Raadsvoorstel Wijziging Verordening Wmo

Raadsvoorstel Onderwerp Zaakid

Wijziging Wmo-verordening Zoetermeer 2015 2023-099558

Auteur

Martine Kummer +31793469271 M.Kummer@zoetermeer.nl

Gemeentesecretaris

Huykman, B.J.D.

Afdelingshoofd

Breugem - Kosters Y.J.M. (Yvonne)

Portefeuillehouder

Wethouder Ter Laak

Uiterste behandeldatum (+ reden) Programma(s)

31 december 2023 vanwege implementatie 1 januari 2024 Programma 2 Samen leven en ondersteunen

Eerdere besluitvorming Samenvatting

Bijlagen

Voorgesteld wordt de Wmo-verordening Zoetermeer 2015 te wijzigen op drie onderdelen vanwege externe ontwikkelingen. Het gaat om: a) Het tarief voor een PGB voor hulp bij het huishouden voor een persoon uit het sociale netwerk van de client, wijzigt als gevolg van een recente uitspraak hierover door de Centrale Raad van Beroep; b) De eigen bijdrage voor Wmo voorzieningen wijzigt als gevolg van een besluit hierover van het Ministerie van VWS; c) De indexeringspercentages van de ingekochte diensten wijzigen als gevolg van nieuwe/ gewijzigde contracten. Voorgesteld wordt om de tekst hierover in de verordening te wijzigen en zowel de percentages als de concrete bedragen te bundelen in het Wmo Besluit.

1. Wmo verordening OUD 2. Wmo verordening NIEUW 3. Was-wordt tabel

Raadsbesluit Raadsvoorstel wijziging verordening Wmo 2023-099558 De raad van de gemeente Zoetermeer; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 24 oktober 2023 Besluit 1. De gewijzigde Wmo verordening Zoetermeer 2015 vast te stellen en daarmee te besluiten: a) Het tarief voor een PGB voor hulp bij het huishouden door een persoon uit het sociale netwerk van de client vast te stellen op basis van het uurloon van de van toepassing zijnde CAO conform de uitspraak hierover van de Centrale Raad van Beroep, en daarmee tevens in te stemmen met een verhoging van dit tarief van € 16,49 naar € 20,35 per uur per 1 januari 2024; b) De eigen bijdrage voor Wmo voorzieningen vast te stellen conform de landelijke richtlijnen hiervoor, en daarmee tevens in te stemmen met de (landelijke) verhoging van de eigen bijdrage van € 19 naar € 20,60 per 1 januari 2024; c) Voor de indexeringspercentages van de verschillende Wmo voorzieningen te verwijzen naar de bepalingen daarover in de betreffende contracten. Dit besluit treedt in werking twee weken na de bekendmaking daarvan. Tenzij over dit besluit een inleidend verzoek tot het houden van een referendum wordt gedaan.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad op 27 november 2023 de griffier,

de voorzitter,

drs. R. Blokland MCM

drs. M.J. Bezuijen

datum print: donderdag 26 oktober 2023

2

Toelichting Probleemstelling en kader Inleiding a) De hoogte van het tarief voor een PGB voor hulp bij het Huishouden door een persoon uit het sociale netwerk van de client wordt aangepast naar aanleiding van een uitspraak hierover van de Centrale Raad van Beroep. De uitspraak slaat ook op het PGB tarief voor Begeleiding door een persoon uit het sociale netwerk van de cliënt. Dat tarief is in Zoetermeer op dit moment hoger dan het minimale tarief op basis van de uitspraak van de CRvB. Of dit tarief aangepast moet worden wordt nader onderzocht; b) De eigen bijdrage voor een Wmo voorziening wordt verhoogd vanwege een landelijk besluit hierover door het Ministerie van VWS; c) Een aantal indexeringspercentages in de verordening wijzigt per 1 januari 2024. Voorgesteld wordt om voortaan de indexeringspercentages niet meer op te nemen in de verordening maar daarin te verwijzen naar de percentages in de betreffende contracten. Zowel de indexeringspercentages als de actuele tarieven worden vervolgens opgenomen in het Wmo Besluit 2024.

Beoogd effect Inwoners kunnen zo lang als mogelijk zelfstandig wonen en deelnemen aan de maatschappij. Voorstel/keuzemogelijkheden/risico’s a) Het tarief voor een PGB voor hulp bij het huishouden door een persoon uit het sociale

netwerk van de client vast te stellen op basis van het uurloon van de van toepassing zijnde CAO conform de uitspraak hierover van de Centrale Raad van Beroep, en daarmee tevens in te stemmen met een verhoging van dit tarief van € 16,49 1 naar € 20,35 per uur per 1 januari 2024; b) De eigen bijdrage voor Wmo voorzieningen vast te stellen conform de landelijke richtlijnen hiervoor in het Uitvoeringsbesluit Wmo, en daarmee tevens in te stemmen met de landelijke verhoging van de eigen bijdrage van € 19 naar € 20,60 per 1 januari 2024; c) Voor de indexeringspercentages van de verschillende Wmo voorzieningen te verwijzen naar de bepalingen daarover in de betreffende contracten.

Argumenten 1.a.1. Hiermee wordt uitvoering gegeven aan jurisprudentie van de Centrale Raad van Beroep over de hoogte van het PGB voor hulp bij het huishouden voor een persoon uit het sociale netwerk van de client Op dit moment wordt in Zoetermeer het tarief voor een PGB door een persoon uit het sociale netwerk van de cliënt berekend op basis van 50% van het tarief voor Zorg in Natura. De Centrale Raad van Beroep (CRvB) heeft bepaald dat dit tarief berekend moet worden op basis van het uurloon in de van toepassing zijnde CAO. Deze uitspraak is omstreden omdat de Centrale Raad informele hulp koppelt aan het tarief voor een professional. Echter de uitspraak van de CRvB is definitief, dit kan alleen nog gewijzigd worden door middel van een wetswijziging. Er is geen zicht op of die er gaat komen. 1 Hulp bij het Huishouden categorie 1 (de meeste voorkomende categorie)

datum print: donderdag 26 oktober 2023

3

Om te voldoen aan de uitspraak van de CRvB moet de tekst hierover in de verordening gewijzigd worden: de huidige formulering ‘het tarief wordt berekend op basis van 50% van het tarief voor Zorg in Natura’ wordt vervangen door een tekst op basis van de uitspraak van de CRvB 1.a.2. Door het implementeren van de uitspraak van de CRvB wordt het PGB tarief voor hulp bij het huishouden door een persoon uit het sociale netwerk van de client per 1 januari 2024 € 20,35 per uur Het huidige tarief voor de hulp bij het huishouden, op basis van 50% van het tarief voor Zorg in Natura, is te laag in relatie tot de uitspraak van de CRvB. Door het implementeren van de uitspraak van de CRvB stijgt het PGB tarief voor hulp bij het huishouden door een persoon uit het sociale netwerk van de client per 1 januari 2024 van € 16,49 naar € 20,35. 1.a.3. Over de gevolgen van de uitspraak van de Centrale Raad van Beroep voor een PGB voor individuele begeleiding door een persoon uit het sociaal netwerk van de cliënt nemen we een besluit na nader onderzoek De uitspraak van de CRvB heeft zowel betrekking op hulp bij het huishouden als op individuele begeleiding.

Het huidige tarief van Zoetermeer voor een PGB voor individuele begeleiding door een persoon uit het sociale netwerk van de cliënt is hoger dan de berekening volgens de uitspraak van de CRvB: ➢ het huidige tarief op basis van 50% van de kosten voor Zorg in Natura is € 34,552 ➢ het minimale tarief op basis van de uitspraak van de CRvB is € 23,203 De uitspraak van de CRvB spreekt nadrukkelijk van een minimaal tarief. Dit biedt onvoldoende grond om het PGB voor Individuele Begeleiding zonder meer naar beneden bij te stellen. Er wordt nader onderzoek gedaan naar de gevolgen en de haalbaarheid van een eventuele verlaging van dit tarief. 1.b.1. Hiermee volgen we binnen de huidige kaders de landelijke richtlijnen met betrekking tot de hoogte en de overige voorwaarden voor de eigen bijdrage voor Wmo voorzieningen De hoogte en de overige voorwaarden voor de eigen bijdrage voor een Wmo voorziening worden vastgesteld door het Rijk. Op dit moment bedraagt de eigen bijdrage € 19 per maand ongeachte het zorggebruik. Het Rijk noemt dit het abonnementstarief. Per 1 januari 2024 heeft het Rijk dit verhoogd naar € 20,60 per maand, als gevolg van de stijgende kosten voor Wmovoorzieningen en inflatie. In de Wmo-verordening wordt het bedrag ad € 19 per maand genoemd. Dit wordt vervangen door een verwijzing naar de landelijke richtlijnen hiervoor, volgens het advies van de VNG4.

Door in de Wmo-verordening een verwijzing op te nemen naar de landelijke richtlijnen met betrekking tot de voorwaarden en de hoogte van de eigen bijdrage (en geen bedrag meer te noemen) wordt voorkomen dat de Wmo-verordening aangepast moet worden elke keer als het Rijk het tarief voor de eigen bijdrage aanpast bijvoorbeeld als gevolg van indexering. Het Rijk is voornemens om per 1 januari 2026 de inkomensafhankelijke eigen bijdrage weer in te voeren, net als voorafgaand aan de invoering van het abonnementstarief. Zodra dit aan de orde is, wordt een besluit hierover voorgelegd aan de gemeenteraad, dit wordt niet automatisch overgenomen.

2 50% van het laagste tarief voor individuele begeleiding per 1 jan 2024 3 Berekening op basis van de rekentool van Schulinck 4 Zie voor meer informatie Wijzigingen eigen bijdrage Wmo gaan vooralsnog door | VNG

datum print: donderdag 26 oktober 2023

4

1.c.1. Dit verbetert de toegankelijkheid van deze informatie Het tarief voor de Wmo voorzieningen wordt jaarlijks geïndexeerd. De wijze waarop de indexering plaats vindt, is opgenomen in de Wmo-verordening. Dit is voor elke Wmo voorziening verschillend omdat de indexering is vastgelegd in het inkoopcontract van de betreffende voorziening. Dit heeft als nadeel dat de bepaling over de indexering in de Wmoverordening nauwelijks nog leesbaar is. Bovendien is de indexering in de inkoopcontracten leidend, dit wordt in de Wmo-verordening uitsluitend herhaald. De geïndexeerde tarieven worden jaarlijks vastgesteld in het Wmo Besluit zie Besluit Wmo 2023. Dit Besluit is openbaar en is voor geïnteresseerden veel beter leesbaar dan enkel de percentages in de Wmo-verordening, omdat in het Besluit niet alleen de percentages staan maar ook de daadwerkelijke tarieven. De indexeringspercentages in de Wmo-verordening wijzigen per 1 januari 2024 omdat per die datum een nieuw contract afgesloten wordt voor begeleiding en dagbesteding5, en het contract voor de hulp bij het huishouden vernieuwd wordt binnen de huidige raamovereenkomst. Voorgesteld wordt om van de gelegenheid gebruik te maken om de bepaling over de indexering in de Wmo-verordening aan te passen en daarin te verwijzen naar het indexeringspercentage in de betreffende contracten.

Zowel de indexeringspercentages als de actuele tarieven worden vervolgens opgenomen in het Wmo Besluit 2024. Daarin staat alle actuele informatie op één plek wat de leesbaarheid ten goede komt. Kanttekeningen 1.a.1. Hiermee lopen we op de troepen vooruit De uitspraak van de Centrale Raad is omstreden omdat hierin het tarief voor een professional wordt gekoppeld aan het leveren van zorg door iemand die per definitie géén professional is. De VNG en het ministerie van VWS beraden zich nog op de gevolgen van de uitspraak. Echter de uitspraak van de CrvB is definitief, dit kan alleen nog gewijzigd worden door middel van een wetswijziging. Er is geen zicht op of die er gaat komen. Dus we kunnen wel wachten met het implementeren van de uitspraak, maar onduidelijk is wáár we dan precies op wachten, en hoe lang. Bovendien is dan onduidelijk hoe we in de tussentijd omgaan met cliënten die met de uitspraak van de CRvB in de hand verzoeken om aanpassing van hun tarief. 1.a.2. De uitspraak van de CRvB geldt niet collectief met terugwerkende kracht De uitspraak van de Centrale Raad van Beroep slaat niet collectief op alle huidige cliënten met een PBG voor een persoon uit hun sociale netwerk (budgethouders). De huidige budgethouders kunnen wel individueel de gemeente verzoeken om hun budget aan te passen. Nieuwe budgethouders moeten direct het nieuwe tarief krijgen.

Dit leidt tot een onduidelijke situatie met budgethouders die (ogenschijnlijk) min of meer willekeurig wel of niet het nieuwe tarief krijgen. Vanuit het oogpunt van herstel van vertrouwen in de overheid is dat niet wenselijk. Ook is het individueel verzoeken om aanpassing en het feitelijk aapassen van het budget een extra administratieve last zowel voor de client als voor de gemeente. 1.b.1. Het is niet verplicht de landelijke verhoging van de eigen bijdrage te volgen De landelijke eigen bijdrage is een maximumtarief. Gemeenten mogen dit niet hoger vaststellen, wel lager. Zoetermeer heeft er bij de invoering van het abonnementstarief in 2019 voor gekozen om de landelijke richtlijn te volgen en de eigen bijdrage niet lager vast te stellen. Die lijn wordt voortgezet.

5 zie

Raadsmemo nieuwe inkoop wmo voorzieningen

datum print: donderdag 26 oktober 2023

5

Financiën Het gaat om ongeveer 65 budgethouders die een PGB hebben voor hulp bij het huishouden door een persoon uit hun sociale netwerk. De extra kosten voor het nieuwe tarief bedragen structureel tussen de € 50.000 en € 70.000 per jaar vanaf 1 januari 2024. Dit leidt naar verwachting tot een beperkte overschrijding op het budget voor PGB’s hulp bij het huishouden (van ongeveer € 20.000). De verwachting is dat deze overschrijding gedekt kan worden binnen het totale Wmo-budget voor PGB’s Het verhogen van de eigen bijdrage leidt tot een structurele verhoging van de inkomsten van de gemeente van ongeveer € 80.000 per jaar. Controleprotocol Dit voorstel heeft gevolgen voor het controleprotocol. Na vaststelling van de gewijzigde Wmo-Verordening zal het Controleprotocol aangepast worden. Participatie en Communicatie Over dit voorstel heeft geen participatie plaats gevonden omdat het: a) Jurisprudentie betreft; b) Een landelijke wijziging betreft die de gemeente volgt; c) Een technische wijziging betreft. Het raadsbesluit wordt elektronisch bekend gemaakt.

Duurzaamheid Niet van toepassing Toegankelijkheid en bruikbaarheid voor gehandicapten Niet van toepassing Rapportage en evaluatie Vindt plaats via de reguliere P&C cyclus Planning Na vaststelling van de verordeningswijziging worden de wijzigingen verwerkt in het Wmo Besluit en de Beleidsregels, die ter vaststelling worden voorgelegd aan het college. Het gewijzigde PGB-tarief en het nieuwe bedrag voor de eigen bijdrage gaan in per 1 januari 2024.

datum print: donderdag 26 oktober 2023

6