bijlage 4 - Bestuurlijke reactie rekenkameronderzoek Ondermijning

O{D

gemeente

Zoetermeer "&r II > RetouÍadres Postbus 15, 2700 AA Zoetermeer

Aan de Rekenkamercommissie

Bezoekadressen Engelandlaan 502

2711 ÊB Zoetermeer Stadhuisplein I 27118C Zoetermeer Postadres Postbus 15 2700 AA Zoetermeer

Telefoon í4 079 www.zoetermeer. nl Datum

Onderwerp: Bestu urlij ke reactie rekenkameronderzoek Ondermijning

30 januari 2023

Uw kenmerk

Ons kenmerk 2022-108537

Bijlagen í. Rekenkamerondezoek 2. Bestuurlijke nota

Geachte Rekenkamercommissie, ln 2018 is het college van burgemeester en wethouders (hierna: college) gestart met de aanpak van ondermijnende criminaliteit (hierna: aanpak). Mede aanleiding hiervoor was een reeks ernstige geweldsincidenten met betrekking tot horecagelegenheden. De aanpak heeft z'n vruchten afgeworpen. Veel malafide (horeca)ondernemingen zijn vertrokken uit de stad. De aanpak van ondermijning staat zowel landelijk als lokaal hoog op de politieke agenda en is één van de speerpunten van het veiligheidsbeleid van de gemeente Zoetermeer. Ondermijning is vaak niet direct zichtbaar maar kan grote gevolgen hebben voor de samenleving. Het collége is daarom van mening dat dit thema zeket de nodige aandacht moet krugen. Het college is verheugd over het feit dat de Rekenkamercommissie onderzoek heeft laten uitvoeren naar de bestuurlijke aanpak van ondermrlning. Met belangstelling heeft het college kennisgenomen van het onderzoeksrapport Ondermijning en de daarbij behorende bestuuilijke nota. ln deze bestuurlijke reactie reageert het college op de conclusies en aanbevelingen uii net onderzoeksrapport. Het college heeft kennisgenomen van de conclusies uit het onderzoeksrapport. De conclusies zijn helder en tonen aan dat er binnen de aanpak nog ruimte is voor verbetering.

Een voorbeeld hiervan is het ontbreken van integraal beleid en de achterstand die is ontstaan met betrekking tot het Bibob-beleid. Het college is voornemens om op korte termijn een Bibob-coórdinator aàn te stellen. Het aanstellen van een Bibob-coórdinator helpt om de inzet van de wet Bibob uit te rollen binnen de hele ambtelijke organisatie. Het college merkt verder op dat het zich bewust is van het feit dat sociaal-economische en situationele factoren zoals de sociaal-economische kwetsbaarheid en de goede bereikbaarheid van de stad, de stad ook aantrekkelijk maakt voor ondermijnende praktijken. Het college vindt dit een belangrijke conclusie uit het onderzoeksrapport. Verder neemt het college kenÀis van de

conclusie dat er in Zoetermeer minder fte beschikbaar voor de aanpak van ondermijning dan vergelijkbare gemeenten. Het college is van mening dat er in korte tijd veel stappen zijn gemaakt binnen de aanpak maar er is noglen lange *eg te gaan. Het structurele budget dat door de gemeenteraad beschikbaar is gestJld komt dé aanpak tén goede en is een goede eerste stap in de juiste richting. Het coÍeg" is zich ervan bewust Oat Oit structurele budget ervoor zorgt dat de aanpak kan worden voort"gezet in de huidige vorm. Het budget biedt geen ruimte om ook op andere thema's de focus-te leggen. ru máft het college op dat in de gemeente reeds twee data-analisten voor het thema zorgtiaude werkzaam zrjn. Dit thcma heeft dus wel de aandacht van het college.

Tot slot kan het college zich vinden in de conclusie dat de aanpak gefragmenteerd is' Het college is het echter iiet eens met de opmerking dat niet alle relevante informatie de regisseur ondeïmijning bereikt. Het college is van mening dat regisseur ondermijning goed is gepositióneórd en korte lijnen Àeeft binnen de ambtelijke organisatie en met andere belangrijke ó"i"rn" partners. Het college ziet wel, net als de onderzoekers, dat de aansturing tegen de capacitaire grenzen aanloopt en dat daar een kwetsbaarheid zit. Het college heeft daarnaast met veel belangstelling kennisgenomen van de aanbevelingen uit het ondeizoeksrapport. ln het onderzoeksrapport wordt onderscheid gemaakt tussert de aanbevelingen aan de raad en het college (1 en 2) en aanbevelingen aan het college (3 en 4). Hleronder volgI eerr upsonrtling: 1. Werk aan een integrale-aanpak van ondermtining, waarin een heldere visie wordt gekoppetd aan deinzet en betrokkenheid van de relevante ambtenaren (nadrukkeliik ook van andere afdetingen dan VVH). Btijf werk maken van preventie en pak de criminatiteit aan met hindhaving door veitigheid te incorporeren in het wiikgericht werken.

2. Onderken dat ook leden van het gemeentebestuur en ambtenaren doelwit kunnen ziin

van ondermijnende activiteiten. Zorg ervoor dat signalen van misplaatste beïnvloeding (of vermoedêns daaruan) in vertrouwen met elkaar besproken kunnen worden. Richt de ondermijningsaanpak niet alleen op daders, maar heb ook oog voor mensen die zowel dader áts áacntoffer zijn. Zorg ervoor dat informatie over de grenzen van het sociaal domein en de OOV-organisatie heen gedeeld wordt. ln dit kader verwiist de rekenkamercommissie naar de bestuurtijke nota in het ondenoek Veiligheid en zorg, waarin enkele observaties (zie kader hieronder) ten aanzien van het Sociaal Domein ziin geformuleerd, onder andere op het gebied van gegevensdeling. -Organiseer positieve coalities en pubtiek-private samenwerking met bonafide 4. Zaken en Ruimteliike @áorganiseerde) ondernemers en intern met Economische (met name op speelruimte daarmee en Órdeiing, zodat de anonimiteit bedriiventerreinen) voor criminelen vermindert.

3.

per Naar aanleiding van de aanbevelingen uit het Rekenkamer onderzoek geeft het college aanbeveling de volgende reactie geformuleerd: 1. Het-college-kan zich vinden in deze aanbeveling en neemt deze aanbeveling over. Het college héeft de ambitie om de visie met betrekking tot de integrale aanpak van ondeimijning te laten terugkomen in de vorm van een uitwerking van de aanpak. Z. Het collége is zich al een aantaljaar bewust van het feit dat het gemeentebestuur en ambtenaren doelwit kunnen zijn van ondermrjnende activiteiten. Het college heeft daarom meegewerkt aan een weerbaarheidsscan (uitgevoerd door het Regionaal lnformatie en-Expertise Centrum). Deze weerbaarheidsscan heeft inzicht gegeven in de weerbaarheid van de organisatie tegen ondermijning. De aanbevelingen die hieruit voort 2

zljn gekomen zijn meegenomen in de aanpak. Daarnaast is bewustwording een terugkerend onderdeel binnen de aanpak van ondermijning. Een recent voorbeeld is de Roadshow Ondermiining die heeft plaatsgevonden op 3 oktober 2022. De aanbeveling uit het onderzoeksrapport wordt al uitgevoerd. 3. Het college is een groot voorstander van een nauwe samenwerking tussen het Sociaal Domein en team Openbare Orde en Veiligheid. ln het nieuwe veiligheidsbeleid komt dit tot uitdrukking. Het delen van informatie is,in het kader van privacywetgeving, in sommige gevallen lastig. De fiuridische) mogelijkheden moeten onderzocht worden. Het college kan zich deels vinden in deze aanbeveling. Het college is daarom voornemens om uit te zoeken op welke manier de samenwerking met het Sociaal Domein (onder andere op het gebied van gegevensdeling) kan worden geïntensiveerd in het kader van de aanpak. 4. Het college kan zich vinden in deze aanbeveling en neemt deze aanbeveling over. Vanuit de aanpak van ondermijning is al een begin gemaakt met het opstarten van ondernemerscollectieven op de bedrijventerreinen. Deze aanbeveling sluit daarop aan. Het onderzoeksrapport Ondermijmng heeft het college waardevolle inzichten en aanbevelingen geboden. Dit biedt het college handvatten om de aanpak van ondermijning verder te ontwikkelingen en waar nodig te verbeteren.

Het college hoopt u hiermee voldoende geinformeerd te hebben.

Hoogachtend,

-ry

Het college van burgemeester en De se r.C^.

ers Zoetermeer, f,

nl B.J. Huykman

Bezuijen

3