Raadsvoorstel Suppletie NGE (Niet-Gesprongen Explosieven)

Raadsvoorstel Onderwerp

Suppletie NGE

Zaakid

0637655900

Auteur

Marieke van Aubel 079 – 346.94.76 M.C.van.Aubel@zoetermeer.nl

Gemeentesecretaris

Huykman, B.J.D.

Directeur

P.W. Verhoeven

Portefeuillehouder

Wethouder Rosier

Medeverantwoordelijke(n)

Uiterste behandeldatum (+ reden) Programma(s) Eerdere besluitvorming Samenvatting

Raadsvergadering 15 maart 2021. Het besluit dient voor 1 april 2021 naar het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties (BZK) gezonden te worden. Programma 7 Inrichting van de stad

Alle gemeenten kunnen middels een raadsbesluit een suppletie aanvragen uit het Gemeentefonds bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties als tegemoetkoming in de gemaakte kosten van onderzoek en opsporing naar Niet-Gesprongen Explosieven (NGE) uit de Tweede Wereldoorlog. Met dit raadsbesluit vraagt Zoetermeer bedoelde suppletie aan.

Bijlagen

Raadsbesluit Suppletie NGE De raad van de gemeente Zoetermeer; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 5 januari 2021 besluit 1. Een suppletie-uitkering van € 15.137,- aan te vragen bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. 2. De bijdrage in de kosten voor het onderzoek naar en de opsporing van Niet-Gesprongen Explosieven te verantwoorden bij de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Dit besluit treedt in werking twee weken na de bekendmaking daarvan. Tenzij over dit besluit een inleidend verzoek tot het houden van een referendum wordt gedaan.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad op 15 februari 2021 de griffier,

de voorzitter,

drs. R. Blokland MCM

drs. M.J. Bezuijen

datum print: donderdag 21 januari 2021

2

Toelichting Probleemstelling en kader Inleiding In de gemeente Zoetermeer hebben in de Tweede Wereldoorlog bombardementen plaatsgevonden. Het is mogelijk dat er zich gesprongen en niet-gesprongen explosieven (NGE, oftewel Conventionele Explosieven, CE) in de bodem bevinden. De laatste jaren neemt het besef van het belang tot opsporing van explosieven bij ontwikkelingen (mede in het kader van openbare orde en veiligheid) toe. Daarom wordt er steeds vaker en/of beter gezocht naar explosieven voordat gebouwd gaat worden of tijdens grondroerende werkzaamheden. Hiermee voldoet de gemeente Zoetermeer aan wettelijke verplichtingen uit de Gemeentewet (garanderen openbare orde en veiligheid) en de Arbeidsomstandighedenwet (garanderen arbeidsveiligheid). Daarmee maken we Zoetermeers grondgebied schoner en veiliger, nu en in de toekomst. De kosten van het opsporen van NGE kunnen een zware belasting vormen voor gemeenten die met deze problematiek te maken hebben. De rijksoverheid heeft dit onderkend. Daarom kunnen gemeenten een beroep doen op een specifieke bijdrage in de kosten voor opsporing van NGE. Het Rijk besloot in 1986 dat de financiële verantwoordelijkheid voor de opsporing van conventionele explosieven bij gemeenten en/of derden ligt, maar in uitzonderlijke gevallen kon het Rijk een tegemoetkoming in de kosten geven.

Dit Bijdragebesluit werd in 2009 omgezet in de zogenaamde ‘Bommenregeling’, die via het Gemeentefonds loopt. Deze regeling houdt in dat in geval van opsporing en ruiming van explosieven gemeenten een bijdrage van 70 % in de werkelijk gemaakte kosten kunnen ontvangen (suppletie-uitkering). De vereiste is hierbij dat de aanvraag moet worden ingediend op basis van een raadsbesluit. Dit geldt voor in opdracht van de gemeente gemaakte onderzoekskosten maar ook in opdracht van derden gemaakte onderzoekskosten. Procedureel houdt dit in dat de gemeenteraad een besluit moet nemen over de door de gemeente en eventueel derden gemaakte kosten en dat al deze kosten ingediend worden bij het Ministerie van BZK. Vervolgens ontvangt de gemeente de suppletie en verdeelt dat naar rato naar de verschillende partijen die de kosten hebben gemaakt (dus gemeente en derden). In 2014 is de Bommenregeling door het Ministerie van BZK aangepast. De hoofdpunten van de gewijzigde Bommenregeling staan beschreven in de Septembercirculaire Gemeentefonds 2014, als volgt:  Vanaf 2015 kunnen alle gemeenten in geval van opsporing en ruiming van explosieven een bijdrage van 70% in de kosten ontvangen door het indienen van een raadsbesluit.  De mogelijkheid voor het ontvangen van een suppletie-uitkering is beperkt tot de werkelijk gemaakte kosten.

De mogelijkheid om op basis van toekomstige kosten een bijdrage te ontvangen vervalt.  Om in aanmerking te komen voor een bijdrage volstaat de toezending van een gemeenteraadsbesluit waarin de gemaakte kosten voor het opsporen en ruimen van explosieven zijn opgenomen. Er hoeft geen verdere onderbouwing overlegd te worden.  Projectplannen of studies naar risico's e.d. worden niet in behandeling genomen.  Btw komt, net als onder het voormalige Bijdragebesluit, niet voor compensatie in aanmerking. In de opgave van de gemaakte kosten dient daarom duidelijk te worden opgenomen dat de bedragen exclusief btw zijn. Beoogd effect Met uw besluit wordt voldaan aan de voorwaarden die gelden bij het aanvragen van een tegemoetkoming in de kosten via de suppletie uit het gemeentefonds.

datum print: donderdag 21 januari 2021

3

Voorstel/keuzemogelijkheden/risico’s 1. Een suppletie-uitkering van € 15.137,- aan te vragen bij het Ministerie van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties. 2. De bijdrage in de kosten voor het onderzoek naar en de opsporing van Niet-Gesprongen Explosieven te verantwoorden bij de algemene uitkering uit het gemeentefonds. Argumenten 1.1 De onderzoekskosten voor de gemeente zijn lager Dit raadsbesluit is nodig voor het aanvragen van een bijdrage aan de onderzoeks- en opsporingskosten naar Niet-Gesprongen Explosieven in Zoetermeer. Hiermee wordt in totaal € 15.137,- van de gemaakte onderzoekskosten voor de verschillende projecten vergoed. Hierna zijn in het kort de verschillende projecten beschreven, die in aanmerking komen voor suppletie: 1. Zilverstraat Voor het projectgebied Zilverstraat is op basis van het gemeentebrede vooronderzoek een briefrapportage opgesteld inzake het risico op aanwezigheid van Niet-Gesprongen Explosieven. De gemaakte kosten voor deze rapportage komen totaal op € 1.860,- (exclusief btw). 2. Omgevingsvisie Voor de toekomstige ruimtelijke ontwikkeling van Zoetermeer is meer inzicht in het risico op Niet-Gesprongen Explosieven noodzakelijk. Daarom wordt voor het gehele grondgebied van Zoetermeer een vooronderzoek naar de kans op aanwezigheid van Niet-Gesprongen Explosieven uitgevoerd.

De voordelen van één groot onderzoek zijn:  De kosten van één onderzoek voor de gehele gemeente zijn lager dan de optelsom van de kosten voor afzonderlijke onderzoeken voor de verschillende ontwikkellocaties.  De gemeente beschikt na het onderzoek over één onderzoek en één overzichtskaart (in plaats van meerdere onderzoeken). Dit komt de overzichtelijkheid ten goede.  Deze informatie kan ook via gis beschikbaar gesteld worden en vormt daarmee ook een bouwsteen voor de Omgevingsvisie.  Doordat het onderzoek al is uitgevoerd is gelijk bij aanvang van nieuwe projecten duidelijk of het thema niet gesprongen explosieven nog relevant is of niet.  Het onderzoek is nodig voor grondroeringen. De buitendienst en/of derden die werkzaamheden in de grond uitvoeren weten bij planning van de werkzaamheden al of er mogelijke risico's zijn en kunnen de nodige maatregelen nemen. Het onderzoek is gestart in 2019. Voor de kosten in 2019 is in 2020 suppletie aangevraagd en ontvangen. Het onderzoek is afgerond in april 2020. De kosten voor het onderzoek bedroegen in 2020 € 19.764,- (exclusief btw). 2.1 Effect op de totale uitkering uit het gemeentefonds 2020 is gering Omdat de uitgaven reeds in 2018 en 2019 zijn gemaakt en het effect op de totale uitkering uit het gemeentefonds 2020 gering is, wordt geen begrotingswijziging opgemaakt.

Het effect op de uitkering zal worden meegenomen in de gebruikelijke periodieke informatieverstrekking over de ramingen over de te verwachten omvang van het gemeentefonds. Kanttekeningen Aan het aanvragen van de suppletie zijn geen specifieke risico’s verbonden.

datum print: donderdag 21 januari 2021

4

Financiën Er zijn kosten gemaakt voor onderzoeken naar Niet-Gesprongen Explosieven tot een bedrag van € 21.624,-. Deze uitgaven zijn verantwoord op de onderstaande budgetten van de twee projecten. Van deze kosten kan maximaal 70% worden vergoed vanuit het Gemeentefonds. De uitkering wordt in overeenstemming met de regelgeving achteraf aangevraagd en wordt ontvangen via de algemene uitkering uit het gemeentefonds 2021 die verantwoord wordt in het programma Overzicht algemene dekkingsmiddelen en onvoorzien (OAD). Door deze (verplichte) wijze van verantwoording ontstaat een verschil in fasering tussen de verantwoording van deze uitgaven (in 2020) en de uit deze uitgaven voortvloeiende inkomsten (in 2021). Omdat de inkomsten uiteindelijk bij de gemeente binnen komen is het effect op de totale financiën nihil. Omdat de uitgaven reeds in 2020 zijn gemaakt en het effect op de totale uitkering uit het gemeentefonds 2021 gering is, wordt geen begrotingswijziging opgemaakt. Het effect op de uitkering zal worden meegenomen in de gebruikelijke periodieke informatieverstrekking over de ramingen over de te verwachten omvang van het gemeentefonds. In onderstaande tabel zijn de bedragen vermeld (exclusief btw): Project

Kosten NGE

Suppletie 70%

Gemeente 30%

€1.860

€1.302

€558

2) Omgevingsvisie

€ 19.764

€ 13.835

€ 5.929

Totaal

€ 21.624

€ 15.137

€ 6.487

1) Zilverstraat

Controleprotocol Niet van toepassing. Samenspraak en Communicatie Dit besluit wordt gepubliceerd middels de openbare bekendmakingen. Duurzaamheid Niet van toepassing. Toegankelijkheid en bruikbaarheid voor gehandicapten Niet van toepassing. Rapportage en evaluatie Niet van toepassing. Planning Niet van toepassing.

datum print: donderdag 21 januari 2021

5