Bijlage 1 F 411 - Ontwerp begroting 2024 en concept jaarrekening 2022 Recreatieschap Rottemeren E23.002907
Tekst van het document
Bezoekadres Postadres
Aan: Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland en deelnemers aan de Gemeenschappelijke Regeling Recreatieschap Rottemeren
Contactpersoon
: F. R. van Raay
Doorkiesnummer
: 010-2981010
Betreft
: Ontwerp begroting 2024 en concept jaarrekening 2022
Bijlagen
:5
Telefoon E-mail KvK Bank BNG BIC-code BTW nummer
Overschieseweg 310 3112 NC Schiedam Postbus 2 3800 AA Amersfoort (010) 298 10 10 info@staatsbosbeheer.nl 53216520 NL24 BNGH 0285 0139 55 BNGHNL2G NL0033.11.764.B.01 www.recreatieschaprottemeren.nl Volg ons:
Recreatieschap Rottemeren
Schiedam, 5-4-2023
Geachte heer/mevrouw, Ter voldoening aan het gestelde in artikel 28 van de Gemeenschappelijke Regeling voor het Recreatieschap Rottemeren, alsmede de Wet Gemeenschappelijke Regelingen, doe ik u hierbij toekomen: - Het belegvel(voorstel) met de ontwerp Programmabegroting 2024 van Recreatieschap Rottemeren, voor een eventuele zienswijze; - Het belegvel(voorstel) met de concept Jaarstukken 2022 van Recreatieschap Rottemeren, ter kennisname. - Het concept accountsverslag over de Jaarstukken 2022, ter kennisname; Het Dagelijks Bestuur van Recreatieschap Rottemeren heeft in de vergadering van 27 maart 2023 ingestemd met deze stukken. Bovengenoemde stukken zullen ter vaststelling worden aangeboden aan het Algemeen Bestuur van Recreatieschap Rottemeren in de vergadering van 3 juli 2023. Voor de goede orde wijs ik de deelnemers erop dat zij ingevolge het bepaalde in de Gemeenschappelijke Regeling hun zienswijze over de ontwerp begroting 2024 naar voren kunnen brengen. Uw eventuele zienswijze zullen wij dan voegen bij de aanbieding aan het Algemeen Bestuur van het Recreatieschap Rottemeren. Ik vertrouw er op u hiermede voldoende te hebben geïnformeerd. Namens het Dagelijks Bestuur van Recreatieschap Rottemeren,
De heer R. van Raay secretaris
VOORSTEL DAGELIJKS BESTUUR RECREATIESCHAP ROTTEMEREN
Onderwerp Kenmerk Bijlagen Besluitdatum Voorbereid door
: : : : :
Concept Jaarstukken 2022 D23-9793 -227 maart 2023 John Schippers/Ramses van Raay
1. ONTWERP-BESLUIT Het bestuur wordt voorgesteld: In te stemmen met de concept-jaarstukken 2022 van Recreatieschap Rottemeren; Het voordelig jaarresultaat 2022 op € 236.096 vast te stellen en dit resultaat toe te voegen aan de Algemene Reserve; Kennis te nemen van het concept accountantsverslag 2022; De concept-jaarstukken 2022 ter kennisname aan Gedeputeerde Staten van de Provincie Zuid-Holland en aan de deelnemers te zenden; De concept-jaarstukken 2022 ter vaststelling aan het Algemeen Bestuur voor te leggen.
2. ONDERWERP IN KORT BESTEK Hierbij wordt uw bestuur ter instemming de concept-jaarstukken 2022 voorgelegd. Deze concept-jaarstukken bevatten de volgende documenten: Deze concept-jaarstukken bevatten de volgende documenten: 1. het jaarverslag 2022 bestaande uit; a. de programmaverantwoording en de paragrafen. 2. de jaarrekening 2022 bestaande uit: a. de programmarekening en de toelichting. b. de balans per 31 december 2022 en de toelichting. Exploitatie Het begrotingsjaar 2022 sluit met een voordelig resultaat van € 236.096. Dit is grotendeels behaald doordat de personele lasten (Dienstverlening Staatsbosbeheer) met € 230k zijn achtergebleven. Door de krappe arbeidsmarkt is het niet gelukt de vacature voor een BOA in te vullen (Toezicht en Handhaving € 100k). Vanwege het vertrek van de programmamanager is het aantal uren voor communicatie achtergebleven (€ 75k). De lagere lasten voor Juridische diensten (€ 25k) hebben enerzijds te maken met een gebrek aan capaciteit, anderzijds is deze dienst voor een deel vraag gestuurd waardoor de inzet per jaar kan fluctueren. Door verslechterde economische omstandigheden voor de ondernemers hebben we meer betalingsregelingen moeten afspreken. Vanuit het voorzichtigheidsprincipe is daarom € 97k toegevoegd aan de voorziening voor oninbaarheid.
Daar staan extra baten tegenover van circa € 106k.Dit betreft onder meer de niet begrote baten als renteopbrengsten (€ 57k) en diverse baten van € 53k (o.a. opbrengsten biomassa).
Voor een specificatie en nadere analyse van de genoemde verschillen wordt verwezen naar de toelichtingen bij de programma’s. Vermogenspositie Het eigen vermogen voor resultaatbestemming bedraagt per ultimo 2022 € 12,5 mln. Dit bestaat voor € 8,7 mln. uit bestemmingsreserves en voor € 3,8 mln. uit de vrije algemene reserve. Wij stellen voor het overschot van € 236.096 toe te voegen aan de algemene reserve. Mede met het oog op de geplande incidentele onttrekkingen in 2023 en 2024 zoals de dotatie voor groot onderhoud gebouwen van € 195k en de incidentele lasten m.b.t. Tranche 1 van de Uitvoeringsagenda van € 95k. Controle accountant Na behandeling van de concept jaarstukken 2022 in het DB zal de accountant de uiteindelijke goedkeurende controleverklaring afgeven.
3. VOORAFGAANDE BESLUITVORMING - AB 5 juli 2021 : Vaststellen programmabegroting 2022 - AB 19 december 2022 : Vaststellen Najaarsrapportage 2022 en begrotingswijziging 2022
4. WIJZE VAN TOTSTANDKOMING Ambtelijk voorbereid door Staatsbosbeheer.
5. VERDERE PROCEDURE De concept-jaarstukken worden ter vaststelling voorgelegd aan Algemeen Bestuur, in de vergadering van 3 juli 2023; - Na vaststelling van de concept-jaarstukken 2022 door het Algemeen Bestuur worden de definitieve jaarstukken ter kennisname toegezonden aan de toezichthouder Provinciale Staten en naar de deelnemers van het schap. -
Hoogachtend, Dhr. R. van Raay Secretaris
2
Jaarstukken 2022 Recreatieschap Rottemeren
Versie: DB 27 maart 2023
Zwemplas Bleiswijkse zoom
Jaarstukken 2022| Bestuurlijke samenvatting
Inhoudsopgave JAARVERSLAG 2022
2
1. BESTUURLIJKE SAMENVATTING
2
2. LEESWIJZER
4
3. PROGRAMMAVERANTWOORDING INSTANDHOUDING GEBIEDEN
5
3.1 Gebiedsbeheer
5
3.2 Maatschappelijke betrokkenheid
9
3.3 Plannen maken
9
3.4 Overhead
10
3.5 Algemene dekkingsmiddelen 3.6 Projectkredieten
18
3.7 Mutaties reserves
18
3.8 Wat heeft het gekost
20
4 PARAGRAFEN
22
4.1 Weerstandsvermogen en risicobeheersing 4.2 Onderhoud kapitaalgoederen 4.3 Financiering
22
4.4 Grondbeleid 4.5 Bedrijfsvoering
23
5. JAARREKENING 2022
26
5.1 Balans per 31 december 2022
27
5.2 Overzicht van baten en lasten 2022
27
5.3 Grondslagen voor waardering en resultaatbepaling
29
5.4 Toelichting op de balans
32
5.5 Toelichting op het overzicht van baten en lasten 2021
42
5.6 Verdeling naar taakvelden
47
1
Jaarstukken 2022| Bestuurlijke samenvatting
JAARVERSLAG 2022 1. Bestuurlijke samenvatting In deze bestuurlijke samenvatting zijn de gerealiseerde speerpunten per programma opgenomen. Deze punten zijn verder uitgewerkt in hoofdstuk 3: Programmaverantwoording. Bestuurlijke aangelegenheden In maart 2022 hebben er gemeenteraadsverkiezingen plaatsgevonden waardoor de samenstelling van het bestuur op sommige plekken is veranderd. De samenstelling van het Dagelijks Bestuur is sindsdien als volgt: - Rotterdam: de heer V. Karremans (tevens voorzitter); - Lansingerland: de heer M. Muis; - Zuidplas: de heer D.A. den Haas. De samenstelling van het Algemeen en het Dagelijks Bestuur is sindsdien als volgt: - Rotterdam: de heren V. Karremans (tevens voorzitter) en de heer F. Achbar; - Lansingerland: de heren M. Muis (tevens DB-lid) en S. Fortuyn; - Zuidplas: de heren D.A. den Haas (tevens DB-lid) en F. Klovert. Het Hoogheemraadschap van Schieland en de Krimpenerwaard is adviserend aan het bestuur. In 2022 was dit in de persoon van Hoogheemraad mevrouw A. van Zoelen. Ontwikkelingen Bij de vaststelling van het Ontwikkelplan is afgesproken dat een uitvoeringsprogramma wordt opgesteld waarin het recreatieschap haar ambities vertaalt naar concrete uitvoering. In 2022 heeft het Algemeen Bestuur goedkeuring gegeven en budget toegewezen voor de uitvoering van projecten uit tranche 1.
Naast de tranche 1 projecten zijn er projecten die al eerder gestart zijn: de Verblijfsplek Rottebanbrug, Kwaliteitsimpuls Entree Eendragtspolder (“De Koeienstal”), Uitbreiding MBT route, Project ontwikkellocaties; Bleiswijkse Zoom (“Ezelsbruggetje”), Bewegwijzering de Rotte en Project Kwaliteitsimpuls Lage Bergse Bos. Daarnaast heeft het bestuur in 2022 de tekst en inhoud van haar eigen subsidieverordening met bijbehorend beleidskaders vastgesteld. Het bestuur heeft niet het mandaat om de verordening zelf aan te passen en heeft daarom het stuk ter vaststelling voorgelegd aan de raden. De verordening is gebaseerd op de subsidieverordening van de gemeente Rotterdam en is in samenspraak met een jurist van Rotterdam opgesteld. De verordening gaat ervan uit dat het schap jaarlijks via de begroting een krediet beschikbaar stelt voor subsidies. Ook heeft het bestuur in 2022 opdracht gegeven tot het oprichten van een regionale governance, omdat de van het Ontwikkelplan groter is dan enkel het beheer- dan wel werkingsgebied van Recreatieschap Rottemeren. Deze opdracht wordt in 2023 nader uitgewerkt en afgerond. Voorts is de Wet Gemeenschappelijke Regelingen in 2022 gewijzigd. Een aantal wijzigingen zijn direct van kracht en voor een aantal andere wijzigingen geldt dat hiervoor de gemeenschappelijke
2
Jaarstukken 2022| Bestuurlijke samenvatting
regeling wordt aangepast. De gewijzigde regeling dient door de deelnemers vastgesteld te worden. Beheer, Onderhoud en Exploitatie De in 2022 verrichte werkzaamheden dragen bij aan de doelstellingen van de gemeenschappelijke regeling. De voorjaarsstormen van 2022 hebben veel schade veroorzaakt. Het opruimen van de stormschade met de aannemer en eigen boswachters heeft bijna twee maanden geduurd. Daarna hadden we te maken met een warme en droge zomer. Hierdoor ontstond in de gebieden een watertekort. In overleg met HHSK is ervoor gekozen de water inlaten vanuit de Rotte niet in te zetten omdat dit nog slechter voor de waterkwaliteit zou zijn. Groot onderhoud In 2022 is, op basis van een inspectie, de vervanging van de harde oevers Bleiswijkse Zoom die voor 2027 stond ingepland naar voren gehaald. In de Algemene Bestuursvergadering van december 2022 is besloten de kosten voor groot onderhoud aan gebouwen ook op te nemen in de onderhoudsplanning en cyclus van groot onderhoud. Dit zal in 2023 worden toegevoegd aan het Terrein Beheer Model (TBM). Financiële samenvatting Het begrotingsjaar 2022 is afgesloten met een overschot van € 236k. De lasten zijn € 200k lager uitgevallen, voornamelijk als gevolg van de lagere doorbelasting van de dienstverlening Staatsbosbeheer (€ 230k), terwijl op de overige materiele lasten zo’n € 67k is bespaard.
Daartegenover staat de dotatie aan de voorziening voor oninbaarheid van € 97k. Aan de batenkant was er een meevaller in de vorm van de rentebaten van € 57k. Het eigen vermogen voor resultaatbestemming bedraagt per ultimo 2022 € 12,5 mln. Dit bestaat voor € 8,7 mln. uit bestemmingsreserves en voor € 3,8 mln. uit de vrije algemene reserve.
In de hoofdstukken 3, 4 en 5 wordt nader ingegaan op de financiële resultaten en het vermogen. Resultaatbestemming Het bestuur wordt voorgesteld het overschot van € 236.096 toe te voegen aan de algemene reserve.
3
Jaarstukken 2022 | Leeswijzer
2. Leeswijzer In deze jaarstukken wordt inzicht gegeven in de voortgang van het realiseren van de doelen en prestaties uit de Programmabegroting 2022 en de Najaarsrapportage 2022. Daarnaast wordt inzicht geboden in de realisatie van additionele projecten (kredieten). In de tabellen zijn de realisatiecijfers over het jaar 2022 opgenomen. De lasten en de baten zijn gepresenteerd als positieve bedragen in hele euro’s. De jaarstukken zijn opgesteld naar de eisen die het Besluit Begroting en Verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) daaraan stelt. In de bestuurlijke samenvatting (hoofdstuk 1) is op hoofdlijnen ingegaan op de belangrijkste ontwikkelingen en resultaten in 2022. In hoofdstuk 3 is de programmaverantwoording opgenomen. Hierin worden de doelen en prestaties toegelicht door beantwoording van de drie W-vragen: 1. Wat hebben we bereikt? 2. Wat hebben we gedaan? 3. Wat heeft het gekost? Hoofdstuk 4 zal daarna worden ingaan op de volgens het BBV verplichte en voor het schap relevante paragrafen, te weten: - Weerstandsvermogen en risicobeheersing; - Onderhoud kapitaalgoederen; - Financiering; - Grondbeleid; - Bedrijfsvoering. Hoofdstuk 5 bevat de jaarrekening 2022 met daarin de waarderingsgrondslagen, de balans per 31 december 2022 met toelichting en het overzicht van baten en lasten met toelichting. Tevens is in hoofdstuk 5 de aanvullende (o.a.
wettelijke verplichte) informatie opgenomen.
4
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
3. Programmaverantwoording Instandhouding gebieden De programmaverantwoording is opgebouwd uit de volgende onderdelen: - Gebiedsbeheer - Maatschappelijke betrokkenheid - Plannen maken - Overhead - Algemene dekkingsmiddelen - Projecten (kredieten) - Mutaties reserves - Wat heeft het gekost Dit hoofdstuk geeft per programma een toelichting op de gerealiseerde doelen, de gevolgde aanpak en de kosten hiervan.
3.1
Gebiedsbeheer
Wat hebben we bereikt? De natuur- en recreatiegebieden binnen de Gemeenschappelijke Regeling zijn onderhouden conform het principe ‘schoon, heel en veilig’ voor een optimaal gebruik door de bezoekers. Onder het beheer van de gebieden vallen tevens diverse exploitaties, die bijdragen aan de recreatieve kwaliteit. Wat hebben we daarvoor gedaan en wat heeft het gekost? Het Gebiedsbeheer is gerealiseerd door middel van de volgende producten: 1. Onderhoud; 2. Economisch beheer; 3. Regelgeving & handhaving; 4. Communicatie Ad.1 Onderhoud Het product gebiedsbeheer gaat over het onderhouden van de natuur- en recreatiegebieden en de daarbij behorende beheertaken. De basis voor de reguliere onderhoudswerkzaamheden is beschreven in het terreinbeheermodel (TBM). Dit model is opgebouwd uit doeltypen met specifieke recreatieve doelen en maatregelen gerelateerd aan marktconforme normprijzen per doeltype. Continue evaluatie van de onderhoudswerkzaamheden draagt bij aan het voortdurend actualiseren van het terreinbeheermodel en het beheersbaar houden van zowel de te treffen onderhoudsmaatregelen als de kosten. Bij grote afwijkingen kan deze evaluatie leiden tot een voorstel tot begrotingsaanpassing. Ten behoeve van de werkzaamheden voor het groot onderhoud wordt gebruik gemaakt van een jaarlijks geactualiseerde meerjarenonderhoudsprognose.
Op basis hiervan wordt ter egalisatie van kosten een voorziening getroffen. Met behulp van het uitvoeren van diverse inspecties, wordt de staat van het beoogde groot onderhoud getoetst. De bevindingen uit deze voortdurende evaluatie worden verwerkt alvorens de werkzaamheden worden uitgevoerd. Jaarlijks worden de
5
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
geplande lasten, de dotatie aan de voorziening Groot Onderhoud en de werkelijke kosten gemonitord. -
Regulier Onderhoud In februari hebben de stormen Eunice en Franklin flink huis gehouden in de Rottemeren. Honderden bomen zijn omgewaaid. Het opruimen van de stormschade met de aannemer en eigen boswachters heeft bijna twee maanden geduurd. Daarna werden we geconfronteerd met een warme en droge zomer. Hierdoor ontstond een watertekort in de gebieden. Het waterpeil van de Zevenhuizenplas, de Eendragtspolder en de Bleiswijksezoom zijn door de ondergrens gezakt. In overleg met HHSK is echter besloten om de waterinlaten vanuit de Rotte niet open te zetten omdat dit nog slechter voor de waterkwaliteit zou zijn. De bestrijding van de Reuzen Berklauw is in 2022 door de vrijwilligers van Rotta uitgevoerd, zij hebben meer dan 8500 Reuzen Bereklauw uitgestoken in het Hoge Bergse Bos en Lage Bergse Bos.
-
Groot Onderhoud In de Rottemeren zijn weer op diverse plaatsen de oeverbeschoeiingen vernieuwd, met de bedoeling dat deze beschoeiing aan de waterzijde weer begroeid met waterriet. Planmatig Bosbeheer is uitgevoerd in het Nessebos, Zevenhuizenzoom en Zevenhuizenplas. De voetpaden zijn opnieuw overlaagd met halfverharding in de Zevenhuizenzoom, Zevenhuizenplas en het Nessebos.
Ad.2 Economisch beheer De taken die binnen economisch beheer worden uitgevoerd zijn: het formuleren c.q. actualiseren van het grondbeleid; het beheer van grondposities op basis van het vastgestelde grondbeleid; het beheer van exploitaties. Beheer grondposities Het beheer van grondposities betreft het actief beheer van de grondpositie (gronden en opstallen binnen het werkingsgebied) zodanig dat dit bijdraagt aan de lange termijnstrategie van het recreatieschap. Het resultaat hiervan is dat voldaan wordt aan de rechten en plichten die het bezit van grond met zich meebrengt. Hieronder valt ook het afstoten van posities die geen recreatief belang dienen, alsmede het verwerven van gronden die van belang kunnen zijn voor toekomstige ontwikkelingen van het recreatieschap. Beheer exploitaties Het beheer van exploitaties heeft betrekking op het aangaan van overeenkomsten met derden gericht op de exploitatie en/of het gebruik van schapsgronden en –opstallen (passend binnen de huidige ambities van het recreatieschap), alsmede het actief administratief, financieel, juridisch en relationeel beheren van deze overeenkomsten. In 2022 waren de volgende onderwerpen het meest vermeldenswaardig: Diverse gesprekken en werkzaamheden uitgevoerd in verband met de wens tot vervreemding van de erfpachtakte van het recreatiepark de Koornmolen. Uiteindelijk is eind 2022
6
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
de koopovereenkomst tussen de verkoper en koper ontbonden. In december is door de huidige ondernemer een omgevingsvergunning voor de ontwikkeling van 6 groepsaccommodaties en 36 recreatiewoningen ingediend, conform eerdere plannen waar het schapsbestuur enige jaren geleden reeds mee heeft ingestemd. In 2022 is uit de aanbesteding van ’t Ezelsbruggetje een winnaar gekomen, waarmee in 2023 verdere gesprekken mee gevoerd worden over de precieze invulling en het te vestigen erfpachtrecht. Ad.3 Regelgeving & handhaving Regelgeving & handhaving bestaat uit de volgende onderdelen: • Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen; • Toezicht en handhaving. Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen Wanneer een gebruiker of organisatie een bepaalde activiteit wil uitvoeren binnen het recreatieschap kan hiervoor een vergunning, ontheffing of toestemming worden aangevraagd. Dit komt voort uit het oogpunt van de doelstellingen van de Gemeenschappelijke Regeling en de openbare orde en veiligheid. Het schap verleent vergunningen en ontheffingen omdat er een vastgestelde verordening van kracht is. Toestemmingen worden vanuit de eigenstandige privaatrechtelijke bevoegdheid van het schap zelf gegeven. Toezicht en handhaving Toezicht en Handhaving (T&H) bestaat uit de onderdelen gastheerschap, daadwerkelijke handhaving en de regierol bij samenwerking.
De invulling van de drie onderdelen leidt tot een compleet palet van activiteiten op de doelstelling schoon, heel en veilig in een gebied. Dit palet wordt ingevuld op basis van de aard en het gebruik van het gebied. Basisuitgangspunten voor de inzet van T&H zijn de veiligheid van de gebruikers van de gebieden zo goed mogelijk waarborgen en de eigendommen van het schap heel houden. Indien de keuze wordt gemaakt om geen financiering beschikbaar te stellen voor het gehele palet vindt primair inzet op daadwerkelijke handhaving plaats. Hiermee wordt prioriteit gegeven aan de veiligheid van de recreant en worden andere zaken alleen aangepakt als de beschikbare middelen niet volledig aan handhaving besteed moeten worden. De handhaving in de Rottemeren is dit jaar conform het handhavingsplan uitgevoerd. Voor ieder kwartaal zijn er een aantal prioriteiten gesteld waarop de focus in die periode gericht is. Daarnaast zijn er ook een aantal handhavingsacties geweest op strategische momenten om de regels weer eens onder de aandacht te brengen, zoals visserijcontroles en mountainbikeacties. De gebieden blijven ook na de corona periode druk bezocht, wel wordt er door handhaving gesignaleerd dat er meer dumpingen zijn, sinds de gemeenten geld vragen voor de afvalstromen van de bewoners.
Ad.4 Communicatie De (potentiële) bezoekers en, waar relevant, het externe netwerk zijn geïnformeerd over de mogelijkheden, werkzaamheden en veranderingen in de recreatiegebieden. De wijze van informatieverstrekking is afgestemd op de doelgroepen, waarbij zoveel mogelijk gebruik is
7
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
gemaakt van digitale en sociale media. Bij onderwerpen waarvan de verwachting was dat die veel vragen zouden oproepen organiseerden wij informatiebijeenkomsten in het gebied waarbij onze medewerkers beschikbaar waren voor het beantwoorden van vragen. Verder heeft in het najaar van 2022 ook een werkbezoek plaatsgevonden van de raadsleden aan Recreatieschap Rottemeren. De (nieuwe) raadsleden zijn geïnformeerd over de werkwijze van het recreatieschap en haar samenwerkingspartner Staatsbosbeheer. Deelproduct Gebiedsbeheer, wat heeft het gekost? Lasten Deelproduct/product
Baten
Realisatie 2021
Begroting 2022 na 1e wijziging
Begroting 2022 na 2e wijziging
Realisatie 2022
53.700 74.100 33.300 391.680 177.800 125.700 398.900 36.500 1.291.680
81.041 74.588 23.883 381.080 104.804 108.932 296.736 27.057 1.098.121
Saldo
Realisatie 2021
Begroting 2022 na 1e wijziging
Begroting 2022 na 2e wijziging
Realisatie 2022
Realisatie 2021
Begroting 2022 na 1e wijziging
Begroting 2022 na 2e wijziging
Realisatie 2022
0
0 0 0 708.100 12.900 98.400 517.000 0 1.336.400
53.700 112.900 33.300 374.500 177.800 125.700 398.900 36.500 1.313.300
53.700 74.100 33.300 391.680 177.800 125.700 398.900 36.500 1.291.680
81.041 74.588 23.883 381.080 104.804 108.932 296.736 27.057 1.098.121
1.305.600 1.605.900 12.700 36.300 40.000 0
1.270.267 1.605.900 12.682 36.310 34.094 97.362
112.500 38.300 5.500 800 13.100
111.570 30.957 456 335 7.495
Beheerinformatie Uitvoeren Terreininspecties Ondersteuning recreatie-, landschaps- en natuurbeheer uitvoeren Terreinbeheer RO 30% Omgevingscommunicatie Beheer vastgoed en gronden (rentmeesterschap) Toezicht en Handhaving Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen Personeel
1.336.400
53.700 112.900 33.300 374.500 177.800 125.700 398.900 36.500 1.313.300
Regulier onderhoud Dotatie voorziening groot onderhoud Afschrijving economisch nut Afschrijving maatschappelijk nut Energie- en waterverbruik Dotatie dubieuze debiteuren en overige lasten
1.281.240 1.575.900 12.682 34.009 32.816 62.969
1.205.600 1.605.900 30.700 34.000 44.000 0
1.305.600 1.605.900 12.700 36.300 40.000 0
1.270.267 1.605.900 12.682 36.310 34.094 97.362
1.281.240 1.575.900 12.682 34.009 32.816 62.969
Belastingen Verzekeringen Advieskosten, taxatie en notaris Advieskosten Bezwaar en Beroep Publiciteit & voorlichting
105.588 36.981 6.814 0 13.092
106.900 38.300 5.500 800 13.100
112.500 38.300 5.500 800 13.100
111.570 30.957 456 335 7.495
105.588 36.981 6.814 0 13.092
1.205.600 1.605.900 30.700 34.000 44.000 0 0 106.900 38.300 5.500 800 13.100
Precario Huren en pachten Diverse baten en vrijval voorziening afkoopsommen Rentebaten Vergunningen, Ontheffingen en Toestemmingen Veerdiensten Bijdrage veerdienst gemeente Zevenhuizen Moerkapelle
708.100 12.900 98.400 517.000
1.638
1.659
0
0
0
19.500 716.037 158.712 2.699 8.567 2.854 9.076
5.900 713.000 24.200 0 20.000 4.100 9.100
10.000 740.000 24.200 0 17.300 4.100 9.100
4.728 739.667 77.469 56.816 19.124 4.538 9.076
-19.500 -714.399 -158.712 -2.699 -8.567 -2.854 -9.076
-5.900 -713.000 -24.200 0 -20.000 -4.100 -9.100
-10.000 -740.000 -24.200 0 -17.300 -4.100 -9.100
-4.728 -738.008 -77.469 -56.816 -19.124 -4.538 -9.076
Materieel
3.163.729
3.084.800
3.170.700
3.209.087
917.445
776.300
804.700
911.419
2.246.284
2.308.500
2.366.000
2.297.668
Totaal Gebiedsbeheer
4.500.129
4.398.100
4.462.380
4.307.208
917.445
776.300
804.700
911.419
3.582.684
3.621.800
3.657.680
3.395.789
8
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
3.2
Maatschappelijke betrokkenheid
Wat hebben we bereikt? Bij het aanbesteden en laten uitvoeren van de onderhoudswerkzaamheden proberen we zo goed als mogelijk onze maatschappelijke verantwoordelijkheid te nemen door: • Het inventariseren en selecteren van partijen die in staat zijn om (een deel van het) natuuren recreatieschap te onderhouden (het samenstellen van de onderhoudsbestekken en het aanbestedingsproces). In het aanbestedingsproces wordt aandacht besteed aan mogelijke SROI-trajecten (social return on investment); • Maken van afspraken met maatschappelijke partijen, vrijwilligers e.d. Wat hebben we daarvoor gedaan en wat heeft het gekost? Het opruimen van achtergelaten vuil, dumpingen zoals hennipafval en huisvuil zijn ook in 2022 uitgevoerd door de sociale onderneming Promen. Wij bieden de mensen van de Profila Zorggroep de kans om deel te nemen aan het arbeidsproces en de maatschappij. Deze mensen verzorgen een dag in de week diverse werkzaamheden zoals het opsnoeien van paden en bomen. Wij werken nauw samen met Natuur- en Vogelwacht Rotta op het gebied van flora en faunabeheer en de communicatie richting de belanghebbenden en betrokkenen bij het Recreatiegebied Rottemeren. Deelproduct Maatschappelijke betrokkenheid, wat heeft het gekost? Lasten
Programma instandhouding gebieden
Realisatie 2021
Begroting 2022 na 1e wijziging
Begroting 2022 na 2e wijziging
Realisatie 2022
Vrijwilligers en actief burgerschap Personeel
0
40.400 40.400
40.400 40.400
11.444 11.444
Totaal Maatschappelijke betrokkenheid
0
40.400
40.400
11.444
3.3
Plannen maken
Wat hebben we bereikt? Het bestuur is geadviseerd over de implementatie van mogelijke nieuwe ontwikkelingen die passen binnen de doelstelling van de Gemeenschappelijke Regeling en die een recreatieve meerwaarde opleveren en/of de natuurwaarde versterken. In 2022 is de eerste tranche projecten door het Algemeen Bestuur vastgesteld. De vervolgtranches vragen extra financiering. Dit wordt nog onderzocht. Wat hebben we daarvoor gedaan en wat heeft het gekost? Planvorming & gebiedsontwikkeling In overleg met alle betrokkenen wordt een gemeenschappelijk kader geboden op de gewenste ontwikkeling in het werkingsgebied van het schap, aansluitend op de ambitie van het bestuur, de
9
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
vraag van de recreant (leefstijlen) en het aanbod (positionering van het specifieke gebied). Tevens worden alle voorbereidende en uitvoerende werkzaamheden gedaan die noodzakelijk zijn om (een deel) van het gebied te (her)ontwikkelen conform de ambitie van het bestuur. Hiermee wordt samen met de omgeving van het schap ingespeeld op actuele trends en ontwikkelingen. Deelproduct Plannen maken, wat heeft het gekost? Lasten
Programma instandhouding gebieden
Realisatie 2021
Begroting 2022 na 1e wijziging
Begroting 2022 na 2e wijziging
Realisatie 2022
Plan- en projectvoorbereiding Personeel
245.900 245.900
75.900 75.900
75.900 75.900
63.957 63.957
Totaal Plannen maken
245.900
75.900
75.900
63.957
3.4
Overzicht Overhead
Wat hebben we bereikt? Kwalitatief bestuurlijke en juridische advisering aan het Dagelijks Bestuur en het Algemeen Bestuur, over ten minste de volgende aandachtsgebieden: - lopende zaken, beleid, ontwikkelingen en toekomst van het schap; - nieuwe of gewijzigde wet- en regelgeving die van invloed zijn op het schap; - financieel beleid, begroting en verantwoording. Daarbij is rekening gehouden met wat er speelt op de betreffende beleidsvelden en met het netwerk binnen en buiten het schap. Dit netwerk bestaat uit schapsdeelnemers, ambtelijk apparaat, natuur- en milieuorganisaties en andere stakeholders in het schapsgebied. Daarnaast zijn alle bestuursvergaderingen voorbereid, inclusief verslaglegging van bestuursvergaderingen en het zorgdragen voor het uitvoeren van de actiepunten. Wat hebben we daarvoor gedaan en wat heeft het gekost? De ondersteuning van het Dagelijks en het Algemeen Bestuur heeft plaats gevonden door het leveren van de volgende producten: 1. Bestuursproducten; 2. Juridische ondersteuning en advisering; 3. Financiën.
Ad.1 Bestuursproducten De bestuursproducten omvatten: - het voorbereiden en plannen van bestuursvergaderingen; - het verslagleggen van bestuursvergaderingen en het (laten) uitvoeren wat afgesproken is; - het signaleren van knelpunten in de uitvoering en het aandragen van oplossingen; - het fungeren als eerste aanspreekpunt voor schapsdeelnemers, ambtelijk apparaat en stakeholders voor alle zaken/projecten die in schapsverband spelen;
10
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
-
het vertegenwoordigen van de schapsbesturen in ambtelijke en bestuurlijke netwerken en gremia van de deelnemers; de eindtoets op bestuursvoorstellen.
Bestuursvergaderingen In 2022 heeft het Dagelijks Bestuur vijfmaal (waarvan één schriftelijke ronde) en het Algemeen Bestuur tweemaal vergaderd. Samenstelling bestuur De samenstelling van het bestuur is als volgt: - Rotterdam: de heren V. Karremans (tevens voorzitter) en de heer F. Achbar; - Lansingerland: de heren M. Muis (tevens DB-lid) en S. Fortuyn; - Zuidplas: de heren D.A. den Haas (tevens DB-lid) en F. Klovert. Het Hoogheemraadschap is adviserend aan het bestuur. In 2022 was dit in de persoon van Hoogheemraad mevrouw A. van Zoelen. Ad.2 Juridische ondersteuning en advisering Dit product heeft betrekking op de juridische advisering op het gebied van publiek- en privaatrecht. Hieronder kan met name worden verstaan; het adviseren over, het beoordelen van of het opstellen van overeenkomsten. Daarnaast heeft het product betrekking op het beoordelen van aansprakelijkstellingen jegens het recreatieschap en het aansprakelijk stellen van derden. Tevens biedt dit product ondersteuning aan bij het opstellen en wijzigen van de Gemeenschappelijke Regeling, de Gebiedsverordening of de daartoe behorende aanwijzingsbesluiten. Bij eventuele gerechtelijke procedures wordt er opgetreden als gemachtigde.
Tot slot behoren ook het behandelen van bezwaar- en beroepzaken en zaken op grond van de WOO (Wet Open Overheid) en Wet Bibob (Wet Bevordering integriteitsbeoordelingen door het openbaar bestuur) tot de juridische ondersteuning en advisering. Ad.3 Financiën In het kader van de financiële ondersteuning zijn de volgende activiteiten uitgevoerd: • verzorgen van de financiële administratie van de Gemeenschappelijke Regeling: tijdige en systematische vastlegging van baten, lasten en in- en uitgaande geldstromen; • incasseren van gelden als gevolg van verkoop, heffing en/of in privaatrechtelijke overeenkomsten overeengekomen vergoedingen; • uitvoeren van de interne controle gericht op getrouwheid en rechtmatigheid op financieel gebied, waarbij de nadruk ligt op ‘inkoop en aanbestedingen’, het betalingsverkeer en de volledigheid van huur- en erfpachtopbrengsten; • toetsen van bestuursvoorstellen op incidentele en/of structurele financiële consequenties; • het voeren van periodieke budgetgesprekken met budgethouders en projectleiders; • opstellen van de planning & control producten, zoals begroting, najaarsrapportage en jaarstukken; • werkzaamheden in het kader van de vennootschapsbelastingplicht; • voorbereiden van de werkzaamheden van de accountant (interim controle, subsidiecontroles, jaarrekeningcontrole).
11
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
Deelproduct Overhead, wat heeft het gekost? Lasten
Programma instandhouding gebieden
Begroting 2022 na 1e wijziging
Begroting 2022 na 2e wijziging
Realisatie 2022
107.100
78.000 65.300 48.400 191.700
78.000 65.300 48.400 191.700
44.105 60.198 80.600 184.902
3.694 3.694
4.600 4.600
6.300 6.300
6.418 6.418
110.794
196.300
198.000
191.320
Financieel beleid Planning en control Personeel
72.700 72.700
11.900 130.900 142.800
11.900 169.700 181.600
998 216.804 217.802
Accountantskosten Bank- en treasurykosten Fiscaal advies Materieel
15.300 211 0 15.511
22.700 1.300 0 24.000
22.700 200 0 22.900
7.653 133 7.786
Totaal Financiële diensten
88.211
166.800
204.500
225.588
9.400 32.900 1.200 1.200 44.700 3.500 3.500
831 15.519 3.120 19.470 8.546 8.546
Realisatie 2021
Accountmanagement Bestuursadvies Secretariaat Personeel
107.100
Bestuurskosten Materieel Totaal Bestuurlijke diensten
Aansprakelijkheid Juridische ondersteuning Procederen WOB-procedures Personeel Advieskosten Materieel
13.000 0 0
9.400 32.900 1.200 1.200 44.700 3.500 3.500
Totaal Juridische diensten
13.000
48.200
48.200
28.016
212.005
411.300
450.700
444.924
13.000
Totaal overhead
3.5
Algemene dekkingsmiddelen
Algemene dekkingsmiddelen De algemene dekkingsmiddelen bestaan uit de bijdragen van de deelnemende gemeenten in het schap. Deelnemersbijdragen Baten Deelproduct/product
Deelnemersbijdrage Gemeente Rotterdam Deelnemersbijdrage Gemeente Lansingerland Deelnemersbijdrage Gemeente Zuidplas Totaal deelnemersbijdragen
Realisatie 2021
Begroting 2022 na 1e wijziging
Begroting 2022 na 2e wijziging
Realisatie 2022
3.614.400 198.500 158.900 3.971.800
3.667.400 201.500 161.200 4.030.100
3.667.400 201.500 161.200 4.030.100
3.667.400 201.500 161.200 4.030.100
12
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
3.6
Projecten
De projecten (meestal investeringen met maatschappelijk nut) worden gefinancierd uit de reserves van Rottemeren. Hiertoe wordt een zogenaamd krediet verstrekt. Eventueel ontvangen subsidies vanuit cofinanciering worden hierop in mindering gebracht. De controle op de voortgang van de projecten en de uitputting van de kredieten worden bewaakt in een projectadministratie. In onderstaande tabel zijn de lopende en dit jaar afgesloten projecten opgenomen. Alleen de projecten die daartoe aanleiding geven worden nader toegelicht. Tabel overzicht lopende projecten 2022
Budget Projectnaam Totaal Aanleg Watercompensatie A16 RWS 2.269.630,0 Totaal Beheer Rottekijkers 40.000,0 Totaal Bewegwijzeringssysteem vanaf Rotte 379.000,0 Totaal Bijdragen Plankosten 40.000,0 Totaal DRV't Upgrade verlengde molengangpad 999.238,0 Totaal Fase 2 Vaarnetwerk 450.000,0 Totaal I-DRV't Verkenning HBB 100.000,0 Totaal KI Entree Eendragtspolder 382.000,0 Totaal KI LBB Uitwerken Inv.planning 100.000,0 Totaal Kwaliteitsimpuls LBB Realisatie 8.774.557,0 Totaal Marketingplan Ook dit is de Rotte 20 12.896,0 Totaal Oeverversterking fase 1 421.760,0 Totaal Ontw. Evenemententerr. Eendragtspold 135.021,0 Totaal Ontw. Evenemententerr. Lansingerveld 321.889,0 Totaal Ontwikkelingsplan Rottemeren 419.296,0 Totaal Ontwikkellocaties fase II 197.000,0 Totaal opstellen subsidie verordening 43.000,0 Totaal Rottebanbrug verb.plek aan de Rotte 328.210,0 Totaal Uitbreiding MTB route 351.000,0 Totaal Waterkwaliteit Bleiswijkse Zoom 320.915,0 Totaal Zevenhuizenplas en Bleiswijkse fles 85.393,0 Eindtotaal 16.170.805,0
Realisatie t/m Realisatie Realisatie t/m % of 2021 2022 31-12-2022 completion 1.103.407 20.224 1.123.631 50% 637 1.512 2.149 5% 152.692 200.380 353.072 93% 0 0 0 0% 211.769 12.714 224.483 22% 151.685 91.184 242.869 54% 1.710 0 1.710 2% 0 46.326 46.326 12% 54.792 2.812 57.604 58% 279.893 1.196.162 1.476.055 17% 0 5.512 5.512 43% 0 249.073 249.073 59% 31.847 0 31.847 24% 23.286 0 23.286 7% 383.479 39.342 422.821 101% 72.797 22.017 94.814 48% 0 2.100 2.100 5% 51.297 9.553 60.850 19% 0 33.231 33.231 9% 107.130 112.237 219.367 68% 0 63.344 63.344 74% 2.626.421 2.107.722 4.734.143
Van het totaalbudget van € 16,2mln. wordt € 6,3 mln. gedekt uit de reserves. Hiervan is per 31 december 2022 € 0,7 mln. gerealiseerd zodat er nog een claim ligt op de reserves van circa € 5,6 mln. € 9,9 mln. wordt gedekt door bijdragen derden en subsidies. Hiervan is eind 2022 € 2,5 mln. geclaimd. Toelichting per project voor zover relevant: Verlengde Molengangpad Het project heeft inmiddels een forse vertraging opgelopen. Dat kan leiden tot financiële gevolgen voor het projectbudget. Zo is er vanwege het achterwege blijven van de benodigde besluitvorming nog niet geïnvesteerd in een nieuwe projectkostenraming. Dat betekent dat de huidige prijsontwikkelingen nog niet zijn verwerkt. Daarnaast heeft de vertraging ook gevolgen voor de subsidiebijdrage van € 1 mln. vanuit de MRDH. De MRDH heeft aangegeven de subsidiebijdrage
13
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
niet langer beschikbaar te houden voor dit project. Het budget is met dit bedrag naar beneden bijgesteld. Bijdrage plankosten commerciële voorzieningen Het betreft een bijdrage in de bestemmingsplankosten voor het nieuwe gebouw voor de Kanoshop. Door de afgelopen Coronaperiode en een bedrijfsbrand had de onderneming niet voldoende middelen en capaciteit om dit project op te pakken. Engineering en aanleg Watercompensatie A16 Het engineering deel was al afgesloten in 2019, maar wordt wel meegenomen t.b.v. inzicht in het project Watercompensatie als geheel. Voor de watercompensatie is de herplant plicht van het Kooibos recentelijk uitgevoerd. Als laatste dient er nog een klein deel watercompensatie gerealiseerd te worden. De uitvoering hiervan wordt meegenomen in de realisatie van het vergraven eilandenrijk Lage Bergse Bos. Dit is onlangs gereed gekomen. Vaarnetwerk de Rotte fase 2 Zowel bij het Hoogheemraadschap (baggeren en renovatie Zevenhuizense Verlaat) als bij gemeente Zuidplas (voorzieningen ringvaart en pilot uitbreiding bedieningstijden) zijn vertragingen opgetreden. De realisatie van de kanosteigers (tevens voor de fluisterboten) in het Lage Bergse Bos, de steigers langs de Hennipgaarde en Zuideinde 14 en peddelsteigers in de Eendragtspolder liggen wel op schema. Ook de steiger bij de Rottebanbrug staat nog op de planning.
De engineering voor de botenhelling in de Hennipsloot is gereed, maar schuiven we op de lange baan totdat de sluis is gerenoveerd en er meer duidelijkheid is over de bedieningsmogelijkheden en uitbreiden van de tijden. Bewegwijzering de Rotte Bij de aanbesteding van de bewegwijzering is gebleken dat de kosten hoger uitvallen dan geraamd door prijsstijgingen. Het bestuur is om extra budget ( € 43.000) gevraagd. Op 5 december 2022 is de nieuwe bewegwijzering onthuld in het bijzijn van Wethouder en bestuurslid Michiel Muis. Project ontwikkellocaties; Bleiswijkse Zoom (“Ezelsbruggetje”) Na gesprekken met de gemeente en andere betrokken partijen is door Staatsbosbeheer in het tweede kwartaal van 2022 een aanbesteding in gang gezet. Inmiddels ligt er een bestuursvoorstel inclusief concept erfpachtovereenkomst met een nieuwe ondernemer. Inrichting Evenemententerrein Eendragtspolder De business case wijst uit dat een exploitatie van het evenemententerrein Eendragtspolder niet mogelijk is zonder een structurele financiële bijdrage van schap of gemeenten. De aanwezigheid van waardevolle broedvogels in de omgeving beperkt het evenementenseizoen voor deze locatie. Vanuit Rotterdam Festivals is er geen belangstelling meer voor deze locatie.
Inrichting Evenemententerrein Langsingerveld De business case wijst uit dat een exploitatie van het evenemententerrein Lansingerveld niet mogelijk is zonder een structurele financiële bijdrage van schap of gemeenten. Er zijn
14
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
investeringen nodig om veilig festivals te kunnen organiseren met grotere aantallen bezoekers (die nodig zijn om een sluitende exploitatie te realiseren). Vanuit Rotterdam Festivals is er wel belangstelling voor deze locatie. De gemeente Lansingerland werkt nog aan een evenementenbeleid, maar spreekt daarbij een voorkeur uit voor evenementen op de andere locatie in de gemeente (het Annie M.G. Schmidt park). Kwaliteitsimpuls Lage Bergse Bos - Uitvoering Een eerste deel van de beplanting is aangebracht. Het deelproject entrees is afgerond. Dit deelproject wordt mede gefinancierd met een subsidie van de Provincie. De uitvoering van het eilandenrijk deel 1 is gestart en wordt binnenkort afgerond. De overige deelprojecten zijn in voorbereiding om in 2023 te worden uitgevoerd. Kwaliteitsimpuls Biodiversiteit 2e fase Dit project is gestopt en afgerond. Bij de nadere uitwerking van het project bleek dat het Hoogheemraadschap geen toestemming kan verlenen voor ophogingen in de Zevenhuizerplas en dat met de realisatie van deze natuurmaatregelen ook weer andere natuurwaarden (kranswieren) verloren zouden gaan. Het vooruit ontvangen subsidiebedrag is inmiddels teruggestort naar de Provincie. Verblijfsplek Rottebanbrug Het DB en AB hebben onlangs ingestemd met het ontwerp en budget.
Door een proef met het plaatsen van boeien op de beoogde locatie loopt een test om te ervaren of de vaarweg niet te veel gehinderd wordt voor de roeiers. De uitvoering loopt van eind 2022 tot het voorjaar 2023. Kwaliteitsimpuls Entree Eendragtspolder Het schetsontwerp voor de Kwaliteitsimpuls Entree Eendragtspolder is verder uitgewerkt tot een definitief ontwerp. Hiertoe zijn verschillende onderzoeken uitgevoerd en is afgestemd met de omwonenden en de Koeienstal, de gemeenten en het Hoogheemraadschap. De omgevingsvergunning is inmiddels aangevraagd. Het werk is in het 3e kwartaal 2022 aanbesteed en de uitvoering is inmiddels gestart. Uitbreiding MBT route Er wordt, samen met de initiatiefnemers en belanghebbenden, gewerkt aan een plan voor de aanpassing van het Mountainbike parcours in het Hoge Bergse Bos en het nieuwe parcours door het Rottemerengebied. De start van de uitvoering van dit project is verschoven naar het najaar van 2022 en loopt door in 2023. Opstellen subsidieverordening De tekst en inhoud van de subsidieverordening is vastgesteld in het AB van december 2022. Het bestuur heeft de subsidieverordening ter vaststelling aangeboden aan de raden. Hiermee wordt het mogelijk om maatschappelijke initiatieven te ondersteunen.
15
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
3.7
Mutaties in reserves
In hoofdstuk 5 onder toelichting op de balans worden de toevoegingen en onttrekkingen nader toegelicht.
16
Jaarstukken 2022 | Programmaverantwoording
3.8
Wat heeft het gekost
Overzicht van baten en lasten 2022
17
4. Paragrafen 4.1
Weerstandsvermogen en risicobeheersing
Het weerstandsvermogen weerspiegelt de mate waarin het schap in staat is middelen vrij te maken om de risico's die zich in de praktijk voordoen op te vangen zonder dat dit betekent dat het beleid veranderd/ ingekrompen moet worden. Conform de nota weerstandsvermogen wordt de ratio weerstandsvermogen berekend om te bepalen of het schap in staat is voldoende financiële middelen vrij te maken voor het dekken van de risico’s op het moment dat de risico’s zich voordoen. Voor de waardering van de toereikendheid van het weerstandsvermogen wordt de volgende tabel gehanteerd. Ratio weerstandsvermogen Waarderingscijfer A B C D E F
Ratio weerstandsvermogen > 2,0 1,4 < x < 2,0 1,0 < x < 1,4 0,8 < x < 1,0 0,6 < x < 0,8 < 0,6
Betekenis Uitstekend Ruim voldoende Voldoende Matig Onvoldoende Ruim onvoldoende
Risicoanalyse Veranderingen in bestaande (eerder gemelde) risico’s
Aard van het risico
Financiële omvang risico
1. Invoering van de Vennoot-
pm
pm
schapsbelasting
Incidenteel/ structureel
Impact (uitgaande van vier jaar) pm
2. Locatie asfaltfabriek
Vervallen
-
-
-
3. Nazorg grondwaterveront-
Incidenteel
reiniging stortplaats HBB 4. Ezelsbruggetje
Vervallen
€ 87.000
Totaal
-
€ 87.000
Kans van optreden*
Laag -
€ 17.400
-
€ 17.400
*De financiële impact wordt berekend door bij een hoog risico 80%, bij een gemiddeld risico 50% en bij een laag risico 20% van het bedrag van de financiële omvang te nemen.
Risico 1: Invoering van de Vennootschapsbelasting (Vpb) voor overheidsondernemingen Met ingang van 1 januari 2016 is de Vpb-plicht voor overheidslichamen, waaronder gemeenschappelijke regelingen, ingevoerd. De vennootschapsbelastingrisico's zijn in een extern advies door een fiscalist ten behoeve van alle recreatieschappen in beeld gebracht. De kern van het advies is als volgt: per activiteit of cluster van activiteiten is beoordeeld of met de uitvoering van de betreffende activiteit een onderneming in fiscaalrechtelijke zin wordt gedreven. Er is sprake van een fiscale onderneming indien aan elk van de volgende drie voorwaarden is voldaan:
18
1. Duurzame organisatie van kapitaal en arbeid; 2. Deelname aan het economisch verkeer; 3. Winstoogmerk en/of concurrentie. Voor een aantal activiteiten, die vallen onder economisch beheer (huren en erfpacht) is waarschijnlijk geen sprake van een fiscale onderneming, omdat geen sprake is van deelname aan het economisch verkeer. Aan dit criterium is niet voldaan aangezien de activiteiten beperkt zijn tot `normaal vermogensbeheer', dit omdat er slechts beperkt arbeid wordt verricht en er geen causaal verband is tussen arbeid en rendement. Voor de overige activiteiten is ook geen sprake is van een fiscale onderneming omdat geen sprake is van structurele vermogensoverschotten dan wel wordt het standpunt ingenomen dat een vrijstelling kan worden toegepast, zodat geen vennootschapsbelasting is verschuldigd. Inmiddels heeft de Belastingdienst bevestigd dat er geen sprake is van een fiscale onderneming. Risico 2: Locatie asfaltfabriek De locatie van de asfaltfabriek ligt in het tracé van de A16 Rotterdam en is inmiddels gesaneerd door Rijkswaterstaat (RWS). Het risico is niet langer aanwezig. Risico 3: Nazorg grondwaterverontreiniging stortplaats Hoge Bergse Bos Uit de eindinspectie van de stortplaats in het Hoge Bergse Bos is gebleken dat het beheerssysteem dat rondom de stortheuvels is aangelegd niet optimaal werkt.
Er is een (klein) risico dat in de toekomst een verontreiniging in het grondwater in de omgeving wordt vastgesteld, waardoor bodemsaneringsmaatregelen noodzakelijk zijn. Met dit risico is in het door Gedeputeerde Staten goedgekeurde nazorgplan geen rekening gehouden. Indien een dergelijke saneringsnoodzaak aanwezig is, dan is de provincie Zuid-Holland van mening dat het recreatieschap gedurende 10 jaar (tot 1 juli 2025) rekening moet houden met kosten op basis van de maatregelen en de mogelijke kosten die op € 87.000 worden geraamd wat bij een lage kans leidt tot een impact van € 17.400. Het recreatieschap kan zich vinden in deze benadering die goedkoper is dan het hernieuwd aanleggen van de drainage. Risico 4: Ezelsbruggetje Inmiddels is er een nieuwe overname partij gevonden. Het risico is niet langer van toepassing.
Ratio Weerstandsvermogen Zoals hiervoor aangegeven wordt de ratio weerstandsvermogen berekend om te bepalen of het schap in staat is voldoende financiële middelen vrij te maken voor het dekken van de risico’s op het moment dat de risico’s zich voordoen. Het saldo van de algemene reserve per 31 december 2022 bedraagt vóór resultaatbestemming € 3,8 mln. Voor toekomstige uitgaven van de projectkredieten ligt er een claim op de algemene reserve van € 0,2 mln. Het bedrag aan toegezegde kredieten voor 2023 bedraagt € 0,6 mln. Het onbelaste saldo van de algemene reserve bedraagt dan € 3,0 mln. De maximum omvang van de gekwantificeerde risico’s bedraagt € 87k. Daarmee is de ratio van het Weerstandsvermogen uitstekend te noemen.
19
Kengetallen BBV In het BBV (=financiële regelgeving voor gemeenten, provincies, Gemeenschappelijke Regelingen) staat dat er in de jaarstukken enkele kengetallen moeten worden opgenomen. Normen: Netto schuldquote: < 90% is minst risicovol, 90-130% is neutraal, > 130% is meest risicovol. Solvabiliteitsratio: > 50% is minst risicovol, 20 - 50% is neutraal, < 20% is meest risicovol. Structurele exploitatieruimte: evenwicht ( 0 of positief). De kengetallen staan in onderstaande tabel. Kengetallen
Rekening 2022
netto schuldquote solvabiliteitsrisico structurele exploitatieruimte
-204 58% 5%
Begroting 2022 -110 71% 0%
Rekening 2021 -222 56% 1%
Deze kengetallen geven enig inzicht in de financiële positie en de financiële weerbaar- en wendbaarheid van de organisatie. De netto schuldquote geeft een beeld van het niveau van de schuldenlast ten opzichte van de eigen middelen. Een negatieve schuldquote geeft in feite aan dat er per saldo geen sprake is van een schuld. De solvabiliteitsratio wordt berekend als het percentage van het totale eigen vermogen ten opzichte van het totale vermogen van het schap. Dit geeft inzicht in de mate waarin het schap in staat is om aan haar financiële verplichtingen te voldoen. Het kengetal “structurele exploitatieruimte” geeft aan of de structurele baten groter zijn dan de structurele lasten. Dit wordt in het kengetal als percentage van de totale baten uitgedrukt. Dit kengetal zegt in feite iets over het structurele jaarrekeningsaldo, d.w.z. zonder alle incidentele baten en lasten.
4.2 Onderhoud kapitaalgoederen Het goed onderhouden van de gebieden is een belangrijke taak voor het schap om duurzaam gebruik mogelijk te maken. Als basis voor het plannen van regulier- en groot onderhoud en vervangingsinvesteringen wordt het Terrein Beheer Model (TBM) gehanteerd. Dit model is gebaseerd op zogenaamde doeltypen (bijvoorbeeld speel- en ligweide, strand of bos) waarvoor een gestandaardiseerde inrichting met daarbij behorende onderhoudscycli en normkosten zijn bepaald. Het totaal aan oppervlaktes, stuks en lengte van de aanwezige doeltypes bepaalt met de cycli en de normkosten de geplande lasten voor meerjarig duurzaam onderhoud. De geplande lasten van groot onderhoud fluctueren van jaar tot jaar. Dit kan een direct en groot effect hebben op het jaarresultaat en daarmee op de jaarlijkse deelnemersbijdrage. Om dit ongewenste effect zoveel mogelijk te voorkomen heeft het schap ervoor gekozen om een egalisatievoorziening groot onderhoud in te stellen. Jaarlijks wordt een vastgestelde dotatie ten laste van de exploitatie gebracht en de werkelijke onderhoudslasten worden ten laste van de Voorziening verantwoord.
20
Jaarlijks worden de geplande lasten, de dotatie en de werkelijke kosten gemonitord. Elk jaar wordt de dotatie opnieuw berekend en vastgesteld tenzij uit de monitoring volgt dat eerder een bijstelling nodig is. In 2023 is gestart met een nieuwe herijking, deze zal in 2024 worden doorgevoerd. De onttrekking aan de voorziening Groot Onderhoud in 2022 bedraagt exclusief de personeelscomponent € 1.246.734. De werkelijke lasten zijn verantwoord op de Voorziening Groot Onderhoud. De prognose van 2022 was € 1.326.325 (excl. p-comp). Het verschil tussen de prognose en de werkelijke onttrekking is circa € 80.000 en is vooral veroorzaakt door het verschuiven van werkzaamheden en wijzigingen in de MJP-cyclus: Initiele begroting 2022 Realisatie 2022 Verschil Verklaring Categorie (alleen materieel) Bos 120.538 212.058 91.520 Doorgeschoven werkzaamheden 2021 (€ 46k). Naar voren gehaald van 2023 (€ 50k). Solitair knotbomen 43.097 0 -43.097 Wijziging cyclus en 2022 via RO bestek betaald. Duikers 80.758 148.890 68.132 Doorgeschoven werkzaamheden 2020 (€ 24k). 2023 deels naar voren gehaald (€ 34k). Asfalt 538.080 177.002 -361.078 € 350k doorgeschoven naar 2023. Bagger 7.424 45.033 37.609 Doorgeschoven werkzaamheden 2021 €36k. Gras 15.354 18.240 2.886 Niet materieel. Halfverharding 139.798 249.548 109.750 Doorgeschoven werkzaamheden 2021 (€ 126k).
Harde oevers 34.667 152.778 118.111 Doorgeschoven werkzaamheden 2021 (€ 73k). Cyclus volledig herzien. Gebouwen 12.359 19.670 7.311 Aanpassing cyclus toiletgebouwen. Bruggen 172.148 68.215 -103.933 Gepland onderhoud Pekhuisbrug al in 2021 uitgevoerd. Vlonders en steigers 126.541 53.688 -72.853 Gepland onderhoud 4-tal steigers uit 2022 in 2019 uitgevoerd ivm slechte staat. Beheerteam zelf 0 40.349 40.349 Activiteit is later toegevoegd. -79.591 Totaal uitgaven (excl P-comp) 1.326.325 1.246.734
Onderstaande tabel laat het verwachte verloop van de voorziening Groot Onderhoud zien voor de komende jaren. De dotatie vanaf 2024 wordt geïndexeerd met 8,4 % zoals vastgesteld door de financiële werkgroep gemeenschappelijke regelingen. De geprognotiseerde onttrekkingen voor 2023 en verder zijn geïndexeerd met de CPI 2022 van 11,8%. STAND VOORZIENING Stand voorziening 1 januari
2022
2023
2024
2025
2026
2027
2028
2029
2030
2.914.633
2.966.277
2.523.033
2.210.219
1.345.046
1.574.858
1.177.735
1.208.531
1.449.476
Dotatie
1.605.900
1.605.900
1.740.796
1.740.796
1.740.796
1.740.796
1.740.796
1.740.796
1.740.796
Onttrekking (incl P en Index)
1.554.256
2.049.145
2.053.609
2.605.969
1.510.984
2.137.919
1.709.999
1.499.851
3.810.566
Stand voorziening 31 december
2.966.277
2.523.033
2.210.219
1.345.046
1.574.858
1.177.735
1.208.531
1.449.476
-620.295
Door de sterk verhoogde index wordt het saldo van de voorziening vanaf 2030 negatief. De komende jaren, mede afhankelijk van de realisatie, moet worden bezien of een extra dotatie nodig is. N.B.: De onttrekking 2023 is inclusief de vanuit 2022 doorgeschoven werken (€ 146.000). In de Algemene Bestuursvergadering van december 2022 is besloten tot een extra dotatie in 2023 van € 195.000 éénmalig en € 17.000 structureel vanaf 2024 ten behoeve van het groot onderhoud aan gebouwen. Dit moet nog worden verwerkt in het Terrein Beheer Model en de Meerjaren Onderhoudsplanning. De dekking voor deze dotaties is al gevonden door een storting vanuit de algemene reserve van € 195.000 en opname in de programmabegrotingen vanaf 2024 van € 17.000.
21
4.3 Financiering Kasgeldlimiet Tot het kasgeld behoren alle vlottende schulden < 1 jaar, de contante gelden in kas, de uitgaande gelden < 1 jaar en de tegoeden/ schulden rekening-courant. Doel van de kasgeldlimiet is het beperken van de renterisico’s op de korte schuld. De korte schuld is bedoeld voor de lopende uitgaven en zodoende is de limiet gekoppeld aan het begrotingstotaal. De kasgeldlimiet is vastgesteld op 8,2% van het totaal van de jaarbegroting bij aanvang van het jaar. Bij dit schap wordt voldaan aan de kasgeldlimiet, aangezien er per saldo geen sprake is van een kortlopende schuld. Renterisiconorm De renterisiconorm stelt een limiet aan het renterisico over de lange termijn financiering. Het renterisico is het geldbedrag aan leningen dat in een bepaald jaar aan renteherziening en herfinanciering onderhevig is. Het renterisico mag maximaal 20% van het begrotingstotaal per 1 januari van het betreffende kalenderjaar bedragen. De renterisiconorm benadrukt het belang van een goede spreiding van de leningenportefeuille en de renterisico’s. De renterisiconorm is voor dit schap niet van toepassing, aangezien er geen sprake is van opgenomen geldleningen. Ook voor de komende 4 jaren worden geen geldleningen verwacht.
Schatkistbankieren Bij het schatkistbankieren wordt dagelijks het saldo bij een vastgesteld drempelbedrag overgeboekt op een bankrekening ten gunste van de rekening-courant die een decentrale overheid heeft bij de schatkist. Omgekeerd kan het saldo ook worden aangevuld ten laste van de rekening-courant die een decentrale overheid heeft bij de schatkist. Voor het schap zijn de benodigde overeenkomsten met het Rijk afgesloten. Zie verder het overzicht in de toelichting op de balans, onderdeel Schatkistbankieren.
4.4
Grondbeleid
Het Dagelijks Bestuur van het Recreatieschap Rottemeren heeft begin 2016 de nota grondbeleid vastgesteld, waarin de volgende uitgangspunten centraal staan Grond is een middel en geen doel. • Bij en met de inzet van grond wordt financiële optimalisatie nagestreefd. • Met de inzet van grond wordt samenwerking met gebiedspartijen gezocht. • Hoewel het schap zelf geen grond- of opstalexploitaties voert, heeft zij in haar aanpak een actieve houding. Hierbij stuurt zij – in samenwerking met de andere gebiedspartijen - actief op programmering, kostenbeheersing en opbrengstoptimalisatie. • Het schap werkt innovatief en extern gericht, zoekt naar nieuwe verbanden en geeft waar mogelijk ruimte aan nieuwe technologieën en duurzame toepassingen. • Het schap neemt in beginsel niet risicodragend deel in gebieds- en vastgoedontwikkelingen en niet zelf grond-of opstalexploitaties voert. • Bij de inzet van grond en vastgoed werkt het schap transparant en marktconform.
22
Financieel Naast het algemene uitgangspunt van financiële optimalisatie is de inzet vooral gericht geweest op het behoud van het huidige niveau van inkomsten in de schapsbegroting, zulks in relatie tot de met eigendom/erfpacht samenhangende kosten. Door het aanhoudende herstel van de economie zal de investeringsbereidheid bij ontwikkelende partijen toenemen, maar concrete investeringsvoorbeelden zijn nog niet voor handen.
Oppervlakte: Totaal
31-12-2022 1.254ha
31-12-2021 Toelichting mutatie: 1.254 ha n.v.t.
Deze tabel betreft de grondpositie; in het onderdeel “economisch beheer” van het deelproduct Gebiedsbeheer wordt ingegaan op het beheerareaal en eventuele mutaties hierin. In 2022 zijn er geen mutaties geweest in de grondposities. Peildatum voor deze tabel is de kadastrale registratie per 31 december 2022.
4.5
Bedrijfsvoering
Rottemeren is een bestuurlijke organisatie en heeft geen eigen personeel in dienst. Uitvoering van de eigen kerntaken vereist derhalve een derde uitvoerende partij. Dit is Staatsbosbeheer. De samenwerking is in 2019 verlengd tot en met 2023. Bij de samenwerkingsovereenkomst hoort een volmacht- en mandaatlijst. Tot en met 2021 is afgerekend op basis van ‘fixed price’, uitgesplitst naar onderdeel van de bedrijfsvoering. Voor 2022 rekenen wij af , conform de nieuw vastgestelde PDC, op basis van de werkelijk gemaakt uren maal het voor 2022 afgesproken tarief. Hierdoor ontstaat inzicht in de inspanning op de verschillende begrotingsposten. Voor begeleiding regulier en groot onderhoud geldt de norm van 30% van de werkelijk bestede materiele uitgaven.
23
Dienstverlening Staatsbosbeheer
Deelproducten Beheerinformatie Uitvoeren Terreininspecties Ondersteuning recreatie-, landschaps- en natuurbeheer Uitvoeren en begeleiding Terreinbeheer Omgevingscommunicatie Beheer vastgoed en gronden (rentmeesterschap) Toezicht en Handhaving Vergunningen, ontheffingen en toestemmingen Gebiedsbeheer
Begroting na wijziging 2022 53.700 74.100 33.300 391.680 177.800 125.700 398.900 36.500 1.291.680
Rekening 2022 81.041 74.588 23.883 381.080 104.804 108.932 296.736 27.057 1.098.121
Vrijwilligers en actief burgerschap Maatschappelijke betrokkenheid
40.400 40.400
11.444 11.444
Voorbereiden programma's en projectmanagement Plannen maken
75.900 75.900
63.957 63.957
Bestuurlijke diensten Financiële diensten Juridische diensten Overhead
191.700 181.600 44.700 418.000
184.902 217.802 19.470 422.173
1.825.980
1.595.695
Totaal personele lasten
Gebiedsbeheer De lasten (Dienstverlening Staatsbosbeheer) zijn met € 193k achtergebleven. Door de krappe arbeidsmarkt is het niet gelukt de vacature voor een BOA in te vullen (Toezicht en Handhaving). Capaciteitsgebrek had ook invloed op de werkzaamheden door Beheer vastgoed en grondzaken. Vanwege het vertrek van de programmamanager is het aantal uren voor communicatie achtergebleven. Maatschappelijke betrokkenheid Door capaciteitsgebrek zijn niet alle uren benut voor deze activiteit. Plannen maken Vanwege het vertrek van de programmamanager is niet het hele budget benut voor plan- en projectvoorbereiding. Overhead De totale lasten voor Overhead zijn iets hoger uitgekomen. De overschrijding bij Financiële diensten (€ 20k) heeft onder meer te maken met de inzet voor project control; deze worden niet meer verantwoord ten laste van de individuele projecten maar
24
onder de reguliere dienstverlening. Daar staat een lagere onttrekking uit de investeringsreserves tegenover van de projectkredieten. De lagere lasten voor Juridische diensten hebben enerzijds te maken met een gebrek aan capaciteit, anderzijds is deze dienst voor een deel vraag gestuurd waardoor de inzet per jaar kan fluctueren. Samenvatting Wij hebben de volgende afrekenmethodiek toegepast voor begrotingsjaar 2022: 1. De standaard dienstverlening te verrekenen op maximaal het totaalbudget bedrijfsvoering incl. goedgekeurd meerwerk tegen werkelijke kosten dan wel werkelijke uren maal het afgesproken tarief; 2. De begeleiding voor regulier en groot onderhoud te maximeren op 30% van de werkelijke materiele kosten voor uitbesteed werk. De onderbesteding op de dienstverlening is vooral veroorzaakt door enerzijds een gebrek aan voldoende capaciteit en anderzijds doordat vacatures niet (tijdig) konden worden ingevuld. Deze onderbesteding heeft dan ook een incidenteel karakter. Inmiddels zijn de vacatures ingevuld (onder meer bij Grondzaken, Boswachter Publiek, een BOA en de Programmamanager) waardoor wij verwachten dat het dienstverleningsbudget de komende jaren (vrijwel) volledig zal worden uitgenut.
25
RECREATIESCHAP ROTTEMEREN 5. CONCEPT-JAARREKENING 2022
26
5.1
Balans per 31 december 2022
ACTIVA
31 december 2022
31 december 2021
5.854.161 229.585 5.624.576
5.068.565 242.267 4.826.298
15.552.669 679.158 14.799.277 74.234
17.478.729 382.897 16.993.274 102.558
Liquide middelen Banksaldi
83.614 83.614
80.259 80.259
Overlopende activa De van Europese en Nederlandse overheidslichamen nog te ontvangen voorschotbedragen die ontstaan door voorfinanciering op uitkeringen met een specifiek bestedingsdoel Overige nog te ontvangen bedragen en de vooruitbetaalde bedragen die ten laste van volgende begrotingsjaren komen