Notulen raad 27 mei 2024 - vastgesteld
Tekst van het document
NOTULEN VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE RAAD DER GEMEENTE
ZOETERMEER, GEHOUDEN OP MAANDAG 27 MEI2024
Voorzitter: de heer Bezuijen, burgemeester Secretaris: de heer Blokland, griffier Aanwezig zijn: 36 leden, te weten: de heer Aptroot, de dames Bakkers en Bink-Winterkamp, de heren Van den Boomgaard en Boerboom, de dames Bout-Wijngaards, Brouwer-Weemhoff, de heer Buisman (vanaf 20.20 uur), mevrouw Van Damme, de heren Doncker, Duiven en Ekkelenkamp, mevrouw Frinking, de heren Van Gils en Haak, de dames Haak, Hoekstra en Kraneveldt-van der Veen, de heren Louw en Markes, mevrouw Mertens, de heer Meijroos, mevrouw Meurs-Troch, de heren Mohammadian (vanaf 21 .06 uur), Van der Perk en Van Rumpt, de dames SandiforlMeijer en Siegelaer (vanaf 20.06 uurj, de heren Smité, Van der Snoek, Van Steenis, Velner, Van der Vlies, De Vogel en Weekenstroo, mevrouw Van Werkhoven Tevens aanwezig zijn:
6 wethouders, te weten: de heer Blansjaar, de heer ledema, mevrouw Ter Laak, mevrouw Van der Meer, de heer Velzen, de heer Weerwag Afwezig zijn: de heer Aiobi, de heer Nawijn, de heer Zamani
AGENDA
1. 2. 3. 4. 5. 5.
7. 8.
Opening en vaststelling agenda Spreekrecht Mondelinge vragen Mededelingen Afdoening ingekomen stukken Hamerstukken a. Raadsvoorstel lntrekken Verordening overleg lokaal ondenarijsbeleid b. Raadsvoorstel Vaststelling Verordening voor de behandeling van bezwaarschriften Zoetermeer 2024 c. RaadsvoorstelZesde wijziging gemeenschappelijke regeling Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden d. Raadsvoorstel Zienswijze vierde wijzigin g gemeenschappelijke regelin g Omgevingsdienst Haaglanden e. Raadsvoorstel Toestemming wijziging GR GGDruT f. Raadsvoorstel Toestemming wijziging GR MRDH g. Raadsvoorstel Meerjarenperspectief Grondexploitaties 2024 h. Raadsvoorstel Bleiswijkseweg i. NAAR DEBAT RaadsvoorstelAfdoening motie 2306-34: Kansen voor Kennis j. Raadsvoorstel Evaluatie en toekomst Geldpunt k. Raadsvoorstel Procesvoorstel paÉicipatie Positieve gezondheid in het huishouden l. VERVALLEN Raadsvoorstel Edisonpark m. NAAR DEBAT Raadsvoorstel advies met instemming aanvraag omgevingsvergunning'realisatie van 81 flexwoningen op de locatie Ruimtebaan/Gonferencepad' n. Besluitenlijst en notulen van 22 april2024 Debat (inclusief stemmingen) a. Raadsvoorstel Afdoqning motie 2306-34: Kansen voor Kennis b. Raadsvoorsteladvies met instemming aanvraag omgevingsvergunning'realisatie van 81 flexwoningen op de locatie Ruimtebaan/Conferencepad. Sluiting
VERSLAG
raad 27 mei 2024
1
1.
Opening en vaststelling agenda
De voorzitter: Goedenavond, welkom allemaal. Leden van de gemeenteraad. Dames en heren op de tribune en de mensen die meekijken vanaf thuis of anderszins, van harte welkom. lk open de raadsvergadering van de gemeenteraad van 27 mei 2024.|k heb een aantal berichten van verhindering ontvangen van mijnheer Zamani, D66, mijnheer Nawijn van LHN en mijnheer Aiobi van Groenlinks, zij zijn vanavond afwezig. De heer Mohammadian, mevrouw Siegelaer en de heer Buisman zijn later aanwezig dus die komen nog wel. Mevrouw Siegelaer en de heer Buisman zijn nog bij de Rekeningencommissíó van de MRDH, vandaar dat hun komst wat later is verwacht. Dan ga ik over naar de vaststelling van de agenda als u dat goedvindt. Aan de orde is de agenda zoals die op 25 april in iBabs is gepubliceerd. Donderdag 23 meijl. is die nog voorzien van de laatste wijzigingen en ik heb in ieder geval begrepen lat {e heer De Vogel van de PW een amendement en een motie heeft aangekondlgd bij agendapunt 6.h. Raadvoorstel Bleiswijkseweg en het voorstel is dit agendapunt van de hamerstukken naar het debat te verplaatsen als agendapunt 7.c. ls er iemand die stemming wil over de vaststelling van de agenda? Of kan iedereen zich hierin vinden? Dat is het geval, dan is de agenda vastgesteld, dank u wel. Dan
gaan wij over naar de spreektijden. Het voorstel is de spreektijden voor agendapunt 7 Debat vast te stellen op 4,5 minuut per fractie en achttien minuten voor het college. ls iedereen het daarmee eens? Of wenst er iemand stemming over? Ook niet het geval, dan is dat vastgesteld, dank u wel.
2.
Spreekrecht
De voorzitter: Dan ga ik over naar agendapunt 2. Dat is een spreekrecht en er hebben zich geen insprekers gemeld dus ook dat agendapunt kan ik dan als afgehandeld beschouwen. Dan gaan we over naar agendapunt 3.
3.
Mondelinge vragen
De voorzitter: De mondelinge vragen. Die zijn er ook niet, dus ook dat agendapunt - zo gaat het snel - kan ik daarmee als afgehandeld beschouwen. Zo snel gaat de rest niet hoor, maakt u zich geen zorgen. hè?
4.
Mededelingen
De voorzitter: Agendapunt 4, de mededelingen.Zijn er mededelingen vanuit de raad? lk weet dat de heer Duiven vanuit het presidium wat wil zeggen. Mijnheer Duiven, gaat uw gang, De heer Duiven (VVD): Dank u wel voorzitter, inderdaad namens het presidium, voor alle raads-, college- en commissieleden. Morgenavond organiseert het presidium voor u allemaal een themabijeenkomst met als thema 'hoe halen we meer uit de commissies?' Het belooft een mooie avond te woiden, gelet op de voorbereiding op het programma en sprekers met een goed programma, maar daar hebben we wel u bij nodig en liefst in zo groot mogelijke aantallen. Kortom, meer informatie is te vinden op iBabs
en het presidium rekent uiteraard op een grote opkomst. En eigenlijk op de komst van u allen. Tot morgen.
De voorzitter: Dank u wel mijnheer Duiven voor deze mededeling. lk kijk of er nog andere leden van de raad zijn die een mededeling willen doen. Dat is niet het geval. Dan begreep ik inmiddels ik heb er niet bij gezeten - dat er wat mededelingen uit het college zijn. lk ga het rijtje gewoon af en ik begin met wethouder ledema.
Wethouder ledema: Voorzitter, dank. lk roep even de afdoeningsmemo Ondersteuning MKB in herinnering, waarin is toegezegd dat er een training zou worden georganiseerd voor ondernemers inzake omgaan met winkeldiefstal en intimidatie. Die stond gepland op 28 mei a.s. Maar we hebben maar één aanmelding, dus die is afgezegd. Dan hoor ik bijna dè vervolgvraag al opdoemen 'wat is er gedaan om ondernemers te porren?' Maar zowel in de Dorpsstraat als in het Stadshart, als in alle wijkwinkelcentra zijn collega's bij iedere winkel naar binnen gelopen, hebben zij de training onder de aandacht gebracht en hebben ze gevraagd hoe de beleving van veiligheid en intimidatie is. En daaruit is dus één aanmelding gekomen en één iemand die graag in oktober wil meedoen. We gaan het in de week van de veiligheid in oktober nog een keer proberen te organiseren, maar vooralsnog werd vooral de aanpak van de gemeente en andere stakeholders geprezen voor het groeiende gevoelvan veiligheid. Dus die wilde ik
2
raad27 mei2024
nog even meegeven.
De voorzitter: Waarvoor dank, ook namens portefeuillehouder. Dan gaan we over naar de volgende mededeling en die is van wethouder Weerwag. Wethouder Weenrag: Ja, dank u wel voorzitter. Tijdens de raadsvergadering van 22 april jl. zijn er wel mondelinge vragen gesteld door PvdA over het jeugdhonk. Met de vraag of het jeugdhonk nog open kan blijven of dat het dicht moet per 1 juni a.s. voor het evalueren van de pilot. Omdat het binnenkort I juni is, dacht ik'ik ga het u toch even mondeling meegeven'. Met Buurtwerk hebben we kunnen overeenkomen dat het jeugdhonk openblijft tot en met de zomervakantÍe. En dat geeft ons ook alle gelegenheid om het goed te evalueren. En daarna komen we bij u terug. De voorzitter: Dank u wel wethouder. Nee, daar kunnen geen vragen over gesteld worden, dat doen we niet. We gaan naarde derde mededeling van... O, wethouder Blansjaarook nog? Die had ik nog gemist. O niet? Nee, ik ga ook niet het hele rijtje af. Wethouder Van der Meer, gaat uw gang.
Wethouder Van der Meer: Ja, dank u wel. Vorige week waren zowel mijn collega Duiven als ik bij de VNG, blj de extra ledenvergadering. Naar venivachting werd natuurlijk de resolutie van de VNG met overweldigende meerderheid aangenomen. Er waren nog twee moties van Enschede en van Krimpenerwaard die ook werden omarmd door het bestuur en dus ook daadwerkelijk met grote aantallen zijn aangenomen. Maar wat ik eigenlijk aan u wilde vertellen, wat misschien wel iets bijzonders was, gaat over een motie die het niet gehaald heeft. Dat was de motie van Zaanstad. Die vroeg dat een escalatieplan, een plan B, waar de VNG het vaak over heeft, voorbereid zou worden, zodat er tijdens de ledenvergadering van 26 juni a.s. over besloten zou kunnen worden en dat ze direct zouden moeten starten met een mediaoffensief om aandacht te genereren voor de grote tekorten. Daarvan zei het bestuur van de VNG 'nou, dat is niet goed, want de timing is verkeerd en we moeten nooit gaan slaan voordat we geslagen worden. We zijn nu in gesprek'. Dus dat werd ontraden. Tot onze grote verbazing heeft die het dus ook niet... Het was niet tot onze verbazing dat die het niet gehaald heeft, maar hij had meer dan 43% stemmen voor. Je kon aan alles merken dat langzaam maar zeker de gemeenten in Nederland steeds meer tot het besef komen, net als wij, dat we veel verder in de moeilijkheden raken, dan we dachten.
Die 43% betekent dat er maar 57o/o tegen was, dus ik denk dat het bestuur van de VNG ook toch dit signaal gaat oppakken, want het scheelde natuurlijk helemaal niet veel of hij had het
wel gehaald, dwars tegen hun advies in. Dus we zijn heel benieuwd hoe het dadelijk gaat lopen in ledenvergadering van juni, dat is de officiële, maar ik dacht dat we toch eigenlijk positief nieuws was, ondanks dat die het net niet redde, dat we zien dat de gemeenten zich aan het verenigen zijn. Dank u welvoorzitter. De voorzitter: Dank u welwethouder Van der Meer, dan zijn dat volgens mij de mededelingen van het college. Dan kunnen we wat mij betreft over gaan naar agendapunt 5.
5.
Afdoening ingekomen stukken
De voorzitter: De afdoening van de ingekomen stukken, is er iemand die daar het woord over wenst te voeren? Mijnheer Velner, gaat uw gang.
De heer Velner (SP): Dank u wel voorzitter, ik was even nieuwsgierig naar de afdoening van het ingekomen stuk 24-060 van 3 of 4 april jl. De voorzitter: Dan moet u mij even helpen met welk stuk u daarmee precies bedoelt, mijnheer Velner.
De heer Velner (SP): Dat is bewonerscommissie sloop Westergo, afdoeningsdatum 15 mei 2024. Die staat nog open. De voorzitter: lk kijk even naar het college. Dat is denk ik niet voorbereid dus we moeten even kijken hoe dat zit. Het lijkt mee handiger als daar schriftelijk op teruggekomen kan worden, maar ik kijk even naar het college. lk zie geknik daar. Dus we gaan even kijken hoe ver dat is en dan komt daar schriftelijke reactie op wanneer dat is. Sowieso moet ook de raad daarvan in kennis gesteld worden. Anderen nog over de afdoening lijst ingekomen stukken? Niet het geval. ls er iemand die er stemming over wenst? We hebben overigens 33 raadsleden op dit moment. Dan stel ik vast dat de ingekomen stukken zijn afgedaan met de afspraak die net gemaakt is.
raad27 md2024
3
6.
Hamerstukken
De voorzitter: Dan gaan we over naar de hamerstukken, dat zijn de raadsvoorstellen die als hamerstuk kunnen worden afgedaan. Die titels kunt u allemaal zien op de agenda van vandaag. Heeft er iemand behoefte aan het geven een stemverklaring op een van de raadsvoorstellen? lk zie mijnheer Duiven en mijnheer Van den Boomgaard. lk begin met mijnheer Duiven.
De heer Duiven (VVD): Ja dank u wel, een stemverklaring bij agendapunt 6.j. over GeldPunt. De VVD zal het raadsvoorstel steunen, maar we hebben goed nota genomen van de mededeling van het college in de commissie Samenleving van í3 meijl. dat inZet de opdracht van het college heeft gekregen in 2024 tijdig met een voorstel te komen op welke wijze de activiteiten van GeldPunt geïntegreerd kunnen worden in de werkprocessen van inZet. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Duiven. Dan mijnheer Van den Boomgaard, gaat uw gang.
De heer Van den Boomgaard (FVD): Over hetzelfde punt, 6.j. Raadsvoorstel Evaluatie en toekomst GeldPunt. Voorzitter, het college heeft niet aannemelijk gemaakt dat het GeldPunt in 2024 nog de functie vervult waarvoor het eind 2022lijdelijk in het leven is geroepen, namelijk als loket voor hulp met een eenmalige energietoeslag en het tijdelijke Noodfonds Energie. Sterker nog, het college geeft toe dat deze functie is geëvalueerd en dat GeldPunt nu bij heel andere geldkwesties hulp biedt. Het kan zijn dat een ander soort GeldPunt waardevol is, maar het kan bij behoorlijk bestuur niet zo zijn dat ze een voorziening tegen de tijdelijke bedoeling in, voor €.0,25 miljoen voortzetten met een verouderde taakstelling. Kom dan met een onderbouwd voorstel om die taakstelling te herzien. FVD stemt op die reden tegen. De voorzitter: Dank u wel. Dan wordt daar straks aantekening van gemaakt dat u op dat voorstel tegen heeft gestemd. Zijn er anderen die nog een stemverklaring af wensen te leggen? Dat is niet het geval? Dan gaan we de raadsvoorstellen nu als hamerstuk afdoen met dien verstande dat voor wat betreft 6.j. Raadsvoorstel Evaluatie en toekomst GeldPunt, genoteerd wordt in het verslag dat FVD daar tegen heeft gestemd. Kan iedereen zich daarin vinden? Dan is dat bij dezen besloten.
a. Raadsvoorstel lntrekken Verordening overleg lokaal ondenarijsbeleid b. Raadsvoorstel Vaststelling Verordening voor de behandeling van bezwaarschriften Zoetermeer 2024
c. Raadsvoorstel Zesde wijziging gemeenschappelijke regeling Servicebureau Jeugdhulp Haaglanden
d. RaadsvoorstelZienswijze vierde wijziging gemeenschappelijke regeling Omgevingsdienst Haaglanden
e. Raadsvoorstel Toestemming wijziging GR GGDruT
f. Raadsvoorstel Toestemming wijziging GR MRDH g. Raadsvoorstel Meerjarenperspectief Grondexploitaties 2024 j. Raadsvoorstel Evaluatie en toekomst GeldPunt
k. Raadsvoorstel Procesvoorstel paÉicipatie Positieve gezondheid in het huishouden n. Besluitenlijst en notulen van 22 apnl2024
7
Debat (inclusief stemmingen)
a. Raadsvoorstel Afdoening motie 2306-34: Kansen voor Kennis De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 7, het debat. We beginnen met 7.a. Raadsvoorstel Afdoening motie 2306-34: Kansen voor Kennis. lk ga eerst even kijken wie daar het woord over wensen te voeren. lk zie mijnheer Ekkelenkamp, mevrouw Van Damme, mevrouw Van Werkhoven, mijnheer Duiven, mijnheer Weekenstroo, mijnheer Doncker, mijnheer Markes, mevrouw Brouwer, mevrouw Haak, mijnheer Smit en mijnheer Van den Boomgaard. Mevrouw Meurs en de heer Louw. lk begin met mijnheer Ekkelenkamp. Gaat uw gang, u krijgt het woord.
De heer Ekkelenkamp (D66): Voorzitter en collega's in de raad, kent u Jimmy? En dan bedoel ik niet Jimmy Dijk van de SP, die kennen we allemaal misschien? Nee, het gaat om Jimmy, een blonde krullenbol in groep 7 van de Degenboog in Meerzicht. Ja, hij zit nu in groep 7, maar volgend jaar groep 8 en over een jaartje gaat hij naar het voortgezet ondenrvijs. Hij woont nu in Meerzicht op een flat. Eerst
4
raad27 mei2024
woonde hij in de wijk Rokkeveen in een mooie eengezinswoning. Vader en moeder hadden een restaurant, dat deed het goed en het kon niet op. Alleen corona brak het helemaal af en de ouders gingen elkaar en Jimmy verhuisde met moeder naar Meerzicht. En moeder heeft schulden. Ja, vader ook, màar die woont inmiddels in een andere stad. En ze doen hun best, maar alle eindjes aan elkaar te knopen blijft iedere week toch een hele opgave. De voedselbank brengt gelukkig redding. En voor de rest gaat het helemaal goed met Jimmy. Hij heeft heel veel vriendjes en daar kan hij goed mee opschieten en Oat gaat helemaal goed. Hij houdt van voetballen. Met de ZoetermeerPas gaat hij naar DSO. Maar hij merkt steeds vaker dat hij toch wordt overgeslagen als er weer eens een voetbalpartijtje of iets anders wordt georganiseerd. Want ja, de afspraken gaan over WhatsApp. En Jimmy heeft nu eenmaal geen mobiele telefoon, dus dat is lastig. Maar gelukkig, als hij vooruitkijkt, denkt hij 'straks ga ik naar de middelbare school, dan wordt het misschien anders'. Toevallig was er een vriendelijke dame van de gemeente Zoetermeer langsgekomen en die had gezegd 'straks als je naar het voortgezet onderwijs gaat, kun je van de Stichting Leergeld een laptop in gebruik krijgen en ook een fiets en misschien, als de gemeenteraad instemt, ook nog wel een mobiele telefoon, wie weet'. Beste mensen, u begrijpt het al.
lk ben er warm voorstander van om ook in 2025, dal is de eerste
mogelijkheid, zo'n mobiele telefoon beschikbaar te stellen voor deze doelgroep in Zoetermeer. Het
raadsvoorstel zoals dat... De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp, een interruptie van mevrouw Brouwer. Gaat uw gang.
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dank u voorzitter. Heeft die mevrouw er ook bij verteld tegen Jimmy dat hijals hijdan straks op de middelbare school zit,zijn telefoon aan het begin van de dag mbet inleveren omdat dan de schooldag veel beter verloopt en hij zich beter kan concentreren op zijn schoolwerk? De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp. De heer Ekkelenkamp (D66): Mevrouw Brouwer, Jimmy is een heel slimme jongen en die weet het vast wel. Tuurlijk moet hij die inleveren, maar op weg naar school of voordat hij naar school gaat, moet hij toch op zijn mobiele telefoon kunnen kijken of er een roosterwijziging is? En bij sommige lessen mag de telefoon gebruikt worden, want dan heeft de leraar een Kahoot! in het programma zitten. Wel handig als je dan een telefoon hebt. Maar belangrijker nog dan dat allemaal is natuurlijk het kunnen maken van afspraken met alje vrienden als je naar het voortgezet onderuuijs gaat. Dat speelt nu al een rol maar straks veel meer. En als je dat niet kan, dan sta je echt met 3-0 achter als je begint in de brugklas. De voorzitter: ls dat voldoende mevrouw Brouwer? Dan ga ik naar de heer Doncker.
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Voorzitter, Dank u wel. lk snap mijnheer Ekkelenkamp niet helemaal. Het is Stichting Leergeld, volgens mij, bedoeld om inderdaad met name in het onderwrls mee te kunnen. Jimmy krijgt een laptop en zoals mevrouw Brouwer ook zegt, dat is een prachtig hulpmiddel - het zijn hulpmiddelen - om de les te volgen. De mobiele telefoon is inderdaad in de ban gedaan en als we het over de onderwijskansen voor deze doelgroep hebben, dan kan hijvia de laptop de roosterwijzigingen volgen de lessen volgen. Dus ik denk dat het inderdaad op die manier voldoet aan de primaire wensen om de les te kunnen volgen. De voorzitter: De vraag die u wilde stellen was, mijnheer Doncker?
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Wat vindt u daarvan? De voorzitter: Laten we wel even proberen er een vraag van te maken. Mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Nou, dat valt me een beetje tegen van u als ondenrvijsman, dat u er zo over denkt. Volgens mij is onderwijs toch veel meer dan alleen maar de lessen. Dat is ook samen met elkaar opgroeien en vriendschappen maken en met elkaar afspraken maken dat je een partijtje gaat voetballen of ergens gaat chillen. Daar heb je je telefoon voor nodig. Dus het sociale aspect staat dan bovenaan. En ja, dat de mobiele telefoon niet iedere dag bij de les gebruikt wordt, is secundair. Dat is mijn argument, mijnheer Doncker. De voorzitter: Mijnheer Doncker.
raad 27 mei 2024
5
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): lk zit inderdaad regelmatig achter in de klas om onder andere lesbeoordelingen te doen en ik zie eerlijk gezegd dat als er een mobiele telefoon in de klas is, de leerlingen niet zo geconcentreerd zijn. Het is ook heel goed voor het brein om op een andere manier met ondenrvijsman mee te doen. Dus ik snap wat u zegt over de vrijetijd maar nogmaals, ik zie het vanuit de Stichting Leergeld, want daar hebben we het over. Daar is vooral het onderwijs bij gebaat. En volgens mij, en ik hoop dat u dat ook zo ziet, is de laptop een heel goede vervanging van die mobiele telefoon, mijnheer Ekkelenkamp. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp en ik zag ook de heer Louw nog. De heer Ekkelenkamp (D66): Nou ja, ik weet niet of ik nu helemaal het gebruik van de mobiete telefoon en laptop helemaal moet uitdiscussiëren met de heer Doncker, maar als je als kind of als puber opgroeit, moet je gewoon toegang hebben tot een mobiele telefoon om met elkaar contact te hebben, om te spelen en afspraken te maken. Heb je dat niet? Ja, dan sta je toch buitenspel in dat geval. We verschillen daarover van mening maar denk er toch nog even over na. Het gaat breder dan onderwijs. Het gaat ook om de sociale component. Dat moet u toch ook aanspreken, mijnheer Doncker. De voorzitter: lk zag ook de heer Louw. Gaat uw gang.
De heer Louw (PvdA): Ja, dank u wel, voorzitter. Even een vraag aan mijnheer Doncker, want in de commissievergadering ging het vooral over het budget, dat hiervoor beschikbaar zou moeten worden gesteld. En nu zegt mijnheer Doncker le hebt eigenlijk helemaal geen telefoon nodig, want die kun je niet gebruiken in de klas' of 'je kunt je niet concentreren in de klas'. Maar de Stichting Leergeld biedt ook een fiets aan. Jimmy kan dan wel een fiets gebruiken, daar hoor ik niemand in deze raad over. Maar die fiets mag hij ook niet in het klaslokaal meenemen. Die zet je gewoon neer voor school, maar het is wel heel fijn dat je een fiets hebt om mee te kunnen doen en om naar school te gaan. Dat is volgens mij ook de reden waarom het verstandig is om een mobiele telefoon aan te schaffen. De voorzitter: Mijnheer Doncker, dat roept natuurlijk een reactie op.
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Ja natuurlijk, De fiets is natuurlijk heel duidetijk, want de fiets heb je nodig om van huis naar school te komen en dat vind ik echt een heel andere dimensie dan het hebben van een mobiele telefoon. lk zie dat die vergelijking niet opgaat, mijnheer Louw. De voozitter: lk stel voor dat mijnheer Ekkelenkamp verdergaat met zijn betoog. Het komt vast nog wel een paar keer terug. Mijnheer Ekkelenkamp. De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u, mijnheer de voorzitter. ln de commissievergadering hebben we met elkaar uitvoerig hierover nagedacht. En toen bleek eigenlijk dat, net als college, een groot deel van de commissie wel voorstander was van het idee om een mobiele telefoon te verstrekken via Stichting Leergeld, zelfs met een abonnement. Ja, ja. Alleen hikten heel veel fracties aan tegen de kosten op dit moment met uitzicht op het ravijn. Zo was het eigenlijk. En nu heeft collega Markes een prachtig amendement gemaakt en een motie om een oplossing te vinden voor dat probleem. En mijn verzoek aan u is: denkt u er nog eens goed over na om voor het amendement te stemmen en ook voor die motie, want dan hebben we voor 2025 een oplossing voor deze groep kinderen, voor Jimmy en zijn maatjes. En dan kunnen we in 2026 als het ravijn zichtbaar is, of achter de rug is, een heroverweging maken van hoe we hier verder mee omgaan.
Maar dan hebben we in ieder geval voor de time being, voor 2025 een goede oplossing. De voozitter: lk zie nog een interruptie van mevrouw Brouwer, gaat uw gang.
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): lk vind dat als je een tranen trekkend verhaal vertelt over Jimmy en hem zo op die manier probeert een gezicht te geven, je ook moet nadenken over het broertje van Jimmy, dat een jaar na hem komt en na de pilot komt, of nadat we hebben afgewogen of het nog steeds wel een goed idee is. lk vraag me af of mijnheer Ekkelenkamp eraan heeft gedacht wat het voor gevolgen heeft als je iets trldehlk doet en daarna er weer mee ophoudt. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Nou, helaas geldt natuurlijk voor heel veel maatregelen die we als
6
raad 27 mei 2O24
overheid nemen, dat ze ook op een gegeven moment weer kunnen ophouden. lk was er zelf voorstander van om gewoon onverkort de maatregelen te nemen die voorgesteld waren, maar dat blijkt niet haalbaar te zijn en daarom hebben we deze tussenoplossing. Als dat goed werkt, want het is eigenlijk een pilot en ik ben ervan overtuigd dat het goed gaat werken, denk ik dat alle mensen die hier nu dit verhaal horen en dan straks nog eens goed die herovenrveging maken, in 2026 er voorstander van zijn om dan de regeling onverkort in lengte van jaren toe te passen. De voorzitter: lk zie verder geen interrupties meer en als dat uw eerste termijn was, dan dank ik mijnheer Ekkelenkamp en ga ik over naar mevrouw Van Damme.
Mevrouw Van Damme (SP): Dank u wel voorzitter. lk kan heel kort zijn dit deel van de avond met onze bijdrage. Wij zijn heel blij met het feit dat het college het belang onderschrijft van het bezit van de smartphone voor een deel van onzeZoetermeerse jongeren uit gezinnen die het financieel lastig hebben. Het is namelijk belangrijk om sociaalte kunnen deelnemen aan onze samenleving die steeds digitaler wordt, ook in het leggen van contacten. En door het besluit nu twee jaar op te schuiven vanwege het vooruitzicht van het financiële ravijn, ontzeg je in ieder geval veeljongeren de toegang tot een deel van de digitale samenleving en tevens om sociaal te kunnen zijn. Wij hebben vervolgens een vraag voor onze wethouder. Hoe groot acht u de kans dat we hierover in 2026 wel positief een besluit kunnen nemen? En met andere woorden, komt er dan nu niet al een vroegtijdig einde aan het voorstel van Stichting Leergeld? En welk alternatief denkt de wethouder te kunnen uitvoeren voor het zomerreces, aangezien het college het belang van de smartphone zelf ook inziet? Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Van Damme, voor uw eerste termijn, dan gaan we door naar mevrouw Van Werkhoven. Gaat uw gang.
Mevrouw Van Werkhoven (Groenlinks): Dank u wel voorzitter, het toeval wil dus dat ik mijn mobiel vergeten ben en daarom met dit enorme apparaat voor mijn neus moet staan. Echt niet handig, maar goed. GroenLinks steunt kansengelijkheid. GroenLinks steunt een eerlijke start, het mag niet uitmaken wat je ouders verdienen of zich kunnen permitteren voor jouw kansen in het leven. lk heb destijds het raadsvoorstel met verbazing gelezen omdat er op de meest kwetsbaarste arme groep wordt bezuinigd. Ze zijn nog niet genoemd maar we willen de moties van Zol Zoetermeer steunen. Dus op dit moment het maximaal haalbare in het verschaffen van mobiele telefoons voor kinderen. Het is diverse keren in het debat genoemd'het is een pilot; wat na drie jaar?'Dat is dus het nadeel van de pilot. Je weet het niet 100% zeker, maar er zijn meer overheidsmaatregelen die voor de ene wel toegankelijk zijn en voor de generatie daarna niet. Een heel leuke, ik heb stufi ontvangen, studiefinanciering, voor de niet-ingewijden, en de generatie na mij kreeg dat niet. Daar zijn we niet blij mee, maar zo is het nu eenmaalwel, dus vandaar dat we de moties vanZo! Zoetermeer steunen. De voozitter: Dank u wel mevrouw Van Werkhoven voor uw eerste termijn, dan ga ik over naar mijn-
heer Duiven. De heer Duiven (VVD): Dank u welvoorzitter, zoals in de commissie Samenleving reeds is aangegeven, volgt de VVD het college in de afweging de vergoeding voor de Stichting Leergeld voor laptops en fietsen niet gelijk te trekken met het niveau van de omliggende gemeenten en mobiele telefoons nog niet te verstrekken en dit in 2026 opnieuw te bezien. De WD vindt, met het college, dat het verstandiger
is om de investering van ruim € 1,3 miljoen over een periode van vijf jaar te bezien in een bredere afweging rond de financiële situatie van de gemeente, in het licht van de ontwikkelingen ten aanzien van verstrekkingen uit het Gemeentefonds. Nogmaals, niets nieuws, dit hebben we ook zo toegelicht en uiteengezet in de commissie Samenleving. Kortom, nog steeds steun van de VVD voor het voorliggende raadsvoorstel. De voorzitter: Mijnheer Duiven, ik zie een interruptie van mijnheer Ekkelenkamp, gaat uw gang.
De heer Ekkelenkamp (D66): Mijnheer Duiven, via de voorzitter natuurlijk, hoe beoordeelt u het amendement van de fractie van Zot. Zoetermeer en de motie? Want dat geeft eigenlijk naar mijn smaak een goede overbrugging voor die tijd voor na het ravijn. De voorzitter: Mijnheer Duiven. Overigens wil ik opmerken dat het nog niet is ingediend. Maar goed. mijnheer Duiven, gaat uw gang.
raad 27 mei 2024
7
De heer Duiven (WD): Dat zullen wij niet steunen omdat - en dat is overigens net op een eerder moment in dit debat ook al toegelicht - het niet verstandig is om dit als pilot of voor een beperkte, tijdelijke periode te doen. Hetgeen ook in het debat in de commissie Samenleving is toegelicht. Dat is onverstandig en dus niet verstandig om te doen. We zullen het niet steunen. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp. De heer Ekkelenkamp (D66): Maar u zegt'onverstandig', maar soms moet je, denk ik, ook eens gewoon iets doen ter overbrugging terwijl je nog niet weet of dat dan uiteindelijk... Dan kun je dat onverstandig noemen. De voorzitter: Mijnheer Duiven.
De heer Duiven (WD): Ja, voorzitter, ik laat het aan D66 over om onverstandige besluiten te nemen, maar dan ben je bij de WD aan het verkeerde adres. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp nog? De heer Ekkelenkamp (D66): Hier durf ik niets meer tegen te zeggen.
De voorzitter: lk kijk rond of er nog andere interrupties zijn op dit moment. Dat is niet het geval, dan dank ik mijnheer Duiven voor zijn termijn en ga ik naar mijnheer Weekenstroo.
De heer Weekenstroo (CDA): Voorzitter, kínderen hun telefoons afpakken of het creëren van ruzies tussen gezinsleden omdat het ene broertje wel een telefoon krijgt en het andere zusje niet vindt het CDA onrechtvaardig. ln de commissie is uitgebreid gesproken en is volgens het CDA heel duidelijk geworden dat we veel kosten maken, maar dat we met het ravijnjaar in zicht pijnlijke keuzes zullen moeten maken, waar dit er mogelijk één van is. De voorzitter: lk zie een interruptie van mijnheer Ekkelenkamp, gaat uw gang.
De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u wel. Mijnheer Weekenstroo, wat triggert u nu het meeste? Die rechtvaardigheid tussen kinderen in één gezin of eventueel de rechtvaardigheid dat een kind uit een arm gezin het niet krijgt en kinderen uit rijkere gezinnen wel, of zijn het nu de kosten? Wat is nu uw motief om tegen te zijn? De voorzitter: Mijnheer Weekenstroo.
De heer Weekenstroo (CDA): Twee factoren. Aan de ene kant hebben we Stichting Leergeld, zoals eerder in de discussie al aan bod is gekomen. Je kunt inderdaad argumenteren dat een telefoon nodig is voor het onderuvijs en aan de andere kant is de vraag 'waar houdt het op?' Moeten ze dan wellicht ook schriften en alles verder betaald krijgen? Wijvinden in ieder geval dat telefoons daar niet per se bij horen en die ook wellicht via het netwerk van de ouders - en daar heeft u het onder andere ook over gehad - ook verkregen zouden kunnen worden. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp no?
De heer Ekkelenkamp (D66): lk laat het even hierbij en wacht het verdere betoog af. De voorzitter: Gaat u verder, mijnheer Weekenstroo.
De heer Weekenstroo (CDA): Nu beginnen met het uitdelen van telefoons is volgens het CDA valse beloften doen. Mij is als kind altijd bijgebracht door mijn ouders dat wanneer zij een belofte deden deze ook nagekomen werd. Dus als wij nu de telefoon uitdelen, dat deze over twee jaar niet weer afgepakt wordt, maar bij het kind zou kunnen blijven. We zijn blij dat de wethouder tijdens de commissie heeft aangegeven dat wanneer de mogelijkheid zich voordoet er ambtelijk gekeken zal worden hoe dit plan verder toch uitwerking kan krijgen. We zullen het raadsvoorstel steunen, de motie en het amendement niet. De voorzitter: lk zie een interruptie van mijnheer Ekkelenkamp. Gaat uw gang
8
raad27 mei2024
De heer Ekkelenkamp (D66): Ja dank u voorzitter, volgens mij is er toch even een verduidelijking nodig.
Er is helemaal geen sprake van een afpakken van een telefoon, het cohort dat nu meedoet met die telefoon, trekken we gewoon door. En na2025 als de pilot niet slaagt, moeten we dat in2026 in heroverweging nemen. Maar dan neem je dat niet met terugwerkende kracht, volgens mij. De voorzitter: Mijnheer Weekenstroo.
De heer Weekenstroo (CDA): Niet met terugwerkende kracht, maar stel, we delen nu een telefoon uit voor drie jaar. Over drie jaar stopt de pilot, dan moet die telefoon toch echt weer ingeleverd worden en is er nog steeds geen oplossing voor het kind. De voorzitter: De heer Markes voor een interruptie. Gaat uw gang.
De heer Markes (Zol Zoelermeer): Dank u wel voorzitter, ik vraag me af of het een betere oplossing voor mijnheer Weekenstroo zou zijn als we die smartphones in zo'n geval permanent zouden verstrekken. De voorzitter: M ij nheer Weekenstroo.
De heer Weekenstroo (CDA): Dan heb je met alleen een telefoon ook nog altrld abonnementskosten die opgehoest moeten worden. Die niet altijd goedkoop zijn en waar ook BKR-registratie voor geldt, die niet altijd door de ouders, of het kind gekregen zal kunnen worden. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp nog?
De heer Ekkelenkamp (D66): Ja, dat vraagt alweer om een toelichting mijnheer de voorzitter, want volgens mij blijft het eigendom van de Stichting Leergeld en ook hebben we het over een abonnement dat via de ZoetermeerPas kan worden aangevraagd en dan hebben we dus niets met de BKR te maken. De voorzitter: Mijnheer Weekenstroo.
De heer Weekenstroo (CDA): Op het aanvragen van een abonnement via de ZoetermeerPas is het CDA Zoetermeer ook tegen omdat we vinden dat uitvoering van de ZoetermeerPas daar niet voor bedoeld is. De voorzitter: lk kijk even rond, ik zie verder geen interrupties. lk dank mijnheer Weekenstroo voor zijn eerste termijn en dan ga ik verdere naar mijnheer Doncker. De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u voorzitter. Het zal u wellicht verbazen, maar ik lees de tekst af van mijn mobiele telefoon. Zoals al duidelijk was in de commissie steunt de LHN het raadsvoorstel van het college en dat heeft alles te maken met het feit dat wij inderdaad bang zijn voor het ravijn. We vinden inderdaad dat we niet geld moeten uitgeven aan zaken waarvan we ook het nut betwijfelen. Want nogmaals, het gaat om het onderwijs en de laptop die verstrekt wordt door Stichting Leergeld geeft onze leerlingen op het middelbaar onderwijs heel veel mogelijkheden om op het internet rond te gaan. De Stichting Leergeld zegt niet voor niets datze niet meer geld nodig hebben en daarom steunen wij, nogmaals, het voorstel van het college, zoals we ook in de commissie hebben aanqegeven. Dank u wel. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u wel voorzitter. Volgens mij is het zo dat de Stichting Leergeld ze wel verstrekt in bijvoorbeeld Den Haag, dus ik zie dan wat dat betreft het verschil niet met Zoetermeer. Maar als er nu geen ravijn zou zijn, zou u dan anders denken over deze maatregel? Zit het hem vast op het ravijn, mijnheer Doncker? De voorzitter: Mijnheer Doncker.
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Dank u wel voorzitter. Het zit hem met name in de motivatie van het college. NatuurlÍjk, het college zegt ook dat als er ruimte voor is, er wellicht mogelijkheden zijn
raad27 mei2024
9
maar momenteel niet. En nogmaals, wij zien echt de meerwaarde voor het onderwijs veel minder en daarom steunen wij het raadsvoorstelvan het college en daar staan we gewoon achter. De voorzitter: lk zie een interruptie van de heer Louw. Gaat uw gang.
De heer Louw (PvdA): Ja, dank u wel. ln de commissie hebben we er natuurlijk uitgebreid discussie over gehad. Dus ik zal het woord bezuinigen niet meer gebruiken, want je kunt niet bezuinigen op iets dat je nog niet uitgeeft. Maar ik wil via voorzitter mijnheer Doncker vragen: we hebben echt een paar weken geleden heel erg uitgebreid gesproken over het budget dat hiervoor nodig zou zijn en dat je dat misschien met het ravijn voor ogen nu niet zou moeten uitgeven. Nu ligt er een voorstel vanTol Zoetermeer waarmee de kosten echt heel erg zijn teruggebracht en waarmee een slimme manier is gekozen om toch in 2025 kansarme kinderen een mobiele telefoon te geven. Dus ik wil even toetsen bij mijnheer Doncker: was het de vorige keer de hoogte van het budget dat u tegenhield en de angst voor het ravijn en dat we dat straks niet kunnen betalen? Dan zouden we misschien heel veel zaken niet moeten uitgeven. Of bent u eigenlijk principieel tegen het verstrekken van een mobiele telefoon? De voorzitter: Mijnheer Doncker.
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Mijn antwoord is tweeledig. lnderdaad vinden wij dat het geld even moet worden gereserveerd, in ieder geval niet moet worden uitgegeven. En de tweede vraag ben ik even kwijt, dat is de leeftijd, mijnheer Louw. De voorzitter: Mijnheer Louw. De heer Louw (PvdA): lk herhaal de vraag: of was u principieel tegen het verstrekken van een telefoon? De voorzitter: Mijnheer Doncker
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Nee, we zijn niet principieel tegen het verstrekken van een telefoon. lk maak wel bezwaar tegen de verhalen dat die alleen maar meerwaarde hebben voor het onderuvijs. Nogmaals, in het voortgezet onderwijs is een mobiele telefoon ook niet meer toegestaan in de les want de laptop geeft alle mogelijkheden. En ik zie de struggle in het mbo, want daar zitten studenten nog wel heelveelop hun mobiele telefoon en dat betekent datze maarweinig geconcentreerd zijn. Dus dat romantische van gebruik van smartphones in het onderwijs, zie ik niet zitten. De voorzitter lkzie nu drie handen maar ik ga eerst naar de heer Louw want die had de vraag gesteld.
De heer Louw (PvdA): Ja, dank u wel. Dit is mijn laatste bijdrage richting mijnheer Doncker, voorzitter. lk ga niet op uw stoel zitten. U weet veel meer van het onderwijs dan ik maar ik lees het raadsvoorstel. ln het raadsvoorstel staat dat zowel Stichting Leergeld als het college heel goed begrijpen dat kinderen op deze leeftijd, in deze fase van hun leven voor de middelbare school erg behoefte hebben aan een mobiele telefoon. Niet om per se continu in de klas te gebruiken maar wel om ook met schoolactiviteiten mee te kunnen doen. Daar is een mobiele telefoon eigenlijk cruciaal bij. Bestaanszekerheid; daar wordt het zelfs aan gekoppeld in het raadsvoorstel. Er ligt nu een amendement dat de kosten enorm naar beneden brengt in2025. Mijnheer Doncker, als u zegt 'ik ben bang voor het ravijn', laten we nu de angst als eerste toe bij een zeer kwetsbare groep, die dus nu niet in de gelegenheid wordt gesteld om in 2025 op de middelbare school mee te doen, in ieder geval voor een jaar. Dat kunnen wij mogelijk maken. Daarna zien we dan wel hoe het uitpakt met het ravijn. Dus ik zou de LHN echt willen vragen nog eens te overwegen straks bij de stemming om toch mee te gaan met het voorstel vanZol Zoetermeer. De voorzitter: Mijnheer Doncker.
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): lk ben bang dat ik u moet teleurstellen, mijnheer Louw. Er komt nog een ander argument bij. Dat heeft een aantal collega's hier ook gezegd: het verstrekken van zo'n mobiele telefoon in de vorm van een pilot kan ook voor heel veel teleurstelling zorgen. Als je eenmaal iets gewend bent, is het heel moeilijk om er afstand van te doen. Daarom volgen wij het raadsvoorstel om het even te bezien. En wellicht... Want ik heb in het raadsvoorstel niet gezien dat het nooit zalworden ingevoerd, maar we willen wel even pas op de plaats maken en dat vinden wij een logisch besluit.
10
raad27 mei2024
De voorzitter: lk zag mevrouw Van werkhoven nog en dan mijnheer Ekkelenkamp.
Mevrouw Van Werkhoven (Groenlinks): lk wil even bezwaar maken tegen wat de heer Doncker noemde, 'de romantisering van de mobiele telefoons', want we weten ook allemaal dat het in een klaslokaal echt niet alleen maar voordelen heeft. Het gaat er niet zozeer om, om in het klaslokaal mee te doen. Ook de vergelijking met de fiets is getrokken. Die gebruik je ook niet in het klaslokaal, maar wel om mee te doen. De voorzitter: Wilt u daar nog op reageren, mijnheer Doncker?
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): Nee dank u. lk ben bang dat dat een herhaling van zetten wordt. Dat vind ik zonde van de tijd. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u mijnheer de voorzitter, ik maak geen gebruik van mijn interruptie want mijnheer Louw en mevrouw Van Werkhoven hebben gezegd wat ik eigenlijk ook had willen zeggen en ik had het niet beter kunnen doen. Dank u wel.
De voorzitter: Dan zijn er verder geen vragen meer. Dan dank ik de heer Doncker voor zijn eerste termijn en dan is nu het woord aan de heer Markes. Gaat uw gang. De heer Markes (Zol Zoelermeer): Dank u wel voorzitter. Kinderen die geboren worden in arme gezinnen hebben een grotere kans om heel hun leven in armoede te blijven. Dit is waar het spreekwoord 'wie voor een en stuiver wordt geboren, zal nooit een dubbeltje worden' vandaan komt. Het niet bezitten van een smartphone met abonnement, vormt een van de belemmeringen voor de ontwikkeling van deze kinderen. ln Zoetermeer alleen al zijn er naar schatting elk jaar zo'n 250 kinderen die hiermee te maken hebben. Het gemis van een smartphone ontneemt hun de mogelijkheid om zelfstandig belangrijke telefoontjes te plegen of te ontvangen. Denk bijvoorbeeld aan het horen van hun eindexamenuitslag op 12 juni a.s. Denk bijvoorbeeld aan het regelen van een sollicitatiegesprek voor een stage of een bijbaan, of denk aan het raadplegen van een hulp- of zorgverlener voor vragen die ze thuis niet kunnen stellen. Hierdoor lopen... De voorzitter: Mijnheer Markes, een interruptie van mevrouw Haak.
Mevrouw Haak (PDvZ): lk ga dan toch ook een beetje bijdragen aan het niet romantiseren van telefoongebruik want ik heb thuis twee pubers. Die wordt voornamelijk gebruikt voor Snapchat, YouTube, TikTok en niet zozeer voor het regelen van sollicitatiegesprekken en dergelijke, want als het moet, kan dat ook via de telefoon. Dus ik hoop dat u dat ook meeneemt in uw gedachten om deze motie wel of niet in te dienen. Dank u wel. De voorzitter: lk kijk even naar de heer Markes of hij daarop wil reageren.
De heer Markes (Zol Zoetermeer): lk wil daar wel op reageren, voorzitter. lk kan me voorstellen dat kinderen op heelveelverschillende manieren gebruikmaken van hun telefoon en een van die manieren zou kunnen zijn - en wat mij betreft heel graag - om bijbaantjes of stages te fixen. lk denk dat het helpt in hun ontwikkeling. lk denk dat het helpt voor wat betreft hun bestaanszekerheid en daarom ga ik mijn amendement en motie zeker wel indienen. De voorzitter: Gaat u verder, mijnheer Markes.
De heer Markes (Zól Zoetermeer): Dank u wel, voorzitter. Wat ik wilde zeggen is dat het gemis van deze telefoons ervoor zorgt dat deze kinderen uit armere gezinnen een achterstand oplopen ten opzichte van hun leeftijdsgenoten wiens ouders wel het geld hebben om in dit soort smartphones te voorzien. Voorzitter, ik kan u zeggen, Zol Zoetermeer weigert zich bij deze gedachte neer te leggen. We willen dat iedereen volop kan deelnemen aan het leven in onze stad, ongeacht de rijkdom van het gezin waarin ze ztln geboren. En dit geldt in het bijzonder voor kinderen. Daarom leggen we vandaag een amendement en motie neer die beogen de toegang tot smartphones en abonnementen voor deze kinderen te vergroten. Het amendement beoogt een pilot te starten in2025, waarbij niet meer gebruikte smartphones van de gemeente permanent via Stichting Leergeld worden verstrekt. Omdat dit een pilot
raad 27 mei 2024
11
is, kan dat vanuit incidentele middelen. De motie heeft tot doel inwoners de mogelijkheid te geven een telefoonabonnement te betalen met behulp van de ZoetermeerPas. Beide stukken worden ingediend in samenwerking met D66 en de PvdA. Voorzitter, ik wil benadrukken datZol Zoetermeer graag meer had willen doen, vooral als het gaat om het structureel verstrekken van smartphones aan kinderen uit arme gezinnen. Echter, gezien het aanstaande financiële ravijn lijkt dit momenteel niet haalbaar. Desondanks hopen we met het amendement en de motie die ik zo meteen in ga dienen, toch nog iets te kunnen doen voor die kinderen die nu een achterstand oplopen ten opzichte van hun leeftijdsgenoten. En dat in afwachting van onze heroverwegingen in 2026. Dank u wel.
Amendement nr. 2405-A ingediend door Zó! Zoetermeer, D66, PvdA Kansen voor smaÉphones "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei 2024; a
besluit in het raadsvoorstel Afdoening motie 2306-34: Kansen voor Kennis, besluitpunt 2 als volgt te laten luiden: 'Mobiele smartphones nog niet structureel te verstrekken via Stichting Leergeld en dit in 2026 opnieuw te bezien.' besluitpunt 3 wordt:
a
a
'ln 2025 een pilot te starten voor het verstrekken van gemeentelijke smartphones die niet langer gebruikt worden, via Stichting Leergeld.' besluitpunt 4 toe te voegen: 'Deze pilot te evalueren alvorens het besluit opnieuw wordt bezien.' het overige besluitpunt wordt hernummerd."
Motie nr.2405-0í ingediend doorZól Zoetermeer, D66, PvdA Kansen voor telefoonabonnementen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 27 mei 2024; constaterende dat:
o . . o
het hebben van een telefoonabonnement bijdraagt aan de bestaanszekerheid van Zoetermeerders; volgens de berekeningen van Stichting Leergeld verwacht wordt dat 250 Zoetermeerders baat hebben bij het verkrijgen van een telefoonabonnement; de ZoetermeerPas bedoeld is om inwoners met een laag inkomen te ondersteunen; het vrije keuzebudget van de ZoetermeerPas € 44,00 voor kinderen en € 22,00 voor volwassenen bedraagt;
overwegende dat:
r
. o o
het verstrekken van telefoonabonnementen via het vrije keuzebudget van de ZoetermeerPas geen extra kosten met zich meebrengt voor de gemeente; de gemeente een rol heeft in het bevorderen van bestaanszekerheid voor haar inwoners; het faciliteren van bestaanszekerheid nu kan leiden tot besparingen op maatschappelijke kosten in de toekomst; het vrije keuzebudget een deel van de kosten van een telefoonabonnement kan dekken;
draagt het college op: . het mogelijk te maken om (een deel van) een mobiel telefoonabonnement te bekostigen via het vrije keuzebudget van de ZoetermeerPas; . hierbu relevante partners, zoals Stichting Leergeld, te betrekken; en gaat over tot de orde van de dag." De voorzitter: Dank u wel mijnheer Markes voor uw eerste termijn, dan ga ik over naar mevrouw Brouwer. Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Bedankt voorzitter, ik was eigenlijk principieel niet van plan om
de discussie uit de commissie helemaal over te doen, maar ach, als iedereen het doet, dan doen we
12
raad27 mei2024
het allemaal. Laten we even beginnen bij wat eigenlijk oorspronkelijk het hart van het voorstel was over de vergoedingen van de laptops en de fietsen die gelijk getrokken moesten worden met omliggende gemeenten. We hebben begrepen dat dat niet nodig is omdat we een prachtige regeling hebben voor het opknappen van laptops die goed werkt en waar geld genoeg voor is. Dat dat niet wordt gelijkgetrokken, daar zijn wij het helemaal mee eens. Dan het punt dat er gaandeweg bij is gekomen dat oorspronkelijk alleen ging over een telefoonabonnement en nu over kinderen die niet mee kunnen komen in het leven omdat ze geen smartphone hebben. Wij snappen echt wel dat als je het een jongere vraagt, hij dan graag een smartphone wil. Natuurlijk wel. Maar we zijn er niet van overtuigd, en ook niet overtuigd geraakt, dat het hier over leermiddelen gaat. Sterker nog, als ik goed naar mijnheer Ekkelenkamp luister, gaat het eigenlijk alleen maar over identiteit ondersteunende gadgets, als ik het zo mag zeggen. lk denk dat ik nog wel vijf onderwerpen kan verzinnen waar ik een voorstel op zou kunnen indienen en erbij zou kunnen zeggen 'als u daar niet voor stemt, dan doet u de kinderen ernstig tekort'. Merkkleding bijvoorbeeld. Dan kun je dus niet meekomen met de jeugd. Wij laten ons daar niet door overtuigen en we vinden het hier bij leermiddelen moet blijven, waar het oorspronkelijk ook over ging.
De voozitter: Mevrouw Brouwer, een interruptie van mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u wel, mijnheer de voorzitter. De interruptie van mevrouw Haak net vond ik heel treffend. Haar pubers zijn bezig met allerlei dingen op de mobiele telefoon. Maar dat doet iedereen in de klas. Als je mee wilt praten in de klas en mee wilt doen met andere kinderen is het wel handig dat jij dat ook kan. Anders sta je gewoon buitenspel. Dat was net ook mijn verhaal. Dus ik zou niet zeggen 'een gadget om identiteit te verwerven'. Nee, dit is gewoon een middel om mee te kunnen doen op weg naar de groei van volwassenheid. Dus zo zie ik het. De voozitter: Mevrouw Brouwer
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja. Mijnheer Ekkelenkamp helpt zichzelf niet erg met zijn interrupties want ik raak er alleen maar meer van overtuigd dat het hier niet over leermiddelen gaat. Goed. De voorzitter: lk zie een interruptie van mevrouw Van Damme.
Mevrouw Van Damme (SP): Dank u welvoorzitter. Dan kom ik toch eigenlijk wel bij het woord leermiddel. Toen mijn dochter nog op de middelbare school zat, stuurde de mentrix ook via WhatsApp belangrijke informatie door. Dus het is wel degelijk ook als leermiddel. De voorzitter: Mevrouw Brouwer.
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Gelukkig heb ik me voorbereid op die interruptie. Als de school
een telefoon verplicht stelt of zo in het onderwijs verweeft dat die nodig is, dan moet de school ook ervoor zorgen dat elke leerling er een heeft. lk ben toevallig met mijn zoon voor zijn nieuwe opleiding op school geweest en daar gaven ze ook meteen aan 'mocht je problemen hebben met het betalen van die laptop, dan moet je je daar en daar melden en dan helpen we je daarmee'. Dat is precies hoe het hoort. De voorzitter: lk zie een aanvullende interruptie, mijnheer Ekkelenkamp en dan mijnheer Doncker.
De heer Ekkelenkamp (D66): Mijnheer de voorzitter, mevrouw Brouwer geeft net aan dat ze steeds minder zin heeft in dit voorstel. Maar nu heeft u een minister in het land van armoedebeleid, u heeft een wethouder van Armoedebeleid en nu kunnen we iets doen dat heeltastbaar is. Geen ingewikkelde vage verhalen maar heel tastbaar. We kunnen een groep gewoon een mobiele telefoon verschaffen die tot de armste kinderen van deze stad behoren, en dan zegt u 'nee, dat gaan we niet doen'. Dat vind ik toch gek. De voorzitter: Mevrouw Brouwer.
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dat mag. Moment hoor, ik schrijf even wat op. Het is niet zo dat ik steeds minder zin krijg in dit voorstel, ik raak steeds minder overtuigd van uw argumenten. Dat is
raad 27 mei 2024
13
wat ik zei. En verder, ja, we kunnen wat doen aan armoede. Daarom zei ik ook'ik kan ook vijf voorstellen verzinnen waarmee we wat aan armoede kunnen doen'. Daarvan zijn er een heleboel ook geen taak van de gemeente en ik ben ervan overtuigd dat ook dit niet een taak van de gemeente is. De voorzitter: lk ga naar een interruptie van mijnheer Doncker.
De heer Doncker (Lijst Hilbrand Nawijn): lk wil in ieder geval mevrouw Brouwer even danken voor de wijze woorden en ik wil er nog even aan toevoegen dat we wel heel dramatisch doen over die smartphone. lk moet zeggen, het lijkt wel of we als we geen smartphone hebben, helemaal van digitale wereld afgesloten zijn. lk ben er bijna van overtuigd dat 80% en misschien wel meer via de laptop kan die wordt verstrekt door de school. Dus dat dramatische vind ik een beetje overdreven. Er kan heel veel
gebeuren met een laptop dus die smartphone kunnen ze wat mij betreft wel even missen. De voorzitter: Wilt u daar nog op reageren, anders ga ik naar de heer Louw want die had ook zijn hand opgestoken voor een interruptie. Gaat uw gang.
De heer Louw (PvdA): Ja, ik hoor in mevrouw Brouwers bijdrage een net iets bredere discussie dan waar het volgens mij om ging een paar weken geleden. Namelijk 'hebben we nu wel of geen budget en kunnen we het volhouden?' Dat was volgens mij een argument van mevrouw Brouwer. Maar zij geeft aan dat zij er niet in gelooft dat dit via de gemeente zou moeten worden verstrekt. lk wil graag even citeren uit het raadsvoorstel 'Uit enquêtes van Stichting Leergeld blijkt dat klanten smartphones het meest missen in het aanbod. Het college vindt toegang tot smartphones in de huidige tijd ook een belangrijk onderdeel van bestaanszekerheid. Vanwege het benodigde structurele budget heeft het college toch gekozen om in ieder geval twee jaar te wachten met het verstrekken van smartphones via Stichting Leergeld.'Als er geen budgettaire vraag was geweest had uw wethouder gewoon voorgesteld op mobiele telefoons te verstrekken, wat natuurlijk een uitstekend voorstel is als deskundigen - en daar reken
ik mezelf niet toe - zeggen dat smartphones bijdragen aan bestaanszekerheid en aan kansengelijkheid. Wat vindt de ChristenUnie-SGP ervan dat wij smartphones vanuit de gemeente kunnen leveren als we er budget voor vinden? De voorzitter: Mevrouw Brouwer
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja voorzitter, ten eerste sta ik hier niet namens de ChristenUnie-SGP maar namens de ChristenUnie-SGP. Dat vindt mijn collega Van Rumpt heel belangrijk. En dan. U leest voor uit het werk van het college. lk heb dat niet geschreven en dat is niet mijn raadsvoorstel. lk ben het ook niet helemaal met de wethouder eens. Dat mag toch? Onze wethouder heeft daar een heelgenuanceerd beeld van, hijvindt het... lk herÍnner me een discussie over'niet nodig, wel wenselijk'. Dat onderscheid wilde hij niet maken en ik wel, zoiets. Zo zil dal En wat zou de ChristenUnie-SGP ervan vinden als er geen budgetbeperking was? Volgens mij heb ik dat heel goed uitgelegd. lk heb het nog nauwelijks over geld gehad eigenlijk. De voorzitter: lk kijk even rond, maar u kunt verdergaan, mevrouw Brouwer.
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Dat was mijn volgende punt. Het college zegt 'nu niet doen, eerst de bezuinigingsexercitie'. Van mij mag dat, dan kijken we daarna verder. Best kans dat we dan weer tegen stemmen. En tenslotte nog over de pilot. lk denk dat ik dat in een interruptie al heb uitgelegd. Maar zoals de wethouder zei, daar ben ik het wel mee eens. 'doe het goed of doe het niet'. Je gaat het nu niet half doen, als je het doet, doe het dan straks en dan goed. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Brouwer voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar mevrouw Haak.
Mevrouw Haak (PDvZ): Ja, dank u welvoorzitter. Toen ik me ging voorbereiden op vandaag, vanavond, moest ik denken aan een aantal weken geleden toen ik gesommeerd werd op de middelbare school van mijn dochter voor een gesprek. Dat was sowieso niet zo leuk, maar goed. Toen liep ik van dat gesprek terug naar het uitgang en kwam ik een lange gang door en aan beide kanten van die gang zijn een soort bankjes. Het was gewoon onder lestijd dus ik denk dat een aantal leerlingen een tussenuur had. Daar zaten op die banken, net iets korter dan deze raadzaal denk ik, tientallen kinderen zij aan zij,
14
raad27 mei2024
allemaal, stuk voor stuk, zo gebogen naar hun telefoon te kijken. Ze waren niet met elkaar aan het praten, alleen maar naar hun telefoon aan het kijken. Als we dan zeggen, of als het college zegt dat het bezit van een smartphone gaat over bestaanszekerheid, denk ik dat we daar tiberhaupt nog wel een discussie over kunnen voeren of dat nu zo wenselijk is, ja of nee. De voorzitter: lk zie twee interrupties, eerst mevrouw Van Damme en dan mijnheer Ekkelenkamp.
Mevrouw Van Damme (SP): Ja dank u wel voorzitter. lk heb een vraagje. Heeft u gekeken wat ze op de telefoon deden? Waren ze geen les aan het voorbereiden of zatenze op Snapchat? Wat waren ze aan het doen op hun mobiel? De voorzitter: Mevrouw Haak, gaat uw gang.
De heer Haak (PDvZ): lk heb daar inderdaad niet naar gekeken. Dat was ik ook niet van plan. Maar ik doe een aanname en ik denk niet dat ze hun les aan het voorbereiden waren maar dat ze vrijetijdsbesteding aan het doen waren. De voorzitter: Mijnheer Ekkelenkamp.
De heer Ekkelenkamp (D66): Mevrouw Haak, denkt u er eens even aan dat Jimmy daartussen zit zonder telefoon. Wat een stigmatiserend beeld, dan toch? De voorzitter: Mevrouw Haak.
Mevrouw Haak (PDvZ): Gelukkig kan hij zijn laptop openklappen en meedoen met Snapchat of WhatsApp dus dat komt helemaal goed. De voozitter: Gaat u verder
Mevrouw Haak (PDvZ): Dank u wel. Het college - dat had ik net al gezegd - is er in ieder geval van overtuigd dat bezit van een smartphone onder jongeren valt onder bestaanszekerheid en eventueel dan kansengelijkheid. Het kost echter nogal wat om die 250 jongeren van een smartphone te voorzien, plus een abonnement. Dat is natuurlijk ook de reden waarom het college nu heeft aangegeven 'dat willen we nu niet doen, gezien het ravijn'en wij als PDvZ staan daar ook helemaal achter en zullen het raadsvoorstel daarom ook steunen. De voozitter: lk zie nog een interruptie van mevrouw Brouwer. Gaat uw gang.
Mevrouw Brouwer (ChristenUnie-SGP): Ja voorzitter, mevrouw Haak triggert mij om iets toe te voegen aan de discussie wat ik nog vergeten was te zeggen. We hebben het steeds over dat er dan ook een abonnement bij moet. Dat is natuurlijk helemaal niet zo. Die leerlingen hebben op school gewoon wifi. De voorzitter: U was aan het einde van uw eerste termijn. Dank u wel mevrouw Haak. Dan ga ik over naar de heer Smits. U krijgt het woord.
De heer Smits (PW): Dank u wel voorzitter, ik ben een beetje neusverkouden dus ik zal nog slechter te verstaan zijn dan normaal. Maar in het raadsvoorstel staat dat het college de smartphone als wenselijk ziel, maar, zoals de PW dat begrijpt, niet als noodzakelijk. Klopt dit? Ook de PVV ziet de smartphones als niet noodzakelijk. Maar liefst zien wij dat de gemeente helemaal geen smartphones verstrekt aan jongeren. En wel hierom: er is uit diverse onderzoeken gebleken dat smartphones niet schadelijk of ongezondheid zijn voor het lichaam, maar wel degelijk voor de mentale gezondheid . Zo is het percentage tieners met emotionele problemen zowatverdubbeld tussen 2009 en 2021.Vooral bij meisjes lijkt het de trend te zijn, van21,4oÁ in 2009 naar 43o/o in 2021. Dus laat staan wat het percentage nu zou kunnen zijn. Een kwart van deze tieners met emotionele problemen heeft last van internaliserende klachten, waaronder dus sociaal teruggetrokkenheid en depressies. Bijna de helft van de kinderen tussen negen en dertien jaar vindt zichzelf telefoonverslaafd. En zo kunnen we misschien nog wel even doorgaan. Dus moet je dit als gemeente echt gaan faciliteren? De voorzitter: Mijnheer Smits, een interruptie van mijnheer Ekkelenkamp. Gaat uw gang.
raad27 mei2024
15
De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u welvoorzitter. Uw betoog verbaast me toch welwat, want als we dat doortrekken, zou het beter zijn dat niemand in die leeftijdsgroep een smartphone heeft. Dus ook Jimmy niet, maar helemaal niemand. Dat zou dan het beste zijn. De voorzitter: De heer Smits. De heer Smits (PW): Om nou zeggen 'niemand'. Het blijft natuurlijk altrld een eigen keuze. En ik hoorde
heel veel argumenten. Dat begrijp ik. lk heb zelf ook jonge kinderen. Of tenminste, die zijn niet jong meer maar ik heb ook kinderen die jong zijn geweest. Die hebben ook met deze problemen gezeten. Die wilden ook graag een smartphone die klasgenootjes wel hadden en zij niet. Maar ik zie dat zelf als een maatschappelijk probleem. Het is leuk om mee te kunnen doen met die mobiele telefoons. Maar of het nu echt noodzakelijk is om mee te kunnen doen in het onderwijs? Zo zie ik dat niet. De voorzitter: Gaat u verder?
De heer Smits (PVV): Dank u wel. Even kijken. Het ging over telefoonverslaafd zijn en misschien kunnen we zo wel even doorgaan. Wil je dit als gemeente ook echt faciliteren? Wat is hierop het antwoord
van het college? De PVV wil de wachtlijsten in de jeugdzorg juist verminderen, dus zeker niet verhogen. Wel zien wij de noodzaak dat tieners een fiets hebben om mee naar school te kunnen fietsen. Of een laptop om hun huiswerk op te kunnen doen of hun kennis juist te vergroten. Alleen heeft Stichting Leergeld op dit moment geen behoeÍte aan een aanvulling van dit budget, wat juist een goed signaal zou kunnen zijn. Daarom kunnen wij instemmen met dit raadsvoorstel dat voor ons ligt en hopen we dat in 2026 niet gekeken hoeft te worden of er een budget voor mobiele telefoons beschikbaar is of noodzakelijk is. Wij denken van niet. Dank u wel. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Smits voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar mijnheer Van den Boomgaard voor zijn eerste termijn.
De heer Van den Boomgaard (FVD): Voorzitter, kinderen in armoede laten niemand onberoerd. Eensgezind vinden we het onbestaanbaar dat kinderen door gebrek aan de meest basale middelen belemmerd worden in hun onderwijs. Om die reden verstrekt Stichting Leergeld namens de gemeente fietsen en laptops die belemmeringen wegnemen in het woon-schoolverkeer en het werken aan schoolopdrachten Dat doet Leergeld in samenwerking met werkbedrijf EcoWare efficiënter en doelmatiger dan omlig-