Notulen raad 24 juni 2024 - Voorjaarsdebat - vastgesteld

NOTULEN VAN DE OPENBARE VERGADERING VAN DE RAAD DER GEMEENTE

ZOETERMEER, GEHOUDEN OP MAANDAG 24 JUNI2024

Voorzitter: de heer Bezuijen, burgemeester Secretaris: de heer Blokland, griffier Aanwezig zijn: 37 leden, te weten: de heren Aiobi en Aptroot, de dames Bakkers en Bink-Winterkamp, de heren Van den Boomgaard en Boerboom, de dames Bout-Wijngaards, Brouwer-Weemhoff, de heer Buisman, mevrouw Van Damme, de heren Doncker, Duiven en Ekkelenkamp, mevrouw Frinking, de heren Van Gils en Haak, de dames Haak, Hoekstra en Kraneveldt-van der Veen, de heren Louw en Markes, mevrouw Mertens (vanaf 19:40 uur), de heer Meijroos, mevrouw Meurs-Troch, de heren Mohammadian (vanaf 17.50 uur), Van der Perk en Van Rumpt, de dames Sandifort-Meijer en Siegelaer, de heren Smits, Van der Snoek, Van Steenis, Velner, Van der Vlies en Weekenstroo, mevrouw Van Werkhoven, de heer Zamani Tevens aanwezig zijn: 6 wethouders, te weten: de heer Blansjaar, de heer ledema, mevrouw Ter Laak, mevrouw Van der Meer, de heer Velzen, de heer Weenalag Afwezig zijn: de heren Nawijn en De Vogel

AGENDA

1.

23.

4. 5. 6. 7.

Opening en vaststelling agenda Spreekrecht Mondelinge vragen Mededelingen Afdoening ingekomen stukken a. Raadsvoorstel Vestiging voorkeursrecht (Omgevingswet) Entree b- Raadsvoorstel Vestiging voorkeursrecht erfpachtrecht Van der Hagenstraat 3 Perspectiefnota2O2S

a. SP b. wD c. D66 d. ChristenUnie-SGP e. FVD

f. Zoetermeer Vooruit g. PvdA h. Zól Zoetermeer

i. CDA j. LHN

k. PDvZ

l. GroenLinks

m. PW 8. 9.

Herstemming aangehouden motie 2406-01A

Sluiting

VERSLAG

1.

Opening en vaststelling agenda

De voorzitter: Dames en heren, goedemorgen allemaal en van harte welkom op deze vroege ochtend op deze prachtige zonnige dag, maar daar zult u niet veel van merken vandaag want u zit veel binnen. Dat even als slechte boodschap, meteen vooraf. lk open de vergadering van de gemeenteraad van Zoetermeer van 24 iuni 2024, het voorjaarsdebat. Het college en ik kijken ernaar uit om met u te

Raad24 juni2024

bespreken welke kant het met Zoetermeer op gaat vanai 2025. Het is vandaag tenslotte de bespreking van de perspectiefnota. Dan nog iets op het persoonlijke vlak. ln eerste instantie wil ik mijnheer Van Steenis van harte feliciteren met zijn verjaardag vandaag. (De raad zingt de jarige toe.) Dank u wel. Was dat een stemming of niet? Het was wel een goede stemming. Ja, ondergetekende is vandaag ook aan het verjaren, zo zal ik het maar zeggen. Dank voor het zingen. lk heb geprobeerd anoniem door het gebouw te lopen, maar dat is niet gelukt, maar dank daarvoor. Normaal gesproken zou ik natuurlijk ook een traktatie meenemen maar ik heb het cateringschema van vandaag gezien, dat doe ik jullie niet aan. lk beloof dat ik dat op 8 juli a.s. zal goedmaken, dus dan zorg ik ervoor dat we iets lekkers bij de vergadering hebben. Dat is bij dezen, wat mij betreft, toegezegd. Dat is de eerste toezegging van vandaag, griffier. Per memo af te doen, hoor ik hier naast me. Wij gaan naar berichten van verhindering. Afiarezig is de heer De Vogel van de PW. Ook de heer Nawijn is afilrezig. lk heb begrepen dat de heer Mohammadian en mevrouw Mertens later komen en ook mijnheer Van der Perk zou later komen. Oh, dat is tegenwoordig ook gewoonte om de voozifter eerst te laten zeggen dat je later komt en dan kom je binnenwandelen. Dat heb ik al een paar keer gehad. Welkom, mijnheerVan der Perk.

Dat is om u ipeciaal welkom te heten waarschijnlijk. Mijnheer Van der Perk, van harte welkom. Dan gaan we over naar de vaststelling van de agenda. Aan de orde is de agenda zoals deze op 30 mei jl. in iBabs is gepubliceerd. Afgelopen donderdag 20 juni is deze agenda voozien van de laatste wijzigingen. ls er iemand die over de agenda het woord wenst te voeren? De heer Louw, gaat uw gang. De heer Louw (PvdA): Ja dank u wel voozitter. lk zou graag de hertelling van de motie van de agenda venarijderen. Er is inmiddels een agenderingsverzoek ingediend over het gesprek over de diensfuerlening, dus de motie kan wat mij betreft worden ingetrokken. De voorzitter: Akkoord. Dan kijk ik rond. lk neem aan dat iedereen het daarmee eens is dus dan gaat agendapunt 8 eraf en gaan we geen hertelling van deze motie doen. Dank u wel mijnheer Louw. Dan is dat bij dezen ook besloten. Anderen nog over de vaststelling van de agenda? Niet het geval. Dan is de agenda hiermee vastgesteld en gaan we over naar de spreektijden. Het voorstel van de spreektijden is twaalf minuten per fractie en 72 minuten voor het college. ls er iemand die daar stemming over wenst? Dat is niet het geval, dan is dat vastgesteld.

2-

Spreekrecht

De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 2, het spreekrecht. Er hebben zich twee insprekers gemeld. ik wil allereerst het woord geven aan de heer Van den Berg, voorzitter Vogel- en NatuurVereniging Zoetermeer en Stichting Kwaliteitsteam Buytenpark, over het S-punten-Natuurplan Zoetermeer. U heeft, maar dat wist u volgens mij al, vijf minuten de tijd om de raad toe te spreken. Gaat uw gang.

De heer Van den Berg: Dank u wel voorzitter. Geachte leden van de gemeenteraad, vandaag sta ik hier namens de VNVZ en het Kwaliteitsteam Buytenpark met steun van nog zes andere natuurorganisaties actief in Zoetermeer om nog eens aandacht te vragen voor ons S-punten-Natuurplan Zoetermeer. We hebben het gemeentebestuur dit plan in de vorm van een manifest aangeboden op 14 mei 2024. Dat manifest benadrukt het al bestaande grote belang en de waarden van natuur en biodiversiteit in Zoetermeer, in het bijzonder nog aan de randen van de stad en roept op tot het creëren, of behouden van rust en stilte daar. Het manifest zegt dat het best begrijpelijk is dat Zoetermeer - net als andere gemeenten - een enorme woningbouwopgave heeft. Die woningen moeten ergens komen te staan. Maar om de gemeente voor mens en dier gezond en aantrekkelijk te houden, roepen wij u op om bij het creëren van het gemeentelijk Omgevingsplan extra aandacht aan natuur te besteden. Wij denken dat ons plan diverse punten bevat die essentieel zijn voor de toekomst van onze stad. Zoetermeer werkt momenteel aan de Visie Zoetermeer 2040 en wij willen hiermee graag onze bijdrage leveren. De vijf kernpunten in ons plan zijn bedoeld om de natuur in onze stad te versterken en zo de leefbaarheid, gezondheid en aantrekkelijkheid voor al onze inwoners te kunnen vergroten.

Ons eerste punt is: natuur moet een prominente plaats krijgen in de Ruimtelijke Strategie Zoetermeer. Natuur is niet alleen een bron van schoonheid, maat ook een essentieel onderdeel van onze stedelijke omgeving. Het Buytenpark is hier een prachtig voorbeeld van, een uniek landschap dat door de natuur zelf is ontwikkeld en beschermd moet blijven. Vandaar dat we in ons manifest voorstellen rondom het natuurgebied daar, en ook rondom de andere natuurgebieden in Zoetermeer, een bufferzone in acht te nemen van minstens 250 meter. Ten tweede: biodiversiteit moet het uitgangspunt zijn van het Zoetermeerse natuurbeleid. Een grote

2

Raad24 juni2024

biodiversíteit zorgt voor een robuuste natuur die zichzelf in balans houdt. Wij pleiten voor natuurvriendelijke ontwerpen in de stad, zoals groene daken en schaduwrijke bomen, om zo de natuurlijke habitats te bevorderen en te beschermen. Ten derde: als het aan ons ligt, gaat u Zoetermeer promoten als 'de plek'voor verduuzaming en natuur. We zijn met u trots op onze groene omgeving, maar moeten ook kritisch zijn op het gebruik ervan. lntensieve recreatiesporten mogen bijvoorbeeld niet uitbreiden in kwetsbare natuurgebieden. Ten vierde stellen wij dat goede voorlichting en adequate handhaving cruciaal zijn. We vragen daarom om meer handhavingscapaciteit om ongewenste situaties in natuurgebieden te voorkomen en om onze groene ambities waar te maken. Tot slot, ons vijfde punt: we roepen u op in sterke mate te gaan samenwerken met alle groene organisaties in Zoetermeer. Gezamenlijk kunnen we de natuurontwikkeling in onze stad borgen en nieuwe kansen benutten. Laten we samen streven naar een stad waar natuur, mens en dier in harmonie leven. Een stad die een voorbeeld is voor duurzaamheid en een groene toekomst heeft. We zouden het heel plezierig vinden als u op een dag als vandaag in deze geest een uitspraak zou willen vastleggen. Dank u wel voor uw aandacht. De voorzitter: Dank u wel mijnheer Van den Berg voor uw inbreng.

Dan ga ik over naar de tweede inspreekster, dat is mevrouw Person, voozitter van de Stichting JabezZ, over subsidies voor jongerenstichtingen in Buytenwegh. Gaat uw gang, u heeft vijf minuten het woord. Mevrouw Person: Goedemorgen, gemeenteraadsleden en wethouder, enzovoort, ik weet niet wie hier nog meer zitten. En natuurlijk de burgemeester, gefeliciteerd met uw verjaardag, en ook de andere

jarige. Mijn naam is Kathleen Person. lk ben voozittervan Stichting JabezZ. Wij zijn gelokaliseerd in Buytenwegh. Daar doen we al zoveeljaar, eigenlijk vanaf 2018 en misschien nog wel eerder, ons best met jongeren, vrouwen en jongvolwassenen. lk merk dat het de afgelopen maanden/jaren steeds beter gaat. ln die zin dat de groep groter werd, er werden essentiële zaken besproken met de kinderen en de jongeren, ze werden opener. De reden dat ik hier sta, en ik ben blij dat ik net voor het debat van jullie hier ben, is dat in Buytenwegh

Buurtwerk erbij is gekomen. Dat is belangrijk en dat was heel fijn want die helpen ook en die groep kinderen is vrij groot. Daar had ik ook steun aan want we gingen samenwerken. Alleen is voor mij belangrijk dat de stichting en de kleine partijen, in Buytenwegh en misschien ook in andere wijken, ook een financiële bijdrage krijgen. Een financiële bijdrage die ook per jaar wordt gegeven. JabezZ krijgt via de wijkregisseur Sabrina Barendse 'Wijk aan zet-budget'en we hebben ook ondersteuning gehad van wethouder Velzen die ook bij ons is geweest. Heel frjn dat die zich mengde onder de mensen uit de buurt. De mensen uit de buurt hebben dat als heel prettig ervaren. We zouden graag zien dat het geld onder ons als kleine partijen een beetje evenredig wordt verdeeld. Als ik hoor hoeveel geld Buurtwerk heeft gekregen, denk ik, zoals de jongeren zeggen, 'wajo!'Als we kijken waar JabezZ het mee doet, per jaar, hadden we vorig jaar nog geen € 3.000,00 voor een heeljaar en het jaar daarvoor nog minder. De voozitter: Mevrouw Person, als ik u heel even mag onderbreken? lemand op de tribune heeft zijn telefoon aanstaan, zou u die even uit kunnen zetten want dat horen we hier en ook de mensen in de raad. Dank u wel. Gaat u verder. Mevrouw Person: Gaat dat niet van mijn spreektijd af? De vootzitter: Nee, zeker niet, zo streng ben ik niet.

Maar als dat even uitgezet kan worden want het is voor degenen die daar zitten wat lastig om het te horen. Gaat u verder.

Mevrouw Person: Dank u wel. Nu ben ik mijn verhaal kwijt, dat komt door u hè? Of komt het door die mijnheer met de telefoon? Anyways. We vragen dus dat het geld evenredig naar de kleine partijen gaat. Buurtwerk krijgt een gigantische smak geld en voor JabezZdatzozijn best doet met de mensen uit Buytenwegh *we hebben connecties, de groep wordt groter, de moeders worden er nu bij betrokken is € 3.000,00 per jaar gewoon bar weinig. lk zou jullie graag vragen om ook tijdens het debat dat jullie moeten voerên, tenlr/jl ik in het zonnetje ga zitten, dat mee te nemen 'hé, er zijn kleinere partijen die keihard werken', met voornamelijk vrijwilligers en ook geschoolde mensen. Dus het is geen hapsnapwerk, we doen echt ons best. En we vragen jullie dus ook te kijken in hoeverre er ook financiën voor de kleine partijen zijn. Dat is eigenlijk het belangrijkste wat ik wilde melden vandaag. Er was nog iets, maar door de burgemeester ben ik het kwijt. O ja, wat heel, heel belangrijk is: de groep

-

Raad24 juni2024

3

wordt groter en de problematiek is complexer, maar de problematiek wordt ook zichtbaarder. lk ben naar een overleg geweest van de gemeente bij SnowWorld en daar kwam naar boven dat de studieachterstand in de wijk Buytenwegh 22o/o is. Dat is vrij hoog. Dus we willen ook als Stichting JabezZ een summer school of huiswerkbegeleiding geven. Daar is ook geld voor nodig. Het is lastig werken door de bureaucratische rompslomp, zullen we dan maar even zeggen, ik vind het lullig om te zeggen, maar het is moeilijk. De mensen zijn wel gewillig, maar het is niet altijd haalbaar, of je loopt tegen blokkades op.

lk wens jullie vandaag een heel fijne vergadering toe en denk aan de kleine partijen die keihard hun best doen hier in Zoetermeer en hier wil ik het bij laten. Dank jullie wel voor het luisteren, geweldig. De voorzitter: Dank u wel mevrouw Person voor uw bijdrage en excuses voor mijn interruptie.

Mevrouw Person: Dat is niet nodig. Nu moet ik bij u op bezoek komen, dus... De voozitter: Dat denk ik ook. Dank u wel voor uw bijdrage. Dan hebben we daarmee de insprekers gehad en stel ik voor overte gaan naar agendapunt 3.

3.

Mondelinge vragen

De voorzitter: Dat zijn de mondelinge vragen. Die zijn niet gesteld, dus dat agendapunt kunnen we als afgehandeld beschouwen.

4.

Mededelingen

De vootzitter: Dan gaan we naar agendapunt 4, de mededelingen. Zijn er mededelingen vanuit de raad? Niet het geval. Van het college volgens mij niet. Nee.

5.

Afdoening ingekomen stukken

De voozitter: Dan gaan we over naar agendapunt 5, de afdoening ingekomen stukken. ls er iemand die daar het woord over wenst te voeren? ls er iemand die daar stemming over wenst? lk constateer dat er 35 raadsleden aanwezig zijn. Als dat niet het geval is, zijn de ingekomen stukken aldus afgehandeld. 6.

Hamerstukken a. Raadsvoorstel Vestiging voorkeursrecht (Omgevingswet) Entree b. Raadsvoorstel Vestiging voorkeursrecht erfpachtrecht Van der Hagenstraat 3

De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 6, dat zijn de hamerstukken. Alle stukken die daaronder vallen, kunt u vinden op de agenda van vandaag. ls er iemand die behoefte heeft aan het geven van een stemverklaring over een van beide raadsvoorstellen? Dat is niet het geval. ls er iemand die stemming wenst over een van deze raadsvoorstellen? Ook niet, dan constateer ik dat deze met 35 stemmen voor unaniem zijn aangenomen.

7.

Perspectiefnota2023

De voorzitter: Dan gaan we over naar agendapunt 7 waar we hier uiteraard voor aanwezig zijn, het raadsvoorstel Perspectiefn ota 2025. De volgorde van de fracties is conform loting bepaald. Dus wat dat betreft is dat duidelijk. lk ga het woord geven aan de fractie van de SP. lk neem aan dat dat de heer Velner is, u krijgt het woord. Gaat uw gang.

a. SP De heer Velner (SP): Dank u wel voorzitter. ln de perspectiefnota geeft het college aan dat het de noodzaak voelt om een financieel gezonde gemeente te blijven met een sluitende begroting. De komende periode wil het college met de raad dieper in gesprek over de inhoud en betekenis van mogelijke keuzes tot besparen. Het college kiest ervoor om, gelet op de onzekerheid met betrekking tot de kabinetsformatie, nog geen bezuinigingen door te voeren. Alles in het kader van te blijven doen wat nodig is. Daar zijn we als SP het helemaal mee eens, we moeten ons namelijk niet laten gijzelen door het mogelijke financiële ravijn dat op ons af dreigt te komen.

4

Raad24 juni2Q24

Nog steeds is er in Zoetermeer een grote groep inwoners die het lastig heeft om de eindjes aan elkaar

te knopen. Daarom zijn we blij met initiatieven in onze stad die inwoners helpen om het hoofd boven water te houden. Het gaat daarbij bijvoorbeeld over Oosterfaantje in Oosterheem. Een organisatie die voedselhulp verstrekt, speciaal aan mensen die het financieel niet redden omdat ze net een euro te veel hebben voor de Voedselbank, maar een euro te weinig voor de huur. Ook organiseren ze regelmatig

leuke activiteiten met als doel het sociaal netwerk van mensen uit te breiden door ze met elkaar in contact te brengen. Ze moeten echter de ondersteuning aan onze inwoners regelmatig stoppen op het moment dat ze aan de slag gaan met het verwerven van donaties. Hiervoor hebben we de motie Oosterfaantje opgesteld, mede gesteund door FVD. De SP blijft het schandalig vinden dat mensen hier gebruik van moeten maken om te voorzien in hun bestaanszekerheid. De voorzitter: lk zie een interruptie. Mijnheer Van der Vlies, gaat uw gang. De heer Van der Vlies (Zó1. Zoetetmeer): Voorzitter, misschien kan mijnheer Velner mij eventjes helpen Krijgt Oosterfaantje ook jaarlijks subsidie? De voorzitter: Mijnheer Velner

De heer Velner (SP): Naar ik begrepen heb niet, ze ztln afhankelijk van donaties. De voozitter: Mijnheer Van der Vlies? Gaat u verder, mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): Daarnaast zien we dat er bij de jeugdzorg sprake is van flinke overschrijdingen en met name in de specialistische jeugdzorg. Om de stijgende kosten te keren zijn diverse acties opgezel. Deze richten zich met name op het aanscherpen van de instroom, het verlagen van de kosten en het bevorderen van de uitstroom. We vragen ons af of dit niet ten koste gaat van de kwaliteit voor het kind. Het budget is het kader. Zou de politieke keuze niet gemaakt kunnen worden wat het beste is voor het kind? ln het najaar staat een rondetafelgesprek gepland hierover, waarin gesproken gaat worden over de jeugdzorg. Dat is prima, maar mogen de partijen uit onze raad hiervoor ook sprekers aandragen die een andere kijk hebben op de jeugdzorg dan we in Zoetermeer voor ogen hebben? De voorzitter: lk zie een interruptie van mijnheer Weekenstroo.

De heer Weekenstroo (CDA): Voozitter, het wordt nu een beetje heel erg 'wij van WC-eend adviseren WC-eend', maar we hebben een enquête rondgestuurd, ook bij de diverse fracties, waarmee we juist uitvraag hebben gedaan 'wat voor type zorgorganisaties, welke zorgorganisaties er eventueel nog zouden ontbreken, welke extra zorgorganisaties of organisaties er niet op de lijst staan die u nog zelf zou willen toevoegen'. Dus het is jammer dat u die gemist heeft, dan had deze oproep niet gehoeven. De voorzitter: Mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): lk zal dan alsnog even een kandidaat van onze kant doen toekomen. De voorzitter: Gaat u verder

De heer Velner (SP): Hiervoor hebben we dan een motie Kosten jeugdzorg voorbereid. Binnen de WMO zal, om de zorg toegankelijk te houden voor mensen die het nodig hebben, flink bezuinigd worden. Hiervoor is ingezet op activiteiten die bijdragen aan het gedachtengoed van Positieve Gezondheid en wordt er gekeken naar wat een zorgvrager wel kan, in plaats van naar wat hij niet kan. We hopen dat inwoners de zorg die ze nodig hebben, wel krijgen. Een bijdrage naar inkomen vragen kan helaas niet, maar zou wel deels een oplossing kunnen zijn. Zowel over 2022 als over 2023 is er geld binnen de begroting overgebleven. Vorig jaar werd zo'n 60Yo veroorzaakt door niet uitgevoerde taken. Hoe gaan we ervoor zorgdragen dat dit over 2024 beperkt wordt? Het kan namelijk niet zo zijn dat we bij de behandeling van de perspectiefnota budgetten beschikbaar stellen en dat deze vervolgens ongebruikt blijven vanwege niet uitgevoerde taken. De raad mag op dit punt wel beter en vaker worden geïnformeerd. Daarnaast zien we dat er binnen de gemeente fors gebruikgemaakt wordt van externen. Dit is voor de SP een doorn in het oog. Dit moet toch slimmer en goedkoper kunnen? Om dit terug te dringen hebben we een motie lnhuur van externen voorbereid, mede gesteund door FVD. ledereen in onze stad moet in staat worden gesteld om volwaardig mee te kunnen doen in onze

Raad24 juni2024

5

samenleving. Niet ieder kind kan na het basisondenruijs terecht op de school van zijn of haar keuze. De voorzitter: Mijnheer Velner, ik ga u even interrumperen. Er is een interruptie van mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Voorzitter, dank u wel. lk wil even één en twee stappen terug want mijnheer Velner ging zo snel dat ik het niet bijhield. Mijnheer Velner zei dat hij zich zorgen maakt dat de gemeente de taken niet kan uitvoeren omdat we de mensen niet hebben. Daarna komt u met een motie dat u niet meer wilt dat de gemeente mensen inhuurt. lk vraag me even af hoe de heer Velner dit met elkaar rijmt. De voorzitter: Mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): Dank u wel mijnheer Aptroot. lk had deze vraag venvacht. Het zit namelijk zo. Wat je moet doen, is in de ontwikkelgesprekken binnen de gemeente met verschillende ambtenaren kijken waar lacunes zitten en waar je, door ze breder inzetbaar te maken, de kennis kunt vergroten en borgen binnen de organisatie, zodat je minder gebruik hoeft te maken van de inzet van externen. Daarmee ben je nog steeds de inhuur van externen niet helemaal kwijt. De voorzitter: Mijnheer Aptroot.

De heer Aptroot (WD): Ja voorzitter, dat laatste stukje helpt al, maar u wilt dus eigenlijk dat de ambtenaren nog meer gaan doen dan ze nu al doen. Want de taken die ze niet kunnen doen blijven nu liggen omdat er geen tijd voor is. U zegt eigenlijk'ik ga ze nog meer leren en dan moeten ze in 36 uur nog veel meer doen dan ze nu doen en we huren niemand in'. lk snap het echt niet. De voorzitter: Mijnheer Velner.

De heer velner (sP): Er ligt dus ook een opdracht om wat mensen te gaan werven. De voorzitter: Er was ook een interruptie van de heer Louw.

De heer Louw (PvdA): Dank u wel, een vraag via u, voozitter, aan de heer Velner. lk snap natuurlijk de gedachte erachter, dat het fijn is als je de kennis zelf in huis hebt als gemeente en dat je mensen in vaste dienst hebt, maar de arbeidsmarkt is gewoon aan het veranderen. U wijst op de Roemernorm, dat is 10%. Dat is voor de hele overheid eigenlijk niet meer te doen. Dus als er nu zou komen te staan 'we gaan naar 10% externen terug en dat betekent dat we gewoon minder gaan doen als gemeente'. Welke keuze zou u dan maken? De voorzitter: Mijnheer Velner

De heerVelner (SP): Dat begint dan al met het feit dat je een discussie moet krijgen of je dus alle taken die je op dit moment vanuit de rijksoverheid naar je toe geduwd krijgt, nog wel moet willen doen, zeker in het kader van de tekorten die op die taken liggen. De voorzitter: lk zie geen reacties meer, gaat u verder mijnheer Velner.

De heer Velner (SP): ledereen in onze stad moet in staat worden gesteld om volwaardig mee te kunnen doen in onze samenleving. Niet ieder kind kan na het basisonderwijs terecht op de school van zijn of haar keuze. Procentueel gaat het niet om zoveel leerlingen maar in aantallen is 45 toch wel hoog. De SP heeft ook begrepen dat de kinderen meer kans maken om op de school van hun keuze geplaatst te worden als de ouders ook in Zoetermeer op school hebben gezeten. Dat is toch wel vreemd, voor een groeistad als de onze. ledereen heeft de basisbehoefte om ergens bijte horen, ook jonge mensen. Ze willen verbinding voelen met onze samenleving. We hebben in de raad een bijdrage gehad van Sam, iemand uit de lhbtiq+gemeenschap, met een aangrijpend verhaal. Hieruit mag je afleiden dat we toch niet zo tolerant zijn als inwoners denken. Dat betekent dat er begrip moet worden gekweekt voor alle inwoners in onze stad, jong of oud. Jongeren worstelen af en toe met vragen en weten dan niet altijd goed waar ze aan moeten kloppen in onze stad. Dat kan heel laagdrempelig op scholen, via het verstrekken van informatie. Hiervoor hebben we de motie Roep uit de groep opgesteld. Achterstallig onderhoud in wijken is een serieus probleem dat zowel de leefbaarheid, aÍs de veiligheid van een gebied kan beïnvloeden. We zien op dit vlak veel verschillen per wijk en daarnaast zijn er

6

Raad24 juni2Q24

binnen een wijk ook verschíllen zichtbaar. Sommige delen worden grondig aangepakt, andere delen meer cosmetisch. Dat is voor het ene deel van onze inwoners fijn, maar voor het andere deel slecht uit te leggen. We zien ook vaak dat het gras periodiek gemaaid wordt, maar dat het vervolgens blijft liggen. Grasaren verspreiden zich vervolgens over een groter deel van het terrein. Die kunnen worden ingeademd, ingeslikt of via de huid van de hond binnendringen. Als SP willen we dan ook graag dat het gemaaide gras zo snel mogelijk ingezameld wordt zodat dit probleem zo klein mogelijk blijft. Hiervoor hebben wijeen motie Onderhoudsniveau wijken voorbereid. Cultuur is erg belangrijk binnen een gemeenschap. Het bevordert begrip en respect voor diversiteit. Het aanbod hiervoor moet zo breed mogelijk zijn en het moet beschikbaar kunnen zijn voor zowel grote als kleine gezelschappen. De beoordeling op vijf onderdelen, cultureel vermogen, publiek en deelnemers, samenwerking, innovatieve kracht, kans van slagen en doelmatigheid, waarop nu een aanvraag wordt beoordeeld, zorgt alleen maar voor verschraling van het cultuuraanbod. Er heerst over de toekenning van subsidies op dit vlak veel onvrede, zoals we onlangs in de media hebben kunnen lezen. Daarnaast is het ook zo dat er kleine gezelschappen zijn die af en toe gebruik willen maken van het Stadstheater.

Echter, dat is gezien de kosten veelal een onmogelijke opdracht. We hebben onlangs in de media kunnen lezen dat de komst van het amateurtheater weer een stapje dichterbij komt in het Van Tuyllpark. Echter, tot die tijd hebben de gezelschappen niet veel keuze. Kan de gemeente in samenspraak met het Stadstheater met een voorstel komen, voor het najaarsdebat, om voor deze gezelschappen de tijd tot de komst van het amateurtheater te overbruggen? We hebben op dit punt een motie voorbereid met de titel Ondersteuning amateurgezelschappen. Daarnaast is er vorig jaar een voorlopige streep gezet voor de komst van een erfgoedcentrum. Nu hebben we in een memo kunnen lezen over de opzet van een stadslobby, waarin veel activiteiten worden ondergebracht, waaronder het erfgoedcentrum. ls de wijze waarop de financiering straks geregeld zal worden, wel goed geregeld? Of komt het allemaal uit het cultuurbudget? Kan de wethouderons hierover wat meer informatie geven? Hoe gaan we straks de verschillende geldstromen uit elkaar halen? We hebben hiervoor ook een motie voorbereid Stadslobby. De gemeente maakt voor verstrekkingen van hulpmiddelen uit de WMO gebruik van een tweetal partijen, WMO Solutions en HartingBank. Voor iemand die zorg nodig heeft is het erg belangrijk dat zij daarop kunnen rekenen.

Wij hebben signalen ontvangen dat een mevrouw al ruim 3,5 week wacht op het repareren van haar rolstoel, waardoor haar mobiliteit momenteel gigantisch wordt beperkt. Dit kan toch niet de bedoeling ztln van de gemeente Zoetermeer en de twee partijen die de hulpmiddelen verstrekken? Ziin er afspraken gemaakt tussen de gemeente en de twee partijen op welke termijn signalen worden afgehandeld? Dan ten slotte. Te grote hoeveelheden chemische stoffen in het water tussen Schoonhoven en Zoetermeer, kopte Omroep West op 5 oktober 2023. Chemische stoffen worden bij allerleifabricageprocessen gebruikt en komen via afualstromen in ons milieu terecht. Het zit bijna overal in het water. Het hoogheemraadschap steunt de eerdere oproep van de Unie van Waterschappen om productie en gebruik van PFAS zo snel mogelijk en zonder uitzonderingen te verbieden. Laten we ons samen sterk maken om dit probleem de wereld uit te helpen. Hiervoor hebben we een motie voorbereid Steun landelijk PFAS-verbod, die wordt ondersteund door GroenLinks.

Motie nr. 2406-03 ingediend door SP, FVD lnhuur van eÍernen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 24 juni 2024 tijdens de behandeling van de perspectiefnota; constaterende dat: . in de gemeente Zoetermeer veel gebruikgemaakt wordt van de inhuur van externe medewerkers omdat het lastig is om vacatures ingevuld te krijgen; . over 202319o/o van de loonsom betrekking heeft op deze medewerkers; ovenltregende dat: in 2010 de Tweede Kamer de motie Roemer heeft aangenomen waarin een norm van 10% voor inhuur van externe medewerkers is afgesproken het borgen van brede kennis op de beleidsterreinen binnen de gemeente daarmee onvoldoende

r r

is;

draagt het college op: . om voor het resultatendebat over 2024 te komen met een voorstel om de inhuur van de externe

Raad24 juni2024

7

medewerkers terug te brengen onder de norm van de motie Roemer' en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-04 ingediend door SP Stadslobby "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 24 juni 2024 tijdens de behandeling van de perspectiefnota; constaterende dat: r Museum De Voorde haar deuren heeft gesloten; . raadsbreed steun is voor de komst van een erfgoedcentrum; r in 2023 het plan voor een erfgoedcentrum geen doorgang kon vinden vanwege een tekort van € 72.000,00 binnen de begroting voor Cultuur; overuegende dat: r wê 'bruis voor Zoetermee/ belangrijk vinden; o in de memo van 13 )uni 2024 de komst van een stadslobby wordt gemeld; r het nog onbekend is wat de precieze startdatum wordt van de renovatie van de brandweerkazernei draagt het college op: r te komen met een plan wat er met het erfgoed gaat gebeuren zolang de renovatie van de brandweerkazerne niet is afgerond; e te komen met een begroting waarmee inzicht wordt verkregen in de venarachte kosten van de benoemde activiteiten in de toekomstige stadslobby; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-05 ingediend door SP, Groenlinks Steu n landelijk PFAS-verbod

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 24 juni 2024 tijdens de behandeling van de perspectiefnota; constaterende dat:

r . . . r .

het zorgt voor een directe bedreiging van ons drinkwater in Zoetermeer;

op zaterdag 15 juni 2024 een grote groep inwoners van Dordrecht, maar ook mensen uit heel Nederland hebben geprotesteerd tegen de voortdurende uitstoot rondom PFAS, afkomstig van Chemours en andere bedrijven; het voor de provincie Zuid-Holland tot nu toe onmogelijk is om de eis van 'nul uit de pUp'te hanteren

bij de verlening van de vergunning, door EU-wetgeving die stelt dat stoffen toegestaan zijn zolang ze niet specifiek zijn verboden; een algemeen EU-verbod tegen PFAS-achtige stoffen nog lang op zich kan laten wachten, als het er al komt, en dat er dan ook nog waarschijnlijk sprake zal ztln van een overgangstermijn en vele uitzonderingen;

Zoetermeer ook ervaring heeft grote hoeveelheden chgmische stoffen in water (Te grote hoeveelheden chemische stoffen in water tussen Schoonhoven en Zoetermeer - Omroep West); landelUke wetgeving verdergaande beperkingen kan stellen aan de uitstoot en lozing van gevaarlijke stoffen, in tegenstelling tot provinciaal of gemeentelijk beleid;

overwegende dat:

r

o .

de verspreiding van PFAS en alle soortgelijke stoffen in onze leefomgeving zo snel mogelijk gestopt

moet worden;

de (demissionaire) staatssecretaris van lnfrastructuur en Waterstaat, in een kamerbrief van 3 april 2024, nog aangaf niet te willen overgaan op een landelijk verbod, omdat dit in haar ogen op Europees niveau geregeld zou moeten worden; juist een landelijk verbod in Nederland direct in ons land van toepassing is, maar ook een stimulerend kan werken op de totstandkoming van Europese regelgeving;

8

Raad 24 juni2O24

draagt het college op: r zich uit te spreken voor een landelijk verbod op PFAS en aanverwante stoffen; r hiervoor een lobby op te starten bij de regering en de Tweede Kamer in Den Haag; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-06 ingediend door SP Onderhoudsniveau wijken verbeteren

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 24 juni 2024 tijdens de behandeling van de perspectiefnota; constaterende dat: er tussen wijken verschillen ontstaan in het onderhoudsniveau; deze verschillen zelfs optreden binnen een wijk; niet voor iedere boom die verwijderd wordt een nieuwe boom terug komt; !êmaaid gras veelaleen tijdje blijft liggen;

. . r r

overwegende dat: het onderhoud van wegen nu veelal de vorm heeft van pleisters plakken; gtásárên een probleem zijn voor honden;

o r

draagt het college op: . een onderhoudsplan te maken voor elke wijk waarin dan de hele wijk wordt aangepakt en niet een deel daarvan; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-07 ingediend door SP Ondersteuning amateurgezelschappen "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 24 juni 2024 tijdens de behandeling van de perspectiefnota; constaterende dat:

.

er na de sluiting van het Kwadrant Theater voor amateurs weinig ruimte is om voorstellingen te

. .

organiseren; ons Stadstheater voor amateurs een dure aangelegenheid is; de komst van een amateurtheater nog een tijdje op zich laat wachten;

ovenaregende dat:

r

r

het leven uit meer bestaat dan werken en geld verdienen. Het voeden van de verbeelding en de geest is net zo belangrijk; cultuur erg belangrijk is binnen een gemeenschap, omdat het begrip en respect voor diversiteit bevordert;

draagt het college op: . om samen met het Stadstheater te kijken welke mogelijkheden er zijn voor amateurgezelschappen om voorstellingen te geven die voor hen betaalbaar zijn; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-08 ingediend door SP, FVD Oosterfaantje

"De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 24 juni 2024 tijdens de behandeling van de perspectiefnota; constaterende dat:

Raad 24 juni2024

9

. . o r r

Stichting Oosterfaantje een voedselgroep is en al sinds 2005 bestaat; de stichting ook regelmatig leuke activiteiten organiseren, waarbij het doel is mensen met elkaar in contact te brengen; pêÍ maand € 3.000,00 vaste lasten hebben; afhankelijk zijn bij de financiering van donaties; de gemeente Zoetermeer ook naar de stichting doorvenruijst;

ovenltregende dat:

o . r . .

hiermee inwoners van onze stad geholpen zijn in hun strijd om bestaanszekerheid; het hierbij gaat om een speciale groep inwoners, die 'een euro te veel hebben voor de Voedselbank, maar een euro te weinig voor de maandelijkse huu/; in november 2022 een motie met dezelfde strekking is venrorpen; we nu anderhalf jaar verder zijn en de nood nog steeds hoog is; de hulp aan inwoners moet stoppen op het moment datze aan de slag gaan met hetverwervên van donaties;

draagt het college op: lrêt een voorstel te komen voor het najaarsdebat hoe het Oosterfaantje kan worden ondersteund in haar voortbestaan;

r

en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-09 ingediend door SP Roep uit de groep "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 24 juni 2024 tijdens de behandeling van de perspectiefnota; constaterende dat: iedereen de basisbehoefte heeft om ergens bij te horen en meestaljonge mensen zich niet op een voorkeur hebben vastgelegd en zoekende zijn; de seksuele ontwikkeling begint in de pubertijd en dat dit vragen met zich meebrengt, waar jongeren mee kunnen worstelen;

o .

overuregende dat: informatie over lhbtiq+ niet altijd gemakkelijk te vinden is;

o

draagt het college op: o in overleg te treden met scholen of de informatie hierover op eenvoudige wijze verbeterd kan worden; en gaat over tot de orde van de dag."

Motie nr. 2406-10 ingediend door SP Kosten jeugdzorg "De raad van de gemeente Zoetermeer, in vergadering bijeen op 24 juni 2024 tijdens de behandeling van de perspectiefnota; constaterende dat:

. .

de kosten voor jeugdzorg voor gemeenten in Nederland oplopen, ook in Zoetermeer; de focus in Zoetermeer ligt met name op financiën en minder op de kwaliteit van de geleverde zorg;

overwegende dat: o iedere jongere met een zorgvraag het recht heeft om geholpen te worden; . budget een kader is met de vraag of dat ook het beste voor het kind is; . ervaringsdeskundigen suggesties kunnen aandragen voor de wijze waarop de jeugdzorg in de toekomst kan worden ingericht en betaalbaar kan blijven;

10

Raad 24 juni2024

draagt het college op:

.

om voor het najaarsdebat een bijeenkomst te organiseren waarin ervaringsdeskundigen uit het veld worden uitgenodigd, waarbij politieke partijen in onze raad ook suggesties hiervoor mogen aandragen;

en gaat over tot de orde van de dag." De voorzifter: Dank u wel mijnheer Velner, voor uw eerste termijn. Dan ga ik over naar de fractie van de WD.

b. wD Mevrouw Sandifort (WD): Voozitter. Hak de berg in stukken. Ja, voorzitter en collega's, ik dacht, ik start vandaag even niet met het ravijn, maar voor de verandering eens met een berg. En hak de berg in stukken, is een van míjn favoriete uitspraken, vooral omdat hij zo waar is. Vanaf de start naar de top lijkt bijna elke berg te hoog, onmogelijk om te beklimmen en ook de route is vaak heel onoverzichtelijk. Maar als je een routekaart hebt met losse etappes, dan wordt het ineens haalbaar en ovezichtelijk. De weg naar die enorm hoge bergtop wordt interessant en misschien zelfs wel leuk. Er gebeuren dingen onderweg zie je kunt vieren, die het fotograferen waard zijn en waar je van kunt genieten. Misschien zie je onderweg ook nog wel iets waardoor je je route een beetje aanpast omdat het slimmer is of omdat de omstandigheden daartoe oproepen. En stap voor stap, etappe voor etappe, komt die bergtop dan eindelijk in zicht. Ja voorzitter, voordat ik me helemaal laat gaan in deze metafoor kom ik toch maar tot een punt. Volgens mij hebben wij een heleboel van die bergen, oftewel projecten, hier Ín deze gemeente. Met als hoogste berg de ultieme bergtop, Zoetermeer 2O40.En om die bergtop te halen, zullen we een aantal andere bergen in een wat hoger tempo moeten beklimmen. En een daarvan is het Programma Meerzicht.

We zijn al bijna drie jaar onderweg en ik heb niet de illusie dat er inwoners in Meerzicht zijn die iets zien of merken van onze enorme ambities in die wijk. Het wordt tijd om die ambities waar te maken, om die ambities te gaan opdelen in haalbare brokjes en om zichtbaar te maken aan de inwoners dat we werken aan Meezicht. Daarom doe ik vandaag de oproep om de berg die Programma Meezicht heet, in stukken te hakken in de hoop dat we tot wat zichtbare resultaten komen. Daarom dient mijn fractie samen met Zó! Zoetermeer, D66, Zoetermeer Vooruit, ChristenUnie-SGP, PDvZ en de LHN de motie Boek resultaten in Meerzicht in. De vootzitter: Mevrouw Sandifort, een interruptie van mijnheer Weekenstroo, gaat uw gang.

De heer Weekenstroo (CDA): Dank u wel voorzitter. lk heb eigenlijk twee vragen ineen. We horen de

WD heel duidelijk een oproep doen om te compartimenteren, om een moeilijk woord te gebruiken, dat is opdelen in stukjes en brokjes en delen. Tenruijl we toch ook aan de andere kant met Zoetermeer 2040 weer heel integraal naar de stad willen kijken en juist dingen in samenhang met elkaar willen zien. Nu gaan we eigenlijk weer projecten waar we juist integraal naar kijken, in allerlei delen opdelen. Waarom wil de WD dat op die manier en op die wrlze? De voorzitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw Sandifort (WD): Dank u wel voorzitter. Een heelterechte vraag. lntegraalwerken is, denk ik, het ultieme doel dat je kunt hebben, dat doen we ook in Zoetermeer 2040. Daar hebben we een aantal pijlers en daar koppelen we alles aan elkaar. Maar soms moet je om resultaten te halen toch ook kijken naar'hoe kan ik het in logische stukjes opdelen en daar concreet aan gaan werken?' Dan kan ik de juiste mensen daarop zetten. Dan maak ik de groepjes wat kleiner, daar kom ik ook nog even op, en dan wordt het een haalbaarder geheel. Dat betekent niet dat je niet naar het integrale eindresultaat blijft streven. Het betekent wel dat je op dit moment kijkt 'waar ga ik nu prioriteit op leggen? Welke mensen zet ik waarop?' En dat je daar kleine deelprojecten van maakt die elkaar uiteindelijk weer vinden. De voorzitter: Mijnheer Weekenstroo nog en ik zag ook mevrouw Kraneveldt en mijnheer Boerboom.

De heer Weekenstroo (CDA): Korte vervolgvraag inderdaad. lk begrijp goed dat je wilt indelen en het tastbaar wilt maken voor de inwoners, daar ga ik volledig mee met de WD, alleen de keuzes die de WD hier maakt zijn wel heel erg zwart-wit denk ík, in of ffsiek, of sociaal. Tenruijl misschien heel concrete resultaten juist op het middelpunt tussen het ffsieke en sociale domein vaak gehaald worden. En

Raad24 juni2024

11

door het zo op te stellen beperkt u het college in de eigen mogelijkheden om het juist tastbaar te maken voor de inwoners. Hoe kijkt de WD daarnaar? De voorzitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Dank u welvoorzitter, Volgens mij beperkt de motie helemaal niet. De motie daagt het college uit om te kijken wat logische, kleinere eenheden zijn om sneller mee aan de slag te kunnen in kleinere groepjes, efficiënter, en door een aantal dingetjes prioriteit te geven. Niets weerhoudt je ervan om de parkeerproblematiek in Meezicht op te lossen, terwijlje misschien nog wel integraal naar het hart van Meezicht blijft kijken omdat daar inderdaad een aantal dingen samenkomen. Dus het een sluit volgens mij het ander niet uit. De voorzitter: lk ga naar mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Dank u wel voozitter. Na drie jaar wilt u eigenlijk al een programma dat integraal is vastgesteld en waar men mee bezig is, gaan wijzigen. U weet ook dat bijvoorbeeld in Palenstein het jaren heeft geduurd voordat je eindelijk resultaat zag. Want het is ook gewoon een heel groot project dat op gang moet komen. Dus waarom nu? Wat gaat er dan zo mis op dit moment al dat het bijgestuurd moet worden? En gaan we nu bij ieder project dat een paar jaar duurt, laten we zêggen bijvoorbeeld de Entree, na twee of drie jaar al zeggen 'o, we gaan het helemaal anders doen, want de resultaten ztln er nog niet'? Je moet ook dingen tijd geven. De voorzitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): De Entree, leuk voorbeeld, want volgens mij hakken we die berg nu ook in stukken, omdat het zo mega en zo integraal was. En nee, dat betekent niet dat je het Programma Meerzicht dan loslaat of helemaal verandert. Dat staat er ook helemaal niet. Binnen een programma horen altijd een aantal projecten. Dat is een beetje de definitie van een programma. Daar zitten projecten onder. En die wil ik nu zichtbaar krijgen. Wat zijn de verschillende deelprojecten en op welke kunnen we al wat meer vaart maken? Het is echt in delen van Meerzicht echt gewoon een puinhoop en daar kunnen we echt al aan de slag zonder dat we die integrale stip verliezen. Daar ben ik echt van overtuigd. De voorzitter: Mijnheer Boerboom. De heer Boerboom (GroenLinks): Ja, dank u welvoozitter. Wij hebben in de fractie best gediscussieerd over deze motie, want op zich herkennen wij ook het probleem dat we het gevoel hebben dat er geen vaart wordt gemaakt op dit dossier. Maar we worstelen wel, met name met dat deel dat volgens mij net werd aangehaald waar het fysieke en sociale domein uit elkaar worden gehaald. Juist omdat wij vinden dat we nu op een andere manier naar zo'n wijkopbouw moeten kijken en daar die dingen juist heel vaak samenkomen. U noemde net bijvoorbeeld de parkeerproblematiek, maar daar zit ook een stukje groen-

ontwikkeling van de wijk aan vast en ook weer andere thema's. Dus op zich vind ik het sympathiek, maar ik ben wel echt op zoek naar hoe we dat concreet handen en voeten geven. En ik zou u willen vragen of we het college mogen uitdagen om hierop te reflecteren, hoe het dat voor zich ziet, en dan met elkaar te kijken of we op een bepaalde manier versnelling in die wijk kunnen maken door het op een andere manier ín te richten, maar wel het doel om het integraal aan te vliegen, waarbij we die domeinen juist verbinden, vast te houden. De voorzitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw Sandifort (WD): De motie is ook niet bedoeld om uiteindelijk die integrale resultaten los te laten. lk denk dat je op een aantal plekken wel degelijk los dingetjes kunt doen die gezamenlijk een effect hebben. Op de tafeltjesavond hoorde ik een voorbeeld van iets in het Sociaal Domein. lk weet even niet meer de naam, de social hub, meen ik, die in Meezicht komt. Daar zit een subsidie op, dus dat wordt los aangepakt. Die wordt daar los neergezet, maar die draagt wel bij aan dat geheel. Er ztln ook dingen in het fysieke domein die we al kunnen gaan doen, die bij zullen dragen aan dat geheel. En natuurlijk, als je aan de parkeerproblematiek werkt, dan raakt dat ook aan het groen, dus dat hoort bij elkaar, maar het raakt misschien op dat moment iets minder aan het hart van Meerzicht als je in de straten gaat kijken of we dat kunnen oplossen. Als je in bepaalde gebieden waar de stoepen volledig kapot zijn, zegt'hé, die ga ik vast aanpakken. Dit is onveilig. Rolstoelen kunnen er niet meer overheen', dan hoef je niet op allerlei ontwikkelingen in het Sociaal Domein te wachten om die straat weer recht te

12

Raad24 juni2024

trekken. Daar ben ik naar op zoek. De voorzitter: Nog een korte vraag van mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (Groenlinks): Voorzitter, één vervolgvraag. U zegt dit wel, maar in uw motie staat gewoon keihard 'met duidelijk onderscheid tussen het fysieke en sociale domein'. Dat is het punt dat ik net probeerde te maken. De interpretatie die u nu aangeeft, kan ik grotendeels volgen, maar in de motie staatwel iets anders. Daarzit mijn zorg en datwil ik aan u meegeven om in ovenreging te nemen. lk ben benieuwd hoe het college daarop reflecteert straks. De voorzitter: Mevrouw Sandifort, daar nog een reactie op?

Mevrouw Sandifort (WD): Dank u wel. De voozifter: Dan stel ik voor dat we verdergaan.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja voozitter. Even kijken. De onmogelijkheden van het beklimmen van zo'n berg liggen niet alleen aan het gebrek aan etappes, maar ook aan de mensen die je betrekt bijje klim. En soms zijn we aljaren bezig voordat we Uberhaupt ergens aan de start komen te staan. eá-Oat tigt niet zelden aan al die mensen die betrokken zijn bij zo'n project. Deels is dat niet te voorkomen. Het ligt ook niet aan de mensen zelf. Denk aan eigenaren, ontwikkelaars. Dit is hoe we dat met elkaar regelen, maar deels doen we onszelf dat wel een beetje aan door onze visie 'participatie staat bij ons hóog in het vaandel'te vertalen naar'we moeten overal en altijd zoveel mogelijk mensen bevragên en betiekken'. Vooaitter, is dit nou onze beste vertaling van 'inwoners serieus nemen'? Door participatietrajecten van maanden, soms wel eens meer dan een jaar op te tuigen, door inwoners avond na avondop te trommelen om vervolgens het merendeel te moeten teleurstellen omdat het venryachtingsmanagement niet helemaal goed is gegaan, inwoners te weinig inzicht hebben in Íinanciële gevolgen van keuzes of doordat de vragen die zijn voorgesteld, niet goed gekaderd waren? Mijn vraag aan dlt college is: wordt het niet eens tijd om ons te herbezinnen op wat onze vertaling is van goede participatie? Want dat we dat allemaal willen, is volgens mij wel duidelijk.

Maar wordt het geen tijd om vanuit het doel te gaan denken, in plaats van vanuit het doen? Ja voorzitter, dan ga ik van die berg toch naar dat naderende ravijn. Dat kan natuurlijk niet ontbreken in dit debat. Wat een voonrverk is er door het college en alle ambtenaren verricht om ons inzicht te geven in alle mogelijkheden en onmogelijkheden van het dichten van dat ravijn. Een overzicht van ruim 300 opties die een klein of groot verschil kunnen maken op de begroting, maar nog belangrijker, die een klein of groot verschil kunnen maken voor onze inwoners en hun eigen portemonnee. ln ieactie op de oproep van dit college om in dit debat wat richting mee te geven in die keuzes die we moeten maken, dient de WD samen metZól Zoetermeer, Zoetermeer Vooruit, CDA, LHN en FVD een motie in waarin staat dat we afspreken terughoudend te zijn met lastenvezwaring voor onze inwoners. Met zoveel keuzes waarop we onze eigen kosten kunnen verminderen, lijkt het mij ongepast om een deel van de oplossing te zoeken in het verzwaren van de lasten van onze inwoners. En laten we ook niet vergeten dàt we toch met zijn allen nog steeds de hoop hebben dat er adequate en reële financiering van de jeugdhulp komt en dat we gecompenseerd worden voor de gevolgen van het ravijn in ZOi6 en 2027. En moties hierover tijdens de ALV van de VNG op 26 juni a.s.

kunnen wederom op steun van de Zoetermeerse WD, maar gelukkig ook van de hele gemeente, rekenen. De voozitter: Mevrouw SandifoÉ, u zag het zelf al, maar u mocht uw zin afmaken. Mijnheer Boerboom,

gaat uw gang.

De heer Boerboom (Groenlinks): Ja, dank u wel voorzitter. Mijn fractie heeft echt grote moeite met deze motie over geen lastenverzwaring, want ik vind echt dat u hiermee voorbarig beniten opzichte van de uitkomsten. U heeft ook de lijst gezien die het college heeft opgeleverd waarin bijna alles staat. Dat is moeilijk. Dat doet pijn, dat gaat bepaalde mensen raken. We willen toch zeker ook in deze stad een bepaald kwaliteitsniveau van voozieningen behouden. En volgens mij is dat ook belangrijk voor de WD. Waarom vindt u dan toch belangrijk om nu al dit signaal mee te geven, terwijl we eigenlijk op andere terreinen nog niet eens kunnen ovezien wat de impact daar zal zrln? De voorzitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja voorzitter, ik denk dat als we in zo'n spannende tijd, waarin wederom

Raad 24 juni2024

13

inwoners overal lezen 'de gemeente moet bezuinigen'en denken 'dat gaat mij misschien wel weer raken', zo'n lijst krijgen met mogelijkheden waaruit we keuzes kunnen maken over onze uitkomsten, met daarbij ook nog de continue inzet om te zorgen dat we riberhaupt gewoon gecompenseerd worden voor de taken die we hier uifuoeren, dat we onze inwoners gewoon gerust moeten stellen en moeten zeggen lullie portemonnee wordt niet verder door ons leeggehaald'.

De voorzitter: lk ga eerst naar mijnheer Boerboom en ik zag ook mevrouw Kraneveldt en mijnheer Ekkelenkamp.

De heer Boerboom (Groenlinks): Ja, dank u wel voozifter. lk ga er straks ook in mijn eigen verhaal wat over zeggen. natuurlijk hopen we dat die die compensatie van het rijk komt. Maar ik denk ook niet dat we die illusie moeten hebben dat ons tekort in 2028 niet tot liefst € 25 miljoen optoopt. Dan kun je er niet aan ontkomen om pijnlijke keuzes te maken. En u zegt 'ik zie genoeg mogelijkheden'. lk ben benieuwd welke mogelijkheden u ziet die andere inwoners niet raken, maar u sluit nu al wel de optie van lastenvezwaring die voor de meeste huishoudens misschien € 4,00 of € 5,00 per maand zal zt1n, bij voorbaat uit. natuurlijk is dat voor hen een lastenverzwaring, maar misschien beperkt als je bedenkt dat we anders maatregelen moeten nemen en misschien op minimagelden, op het zwembad, op dat soort zaken moeten versoberen. Dan vraag ik mij oprecht af of dat de keuze is die de WD nu al wil maken. De voorzitter: Mevrouw Sandifort. Mevrouw Sandifort (WD): Ja, dank u wel. lk vind het gewoon echt niet te verkopen dat we straks gaan zeggen 'we gaan maatregelen nemen die ongetwijfeld iets aan het voozieningenniveau van de stad

gaan doen en u mag daar meer voor betalen'. lk denk dat je dan een keuze moet maken en moet zeggen 'nee, beste inwoner. We gaan niet meer geld bij u ophalen. We gaan kijken hoe we de gevolgen van andere maatregelen die we nemen eerlijk kunnen spreiden onder onze inwoners', waarbij mijn streven is om dat zoveel mogelijk op plekken te doen waar mensen wat te kiezen hebben eEn bij een lastenverzwaring heb je gewoon niets te kiezen. Bij bepaalde voozieningen iets duurder maken of op een andere manier inrichten, heb je nog wat te kiezen, bij lastenverzwaring niet. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Ja voorzitter. ln het verlengde van wat de heer Boerboom zei. U zegt'ik wil bewoners geruststellen dat zij niet bijvoorbeeld een hogere ozb krijgen'. Want daar doelt u misschien ook op. Misschien bedoelt uw motie wel gewoon te zeggen 'ik wil geen verhoging van de ozb'. Dat vermoed ik zomaar. Maar zullen we dan ook samen andere bewoners geruststellen? Want kunnen we dan ook die minima geruststellen die ook lezen in de krant dat er bezuinigd moet worden en die waarschijnlijk denken, net als de vorige keer vijf jaar geleden, Ja, dat gaat dan misschien wel op de Zoeter-

meerPas en dan moet ik iets leuks voor mijn kind uit mijn andere budget betalen en dan moet ik iets anders niet doen'. Dat is ook een soort lastenvezwaring. Zullen we die mensen dan ook geruststellen? De voozitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja, dank u wel voozitter. lk doel niet specifiek op de ozb. Natuurlijk zit die er ook bij, bij de lasten die de gemeente heft, maar gelukkig is die ook al afgesproken in het coalitieakkoord. Maar er staat ook in de lijst van maatregelen om de atualstoffenheffing op te hogen bijvoorbeeld. Dus er zijn meerdere lasten die de gemeente bij de inwoner legt die je wel of niet kunt verhogen. Onze motie roept op om terughoudend te zijn met het verhogen van die lasten, om het eerst te zoeken in de uitgaven en eerst te zoeken bij het rijk. Dat is wat we hier vragen. lk zou het liefst iedereen hier in de stad willen geruststellen en de keuze die wij hier maken, is om iedereen gerust te stellen dat we het niet in de gemeentelijke lasten gaan zoeken. De voorzitter: Mevrouw Kraneveldt nog kort.

Mevrouw Kraneveldt (PvdA): Maar voozitter, waarom kiest u er niet voor om te zeggen 'weet je wat? Laat dit college nou alle mogelijke voorstellen aan ons presenteren volgend jaar'. En natuurlijk maakt het college daarbij dan een keuze en kunnen wij er dan wat van vinden, maar doe dat zodat we open kijken naar alle mogelijkheden. U haalt nu een aantal mogelijkheden weg. Tenarr.l-l u andere wel laat staan, die ook voor onrust zorgen. Dan denk ik: laat het open. Laten we alles zichtbaar maken volgend

14

Raad24 juni2024

jaar en dan een keuze maken, want dan weten we ook hoeveel we moeten bezuinigen. Dat weten we dan beter dan nu. En dan kunnen we ook kijken 'is een kleine lastenverzwaring misschien wel zodanig acceptabel dat we ergens een vooziening wel kunnen behouden, tenrrrijl die als we hem wegbezuinigen misschien pas jaren later weer terug kan komen'. Want zo'n lastenverzwaringsknop is wel een heel makkelijke knop om aan te draaien, want je kan hem ook namelijk heel makkelijk terugdraaien. Dus waarom nu het debat bezwaren met zo'n beperking? Waarom niet volgend jaar gewoon open kijken naar alles wat mogelijk is? De voorzitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw Sandifort (WD): Ja voozitter, er is expliciet gevraagd om richting mee te geven door dit college. lk denk dat dit uitgangspunt als raad omarmen ook heel verstandig en heel eerlijk is. lk denk dat we dan tegen de stad zeggen la, we moeten bezuinigen. Ja, we gaan kijken of het rijk nog over de brug komt, maar als dat niet zo is, moeten we bezuinigen. Dat zal iedereen misschien merken aan voorzieningen die hij gebruikt, aan hoe we dingen inrichten, maar je zult het niet merken doordat we een graai doen in je eigen portemonnee. De voorzitter: Er is een aantal mensen met opgestoken vingers en die ga ik uiteraard het woord geven. Maar ik probeer wel even te voorkomen dat we dan in een herhaling van zetten komen. lvtilnheeie kkelenkamp.

De heer Ekkelenkamp (D66): Dank u, mijnheer de voorzitter. Het geruststellen van de inwoners is natuurlijk een heel sympathieke gedachte en ook een sympathieke gedachte is dat we de lasten niet gaan verhogen. Maar is dit ook niet een verkeerde vorm van venrachtingsmanagement? Daar had u het net over bij paÉicipatie. lk denk dat het in dit stadium gewoon heel moeilijk is om mensen gerust te stellen. Er staat een forse besparing voor de deur, hoe kunnen we dat doen zonder dat we daar mensen mee raken? De voorzitter: Mevrouw Sandifort. Mevrouw SandifoÉ (WD): Ja voozitter, dat is volgens mij transparante communicatie. Als deze motie het straks haalt, daar lijkt het op, dan moet je natuurlijk helder communiceren wat dat betekent en dat het niet betekent datze er helemaal níets van merken. Maar wel dat het betekent dat we met elkaar afspreken dat het verhogen van de gemeentelijke lasten de minste prioriteit heeft, dat we dat niet willen. De voorzifter: Mijnheer Ekkelenkamp.

De heer Ekkelenkamp (D66): De minste príoriteit, dus u sluit het niet uit dat er lasten worden verhoogd? De voorzitter: Mevrouw Sandifort.

Mevrouw SandifoÉ (WD): Je weet nooit hoe de toekomst eruitziet, maar de motie is bedoeld om met elkaar af te af te spreken dat we daar terughoudend mee zijn. Dingen nu al echt uitsluiten, is ook niet waar het college om heeft gevraagd. Het heeft om een richting gevraagd en deze motie geeft dus richting: zoek het bij de uitgaven. Zoek het bij het rijk. Zoek het niet in de portemonnee van onze ínwoners. De voorzitter: De heer Van den Boomgaard.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Ja, dank u voozitter. Ook om mevrouw Sandifort een beetje bij te staan ten opzichte van de standpunten van Groenlinks, PvdA en D66. ln 2022 naar 2023 zijn wij 100 plaatsen gezakt op de COELO-lijst en we zijn al een van de duurste gemeenten van Nederland. Dus de inkomsten daarop zijn al gigantisch. En dan de vraag, zeg maar aan de heer Boerboom in dit geval, die schoot mij te binnen, is: wanneer is het dan wel genoeg? We zijn dus al de duurste gemeente qua kosten die de burgers dragen. Waar ligt dan de grens? De voorzifter: De heer Boerboom, nog behoefte om te reageren? Het is een vraag aan u.

De heer Boerboom (Groenlinks): Voozitter, voor ons is het natuurlijk ook niet zo dat we denken 'oh, lekker, we gaan de belasting verhogen voor allerlei groepen hier in de stad'. Natuurlijk niet. Maar ik denk wel dat we met elkaar moeten beseffen dat we andere keuzes moeten maken - want we doen net alsof

Raad 24 juni2Q24

15

die er nu niet zijn en alsof het straks makkelijke keuzes worden met elkaar - en dat die ook invloed hebben. En zoals mevrouw Kraneveldt zei, dat kan iets betekenen voor mensen met een kleine portemonnee en voor hen is die impact misschien nog wel groter dan het kleine beetje lastenverhoging dat we anders zouden realiseren met de ozb. Het enige dat wij zouden willen is dat we die optie op tafel houden en serieus bekíjken en afilrregen ten opzichte van de andere maatregelen die in de voorstellen van het college staan. De voorzitter: Mijnheer Van den Boomgaard nog kort.

De heer Van den Boomgaard (FVD): Voozitter, de heer Boerboom doet het nu lijken alsof er dus een klein stukje belastingverhoging aan zit te komen. Nee, we hebben al enorme verhogingen van lasten gehad voor onze inwoners. En wat doen we daarmee? lk zou eerder de optie kiezen om dat te verlagen en dan hoop ik in ieder geval dat ook de linkse partijen ervoor openstaan om bijvoorbeeld een beetje in eigen vlees te snijden te kijken 'wat brengt welke kerntaak van ons als gemeente op en wat levert niets op?' En dan heb ik mijn persoonlijke voorkeur om de symboolpolitiek weg te laten. Staat de heer Boerboom daar ook bereid tegenover? De voozitter: lk zie nog heel kort mijnheer Boerboom

De heer Boerboom (Groenlinks): Ja, voozitter, ik houd het kort. Volgens mij, zoals ik net zei, moeten we alle opties met elkaar bekijken en afwegen waar dat neerslaat. U zult daar misschien andere keuzes in maken dan ik. Maar in ieder geval zien we het niet voor ons om deze keuze nu al van tafel te halen. De voorzitter: Mijnheer Van der Vlies.

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Dank u voorzitter. lk hoor toch een beetje dat de tendens is dat... lk neem aan dat het niet opzettelijk is. Maar die motie geeft richting dus er wordt niets van tafel gehaald, er wordt niets uitgesloten. Er wordt niets beperkt, er wordt alleen richting gegeven en dat is een vezoek aan het college dus er is nog helemaal niets van tafel. De voorzitter: Dank u wel. Mijnheer Boerboom en mijnheer Van Steenis zag ik. Mijnheer Boerboom.

De heer Boerboom (Groenlinks): Ja, voozitter kort. U kunt dat wel zo zeggen alsof het van tafel is. Maar ik denk dat het heel lastig is en dat we hier met het college en deze raad een flink debat zullen hebben als het college toch komt met lastenverzwaringen. Dan denk ik echt dat we een moeilijke discussie hebben en daarmee legt u toch impliciet nu aleen richting vast. De voozitter: Mijnheer Van der Vlies nog behoefte aan reactie?

De heer Van der Vlies (Zó! Zoetermeer): Ja, als deze motie wordt aangenomen, ligt er een richting vast, maar dat wil nog steeds niet zeggen dat er iets van tafel is, en dat we daar pittig over gaan debatteren. Daar zitten we hier toch voor? De voorzitter: lk ga zo naar mijnheer Van Steenis maar eerst naar mevrouw Sandifort die hierop wil reageren, en die is aan het woord. Mevrouw Sandifort (WD): De heer Van der Vlies haalde me de woorden uit de mond. Precies wat de heer Boerboom zegt, is de bedoeling van deze motie. We geven richting mee. We starten onze zoektocht met eldérs. Zo bouwen we die plannen op en als je daar dan echt niet uitkomt, of daardoor ziet dat er echt iets scheef gaat in de stad, dan kan je dit op tafel leggen. Dan hebben we daar inderdaad een stevig debat over want het uitgangspunt is dat we dat niet doen. De voozitter: lk ga naar mijnheer Van Stéenis en dan wil ik dit ondenrerp afronden.