Raadsvoorstel Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023

Raadsvoorstel Onderwerp Zaakid

Raadsvoorstel Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023 2023-096478

Auteur

Niels van Dijken N.van.Dijken@zoetermeer.nl

Gemeentesecretaris

Huykman, B.J.D.

Afdelingshoofd

Tholen C. (Cyril)

Portefeuillehouder

Wethouder Velzen

Medeverantwoordelijke(n)

Uiterste behandeldatum (+ reden) Programma(s)

Programma 1 Onderwijs, economie en arbeidsparticipatie

Eerdere besluitvorming Samenvatting

Het college draagt zorg voor het ondersteunen van inwoners bij het verkrijgen van reguliere arbeid en biedt daarbij voorzieningen aan om dit mogelijk te maken. Op grond van artikel 8a van de Participatiewet stelt de raad bij verordening regels ten aanzien van deze gemeentelijke re-integratietaak. Aanleiding voor het aanpassen van de re-integratieverordening betreft het wetsvoorstel Breed Offensief. Het wetsvoorstel Breed Offensief vraagt een technische wijziging van de verordening. Zaken die voorheen in beleidsregels of uitvoeringsinstructies geregeld waren, moeten nu in de verordening geregeld worden. In het bijzonder gaat het om de voorwaarden die gelden om in aanmerking te komen voor de voorzieningen. Met het vaststellen van de reintegratieverordening Participatiewet 2023 wordt aan de nieuwe wet- en regelgeving voldaan. De reintegratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023 vervangt de Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017) en de verordening loonkostensubsidie Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017).

Bijlagen

Bijlage 1. Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023 Bijlage 2. Wijzigingen re-integratieverordening Participatiewet Bijlage 3. Raadsvoorstel ‘Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023’

Raadsbesluit Raadsvoorstel Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023 2023-096478 De raad van de gemeente Zoetermeer; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 24 oktober 2023 besluit 1. De re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023 vast te stellen; 2. De re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017) in te trekken; 3. De verordening loonkostensubsidie Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017) in te trekken. Dit besluit treedt in werking twee weken na de bekendmaking daarvan. Tenzij over dit besluit een inleidend verzoek tot het houden van een referendum wordt gedaan.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad op 29 januari 2024 de griffier,

de voorzitter,

drs. R. Blokland MCM

drs. M.J. Bezuijen

2

Toelichting Probleemstelling en kader Inleiding Het college draagt zorg voor het ondersteunen van inwoners bij het verkrijgen van reguliere arbeid en biedt daarbij voorzieningen aan om dit mogelijk te maken. Op grond van artikel 8a van de Participatiewet stelt de raad bij verordening regels ten aanzien van deze gemeentelijke re-integratietaak. Op dit moment kent de gemeente Zoetermeer twee verordeningen met betrekking tot re-integratie: 1. Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017); 2. Verordening loonkostensubsidie Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017); De Participatiewet is per 1 juli 2023 als gevolg van het wetsvoorstel Breed Offensief op diverse onderdelen gewijzigd. Gemeenten moeten daarom hun re-integratieverordening aanpassen, zodat deze aansluit bij de nieuwe Participatiewet. Samengevat gaat het om de volgende wijzigingen: 1. De verordening moet explicieter vermelden welk gevarieerd aanbod voor ondersteuning beschikbaar is. Uitgangspunt is dat het aanbod alle vormen van persoonlijke ondersteuning bevat; 2. De verordening moet beschrijven onder welke voorwaarden iemand tijdelijk kan gaan werken op een proefplaats, met behoud van uitkering en onder welke voorwaarden iemand voor een verlenging van twee naar maximaal zes maanden in aanmerking komt; 3.

De verordening moet regels bevatten over de duur, intensiteit en kwaliteitseisen van de persoonlijke ondersteuning (jobcoaching of interne werkbegeleider); 4. De verordening moet regels bevatten over de wijze van verstrekking van op werk gerichte voorzieningen of aanbodversterkende voorzieningen (zoals intermediaire voorzieningen, werkplekaanpassingen en vervoersvoorzieningen); 5. De verplichting voor een aparte verordening loonkostensubsidie is komen te vervallen (zie voor toelichting argument 3.1). Bij bovenstaande wijzigingen gaat het niet om nieuwe maatregelen en voorzieningen. Deze maatregelen en verordeningen zijn op dit moment al (regionaal) beschikbaar. Ook werkt de uitvoering al in lijn met de nieuwe Participatiewet. De wijziging van de re-integratieverordening betekent daarmee een concretisering en formalisering van de bestaande uitvoeringspraktijk in de verordening. Zaken die voorheen in beleidsregels of uitvoeringsinstructies geregeld waren, moeten nu in de verordening worden geregeld. Waarbij het uitgangspunt is dat in de verordening omschreven staat welke voorwaarden er gelden en welke personen in aanmerking komen voor de voorzieningen. In beleidsregels worden inhoudelijke afspraken gemaakt over de duur, intensiteit en kosten van voorzieningen. Door het vastleggen van de voorwaarden en het proces weten inwoners en werkgevers beter waar ze aan toe zijn.

Daarnaast is aangegeven welk aanbod voor persoonlijke ondersteuning beschikbaar is. Met het voorliggende voorstel wordt de ‘Re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023’ ter vaststelling voorgelegd en wordt het intrekken van de ‘Reintegratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2017’ en de ‘Verordening Loonkostensubsidie Participatiewet gemeente Zoetermeer’ voorgelegd. Hiermee voldoen we aan de aangepaste verordeningsplicht. Alle wijzigingen staan in bijgevoegde was-wordt tabel. Beoogd effect Een re-integratieverordening die in overeenstemming is met het wetsvoorstel Breed Offensief en de (naar aanleiding hiervan) aangescherpte verordening plicht in de Participatiewet.

3

Voorstel/keuzemogelijkheden/risico’s 1. De re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer (2023) vast te stellen; 2. De re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017) in te trekken. 3. De verordening loonkostensubsidie Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017) in te trekken. Argumenten 1.1 Door het wetsvoorstel Breed Offensief moet de re-integratieverordening aangepast worden. Het wetsvoorstel Breed Offensief heeft als gevolg dat artikelen van de Participatiewet zijn aangepast. Dit vereist een aanpassing van de verordening. Ook stelt de wetgever nieuwe onderdelen verplicht in de re-integratieverordening. Met het vaststellen van de reintegratieverordening Participatiewet 2023 wordt aan de nieuwe wet- en regelgeving voldaan. 1.2 Door het aanpassen van de re-integratieverordening worden de arbeidskansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt vergroot. Het Breed Offensief heeft tot doel om de arbeidskansen voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt te vergroten. Gemeenten zijn verplicht in de verordening regels op te nemen over noodzakelijke ondersteuning bij werk en/of participatie. Hiermee wordt duidelijk welke ondersteuning een inwoner kan krijgen. Ook komt er een expliciet aanvraagrecht voor persoonlijke ondersteuning op maat of andere op werk gericht voorzieningen.

Dit zorgt ervoor dat inwoners sneller de ondersteuning krijgen die zij nodig hebben. 1.3 Het vaststellen van de re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023 draagt bij aan de eenheid van beleid in de regio. Bij de dienstverlening aan werkgevers werkt onze gemeente samen in de arbeidsmarktregio Zuid-Holland Centraal (ZHC). Zo beschikt de arbeidsmarktregio over een gezamenlijk werkgeversservicepunt. En is er een regionale toolbox (verzameling van de beschikbare instrumenten) beschikbaar voor werkgevers. Om deze reden bleek het wenselijk en noodzakelijk om de wijzigingen vanuit Breed Offensief regionaal te harmoniseren. Hiermee behouden we herkenbare regionale maatregelen voor werknemers, werkgevers en accountmanagers en een uniforme dienstverlening aan werkgevers. De reintegratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023 sluit aan op de verordeningen van de andere ZHC-gemeenten. 2.1 Het intrekken van de huidige verordening is een gevolg van het wetsvoorstel Breed Offensief. De wetswijziging stelt andere eisen aan de re-integratieverordening, zoals het opnemen van het ondersteuningspakket. De huidige verordening dient ingetrokken te worden. De nieuwe verordening is gebaseerd op de huidige verordening en de modelverordening van de VNG. 3.1 De verordeningsplicht loonkostensubsidie is vervallen.

Voor medewerkers die niet zelfstandig het minimumloon kunnen verdienen, kan een werkgever loonkostensubsidie aanvragen bij de gemeente. De gemeente vergoedt dan het verschil tussen de loonwaarde (waarde van de arbeid die iemand kan uitvoeren) en het minimumloon. De gemeente Zoetermeer was verplicht om op grond van de Participatiewet per verordening regels op te stellen over de wijze van het bepalen van de doelgroep loonkostensubsidie en de wijze

4

van loonwaardebepaling. Deze regels zijn vastgelegd in de verordening loonkostensubsidie Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017). Door wijzigingen in de Participatiewet is deze verplichting vervallen en worden deze regels (doelgroep loonkostensubsidie en wijze van loonwaardebepaling) niet langer per verordening bepaald. Om die reden trekken we de verordening loonkostensubsidie Participatiewet gemeente Zoetermeer (2017) in. Daarentegen moeten gemeenten in de verordening wel vermelden welk administratief proces loonkostensubsidie de gemeente volgt. Dit proces maakt onderdeel uit van de nieuwe reintegratieverordening.

Kanttekeningen 1.1 Er komen meerdere wetswijzingen aan, waardoor er opnieuw wijzigingen aan de reintegratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer noodzakelijk zijn. Het Ministerie van Sociale Zaken & Werkgelegenheid is voornemens de Participatiewet grondig te herzien. Juni 2023 is het wetsvoorstel Participatiewet in Balans ter consultatie voorgelegd aan belangstellenden. Deze wetgeving beoogd niet de regels, maar juist de mens centraal te zetten. De beoogde ingangsdatum van deze wetgeving is 1 januari 2025. Deze wetswijziging zal wederom vragen om aanpassingen aan de re-integratieverordening. Echter kan als gevolg van de maatregelen rondom Breed Offensief nu niet langer gewacht worden met het wijzigen van de verordening. 1.2 Er is niet voldaan aan de verordeningsplicht voor gemeenten per 1 juli 2023. De verordeningsplicht geldt per 1 juli 2023. Deze deadline bleek een onhaalbaar streven en is niet gehaald. Meerdere redenen liggen hieraan ten grondslag. Zo werd de modelverordening van de VNG relatief laat opgeleverd en vergde de regionale harmonisatie (zie argument 1.3) extra tijd in het proces. Er kleven weinig tot geen risico’s aan het niet halen van deze deadline. Vanaf de invoeringsdatum voeren we de voorstellen uit Breed Offensief al uit conform de wet. De nieuwe verordening wordt met terugwerkende kracht per 1 juli 2023 ingevoerd.

Financiën Het vaststellen van de nieuwe Re-integratieverordening Participatiewet heeft geen financiële gevolgen. Re-integratie instrumenten zoals opgenomen in de verordening komen overeen met het huidige aanbod aan re-integratie instrumenten. De gemeente Zoetermeer bekostigt de reintegratietrajecten, loonkostensubsidies en bijstandsuitkeringen uit het Participatiebudget en BUIG-middelen (Bundeling Uitkeringen Inkomensvoorzieningen Gemeenten). Dit voorstel is daarom budgettair neutraal.

5

Controleprotocol Niet van toepassing. Participatie en Communicatie Zodra de gemeenteraad de re-integratieverordening Participatiewet gemeente Zoetermeer 2023 heeft vastgesteld, wordt deze gepubliceerd in het gemeenteblad. Het gemeenteblad is te vinden op www.officielebekendmakingen.nl. De verordening treedt in werking op de dag nadat deze bekend is gemaakt. Gelijktijdig wordt ook de uitvoering van De Binnenbaan aan de hand van een informatiemail op de hoogte gesteld van de vastgestelde verordening en bijbehorende wijzigingen. De Binnenbaan is eerder al op de hoogte gebracht van de wetswijziging en werkt al conform de wetswijziging. Duurzaamheid Niet van toepassing. Toegankelijkheid en bruikbaarheid voor gehandicapten Niet van toepassing. Rapportage en evaluatie We evalueren de uitvoering van dit voorstel tegelijkertijd met het verwerken van de aangekondigde herziening van de Participatiewet (zie kanttekening 1.2). De beoogde ingangsdatum van deze wetgeving is 1 januari 2025. Deze wetswijziging zal wederom vragen om aanpassingen aan de re-integratieverordening. Logischerwijs is dit het moment waarop het gebruik en de effectiviteit van de voorzieningen wordt beoordeeld.

6