Raadsvoorstel herinrichting Park Palenstein

Raadsvoorstel Onderwerp Zaakid

Raadsvoorstel Park Palenstein 2025-110010

Auteur

Liza Koning +31793468122 L.Koning@zoetermeer.nl

Gemeentesecretaris a.i.

Meijer, A.S.

Afdelingshoofd

Duijts S. (Sander)

Portefeuillehouder

Wethouder Iedema

Medeverantwoordelijke(n)

Wethouder Weerwag

Uiterste behandeldatum (+ reden) Programma(s)

Bij voorkeur een zo spoedig mogelijke raadsbehandeling. Dit in verband met uitvoering van de werkzaamheden door de huidige aannemer van project Centraal Park. Programma 7 Inrichting van de stad

Eerdere besluitvorming

• • • • • •

Samenvatting

Bijlagen

GEWIJZIGD Raadsvoorstel - Vaststelling Nota van uitgangspunten Markt 10 en omgeving en schetsontwerp Centraal Park GEWIJZIGD Raadsvoorstel Beschikbaar stellen uitvoeringsbudget Centraal Park Memo - Resultaat aanbesteding project Centraal Park Memo - project Centraal park - Park Palenstein Besluitenlijst collegevergadering 7 januari 2025 Besluitenlijst collegevergadering 1 juli 2025

Er wordt projectmatig gewerkt aan de realisatie van Centraal Park. Park Palenstein is hier ook onderdeel van. In 2025 is besloten de participatie en het ontwerpproces voor Park Palenstein opnieuw te doorlopen. Dit raadsvoorstel legt het eindverslag van de participatie en een nieuw ontwerp voor Park Palenstein voor. De gemeenteraad wordt gevraagd om in te stemmen met de realisatie van een nieuw Park Palenstein. 1. Bijlage 1. Eindverslag participatie Park Palenstein 2. Bijlage 2. Centraal Park – Ontwerp Park Palenstein

Raadsbesluit Raadsvoorstel herinrichting Park Palenstein 2025-110010 De raad van de gemeente Zoetermeer; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 9 september 2025 besluit 1. Het ‘eindverslag participatie Park Palenstein’ vast te stellen. 2. Een nieuw ontwerp voor Park Palenstein vast te stellen, met als uitgangspunten voor verdere uitwerking: a. Toevoeging van vijftig nieuwe bomen; b. Toevoeging van ovaalvormige hagen; c. Toevoeging verblijfplekken zoals zit- en speelplekken; d. Toevoeging van ruimte voor uitbreiding van de warenmarkt; e. Wijziging van de bestaande padenstructuren; f. Wijziging van de bestratingsstijl; g. Behoud van het amfitheater, de busbaan, de corona-herdenkingsboom en de bestaande kunstwerken. 3. Een budget van €250.000 euro beschikbaar te stellen voor de realisatie van het nieuwe ontwerp en dit budget volledig te dekken uit het eerder beschikbaar gestelde investeringsbudget voor de realisatie van Centraal Park (december 2022). Dit besluit treedt in werking twee weken na de bekendmaking daarvan. Tenzij over dit besluit een inleidend verzoek tot het houden van een referendum wordt gedaan.

Aldus vastgesteld in de openbare vergadering van de raad op 23 februari 2026 de griffier,

de voorzitter,

drs. R. Blokland MCM

drs. M.J. Bezuijen

2

Toelichting Probleemstelling en kader Inleiding Eind 2022 heeft de gemeenteraad ingestemd met de nieuwe inrichting van het dobbegebied in de vorm van project Centraal Park (Raadsvoorstel uitvoeringsbudget Centraal Park). Park Palenstein was in eerste instantie onderdeel van de nieuwe plannen en was opgenomen in het schetsontwerp dat de gemeenteraad in 2019 al heeft vastgesteld (Raadsvoorstel Nota van uitgangspunten Markt 10 en schetsontwerp Centraal Park). Nadat enkele buurtbewoners hadden aangegeven niet voor alle participatiemomenten te waren uitgenodigd, is besloten opnieuw te participeren en opnieuw te ontwerpen. De gemeenteraad is daarover in september 2024 geïnformeerd (Memo - project Centraal park - Park Palenstein) en het college heeft in januari 2025 ingestemd met een nieuwe aanpak voor de participatie (Besluitenlijst collegevergadering 7 januari 2025). Op 5 en 8 maart 2025 hebben twee participatie-bijeenkomsten plaatsgevonden. De opbrengst van deze bijeenkomsten zijn verwerkt in een nieuw ontwerp. Dit nieuwe ontwerp is op 1 juli 2025 voorgelegd aan het college middels een memo (250701 Besluitenlijst collegevergadering 1 juli 2025) en vervolgens tijdens een slotbijeenkomst op 15 juli 2025 voorgelegd aan omwonenden en belanghebbenden van het park.

De belangrijkste inbreng en opmerkingen van de participatiebijeenkomsten zijn verwerkt in een eindverslag participatie (bijlage 1). Met het nieuwe ontwerp voor Park Palenstein (bijlage 2) wordt onder andere groen toegevoegd, verharding in het park verminderd en worden voetgangers- en fietsverbindingen op een aantal punten logischer ingericht. Daarnaast worden kleine zit- en speelplekken toegevoegd en wordt er plaats gemaakt voor eventuele toekomstige uitbreiding van de Warenmarkt, welke iedere zaterdag op het Marseillepad plaatsvindt. Beoogd effect Met de herinrichting van Park Palenstein worden de wijken Palenstein, Dorp en Stadshart beter met elkaar verbonden. Daarnaast worden door toevoeging van extra groen de ecologische verbindingen van de Zoetermeerse binnenstad versterkt en wordt een beter leefklimaat voor bewoners gerealiseerd. Hiermee wordt invulling gegeven aan de visie Binnenstad 2040 (Visie Binnenstad | Gemeente Zoetermeer). Voorstel/keuzemogelijkheden/risico’s 1. Het ‘eindverslag participatie Park Palenstein’ vast te stellen. 2. Een nieuw ontwerp voor Park Palenstein vast te stellen, met als uitgangspunten voor verdere uitwerking: a. Toevoeging van vijftig nieuwe bomen; b. Toevoeging van ovaalvormige hagen; c. Toevoeging verblijfplekken zoals zit- en speelplekken; d. Toevoeging van ruimte voor uitbreiding van de warenmarkt; e.

Wijziging van de bestaande padenstructuren; f. Wijziging van de bestratingsstijl; g. Behoud van het amfitheater, de busbaan, de corona-herdenkingsboom en de bestaande kunstwerken. 3. Een budget van €250.000 euro beschikbaar te stellen voor de realisatie van het nieuwe ontwerp en dit budget volledig te dekken uit het eerder beschikbaar gestelde investeringsbudget voor de realisatie van Centraal Park (december 2022).

3

Argumenten 1.1 Met het vastellen van het eindverslag wordt de participatie afgerond De gemeenteraad is bevoegd om het eindverslag van de participatie vast te stellen. 2.1 Een belangrijke wens van omwonende was meer groen in Park Palenstein. Tijdens het participatieproces in 2025 werd door omwonenden nadrukkelijk de wens uitgesproken om van Park Palenstein een écht park te maken met meer groen. Veel omwonenden gaven aan een voorkeur te hebben voor bloeiende plantsoorten, zodat het park een gezelligere uitstraling krijgt. Door inheemse plantsoorten toe te voegen wordt bovendien de bestaande biodiversiteit en ecologische verbinding versterkt. Verder zorgen meer bomen voor meer schaduw in de zomer, waarmee een hitte eiland-effect in de Binnenstad wordt verminderd. 2.2 Ovaalvormige hagen maken een goede sfeer en verbinden het park met de wijk. Ook met het toevoegen van hagen krijgt Park Palenstein de uitstraling van een écht park zoals wordt verzocht door omwonenden. Hagen dragen bij aan een knusse uitstraling, waarmee sfeer wordt toegevoegd. Hagen worden wel laag gehouden, zodat er geen onveilige plekken waar geen zicht op is ontstaan. In de wijk Palenstein hebben verschillende inrichtingselementen in de openbare ruimte een ovaalvorm. Door de hagen in een ovaalvorm te plaatsen wordt de verbinding met de wijk Palenstein benadrukt.

2.3 Meer kleine verblijfplekken, zoals zit- en speelplekken, maken een gezellig park. Tijdens de participatiemomenten zijn er duidelijke oproepen gedaan voor het creëren van meer gezelligheid en het verminderen van de overlast. In het ontwerp zijn enkele kleine speel- en zitplekken opgenomen. Door slechts enkele kleine zit- en speelplekken toe te voegen, krijgt het park wel meer de sfeer van een verblijfsgebied, maar blijft het risico op overlast beperkt. 2.4 Met vijf extra standplekken voor marktkramen kan de Warenmarkt uitbreiden. De Warenmarkt op het Marseillepad geeft aan dat uitbreiding in de toekomst noodzakelijk is. Dit om te kunnen blijven voorzien in een aantrekkelijk en gevarieerd aanbod. In het ontwerp zijn vijf standplekken opgenomen in Park Palenstein. De gemeente komt omwonenden tegemoet door vijf standplekken toe te voegen en niet acht standplekken zoals de Warenmarkt verzoekt. Omwonende hebben namelijk met de participatie aangegeven helemaal geen uitbreiding van de Warenmarkt naar Park Palenstein te willen. Overigens zijn vijf standplekken niet hetzelfde als vijf marktkramen. Marktkramen bezetten vaak twee of drie standplekken per kraam. 2.5 Een betere structuur voor de paden voorkomt sluipverkeer. Door de padenstructuur van Park Palenstein aan te passen, worden de loop- en fietsroutes logischer en wordt sluipfietsverkeer door het park ontmoedigd.

Door verwijdering van een geheel stuk voetpad dat veelvuldig als sluipfietsroute wordt gebruikt wordt bovendien verharding in het park verminderd. 2.6 Dezelfde stijl voor de straat zorgt voor verbinding met de wijk Palenstein. Zoals de naam van het park al suggereert, is het park sterk verbonden met de wijk Palenstein. Door de ontwerpstijl van de wijk Palenstein door te trekken in Park Palenstein wordt de verbinding met de wijk benadrukt. 2.7 Belangrijke elementen in het park blijven behouden. Het Amfitheater fungeert als ontmoetingsplek en een aantal keer per jaar worden hier kleinschalige evenementen georganiseerd. De boom ter nagedachtenis voor de slachtoffers tijdens de coronapandemie is een herdenkingsplek en de oude busbaan wordt, ondanks dat er geen buslijn meer overheen rijdt, wel nog gebruikt door de belbus en hulpdiensten.

4

3.1 Binnen het project Centraal Park is ruimte om de kosten voor Park Palenstein te dekken. Park Palenstein was oorspronkelijk een onderdeel van het project Centraal Park. Met het uitvoeringsbudget Centraal Park is daarom ook budget voor Park Palenstein gereserveerd. Er is echter meer budget nodig voor de realisatie. Daarom wordt de gemeenteraad gevraagd in te stemmen met dit budget. Kanttekeningen 2.1 De plekken voor de warenmarkt zijn een essentieel onderdeel. Het realiseren van de plekken voor de warenmarkt en het opnieuw inrichten van Park Palenstein zijn integraal met elkaar verbonden. Dat wil zeggen dat ze óf allebei óf geen van beide gerealiseerd worden. Indien de plekken voor de Markt toch niet in Park Palenstein gerealiseerd worden, moeten deze op een andere plek in de nabije omgeving komen. Daar is dan ook budget voor nodig waardoor de overige verbeteringen van Park Palenstein niet meer mogelijk zijn. 2.2 Omwonenden van Park Palenstein willen geen uitbreiding van de Warenmarkt. Veel omwonenden hebben tijdens het participatieproces aangegeven tegen uitbreiding van de Warenmarkt te zijn. Zij vrezen voor meer overlast door met name het opbouwen van de markt vroeg in de ochtend en het (zwerf)afval van de markt aan het eind van de middag. Daarnaast zijn zij tegen meer verharding in het park 2.3 Uitbreiding van de Warenmarkt vraagt een omgevingsvergunning.

Binnen het huidige omgevingsplan voor Park Palenstein is een marktfunctie niet toegestaan. Om de uitbreiding mogelijk te maken dient een omgevingsvergunning te worden verleend. De werkzaamheden kunnen worden uitgevoerd, maar de uitbreiding kan dus daadwerkelijk pas worden gerealiseerd als de vergunning is afgegeven. Financiën Voor de realisatie van Centraal Park is een uitvoeringsbudget beschikbaar gesteld (Raadsvoorstel uitvoeringsbudget Centraal Park). Onderdeel van dit budget was ook €161.000 voor de realisatie van Park Palenstein. Het nieuwe ontwerp kost circa €250.000 om te realiseren. De extra kosten zijn gevolgen van de nieuwe ontwerponderdelen zoals de extra bomen. Er is voldoende ruimte in het project Centraal Park om de volledige kosten van het nieuwe ontwerp te dekken. Dit geldt ook voor de extra kosten voor de ambtelijk inzet voor het (opnieuw) doorlopen van de participatie en het ontwerpproces. Controleprotocol Niet van toepassing. Participatie en Communicatie Nadat enkele buurtbewoners hadden aangegeven niet voor alle participatiemomenten te waren uitgenodigd, is besloten opnieuw te participeren en opnieuw te ontwerpen.

De gemeenteraad is daarover in september 2024 geïnformeerd (Memo - project Centraal park - Park Palenstein) en het college heeft in januari 2025 ingestemd met een nieuwe aanpak voor de participatie (Besluitenlijst collegevergadering 7 januari 2025). Het nieuwe ontwerp voor Park Palenstein is tot stand gekomen door een participatieproces bestaande uit drie afzonderlijke bijeenkomsten voor omwonenden en belanghebbenden, met daarbij de mogelijkheid om digitaal over stelling in te stemmen. De inbreng van participanten tijdens deze bijeenkomsten is zoveel als mogelijk meegenomen in het nieuwe ontwerp en afgewogen met de inbreng van andere belanghebben zoals de Warenmarkt. Het eindverslag van deze participatiebijeenkomsten is bijgevoegd als bijlage 1.

5

Duurzaamheid In het nieuwe ontwerp voor Park Palenstein wordt groen toegevoegd. Hierbij wordt nadrukkelijk rekening gehouden met het toevoegen van inheemse en vruchtdragende plantsoorten om bij te dragen aan de natuurlijke biodiversiteit en de ecologische verbindingen in de Zoetermeerse Binnenstad te versterken. Daarnaast wordt bij de plaatsing van nieuwe bomen rekening gehouden met nabijgelegen oppervlaktewater (Leidsewallenwetering), zodat er geen afvallende bladeren en/of vruchten in het water terecht komen en voor vervuiling zorgen (in lijn met de richtlijnen van Hoogheemraadschap). Ook wordt met de herinrichting van loop- en fietsroutes verharding verwijderd. Toegankelijkheid en bruikbaarheid voor gehandicapten Bij het nieuwe ontwerp voor Park Palenstein is rekening gehouden met de toegankelijk- en bruikbaarheid van het park. Rapportage en evaluatie Park Palenstein is onderdeel van het project Centraal Park. Er wordt bij dit project gewerkt volgens de Zoetermeerse Werkwijze Projectmatig Werken. In deze werkwijze staan een aantal zaken vast. Faseren, beslissen en beheersen zijn de basis voor een Zoetermeers project. Op basis van de GROTICK-aspecten wordt de voortgang van het project bewaakt. Vier keer per jaar rapporteert de projectmanager via een rapportage over de voortgang van het project.

Deze voorgangsrapportage is bedoeld voor de ambtelijk en bestuurlijk opdrachtgever. Daarnaast wordt de gemeenteraad twee keer per jaar op de hoogte gehouden over de projecten in de Voortgangsrapportage Programma’s en Projecten. Planning De planning voor de uitvoering van de herinrichting Park Palenstein is sterk afhankelijk van de bestuurlijke besluitvorming. Indien besluitvorming in 2025 plaatsvindt, kunnen de werkzaamheden voor Park Palenstein direct worden uitgevoerd na de huidige werkzaamheden van Centraal Park. Naar verwachting in het tweede of derde kwartaal van 2026. Indien de besluitvorming in 2026 plaatsvindt, zal de uitvoering separaat worden ingepland.

6