Notulen raad 28 maart 2022 - vastgesteld

Jeffrey is altijd bezig met de politiek en met de WD, eerst als assistent in de Tweede Kamer en nu helpt hij in Rotterdam mee, als hoofd van het fractiebureau voor hem ook daar flinke opgaven, want de lokale fractie is de tweede partij van die stad met de haven. Jeffrey startte in de raad omdat er in mei 2018 een zetel beschikbaar kwam, dat was omdat Jan ledema een plaatsje voor een wethouder innam. En de geschiedenis gaat zich waarschijnlijk wel herhalen, dit jaar. We nemen dus nu wel afscheid, maar Van Gils staat alweer klaar.

14

Raad 28 maarl2022

Dank je wel. Jeffrey van Gils! (applaus)

Thera Hoekstra Thera kwam in de raad op 29 mei2018. Toch is haar naam al in eerdere notulen te zien. Want twee weken voordat ze als raadslid werd geïnstalleerd, werd ze al in de communicatiewerkgroep geparachuteerd. Haar maidenspeech betrof het zwembad en ze diende een motie in, het fietsverkeer moest daar veiliger, het was een mooi begin. De samenspraakbijeenkomsten moesten beter georganiseerd, met een gouden standaard, het was een goede motie en hij werd prompt aanvaard.

Thera heeft een passie voor cultuur in onze stad, en ze veroozaakte over de visie behoorlijk wat debat. Prioritering moest er komen en daarvoor diende ze een amendement en een motie in, het amendement haalde het niet, maar met de motie kreeg ze haar zin. Vorig jaar werd zij lid van het presidium, met behoorlijk wat succes, want met merkbare ervaring als docent, houdt zij iedereen bij de les. ln de fractie was Thera de secretaris en de grote regelaar, dat wordt wennen voor de fractie want Thera is na vanavond klaar. Dank je wel. Thera Hoekstra! (applaus) Esmee van Oudheusden

Esmee leerden we eerst kennen als inspreekster in deze raad: Als ondernemer uit het Stadshart maakte zijzich vreselijk kwaad ln 2017 vond zij ons allemaal behoorlijk dom, en riep: 'Stop definitief met die vreselijke HOM!' Toch viel de kennismaking met de raad blijkbaar mee, want in mei 2018 ging ze voor het CDA met ons in zee. Haar maidenspeech was al twee maanden later over de scholen in de stad: de toelating van islamitische scholen zorgde toen voor veel debat. Esmee, namens het CDA, was daar toen op tegen, want de wettelijke eisen lieten zijzwaar wegen. Daarna groeide haar interesse in het ondenruijs gestaag.

Zewerd schooldirecteur in Transvaal in buurgemeente Den Haag Want ja, islamitische leerlingen moeten ook van alles leren, en liefst daarna ook nog gaan studeren. Dus in plaats van het college houdt ze nu leerlingen bij de les! We wensen haar daarbij van harte, heel erg veel succes! Dank je wel. Esmee van Oudheusden! (applaus)

lneke van den Berg lneke kwam in 2018 voor de SP in onze raad,

Raad 28 maar12O22

15

En bij het resultatendebat in juni sprak zij al heel kordaat: Was de stadsmarshall wel genoeg voor het veiligheidsgevoel? Liever zag ze méér handhavers, zichtbaarder voor dat doel. 'We mogen trots zijn op Zoetermeer als fijne groene stad', zo sprak zij in die maidenspeech in haar allereerste debat. Minder gelukkig bleek zij bij de fractie van de SP. Al in december stuurde ze bericht: ik doe daar niet meer mee. Ze keek in de wet, en besloot heelvermetel: 'lk begin voor mezelf en ik houd die rooie zetel.' Ze deed niet aan amendementen en er kwam één motie van haar hand, die ging over afual bij de kringloop, maar is bij de stemming gestrand. Wel was zevaak bereid om met moties mee te doen, meestal als het ging over armoede of over ons mooie groen. Fractie Van den Berg kwam, maar had uiteindelijk geen lang leven Ze sloot zich aan bij de PvdA en staat daar op nummer zeven. Dus wie weet zien we lneke ooit nog in de raad voor die partij, Maar op dit moment is het voor het haar helemaal voorbij. Dank je wel.

lneke van den Berg! (applaus)

Claire Hostmann Claire begon in onze raad niet met een maidenspeech maar met prikkelende vragen Hoe kunnen mensen zonder pc eigenlijk een ZoetermeerPas aanvragen? En die digitale formulieren waarbij steeds hetzelfde moet worden opgegeven? Dat moet toch makkelijker kunnen? Wethouder, regel het even! En er moet ook op te moeilijke taalworden gelet, alles moet eigenlijk op niveau B1 worden gezet. Haar maidenspeech kwam bij een resultatendebat, en begon met: 'Hoe kan het dat in een stad, waar sommige mensen maandelijks kunnen sparen, anderen niet genoeg geld hebben voor hun eetwaren? En kwamen in het jaarverslag wel de goede groepen aan de orde? Of waren die in de gemiddelden helemaal onzichtbaar geworden? Want met die gemiddelden lijkt het alsof iedereen tevreden is en alles best wel gaat, tenntijlde kwetsbare mensen niets is gevraagd en men buiten de samenleving staat. Samenleving was Claires aandachtsgebied in de afgelopen jaren, Ze deed dat met verve maar moest ook ervaren, vergaderen, lezen, moties maken en stukken amenderen, kost erg veel tijd. Ze kan het niet meer combineren. Dank je wel. Claire Hostmann! (applaus) David Weekenstroo

Zoetermeer begon met Raden in Vezet, ons Actiecomité! En David Weekenstroo deed vanaf het begin keihard mee. Hij was van de publiciteit en vergat nooit de persberichten, en ook met twitters probeerde hij de Kamer te laten zwichten. Vooralsnog zijn we nog niet klaar met knokken met de regering, maar voor het aandeel van David in ieder geval veel waardering.

í6

Raad 28 maarl2022

Zijn maidenspeech hield hij over een nieuwe moskee in een interpellatiedebat, hij vertelde toen dat er voor iedereen een plek is, in onze stad. David was woordvoerder verenigingen, belastingen en veiligheid, maar ook aan de Omgevingswet besteedde hij veel tijd. Omdat hij vanuit zijn baan veel wist van die nieuwe wet en de mogelijke effecten, stelde hij voortdurend vragen over onder andere de financiêle aspecten, Regelmatig zat het college dan met de mond vol tanden, hadden dan net niet het complete antwoord strak voor handen. Ook kwam hij voor de slachtoffers van de toeslagenaffaire in het geweer, het college werd door hem bestookt met vragen, keer op keer. David viel door de verkiezingsuitslag net buiten de nieuwe raad, maar ik weet zeker dat hij politiek actief blijft en ooit hier weer staat. Dank je wel. David Weekenstroo! (applaus)

EsmaelZamani Esmael Zamani hield een maidenspeech die klonk als een mooi gedicht, 'Durf te dromen, durf te doen!'hij schiep een prachtig vergezicht. Zijn verhaal ging over het Zoetermeerse Werkbedrijf, De Binnenbaan, en dat D66 de inrichting liever anders had gedaan. College en raad kwamen te veel op afstand van de nieuwe organisatie, en dat vond Esmael helemaal geen goede situatie. Niet alleen werkgelegenheid hoorde tot zijn fractietaken, ook groen en duurzaamheid moest hij bewaken. Esmael is van de cijfers en controleren kan hij top, dus hij gaf zich gelijk voor de Auditcommissie op. Daar leerden we hem kennen als een zorgvuldige vent, en dat was ook te verwachten van een Nyenrodedocent. Esmael was een van de jongsten in onze gemeenteraad, dus zijn fractie moest hem uitleggen, waar Swiebertje voor staat. D66 heeft dit keer wat minder goed gescoord, dat is de reden dat hij nu niet nog eens raadslid wordt. Gelukkig voor zijn fractie blfft hij wel om te assisteren: vanaf woensdag zal hij zich als commissielid presenteren. Dank je wel.

EsmaelZamanil (applaus) Raymund Zinck Raymund, was niet iedere week bij de fractie present, want iedere maand - zo was hij gewend moest hij op donderdag, ik zou het nooit hebben geraden, naar zirln kookclub, om te bakken en te braden. Maar als hij er wel was, bij de fractie van de WD, dan deed hijstevig aan de discussies mee. Hoewel rustig van aard, die Raymund Zinck, werd hijsoms kwaad en weerde zich flink!

Raad 28 maart2O22

17

Vooralover rotjes en vuurpijlen vlogen de vonken in het rond Raymund is tégen vuunruerk, dat jullie weten wat hij vond. ln de raad in de afgelopen jaren was hij niet zo vaak aan het woord, de eerste keer hebben we hem over de islamitische scholen gehoord. Raymund zat ondertussen welvoor Hoefil/eg en Bleizo in het AB Namens de hele raad, niet alleen voor de WD. Dus Raymund extra bedankt voor je inzet voor Zoetermeer. Het ga je goed, en wellicht zien we je nog een keer. Dank je wel. Raymund Zinck! (applaus)

Arco Weening Na ruim 9 maanden als commissielid kwam Arco in onze raad erbij als afgevaardigde van de Staatkundig Gereformeerde Partij. Hij voerde het woord namens de fractie ChristenUnie/SGP, en praktisch vanaf de eerste dag deed hij ernstig met ons mee. Het begon met een mededeling die hij vanaf het spreekgestoelte wilde doen, direct al wat discussie met de burgemeester, zo begon hij toen. Het bleek te gaan om het eeuwfeest van zijn partij, en hij overhandigde de burgemeester het jubileumboek daarbij.

Arco Weening is een man van traditie, zo zagen we hem altijd keurige pakken dragen, en hij heeft een oranje SGP-stropdas voor de bijzondere dagen. Meestalwas hijstreng tegen zowelcollege als raad, hij sprak over een trein met veel geluid en rook die nog steeds op het station staat. Namens zijn fractie laat ik op de valreep nog even aan iedereen weten: Arco Weening is 's avonds altijd op zoek naar wat te eten. En liever niet vergaderen tot in het diepste van de nacht, want tsja, ook voor hem gold dat 's morgens het gewone werk weer wacht. Hij wil graag meer tijd vooral voor de kleinkinderen en voor thuis, en daarom verlaat hij vandaag de fractie en dit huis. Dank je wel. Arco Weening! (applaus) Michael van der Snoek Michael van der Snoek begon als commissielid in 2014, dalwas toen in mei, en precies 4 jaar later kwam er in zijn fractie een plaatsje in de raad vrij, want Margreet van Driel kon verder als wethouder voor de Lijst Hilbrand Nawijn, en toen kon ze natuurlijk geen raadslid meer zijn. Michael was haar opvolger en hij kwam al snel aan het woord, want al na twee maanden hebben we hem in de raad gehoord en - best wel bijzonder - hij startte met mondelinge vragen, om over de afdoening van kwijtscheldingen te klagen.

ln de brief aan de mensen, zo had hij op huisbezoek gezien, stond dat die mensen eigenlijk van verdere vragen moesten afzien. Het college vond de afhandelingstermijn geen punt, dat bezorgde niemand last, maar die rare zin over het vragenstellen zou snel worden aangepast.

18

Raad 28 maarl2022

Na dat succes volgde nog diezelfde raad, zijn maidenspeech waarin hij zei te hopen, dat door het overleg met de buurt het Orthopedisch Centrum geen vertraging op zou lopen Op de kandidatenlijst van de LHN stond Michael op plaats 6, dus het kan zomaar zijn, dat we hem nog wel terugzien voor de lijst van Hilbrand Nawijn. Dank je wel. Michael van der Snoek! (applaus)

Armin Bauer Armin loopt al 8 jaar mee in de politiek van deze stad, maar ook daarvóór had hij er al veel mee te maken gehad. Hij begon op een ondersteunende manier, want van Anja van Zandvoort is hij de echtgenoot, dus de politiek zat aljaren in hun huwelijksboot. Toen Anja hier veÉrok greep Armin zijn kans maar wel voor een andere fractie, Armin kwam voor Groenlinks eerst als commissielid in actie. Dat heeft ht1 4 jaar trouw en constructief gedaan, en vervolgens is hij in 2018 de raadsbankjes in gegaan.

Zijn maidenspeech ging over de parkeerplaatsen bij het LangeLand Ziekenhuis, maar voor hij begon begroette hij eerst iedereen en ook de vele mensen thuis, én tevens de toehoorders die waar ter wereld dan ook keken via internet, alsof de raadsvergadering als het Eurovisiesongfestival werd doorgezet. Als extra klus zat Armin in een adviescommissie van de MRDH namens de raad, het betrof de vervoersautoriteit die over de wegen en het OV in de regio gaat. Dus Armin onze hartelijke dank en succes voor bijje thuis, dat wordt best wennen, met jullie beiden alle avonden in huis! Dank je wel. Armin Bauer! (applaus)

lvan Beij Gisteren acht jaar geleden kwam lvan in de raad voor de SP. Toen helemaal niet alleen, er kwamen drie kameraden mee. Dat was gelukt met pannensponsjes en andere rode materialen een fractie van vier vol ambities en socialistische idealen. lvan werd benoemd voor het stadsgewest Haaglanden als lid van het AB, maar hij hield niet van het ondemocratisch gebeuren, dus tegen de MRDH zei hij nee.

Zijn maidenspeech ging over bomen, de platanen in Seghwaert. Zijn oplossing was: breng per boom de situatie in kaart. Op Twitter had hij het over een hoofdpijndossier gehad, en toen prompt een standje over te weinig positiviteit van de wethouder gehad Ook het toen slecht functioneren van de RandstadRail stelde hij aan de orde, bewoners en SP waren het spuugzat zo bleek uit zijn woorden. Dure kaartjes en slechte service, zo sprak lvan in 2015, Het werd tijd dat de gemeente Zoetermeer zijn tanden eens liet zien. lvan heeft het in die jaren bijzonder naar zrln zin gehad, dus hij ging door, ook in 2018 gingen hij en zijn partij ervóór, Voor de winst, maar dat viel dit keer tegen: op basis van de uitslag hebben ze toen twee zetels gekregen.

Raad 28 maarl2022

19

En alsnelwerd toen zijn fractie ook nog gehalveerd, de raad was net als lvan een tikkeltje geshockeerd. Toen moest hij verder als eenmansfractie en dat valt allemaal niet mee, want ga je dan naar een commissie over wonen of over jeugdzorg als SP? En dan nog de grote debatten, lvan las zich suf, en soms deed hij het gewoon, een beetje op de bluf. Maar altijd probeerde lvan met het socialistische geluid te scoren, SP tégen marktwerking, konden we heel vaak horen.

Voor lvan stopt het nu, voor hem is het nu mooi geweest. ln zijn eentje een fractie runnen vond hij niet altijd een feest. Waarschijnlijk denk je vanavond, of anders wel vannacht, ziezo, het was geen eitje, maar ik heb het wel volbracht. Dank je wel lvan Beij! (applaus)

Robbert Moree Robbert Moree kwam in de raad in 2010, dus we hebben hem wel drie periodes gezien. Soms was hij er een keertje niet dat kwam door zijn dienstuerband, want voor werk bij een ministerie moest hij dan naar het buitenland Maar meestalwas hijgewoon aanwezig voor de WD, en voor onderuijs en jongeren ging het woord dan naar de heer Moree. Zijn maidenspeech ging over het ontwikkelen van brede scholen in de stad, zijn eerste amendement samen met Leefbaar heeft toen geen succes gehad Prachtige speeches heeft Robbert gehouden met moeilijke woorden, zo betoogde hij: kinderen moeten niet de zwemsjaak van de zwemcheque worden lk moest warempel oefenen op deze prachtige zin. Het betrof trouwens een discussie met mevrouw Huri Sahin, waarin zij beiden uit eigen ervaring met het schoolzwemmen spraken, maar van de conclusie kon ik achteraf toch geen chocolade maken.

ln mei 2014 meldde RobbeÉ zich aan als presidium-kandidaat en in zijn aanbevelingsspeech sprak hij over dualisme tussen college en raad. Hij wilde commissies voorzitten, dienstbaar, met afstand van zijn politieke pet, en ook een effectieve discussie hoorde bij zijn beloofde inzet. Hij werd prompt gekozen en bleef in het presidium tot de dag van vandaag, agenda's bepalen en commissies voozitten, hij deed het graag. De raad was zeker ook content en heel tevreden. Dus hartelijke dank voor deze extra werkzaamheden. ln de fractie was ook eenieder blij met Robbert Moree, want hij bracht bergen snoep en paaseitjes mee. En hij zorgde voor een gulle stroom van foto's van Zoetermeer, maar ook van auto's maakte hij plaatjes keer op keer.

Via Facebook kregen we trouwens ook heelvaak bericht, - ik moet het echt even noemen in dit gedicht van het gevecht van Robbert tegen het vuil op straat en in het groen, want samen met zijn vrouw en een vuilniszak ging hij er vaak zelf wat aan doen Robbert vond het leuk in de raad, hij heeft ervan genoten, maar zijn termijn zit er nu op en wordt bij dezen afgesloten

20

Raad 28 maarl2022

Dank je wel. Robbert Moree! (applaus) Jan Willem Schotel Jan Willem Schotel werd in maart 20í0 raadslid voor de WD, maar daarvóór deed hij al heel actief mee, want hij was begonnen als medewerker van de fractie en behalve met de notulen kwam hij onder meer in actie met een ondezoek naar de invoering van de Wmo in andere steden om te bekijken hoe ze dat elders nu eigenlijk deden. Het raadslid van de WD met de Wmo in haar pakket, werd daardoor piekfrjn op het goede spoor gezet. Maar sinds Jan Willem in 2010 zelf ziln zetel kreeg voor onze stad, heeft hij het vooral over de ruimtelijke inrichting van Zoetermeer gehad

Zijn maidenspeech betrof de visie Buytenpark met onder andere een natuurstergebied, en voor SnowWorld lag er toen nog een vierde baan in het verschiet. Dat plan werd later gewijzigd in een verlengde derde baan, en daar hebben wij als raad heel wat jaartjes over gedaan. Zoals gezegd Jan Willem was vooral van de ruimtelijke ordening, nooit sprak hij één woord te veel bij de commissiebehandeling. Welwas hij aanwezig bij praktisch iedere bewonersinformatieavond, sowieso als het ging over woningen of over nieuwbouwgrond. Namens de raad zat hij bij de MRDH in de adviescommissie over de vervoersautoriteit. Hij deed dat heel erg zorgvuldig en dat kostte hem best veel tijd, want vooraf werd steeds besproken wat er in de commissie zou worden bedisseld, en na afloop een verslag van wat er uiteindelijk was gewisseld. ln de fractie werd Jan Willem heel erg gewaardeerd. Zijn standpunten waren altijd op feiten gebaseerd. En Jan Willem is betrouwbaar en vooral ook heel loyaal, alwas hij het niet met alles eens, als groene liberaal. En ook zijn droge humor viel goed bij zijn collegae, want gezelligheid en grappen horen wel bij de WD.

Jan Willem heeft zijn 15e lustrum al gevierd en de leeftijd begint te tellen, vandaar het besluit om hem niet meer boven in de kandidatenlijst op te stellen Dat betekent dat we afscheid nemen van deze groene WD'er want hij wordt vanaf morgen fulltime AOWer. Persoonlijk zeg ik nog niet vaanrel in dit laatste woord, wij zien elkaar nog in Artis, Blijdorp of Amersfoort! Dank je wel. Jan Willem Schotel! (applaus)

Klaasjan de Jong ln 2002 kreeg het CDA 6 zetels Ín de raad van deze stad en nooit hebben ze meer zo'n spannende begintijd gehad De raadsleden kwamen en gingen in het eerste jaar. En in november stond toen Klaasjan de Jong klaar.

Raad 28 maar12022

21

Het begin van een lange tijd in het Zoetermeerse bestuur en hij sloeg direct al een goed figuur. Want in december van2002 kwam zijn eerste optreden - het ondenrerp is tot op de dag van vandaag omstreden het ging over de belastingen en de atualstoffenheffing, ja ook toen! Want bewoners laten opdraaien voor diftarkosten, dat moesten we maar niet doen!

Klaasjan is altijd zeer geïnteresseerd geweest in de financiën en in contró|, daarom speelde hij in de Auditcommissie praktisch altijd een stevige rol. Menig accountant stelde hij pittige vragen over de managementletter: hij begrijpt de begroting ook zonder de cursus van Esther Spetter. Van moties zonder dekking was hij nooit gediend, en bij zijn eigen voorstellen was dat altijd goed uitgekiend. ln 2012 beleefde de CDA-fractie weer een bijzondere tijd, zij ontsloegen hun eigen wethouder, tot zijn grote spijt, want dat was de tweede keer dat hij moest opstappen uit het college van B&W, eerst vanwege Sterigenics en daarna vanwege de GGD. Voordat een nieuwe wethouder in het college werd benoemd, debatteerde de raad nog uitgebreid, was vervanging eigenlijk wel nodig, voor de resterende tijd? Maar zo riep de coalitie toen in koor, samen uit, samen thuis, en de benoeming ging gewoon door. En weer stond Klaasjan klaar om de taken over te nemen. Tot het CDA in 2014 geen wethouder meer kon claimen. Als wethouder had Klaasjan vooral met de Wmo heel wat te stellen, en ook toen ging het al over de aanvraagafhandeling, die moest versnellen Klaasjan werd dus in 2014 weer raadslid en zat toen zijn fractie voor.

Dat voorzitterschap droeg hij na twee jaar over: hij ging als gewoon raadslid door ln 2018 werd Klaasjan de plaatsvervangend voorzitter van de raad, en natuurlijk voozitter van het presidium en hij deed dat adequaat. Natuurlijk weten dan 38 raadsleden vaak hoe iets veel beter moet gaan, maar Klaasjan bleef altijd rustig en trok zich er niet te veel van aan.

Want dat is altijd een belangrijk kenmerk van Klaasjan geweest, door zijn rustige vriendelijkheid is samenwerken met hem een feest. Hij heeft zich twintig jaar ingezet voor de raad en vooral voor onze stad. We hebben in hem een prachtig voorbeeld gehad. Dank je wel. Klaasjan de Jong! (applaus)

De voorzitter: Dank je wel Marijke, voor deze prachtige gedichten! lk denk dat ik namens iedereen spreek, maar ook zeker namens de mensen die afscheid nemen, dank voor al het werk want volgens mij is het heel veel werk als ik het zo hoor. (applaus) ledereen heeft volgens mij ook nog eens keurig zijn gedicht gekregen dus kan het ook nog eens in alle rust nalezen. Dàn is er natuurlijk aan het eind van deze vergadering ruimte voor de raadsleden die afscheid nemen vanavond om het woord te voeren. lk heb er al vier op een lijstje staan; de heer Weening, de heer Beij, de heer Moree en de heer De Jong. lk weet niet of er nog anderen zrln? Ja? lk zet je erbij en dan mag jtj beginnen, Claire. Je mag voor de laatste keer hierachter staan, dan kunnen er mooie foto's worden gemaakt. Mevrouw Hostmann, moet ik keurig zeggen. Mevrouw Hostmann (GroenLinks): Goedenavond allemaal. 'Hoe kan het dat in een stad waar zo veel mensen maandelijks geld overhouden om te sparen er ook mensen zijn die te weinig geld overhouden om te kunnen eten? En hoe kan het dat in een stad waar zo veel mensen in een fijn huis wonen en zich thuis voelen, erook mensen zijn die meerdan vijf jaar moeten wachten op een fatsoenlijke en betaalbare woning? Hoe kan het dat in een stad waar zo veel

22

Raad 28 maar|2022

jongeren gelukkig opgroeien er ook jongeren zijn die zware jeugdzorgtrajecten nodig hebben?' Zo begon ik aan het begin van mijn raadsperiode mijn maidenspeech. De problemen waar ik over sprak zijn er nog steeds. Het lijkt wel alsof ze erger zijn geworden. Stijgende energiekosten, inflatie, aanhoudende woningcrisis en de onwil van het rijk om gemeenten het geld te geven dat zij nodig hebben om in te zetten op jeugdzorg en het voorkomen daarvan. Toch hebben we de afgelopen raadsperiode dingen bereikt. Denk bijvoorbeeld aan het schoolontbijt en aan het Sociaal lnnovatie Fonds waarmee zwaardere zorg zoals jeugdzorg kan worden voorkomen. lk realiseer me dat de gezette stappen niet voldoende zijn, en ik neem vanavond afscheid van deze raad, dus ik kan niet meer bijdragen aan de oplossing vanaf deze plek, dus maak ik graag gebruik van deze kans om de nieuwe raad op het hart te drukken dat alle Zoetermeerders het verdienen om gelukkig te zijn. En om dat te bereiken moet de gemeente investeren in mensen. Zet in op armoedebestrijding, op preventie van jeugdzorg, op woningbouw. Want wie wil er nu niet in een Zoetermeer wonen waar alle inwoners gelukkig zijn, geld overhouden om te kunnen sparen en waar iedereen in een fijn huis woont en waar alle jongeren gelukkig opgroeien? Dank u wel.

(applaus) De voorzitter: Dank, mevrouw Hostmann, Claire mag ik zeggen, voor deze boodschap die je nog even meegeeft. lk dacht bijna 'die gaat inspreken woensdag', maar dat was het niet. lk ga naar mijnheer Weening.

De heer Weening (ChristenUnie-SGP): Na vier jaar afscheid nemen is eigenlijk te snel, hè? Dat vind ik zelf eigenlijk wel, echter in combinatie met een veeleisende baan is het eigenlijk niet te doen en dat vind ik erg jammer. En zou het nu een trend zijn, dat mensen met een veeleisende fulltime baan dat niet meer kunnen combineren met het raadslidmaatschap? lk heb Derya meegemaakt, en net Claire. lk denk dat dat wel ingewikkeld is en ik zou er wel voor willen pleiten dat daar eens wat aan wordt gedaan om meer ruimte te creëren om toch ook naast een piftige baan dit te kunnen doen, want ik heb het met veel plezier gedaan. Als ik hier sta en besef dat het de laatste keer is, dan doet me dat ook wel wat en tegelijkertijd keek ik ernaar uit, want het was eigenlijk niet vol te houden. Die vergaderingen die regelmatig tot 01.00 uur, 01 .30 uur duurden. Om 06.15 uur ging dan weer de wekker. En ja, dat voel je gewoon.

lk kijk dus met veel plezier terug. lk ben niet alleen vier jaar raadslid geweest. lk ben ook een jaartje commissielid geweest en nêgen jaar bestuurslid van de SGP, waarvan ook een aantaljaar als voorzitter.

De burgemeester zei, of was het Marijke van der Meer, dat ik nogal streng ben. Het was Marijke, hè? De veelheid aan politieke partijen maakt dat er veel geïnterrumpeerd wordt en er ook veel sprekers zijn. Een andere opzet van vergaderingen lijkt wel zinvol. Maar veel partijen vraagt ook veel zelfreflectie van partijen. ls iedere interruptie echt noodzakelijk. Wat voegt het toe? Francijn en ik hebben altijd geprobeerd om heel kritisch te zijn naar interrupties. Niet hetzelfde woord herhalen van anderen, dat is in zo'n omgeving waar er veel partijen zijn, best belangrijk want daarmee maak je het voor iedereen haalbare kaaÉ en natuurlijk die avonden wat minder lang. ChristenUnie-SSP is een bijzondere combinatie eigenlijk. Want Francijn is ChristenUnie en ik SGP, links en rechts. We hebben geconstateerd dan we ver moesten terugkijken naar een moment dat de verschillen binnen onze fractie tussen links en rechts zo groot waren. We hebben nog nooit zo'n linkse ChristenUnie gehad en zo'n rechtse SGP'er. Toch ging dat altijd goed en waren we een geweldige tandem en ik wil je daar een geweldig compliment voor geven, want het is ook jouw verdienste dat wij zo goed met elkaar hebben opgetrokken. Dank je wel daarvoor. (applaus) lk ga heel veel mensen bedanken want ik wiljullie alle 38 bedanken en het college erbij want politiek bedrijven doe je met z'n allen.

Er is altijd ruimte geweest en ik heb altijd ruimte gevoeld. lk heb me nooit een buitenstaander gevoeld en dat is ook mooi om te zeggen. Dat je je na vier jaar gewoon geaccepteerd voelt, ook als minderheid, zeg ik er dan maar even bij. Mijn dank ook aan de griffie, dat doe ik via jou Robin, en alle mensen die daar hard hebben gewerkt de afgelopen jaren. lk was het niet altijd eens met de voorstellen als het gaat om corona en dergelijke, maar goed, daar gaan we het dan een andere keer maar over hebben. Dank aan de aan de ambtenaren ook en aan de bodes die steeds hun werk hebben gedaan. Dank. lk wil ook burgemeester Bezuijen niet vergeten. U refereerde al aan het rondje langs de Zoetermeerse kerken. Dat was best goed, want dat is een heel ontspannen manier om dat deel van de stad te leren kennen. We zijn nog het kerkgebouw in gegaan waar ik deel van uitmaak, de Morgensterkerk. En ja, wij waren een vacante gemeente en u heeft toegezegd dat als er een dominee kwam, u bij de bevestiging zou zijn. Bij dezen bent u hartelijk uitgenodigd voor 26 juni a.s. Onze vestigingen zijn altijd open op zondag, dus u bent ook van harte welkom dan om dan acte de présence te geven. Ja natuurlijk, ook een woord van dank aan mijn vrouw, Jacoline, ze zit daar. Ze zal misschien denken

Raad 28 maarl2022

23

'nou, dan komt hij wat meer thuis', maar dat kun je vergeten hoor, want die racefiets ga ik echt oppakken en daar ga ik nog even heel veel kilometers mee maken met mijn zwager Job, de voorzitter van de SGP. Leuk datje er bent, Job. lk ben aan het eind van mijn speech en ik ben toch SGP'er dus ik wil als laatste God bedanken, want

dat is mijn inspiratiebron. Dat is de reden dat ik besta. Dat is de reden dat ik doe wat ik doe. En ik wens jullie allemaal Gods zegen toe. Dank je wel. (applaus) De voorzitter: Dank voor deze mooie bijdrage, jouw laatste in deze raad. Dan ga ik naar de heer Beij.

De heer Beij (SP): Voozitter, Michel, mijnheer de burgemeester, dank, lk ga het kort houden. lk heb niet eens een spiekbriefe bij me dit keer. Heel lang kan het nooit zijn. lk wil na acht jaar toch gebruikmaken van mijn spreekrecht de laatste keer, om in de eerste plaats iedereen van het ambtelijk apparaat te bedanken. Robin Blokland, topper die me ontzettend heeft geholpen de afgelopen acht jaar, en de rest van het team van de griffie, de bodes, de mensen van de catering, iedereen wil ik in de eerste plaats te bedanken. Ook mijn collega's hier. Het voordeel als je acht jaar in de gemeenteraad zit, is dat je een hoop variëteit aan collega's leert kennen; linkerkant, rechterkant. lk heb altijd geprobeerd in elk geval me zo eerlijk mogelijk op te stellen naar iedereen. En ongeacht de politieke kleur. Je mag iemand wel of niet zo, en dat is nu eenmaal hoe het leven werkt, dus dat is ook hoe het hier werkt. lk heb ontzettend veel mooie mensen leren kennen die mij inhoudelijk beter hebben gemaakt. En waar ik gewoon heel goede en leuke debatten mee heb gehad en ook ontzettend frjn mee heb samengewerkt. Die wil ik ontzettend bedanken. Dan nog een laatste kort woord aan de nieuwe raadsleden. lk word niet zo iemand die elke week gaat inspreken in de nieuwe raad.

lk zal ongetwijfeld nog wel mijn gezicht laten zien, maar ik wil toch van deze plek in de eerste plaats de nieuwe raad ontzettend veel succes wensen. ledereen. En in de tweede plaats, nog iets over het college waar ik op zakelijk vlak altijd een haatliefdeverhouding mee heb gehad, maar op persoonlijk vlak zijn het stuk voor stuk allemaal toppers. Nieuwe raadsleden, de wethouder is geen onderdeel van jullie fractie. Laat je niet gek maken, heb een eigen mening, durf die ook uit te spreken binnen de fractie en teken niet altijd blind bij het kruisje. Dat maakt het voor iedereen de komende vier jaar leuker. Dank allemaal. (applaus) De voorzitter: Dank, mijnheer Beij, lvan, voor je mooie woorden. Dan de heer Moree.

De heer Moree (WD): lk heb wel een spiekbriefle meegenomen, dus het kan bij mij langer duren. Geachte voorzitter, leden van de raad, dames en heren, lieve lrma. Op een bijzonder moment als dit wil ik toch graag een paar woorden zeggen, terugkijkend en vooruitkijkend. Terugkijkend is er allereerst grote dankbaarheid. Dankbaar dat ik twaalf jaar mocht meewerken aan het besturen van Zoetermeer. Dankbaar voor het vertrouwen van de inwoners. Dankbaar voor het vertrouwen dat de lokale WD in mij stelde en de camaraderie van mijn fractiegenoten. Dankbaar ook voor de samenwerking met andere raadsleden, want we doen het tenslotte samen, dat besturen van Zoetermeer. En dank aan de burgemeester voor zijn mooie woorden. En aan onze nestor voor haar mooie rijmelarijen. Een kunststukje is het. Dank je wel. Mijn grote dank gaat ook uit naar de medewerkers van de griffie en naar de bodes, niet te vergeten, die met hun inzet, het leven van een raadslid makkelijker en aangenamer maken. Speciaal de steun van de griffie voor mij als commissievoorzitter was heel erg fijn. Ook dank aan de ambtenaren van deze mooie gemeente en het werk dat zij voor de stad doen en dus voor ons. Ook blij met de erkenning van het raadswerk van Zijne Majesteit. lk ben zeer vereerd met die koninklijke onderscheiding, een mooie koninklijke punt achter twaalf jaar raadswerk. Dan vooruitkijkend.

Dank ook aan de kiezer dat ik vanaf nu weer meer tijd voor mijn gezin en hobby zal hebben. Want dat zijn de mensen en de ondenrerpen die als eerste merken dat je de raad ingaat. Vanaf nu vervul ik weer de rol van inwoner. De inwoner die u het vertrouwen geeft de stad behoorlijk te besturen. Met het verdeelde partijenlandschap was het signaal van de inwoners helaas niet heel duidelijk. Of misschien juist wel. De kiezer wil door het brede en verschillende stemmen misschien dat u juist met veel partijen gaat samenwerken in het stadsbestuur. En samenwerken in dat bestuur vraagt minder'ik'en meer'wij'. Compromissen dus. En ook daarover kunnen partijen richting hun kiezers transparant zijn. En dan samen hard aan de slag voor Zoetermeer. En samen ook verantwoordelijkheid nemen voor de effectieve uitvoering van het brede compromis dat partijen samen bereiken. De plussen en de minnen. lk reken op u. Nog een hartenkreet. Zoetermeer is de stad waar grondrechten en de rechtsstaat altijd hoog in het vaandel stonden. lk ga ervan uit dat de raadsleden zich ook de komende vier jaar voluit daarachter scharen. lk heb daar als inwoner recht op.

24

Raad 28 maarl2022

lk eindig positief. lk vond het raadslidmaatschap geweldig leuk. Het is ook leuk, je doet het samen. Het is soms spannend, maar vaak met een lach. Dus veel plezier gewenst voor de nieuwe raadsleden in de nieuwe periode. lk dank u wel. De voorzitter: En tot slot wil ik dan het woord aan de heer De Jong geven. lk zou haast zeggen 'neem even de rol als plaatsvervangend voorzitter', maar dat is niet handig meer.

De heer De Jong (CDA): Ja, daar sta je dan. Twintig jaar - het werd al gememoreerd - geleden begon ik, achttien jaar in de raad, krap, twee jaar als wethouder. En dan is daar ineens dat moment dat je zegt'het is mooi geweest'. Het is ook echt mooi geweest als ik in mijn hart kijk. En is het ook gewoon een gezond moment om een keertje afscheid te nemen. Veel van de woorden en de gevoelens die geuit zijn door andere sprekers, leven ook btj mrj. En als je terugkijkt... Mevrouw Van der Meer, ik ga zelfs u niet overtreffen, u heeft mijn carrière glansrijk beschreven van begin tot eind. Want zo ging dat wel ongeveer. Ook de woorden van dank die vanuit het college klonken, van de voorzitter van de raad, geweldig. Er zijn heel veel mensen om te bedanken en daar wil ik straks nog wel iets over zeggen. Maar als rode draad uit de dingen die ik gedaan heb, heb ik twee dossiers gepakt die heel na aan mijn hart lagen, naast de talloze dingen die ik in die periode heb gedaan. Misschien een extra dingetje want mevrouw Van der Meer zei iets over mijn financiêle inbreng en kundigheid die ik in de raad heb mogen tonen. Toen ik begon, was ik daar nog helemaal niet zo kundig in. lk moest dat ook allemaal nog leren.

lk weet alleen nog wel dat toen ik gevraagd werd om als raadslid in te stappen, mij gevraagd werd 'wilje ook die economische kant ontwikkelen?' want dat was het punt waar ze op dat moment echt wel behoefte aan hadden. Dus dat heb ik op die manier gedaan, eigenlijk wel met de nodige steun van buiten. We hadden iemand die bij de provincie gewerkt had en daar heelveel kaas van had gegeten die mijzulke intelligente vragen liet stellen dat ik soms zelf niet wist wat ik vroeg en wat voor antwoord ik moest verwachten, maar van al die dingen leer je enorm veel.

lk zei 'twee dossiers'. Een dossier dat ik beet wil pakken is Bleizo. Bleizo was een ontwikkeling die speelde in de begintijd,in2002,2003, maar dat was nog een beetje een twistgebied en het had nog de naam van landjepik want het was Zoetermeer dat grond gekocht had van de buren, waar de buren echt niet blij mee waren. Het was ook een beetje Calimero versus iets heel groots dat Zoetermeer heette. Het heette nog geen Lansingerland. Het was echt nog gemeente Bleiswijk. En ik herinner me in die tijd dat we in een klein comité met toenmalig fractievoozitter Monique van der Linde en de burgemeester bij elkaar hebben gezeten bij de Pannenkoe. Dat was net over de grens bij de buren. En daar ztln de eerste stappen, de eerste vredestekenen opgetekend en vanuit daar zijn we gaan samenwerken. Dat vond ik mooi in de bijdrage van RobbeÉ Moree, het gaat altijd over samenwerken in de politiek. Dat heb ik ook altijd gezocht. Dat speelde in dit dossier en nog steeds, want er is een gemeenschappelijke regeling uit voortgekomen. Het is eigenlijk heel bijzonder als je bedenkt dat de gemeenschappelijke regeling zich voor 99%, wat zeg ik, 100% op het grondgebied van de buurgemeente afspeelt. En ik vind het ook heel mooiwat er in dat gebied ontwikkeld is. lk heb nog niet het gevoel dat we er helemaal klaar zijn. We zijn wel heel ver gekomen, maar er ligt nog een stukje dat op een inrichting wacht.

En als het aan mij ligt ook nog een stukje RandstadRail dat nog niet af is, want het moet nog een keertje verder naar Rotterdam. Maar dat is een erfenis die ik graag aan u meegeef voor een nieuwe raad, een nieuw college, om je hard voor te maken. Dan het tweede dossier dat ik wil benoemen. Dat is een actueel dossier, maar wel heel belangrijk voor de stad en voor de toekomst voor de stad. lk heb het vanavond wel eens ergens horen noemen, maar het is Zoetermeer 2040. lk vind het rapport van Louter dat eigenlijk de basis vormt voor Zoetermeer 2040 een heel mooi rapport. Maar het is ook weer een bijzonder dossier en ook daar is het woord samenwerken o zo belangrijk. En ik moet u eerlijk bekennen, daar heb ik misschien ook wel een klein beetje een punt van zorg. lk dacht'laat ik het vanavond maar gewoon met u delen', want we hebben een hele mooie kans, een heel mooi rapport om vooral integraal- dat is misschien wel een ambtenarenterm - mee aan de slag te gaan, maar juist dat integrale aspect is zo belangrijk. De verleiding is heel groot om in een organisatie als de gemeente die sectoraal georganiseerd is met een afdeling Wonen, een afdeling Sociaal Domein en alles wat er nog tussen zit, dingen zo aan te sturen en dan is het verduiveld moeilijk om juist die integrale samenhang goed te bewaken en vast te houden.

Nou, ik hoop dat jullie wegen vinden om daar toch inhoud en vorm aan te blijven geven. lk heb er in mijn werkzaamheden bij de provincie ook alles mee te maken. lk weet hoe moeilijk het is en tegelijkertijd denk ik'die integrale afweging blijft belangrijk, want als je sectoraal gaat optimaliseren, haalje niet het optimale uit die grote samenhangende opgaven'. Misschien is het technisch wat ingewikkeld, maar dat wilde ik toch graag meegeven. Dan nog een paar woorden van dank, eigenlijk is het bijna het riedeltje dat anderen ook hebben afge-

Raad 28 maarl2022

25

stoken, maar het is wel oprecht. Het begint in de eerste plaats bij de kiezers, want die geven je vertrouwen om hier te staan en ik ben gewoon dankbaar dat dat zo veel keren gelukt is, mij gegund is, dat ik de kiezers mocht vertegenwoordigen. Natuurlijk dank ik ook mijn partij voor het vertrouwen dat zij in mij heeft gesteld al die tijd. Maar inderdaad, je doet het nooit alleen, je doet het met elkaar en dat betekent ook dat ik iedereen in deze raad en de voorgangers van deze raad dank voor de prettige samenwerking, voor het debat, voor het van mening verschillen, voor het vormen van meningen en uiteindelijk voor het besturen van deze stad. En ik realiseer mij dat ik al die mooie dingen die ik hier heb kunnen doen, nooit had kunnen doen als het niet over een heel stabiel thuisfront had beschikt. Harma, jij bedankt, en Ayden zeker ook, die hier eerder op de avond nog bij was. lk wil ook zoals ik dat Arco heb horen doen, ook mijn inspiratiebron danken. Die is ook bij het CDA voor mij echt geworteld in de C. En dat betekent goddelijke inspiratie, dat is iets dat mij in ieder geval altijd woorden heeft gegeven, de mogelijkheid heeft gegeven om altijd te herbronnen en om ook als het tegenzit, altijd weer perspectief te zien en te vinden. En dat wil ik eigenlijk ook iedereen in deze raad toewensen. lk dank jullie allen.

(applaus) De vootzitter: Dank, mijnheer De Jong, Klaasjan de Jong voor deze mooie laatste woorden.

12.

Sluiting

De vootzitter: Daarmee kom ik aan het eind van deze vergadering en wil ik iedereen hartelijk danken en alle mensen hoop ik natuurlijk zeker nog eens ergens te zien, maar dat gaat vast wel lukken de komende periode. Aanstaande woensdag vindt de installatie van de nieuwe gemeenteraad plaats. Maar voor het zover is, is daar een borrel waar sommigen al bijna niet van weg te halen waren. Daar

kunt u nu gewoon naartoe en u hoeft niet meer terug te komen. lk sluit de vergadering en wens u allen nog een prettige avond. Dank u wel. Sluiting om 22.08 uur

Vastgesteld in de openbare vergadering van 19 april2022

deg

de voorzitter,

nd MCM

M.J. Bezuijen

26

Raad 28 maarl2o22