjarenraming Uw meerjarenraming sluit met een nadelig structureel resultaat van € 7,7 miljoen in 2026

en € 8,4 miljoen in 2027. Het structurele tekort wordt voor een groot deel veroorzaakt doordat het Rijk in het Gemeentefonds een voorschot neemt op een nieuwe

financieringssystematiek en doordat de opschalingskorting nog niet van de baan is, maar

ook zonder deze daling vertoont uw meerjarenraming tekorten. Omdat uw begroting 2024 structureel en reëel in evenwicht is, heeft dit geen gevolgen voor het toezichtregime voor

2024. Zolang uw meerjarenraming niet sluitend is, moet u volgens de Gemeentewet bij iedere toekomstige begroting zorgen voor structureel en reëel evenwicht in het

begrotingsjaar. Dit is risicovol, omdat het niet altijd mogelijk is om structureel

begrotingsevenwicht op korte termijn te bewerkstelligen. Wij hebben er begrip voor dat u, zolang het Rijk geen duidelijkheid geeft over mogelijke compensatie ervan, de tekorten in uw meerjarenraming laat zien. Wel vragen wij u bij de

voorbereiding van uw begroting 2025 om zo spoedig mogelijk maatregelen te nemen om tot een sluitende begroting 2025 te komen en voor te sorteren op de tekorten vanaf 2026

en terughoudend te zijn in het formuleren van nieuw structureel beleid.

Onderhoud kapitaalgoederen U heeft bij de genomen maatregelen bepaald dat bij diverse kapitaalgoederen het niveau

van onderhoud teruggebracht wordt naar een lager kwaliteitsniveau (van B naar C). Onze

richtlijnen voor het verlagen van het kwaliteitsniveau is dat er geen achterstallig onderhoud

mag ontstaan en de beheerplannen worden geactualiseerd met het nieuwe vastgestelde kwaliteitsniveau. Wij zien de beheerplannen na vaststelling graag tegemoet en gaan ervan uit dat mogelijke hieruit voortvloeiende financiële consequenties worden uitgewerkt in de

begroting.

Tot slot Wij zijn altijd bereid om een mondelinge toelichting aan u als raad te geven en/of schriftelijke vragen over de financiële positie van uw gemeente te beantwoorden. Ook

kunnen we op uw verzoek een taakveldanalyse uitvoeren. Dit geeft uw gemeente meer inzicht in de beleidskeuzes die gemaakt kunnen worden bij het structureel in evenwicht brengen van de begroting. In het onderzoek wordt uw gemeente op taakveldniveau

4/5

PZH-2023-844317230 dd. 04-12-2023

provincie Zuid/Holland

Ons kenmerk

PZH-2023-844317230

vergeleken met (vergelijkbare) gemeenten. Als u vragen hebt, of belangstelling voor een taakveldanalyse, dan kunt u hiervoor via uw griffier contact opnemen met de provincie. Graag ontvangen wij vóór 1 mei 2024 een schriftelijke reactie op deze brief.

Hoogachtend,

Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland,

voor dezen,

Drs. R. Baatenburg de Jong MSc Manager Domein bestuur en omgeving Deze brief is digitaal vastgesteld, hierdoor staat er geen fysieke handtekening in de brief

Afschrift aan:

- Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Zuidplas

5/5

PZH-2023-844317230 dd. 04-12-2023

VOORBLAD

Provincie Zuid-Holland Postadres Provinciehuis

Holland

Postbus 90602 2509 LP Den Haag T 070-441 66 11 www.zuid-holland.nl

Datum Zie verzenddatum linksonder Het college van Zuidplas Postbus 100 2910 AC NIEUWERKERK A/D IJSSEL

Geachte ontvanger,

Hierbij zenden wij u het bijgaande ter informatie.

Provincie Zuid-Holland

Verzonden op 05-12-2023