Bijlage 4 - Brief GS aan college B&W Zoetermeer over locaties windenergie

Gedeputeerde Staten

Contact H.P. Faber T 06 319 38 199 hp.faber@pzh.nl Provinciehuis Postbus 90602 2509 LP Den Haag T 070 - 441 66 11 www.zuid-holland.nl/contact Datum Zie verzenddatum linksonder

Gemeente Zoetermeer College van burgermeester en wethouders Postbus 15 2700 AA Zoetermeer

Ons kenmerk PZH-2023-845033313 DOS-2023-0006836 Uw kenmerk Bijlagen 5

Onderwerp Locaties windenergie Lansingerland Geacht college, In het coalitieakkoord 2023-2027 ‘Krachtig Zuid-Holland’ is het volgende opgenomen: “De locatie Bleizo-West is aangewezen als windenergielocatie. De provincie zoekt een alternatieve locatie op het grondgebied van de gemeente Lansingerland en maakt met een projectbesluit windenergie op die locatie mogelijk. Indien er in het najaar 2023 geen alternatieve locatie gevonden is die aan de gestelde voorwaarden voldoet, starten wij met het proces van een projectbesluit voor windenergie op Bleizo-West, of een andere locatie op het grondgebied van Lansingerland, om de opgave voor circa 15 MW te realiseren.” In het bestuurlijk overleg tussen gemeente Lansingerland, gemeente Zoetermeer en provincie ZuidHolland van 8 september 2023 hebben wij bovenstaande passage uit het coalitieakkoord met u besproken en aangekondigd dat er in het najaar van 2023 aanvullend onderzoek naar locaties voor windenergie uitgevoerd zou worden. Dit heeft geresulteerd in de door adviesbureau Bosch & van Rijn opgestelde Adviesnota windenergie in Lansingerland, waarvan de conceptversie op 10 november 2023 ambtelijk en de definitieve versie op 21 november 2023 bestuurlijk is gedeeld. In de adviesnota van Bosch & van Rijn worden een aantal potentiële windlocaties benoemd en toegelicht.

In het daaropvolgende bestuurlijk overleg op 23 november 2023 hebben wij de inhoud van de adviesnota met u besproken. Ook is toegelicht dat in de vergadering van Gedeputeerde Staten van 19 december 2023 de keuze volgt over met welke potentiële windlocaties Gedeputeerde Staten een vervolgtraject voor nadere uitwerking start. Met deze brief informeren wij uw college over de resultaten van het aanvullende onderzoek naar de locaties voor windenergie, de keuze van ons college voor de potentiële locaties en schetsen wij een doorkijk naar het vervolgtraject richting realisatie van windenergie in de gemeente Lansingerland. Ook wordt in deze brief de totstandkoming van het participatie- en communicatietraject toegelicht.

PZH-2023-845017402 dd. 19-12-2023

Ons kenmerk PZH-2023-845033313 DOS-2023-0006836

Resultaten aanvullend onderzoek windenergie Adviesbureau Bosch & van Rijn heeft de afgelopen maanden in opdracht van de provincie de potentieel kansrijke gebieden uit het haalbaarheidsonderzoek van Pondera opnieuw onderzocht, zie figuur 1.

Figuur 1: Potentieel kansrijke gebieden voor windenergie in gemeente Lansingerland (Pondera, 2021)

Het onderzoek van Pondera uit 2021 is verricht in opdracht van de gemeente Lansingerland. Aan de inhoud en onderbouwing van het onderzoek van Pondera lijkt weinig aan te merken. Maar de conclusies die de gemeente Lansingerland trok op basis van dit onderzoek waren moeilijk navolgbaar. Het is mede daarom dat Bosch & van Rijn om haar adviesnota is gevraagd. Enerzijds is de adviesnota door Bosch & van Rijn bedoeld als second opinion op het uitgevoerde onderzoek van Pondera. Anderzijds is het bedoeld ter verbreding van de scope (met focus op technische belemmeringen en effecten op natuur, landschap, cultuurhistorie en recreatie) en toetsing aan de actualiteit (actuele regelgeving en marktomstandigheden). De adviesnota betreft expliciet een technisch onderzoek naar de inpassingsmogelijkheden voor windenergie en betrekt daarin geen andere ruimtelijke, maatschappelijke en economische ontwikkelingen. De definitieve adviesnota is bijgevoegd. Op 23 november 2023 hebben wij de definitieve adviesnota met u besproken in het bestuurlijk overleg. U heeft daarbij nadrukkelijk aandacht gevraagd voor het betrekken van door u voorziene ruimtelijke, maatschappelijke en economische ontwikkelingen in de besluitvorming over de potentiële windlocaties.

Dit vanuit het belang dat de aanduiding van potentiële windlocaties inperkend of belemmerend kan werken op de genoemde ontwikkelingen in onderhavige gebieden. 2/6

PZH-2023-845017402 dd. 19-12-2023

Ons kenmerk PZH-2023-845033313 DOS-2023-0006836

Keuze potentiële windlocaties voor vervolgtraject Ons college van Gedeputeerde Staten heeft drie potentiële windlocaties gekozen om verder te onderzoeken in het vervolgtraject. Deze locaties zijn weergegeven in figuur 2, het betreft:  locatie Kruisweg oostzijde (A);  locatie Bleizo-West (B);  locatie Noordpolder (C)

Figuur 2: Uitgekozen potentiële windlocaties Lansingerland Op dit moment is het Rijk bezig nieuwe landelijke regels voor windturbines vast te stellen. Bosch & van Rijn heeft gekeken naar de mogelijke impact hiervan aan de hand van de ontwerp-regels die dit najaar ter inzage hebben gelegen. We houden er in het vervolgtraject rekening mee dat nieuwe landelijke regels de inpassingsmogelijkheden voor windenergie op de potentiële locaties kunnen inperken. Hieronder wordt ingegaan op de drie potentiële windlocaties zoals opgenomen in figuur 2. In de onderliggende analyse is uitgegaan van referentieturbines met twee onderscheidende formaten:  

hogere referentieturbine van 5 MW met rotordiameter 150 meter en tiphoogte 190 meter; lagere referentieturbine van 3 MW met rotordiameter 114 meter en tiphoogte 145 meter.

3/6

PZH-2023-845017402 dd. 19-12-2023

Ons kenmerk PZH-2023-845033313 DOS-2023-0006836

Locatie Kruisweg oostzijde (A) Locatie A biedt zowel met de hogere als met de lagere referentieturbine potentie tot opwek 15 MW windenergie, zie adviesnota Bosch & van Rijn. Daarmee voldoet dit gebied aan de opgave van 15 MW die in het coalitieakkoord is vastgelegd. Ook op het bedrijventerrein Klappolder is technische ruimte gevonden voor de opstelling van windenergie. Dit wordt meegenomen in de plan-m.e.r. Locatie Bleizo-West (B) Locatie B biedt met de hogere referentieturbine potentie tot opwek van 10 MW windenergie en met de lagere referentieturbine potentie tot 12 MW, zie adviesnota Bosch & van Rijn. Daarmee kan dit gebied zelfstandig niet volledig voldoen aan de opgave die in het coalitieakkoord is vastgelegd, hiervoor is een combinatie met een andere potentiële windlocatie noodzakelijk. Op locatie B is een arcering aangebracht om het Horti Science Park te markeren. In de adviesnota van Bosch & Van Rijn is op de locatie van het Horti Science Park ruimte gevonden voor een geschikte turbinelocatie. Hier is echter de ontwikkeling van het Horti Science Park reeds ingezet en de WUR heeft hiervoor ook een Rijkssubsidie ontvangen. Vanuit de provincie wordt de ontwikkeling van het Horti Science District ook ondersteunt en de Horti Science Park in Bleiswijk maakt hier onderdeel vanuit.

De markering geeft aan dat de ontwikkeling van het Horti Science Park niet wordt belemmerd door het onderzoek naar potentiële windlocaties. Conform vigerend bestemmingsplan en provinciaal Omgevingsbeleid is binnen locatie B ontwikkeling van hogere milieucategorie (HMC) bedrijventerrein mogelijk. De ruimte voor HMC bedrijvigheid is schaars in de MRDH regio, waardoor het tekort aan HMC-bedrijvigheid zonder Bleizo-West verder zal oplopen. Voor ditzelfde gebied is door uw gemeenteraad en die van Lansingerland het Ontwikkelperspectief PROEFtuin Bleizo vastgesteld. Het ontwikkelperspectief voorziet in de realisatie van onder meer 4.000 tot 6.000 woningen en 150.000 m2 bvo voor bedrijven en voorzieningen op Bleizo-West. Op 2 februari 2022 hebben Provinciale Staten besloten de status van Bleizo-West van bedrijventerrein en locatie voor windenergie ongewijzigd te laten in het provinciaal Omgevingsbeleid. Wel wordt in het besluit de ruimte geboden voor een integrale heroverweging van Bleizo-West. Die heroverweging is op grond van het coalitieakkoord pas aan de orde als de omgevingsvergunning voor windturbines op een alternatieve locatie onherroepelijk is. Tot die tijd geldt het vastgestelde kader in het provinciaal Omgevingsbeleid.

Locatie Noordpolder (C) Locatie C biedt met de hogere referentieturbine potentie tot opwek van 15 MW windenergie en met de lagere referentieturbine potentie tot 12 MW, zie adviesnota Bosch & van Rijn. Wel geldt voor deze locatie dat de 15 MW lastiger realiseerbaar lijkt, omdat voor deze locatie moeilijker afgeweken kan worden van hoogtebeperkingen vanuit Rotterdam The Hague Airport dan de locaties A en B. Waarschijnlijk kan dit gebied daarmee zelfstandig niet volledig voldoen aan de opgave die in het coalitieakkoord is vastgelegd.

4/6

PZH-2023-845017402 dd. 19-12-2023

Ons kenmerk PZH-2023-845033313 DOS-2023-0006836

Doorkijk vervolgtraject Onder de Omgevingswet is de provincie voor windenergie verplicht de projectbesluitprocedure te volgen. De projectbesluitprocedure neemt vanaf de start circa drie jaar in beslag, inclusief het verlenen van de omgevingsvergunning. Circa anderhalf jaar na de start van de procedure zal ons college in overleg met uw Staten een keuze maken voor één of een combinatie van locatie(s). In de projectbesluitprocedure heet dit de voorkeursbeslissing. Op 19 december 2023 hebben Gedeputeerde Staten de keuze gemaakt voor drie potentiële windlocaties om het vervolgtraject mee in te gaan om de realisatie van 15 MW windenergie mogelijk te maken. Het college van Gedeputeerde Staten is voornemens deze potentiële windlocaties verder te verkennen in een projectbesluit-procedure. Dit kan uiteindelijk leiden tot een projectbesluit voor één of meer locaties. De bevoegdheid voor de projectbesluitprocedure ligt bij het college van Gedeputeerde Staten. Het aanwijzen van locaties windenergie in de provinciale Omgevingsverordening is een bevoegdheid van Provinciale Staten. Locatie Bleizo-West (B) is al aangewezen als locatie voor windenergie in de provinciale Omgevingsverordening. Locaties Kruisweg oostzijde (A) en Noordpolder (C) zijn nog niet opgenomen in de provinciale Omgevingsverordening.

Om in de projectbesluitprocedure tot een integraal afgewogen voorkeursbeslissing te kunnen komen, zal onder meer onderzoek plaatsvinden naar de milieueffecten (plan-m.e.r.) en de effecten op voorgenomen ruimtelijke ontwikkelingen. Ons college kiest voor deze aanpak om op een voor alle betrokkenen transparante en navolgbare, maar ook juridisch houdbare wijze tot de planologische inpassing en vergunningverlening van de te realiseren windturbines te komen. Participatie en communicatie De provincie hecht groot belang aan zorgvuldige communicatie en participatie bij ontwikkelingen die een grote impact hebben op de leefomgeving. Per opgave is maatwerk nodig om te zorgen dat de communicatie en participatie aansluit bij de belangen van de betrokkenen. Daarom wordt voor het proces vanaf de keuze van ons college voor de drie potentiële locaties voor windenergie tot aan de mogelijke start van de procedure voor het projectbesluit een communicatie- en participatieplan uitgewerkt conform de provinciale participatievisie- en principes. Dit plan wordt bij iedere nieuwe fase geactualiseerd en aangepast. In bijgevoegde Notitie participatie wind Lansingerland treft u de hoofdlijnen van het communicatie- en participatieplan. Deze notitie wordt nader uitgewerkt en zal met de formele start van de projectbesluitprocedure gepubliceerd worden.

In de aanloop naar deze keuze voor de potentiële windlocaties zijn er al kennismakingsgesprekken gevoerd met externe stakeholders, zoals buurgemeenten, bewonersgroepen, Recreatieschap Rottemeren en netbeheerders. Bevoegdheden ruimtelijke inpassing windenergie Op grond van de bestuursovereenkomst inzake realisatie windopgave gemeente Lansingerland uit 2017 ziet de provincie momenteel nog af van het uitoefenen van haar bevoegdheden voor ruimtelijke inpassing en vergunningverlening van windenergie. Volgens de Elektriciteitswet is de provincie bevoegd gezag voor windparken tussen 5 en 100 MW. Diezelfde wet biedt de mogelijkheid om af te zien van die bevoegdheid en deze over te laten aan de gemeente. Hierover zijn in de bestuursovereenkomst met de gemeente Lansingerland van 2017 afspraken gemaakt. Om het 5/6

PZH-2023-845017402 dd. 19-12-2023

Ons kenmerk PZH-2023-845033313 DOS-2023-0006836

vervolgtraject in te kunnen gaan richting een eventuele projectbesluitprocedure, gaan wij graag in overleg met de gemeente Lansingerland over het terugnemen van die bevoegdheid. In januari 2024 zal daarvoor een bestuurlijk overleg met de provincie en de gemeente Lansingerland worden georganiseerd. Indien u dat wenst kan de gemeente Zoetermeer daar ook bij aanwezig zijn. Samenwerking gemeenten Tot slot willen wij niet onvermeld laten dat wij zien dat er wederzijds wordt geïnvesteerd in verbetering van de samenwerking tussen de betrokken partijen. Vanzelfsprekend met respect voor ieders verantwoordelijkheden en belangen.

Hoogachtend, Gedeputeerde Staten van Zuid-Holland, secretaris,

voorzitter,

drs. M.J.A. van Bijnen MBA

drs. J. Smit

Wij verzoeken u in uw correspondentie altijd het DOS-nummer (DOS-2023-0006836 ) te vermelden. Meer informatie www.zuid-holland.nl/contact

Bijlagen 1. Brief aan PS over locaties windenergie Lansingerland 2. Adviesnota Bosch & van Rijn: windenergie in Lansingerland 3. Bijlage A Financiële analyse 4. Bijlage B Informatiememorandum 5. Notitie participatie wind Lansingerland

6/6

PZH-2023-845017402 dd. 19-12-2023